soDaLat | Du lịch Đà Lạt

L.A - Hồ Đá ĐHQG

noreply@blogger.com (Klose) — Thu, 02 Feb 2012 02:46:00 +0000

Bấm vào ảnh để xem ở kích thước lớn hơn.

Lực lượng tên lửa chiến lược Nga bị đe dọa

noreply@blogger.com (Klose) — Tue, 14 Jun 2011 12:12:00 +0000

Lực lượng tên lửa chiến lược của Nga sẽ không còn duy trì được lợi thế và khả năng răn đe cũng như đáp trả một cuộc tấn công hạt nhân vào năm 2015.

Cuộc hội đàm song phương giữa Bộ quốc phòng Nga và NATO đã không đạt được bất kỳ sự thống nhất nào về lá chắn tên lửa mà khối quân sự này đang xây dựng tại châu Âu.

NATO đã bác bỏ đề xuất của Moscow về xây dựng một lá chắn tên lửa chung châu Âu, cũng như từ chối đưa ra đảm bảo bằng văn bản đối với lá chắn này không đe dọa đến Nga.

Về nguyên tắc cho dù có một sự đảm bảo bằng văn bản cũng không thể cho Nga một sự tin tưởng rằng lá chắn tên lửa này không đe dọa an ninh Nga.

Mỹ và NATO có thể cung cấp các bảo lãnh nhưng đảm bảo lợi ích cốt lõi của họ vẫn là ưu tiên hàng đầu. Không có gì để đảm bảo một cuộc tấn công nhằm vào Nga sẽ không xảy ra.

Việc xây dựng lá chắn tên lửa tại châu Âu đang gây ra mối lo ngại sâu sắc cho Nga

Trong tình hình như vậy, sự đảm bảo chỉ có thể đến từ quân đội Nga, họcó đủ khả năng để đáp trả và gây tổn thất không thể chấp nhận được cho kẽ thù hay không.

Bộ trưởng Quốc phòng Nga Anatoly Serdyukov phát biểu một cách đầy thất vọng sau cuộc hội đàm “Chúng tôi chưa nhận được một câu trả lời tích cực và rõ ràng, sự lo ngại của chúng tôi với lá chắn tên lửa này không hề giảm đi chút nào, NATO đã không quan tâm đến đề nghị của chúng tôi. NATO nhấn mạnh đến việc tạo ra 2 hệ thống phòng thủ tên lửa độc lập, nếu như vậy, đến năm 2020 hệ thống này sẽ loại bỏ khả năng của lực lượng tên lửa chiến lược Nga”.

Mỹ và NATO sẽ triển khai đến 900 tên lửa đánh chặn vào năm 2015
- trong ảnh hệ thống tên lửa đánh chặn THAAD

Trong trường hợp thỏa thuận với NATO không đạt được, Nga sẽ buộc phải cải thiện khả năng của lực lượng tên lửa chiến lược của mình lên một tầm cao mới, với khả năng đột phá lá chắn tên lửa của NATO, đó là nhận định của Bộ trưởng Quốc phòng Nga Anatoly Serdyukov.

Tổng thư ký NATO Anders Fogh Rasmussen cho biết, họ không đồng ý với ý kiến xây dựng hệ thống phòng thủ tên lửa chung giữa châu Âu và Nga.

Mặc dù tình hình khá bế tắc song cả hai bên đều nhất trí sẳn sàng đàm phán tiếp về vấn đề này.

Nhận định của giới chuyên môn Nga

Theo chuyên gia quân sự Constantine Sivkova, Phó Chủ tịch Học viện Chính trị Nga cho rằng: “Phát biểu của Tổng thư ký NATO Rasmussen về lá chắn tên lửa là muốn nhắc nhở Nga không nên chuẩn bị cho một cuộc chay đua vũ trang hay các hành động làm nóng thêm tình hình. Đó là sự lựa chọn của Mỹ bằng cách sử dụng một cuộc chiến tranh để làm thế giới quên đi các vấn đề về tài chính của họ và có được một sự đảm bảo an ninh”.

Lực lượng tên lửa chiến lược Nga sẽ mất khả năng răn đe và đáp trả hạt nhân nếu lá chắn tên lửa tại châu Âu được hoàn thành

Trong khi đó giáo sư Pavel S. Zolotarev phó giám đốc Viện nghiên cứu Mỹ và Canada của Viện Hàn Lâm khoa học Nga, giáo sư của Học viện Khoa học Quân sự Nga cho rằng: “Hãy nhớ rằng, nhiều lực lượng đang muốn kéo Nga vào một cuộc chạy đua vũ trang quy mô lớn nhằm làm suy yếu nền kinh tế của chúng tôi.

Đáp ứng các nhu cầu trên mặt trận ngoại giao, trì hoãn việc triển khai lá chắn tên lửa, cố gắng hợp tác sâu rộng hơn với NATO. Mặc khác, Nga cần phải đặt cược vào sự phát triển của một hệ thống vũ khí hiện đại chính xác”.

Phó chủ tịch Ủy ban đối ngoại nhà nước của Duma quốc gia Lev Kalashnikov cho biết: “Việc xây dựng lá chắn tên lửa sẽ được hoàn thành vào năm 2015, lúc đó Mỹ sẽ triển khai tới 900 tên lửa đánh chặn, trong đó có tới 400 tên lửa SM-3. Trong trường hợp xảy ra chiến tranh với Nga, hệ thống này sẽ cho phép vô hiệu hóa khả năng đáp trả một cuộc tấn công hạt nhân của lực lượng tên lửa chiến lược Nga.

Đối tượng của lá chắn tên lửa này là ai?

Rõ ràng Mỹ và NATO đang thổi phòng mối đe dọa về tên lửa từ Triều Tiên và Iran, thực tế Iran chưa có vũ khí hạt nhân, không có tên lửa đạn đạo liên lục địa ICBM.

Triều Tiên chỉ có hạn chế một vài tên lửa tầm trung, ngay cả khi Bình Nhưỡng và Tehran hợp tác cùng nhau để tạo ra từ 15-30 tên lửa ICBM để đe dọa Israel, châu Âu và Mỹ, 2 quốc gia này cũng chẳng dại gì mà bắn các tên lửa này vào Israel hay Mỹ. Điều đó sẽ khiến họ tự tay tiêu diệt đất nước mình. Khả năng của những tên lửa này là không đủ mạnh để có thể vượt qua được lá chắn tên lửa trên các tàu khu trục Aegis của Mỹ.

Tuy nhiên, Mỹ và NATO đang dự định triển khai đến 900 tên lửa đánh chặn vào năm 2015, vậy hệ thống đánh chặn khổng lồ này sẽ nhắm vào ai? Không còn nghi ngờ gì nữa, hệ thống này được tạo ra để ngăn chặn lực lượng tên lửa chiến lược của Nga và một phần của Trung Quốc.

Đây là hệ thống đánh chặn tên lửa với khả năng cơ động rất cao. Đơn cử như hệ thống đánh chặn tên lửa THAAD có khả năng kiểm soát đến một nửa khu vực của lá chắn tên lửa phức hợp này. Chúng có thể nhanh chóng được triển khai đến gần biên giới, bờ biển hoặc các căn cứ quân sự của Mỹ và đủ khả năng để can thiệp sâu vào bên trong lãnh thổ đối phương.

Ngoài ra, Mỹ liên tục trau chuốt khả năng đánh chặn của các tên lửa, tuy rằng hệ thống tên lửa đánh chặn THAAD chỉ có thể đánh chặn các tên lửa đạn đạo ở tầm trung, nhưng các tên lửa SM-3 của hệ thống chiến đấu Aegis không ngừng được mở rộng tầm bắn và nâng cao độ chính xác.

Trong một kịch bản xấu nhất, hệ thống đánh chặn khổng lồ này đủ khả năng để vô hiệu hóa các ICBM của Nga ngay bên trong lãnh thổ để tạo điều kiện cho các tên lửa hạt nhân của họ tấn công.

Ngoài ra, cần phải xét đến khả năng to lớn từ hệ thống tên lửa hành trình tấn công chính xác như Tomahawk của Mỹ hay Storm Shadow của NATO, một cuộc tấn công đầu tiên bằng các tên lửa hành trình này có thể phá hủy một phần của hệ thống đánh chặn tên lửa của Nga.

Cho dù có đạt được sự đồng thuận với NATO hay không, Nga vẫn phải đầu tư phát triển các hệ thống vũ khí tinh vi hơn để loại bỏ mối đe dọa từ lá chắn tên lửa này.

Theo Topwar

Thách thức Biển Đông và 'chiếc nỏ thần' Việt Nam

noreply@blogger.com (Klose) — Tue, 14 Jun 2011 11:42:00 +0000

Dân tộc Việt Nam có một vũ khí chiến lược vô song chỉ được dùng đến khi không còn phương cách nào khác. Vũ khí đó có khả năng làm kinh ngạc đối phương và thế giới bằng những nỗ lực phi thường mà trước đó không ai có thể hình dung được.

Những biến động dồn dập gần đây ở Biển Đông với hành động phi đạo lý của Trung Quốc trong xâm phạm chủ quyền của Việt Nam chỉ là phần nổi của một tảng băng chìm khổng lồ chứa đựng không chỉ tham vọng vô đáy của Trung Quốc trong vùng biển xung yếu này mà cả sự đánh giá rất thấp (nếu không nói là coi thường) khả năng ứng xử chiến lược của nhà nước và sức trỗi dậy của dân tộc Việt Nam.

Đây là một nước cờ sâu và táo bạo. Có lẽ những người đi nước cờ này đã trù tính kỹ tới ba phản ứng sau đây của Việt Nam. Thứ nhất, Việt Nam sẽ không tiếc tiền, vội vã mua sắm vũ khí, tăng cường phòng thủ. Điều này sẽ làm ngân sách quốc gia kiệt quệ, kinh tế vĩ mô chao đảo, kinh tế suy yếu.

Thứ hai, người dân Việt Nam sẽ rất bức xúc trong khi nhà nước bối rối lo ngại nên tăng cường kiểm soát và kìm chế. Kết quả là, người Việt Nam sẽ mất đi tính sáng suốt của sự đồng lòng; và do đó không còn tâm trí nào cho một nỗ lực cải cách sâu rộng.

Thứ ba, giới doanh nhân Việt Nam sẽ mất đi quyết tâm và nhuệ khí trong thâm nhập thị trường Trung Quốc, một yếu tố quan trọng không thể thiếu trong chiến lược phát triển. Vì thế, Việt Nam sẽ tiếp tục là nước thua thiệt và yếu kém nhất trong các nước châu Á trong quan hệ thương mại với thị trường khổng lồ và tăng trưởng nhanh chóng này.

Thế nhưng, những người chơi nước cờ sâu và táo bạo nói trên có thể không lường hết sức trỗi dậy của dân tộc Việt Nam. Dân tộc này có một vũ khí chiến lược vô song chỉ được dùng đến khi không còn phương cách nào khác. Vũ khí đó có khả năng làm kinh ngạc đối phương và thế giới bằng những nỗ lực phi thường mà trước đó không ai có thể hình dung được. Thách thức Biển Đông có lẽ là một vận hội vô giá, nó buộc người Việt Nam chúng ta phải dùng đến chiếc "nỏ thần" kỳ diệu này.

Chúng ta cần hiểu Trung Quốc hơn

Để vượt qua thách thức nghiệt ngã hiện nay, Việt Nam cần hiểu rõ hơn Trung Quốc. Đây là một dân tộc có nền văn hóa lớn, lâu đời, với nhiều thành quả huy hoàng trong quá khứ nhưng đã bị kìm nén nặng nề trong hàng trăm năm qua do chính sách đóng cửa và não trạng mê muội. Từ khi có cải cách do ông Đặng Tiểu Bình khởi xướng họ đã đi được những bước khổng lồ, làm thế giới thán phục, với động lực chủ đạo là ý chí và tham vọng rất lớn, trọng dụng nhân tài, tầm nhìn rộng, và mưu kế sâu sắc. Xu thế này hiện còn rất mạnh mẽ và có thể còn kéo dài.

Đảo Đá Đông thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam

Việt Nam cũng như nhiều nước khác cần thấu hiểu cục diện này và chuẩn bị thật tốt để có thể sống bên một người láng giềng khổng lồ, hùng mạnh, tham vọng, mưu sâu, và có thể có những hành vi nhẫn tâm trong khẳng định quyền thế nhờ sự trỗi dậy của mình.

Đồng thời, Việt Nam cũng cần biết rõ những điểm yếu rất dễ tổn thương của Trung Quốc. Thứ nhất, đó là nội tình phức tạp với nhiều yếu tố bất ổn từ trong cốt lõi. Mức độ ổn định chính trị và kiểm soát tham nhũng của Trung Quốc rất thấp so với hầu hết các nước (theo khảo sát thường niên của Ngân hàng Thế giới). Trung quốc sẽ không thể rảnh tay làm mưa gió trên thế giới nếu người dân Trung Quốc thấy chính phủ mình thua kém Việt Nam và các nước láng giềng trong nỗ lực cải cách-phát triển. Khi đó Trung Quốc sẽ phải quay về giải quyết vấn đề nội bộ.

Thứ hai, hình ảnh nhân văn của Trung Quốc trên trường quốc tế còn rất thấp. Từ thực tế châu Phi đến Biển Đông, họ chưa chứng tỏ được mình là một quốc gia có trách nhiệm cao trong kiến tạo hòa bình và phồn vinh cho thế giới.

Thứ ba, Trung Quốc để lại nhiều ấn tượng chưa đẹp về tính trung thực và sự nhất quán giữa hành động và lời nói, từ chất lượng sản phẩm đến đường lối kinh tế và chính sách ngoại giao.

Một mặt khác, Trung Quốc là một quốc gia có lãnh đạo giỏi, tầm nhìn xa. Trên thực tế, họ rất ngại và kiêng nể các quốc gia có hội đủ ba yếu tố: thượng tôn các qui luật của tạo hóa, trọng dụng nhân tài, và dốc sức khai phát sức mạnh dân tộc. Bởi họ biết dân tộc này sẽ là một quốc gia hùng cường. Hàn Quốc là một trường hợp điển hình. Trong khi đó, họ có thể hành xử rất ngạo mạn với những quốc gia mê muội, giáo điều, hắt hủi hiền tài, phân liệt nhân tâm. Bởi họ biết đất nước này đang ở vào thế suy vi.

Trung Quốc đã qua giai đoạn trỗi dậy hòa bình và bước vào giai đoạn khẳng định uy lực của mình. Họ sẽ không ngại đối đầu trên những điểm mạnh của họ, đặc biệt là về thực lực kinh tế và quân sự. Tuy nhiên họ sẽ phải chùn lại nếu sự đụng độ khoét sâu các điểm yếu nêu trên: ổn định chính trị thấp, hình ảnh nhân văn hạn chế, ấn tượng về hành xử thiếu văn minh và trách nhiệm.

Việt Nam: Chiếc "nỏ thần" và phương cách sử dụng

Từ bài học từ cha ông

Binh pháp cổ có tổng kết rằng, muốn làm nên một chiến thắng hiển hách, cần có khả năng làm kinh ngạc đối phương. Đây là chiếc "nỏ thần" kỳ diệu mà người Việt Nam qua bao thế hệ đã dùng đến mỗi khi đất nước bị lâm nguy hoặc ngoại xâm giày xéo. Ông cha ta đã để lại những bài học quí giá khi dùng đến vũ khí chiến lược này.

Bài học của Đức Trần Hưng Đạo chỉ ra rằng cách bảo vệ tổ quốc tốt nhất là chủ động tiến công vào những yếu kém của chính mình. Theo tư tưởng này, ngài thảo ra hịch tướng sĩ, khích lệ tướng sĩ thấy nỗi nhục quốc gia mà bỏ thói hư tật xấu, quyết chí một lòng, xả thân vì nước.

Ngài chỉ rõ, nếu để mất nước thì: "chẳng những thân ta kiếp này chịu nhục đến ngàn năm sau tiếng nhơ khôn rửa, tên xấu còn lưu, mà gia thanh các ngươi cũng không khỏi mang danh là tướng bại trận."

Và nếu giữ được nước thì: "trăm đời sau còn để tiếng thơm; chẳng những thụy hiệu ta không hề mai một, mà tên họ các ngươi cũng sử sách lưu truyền."

Nguyễn Trãi nêu ra những nguyên lý cao cả để dân tộc vượt lên mọi sự bạo ngược:

Hoàng đế Quang Trung Nguyễn Huệ trăn trở tìm kiếm người hiền tài ra giúp nước: "Trẫm đang ghé chiếu lắng nghe, thức ngủ mong mỏi mà có người tài cao học rộng chưa từng thấy đến... Ngẫm cho kỹ: cái nhà to lớn - sức một cây không dễ gì chống đỡ, sự nghiệp thái bình - sức một người không thể đảm đương." (Chiếu cầu hiền)

Đến nỗ lực hôm nay

Sẽ cần những nghiên cứu sâu sắc và thảo luận rộng khắp trong nhân dân để tìm ra đủ phương cách để Việt Nam có thể vượt lên bằng những nỗ lực làm kinh ngạc thế giới, buộc đối phương phải rút về thế phòng thủ - hòa hoãn. Ba hướng đi lớn cho các nỗ lực có thể là:

1. Xác lập ý chí cải cách của lãnh đạo Đảng và Nhà nước.
2. Cả nước trên dưới một lòng toàn tâm toàn ý khai phát sức mạnh tiềm tàng của dân tộc.
3. Toàn xã hội thành tâm coi giá trị nhân văn và lòng nhân bản làm nền tảng phát triển và hướng đích cho dân tộc đi đến phồn vinh.

Theo hướng đi này chúng ta có quyền đòi hỏi và kỳ vọng một số hành động sau đây.

+ Lãnh đạo Đảng và Nhà nước lắng nghe bàn luận để thấy hết nguy cơ mà đất nước nhân dân sẽ phải gánh chịu trong tương lai không xa nếu đất nước tiếp tục tụt hậu.
+ Lãnh đạo Đảng và Nhà nước quây quần cùng đại diện mọi tầng lớp nhân dân, ngày đêm họp bàn tìm phương kế cải cách, đưa nhanh đất nước đến hùng cường.
+ Lãnh đạo Đảng và Nhà nước có chính sách sử dụng hiền tài, đưa đất nước vượt lên trên mọi lĩnh vực, từ phát triển kinh tế đến củng cố quốc phòng, từ dân chủ hóa đất nước đến xây dựng thiết chế nền tảng cho phát triển bền vững, từ cải cách giáo dục đến nâng cấp tiềm lực khoa học công nghệ, từ hợp tác quốc tế đến gia cường vị thế và hình ảnh Việt Nam.
+ Có những bước đi đột phá táo bạo; đặc biệt là xây dựng một số đặc khu kinh tế nhằm huy động sức mạnh tổng lực của dân tộc, là hình mẫu của Việt Nam năm 2045, với sức đuổi vượt mạnh mẽ làm thế giới khâm phục và kính nể.
+ Mỗi người dân Việt Nam, dù ở đâu hãy tự giác góp phần tạo nên hình ảnh một dân tộc có phẩm chất cao quí: thành tâm trong hợp tác, cầu thị trong học hỏi, ý thức trách nhiệm cao với cộng đồng. Việt Nam cần trở thành một điểm sáng, có sức tương phản và thu hút mạnh mẽ trong hun đúc những phẩm chất cao quí này.

TS Vũ Minh Khương
Theo TuanVietNam.

Lật 'con bài' của Mỹ tại Shangri-la 10

noreply@blogger.com (Klose) — Sat, 11 Jun 2011 14:50:00 +0000

Mỹ đã có những động thái điều chỉnh tại châu Á, cụ thể là ở Đông Nam Á, vậy điều gì đã xảy ra sau cuộc đại mặc cả Mỹ-Trung?

Đầu năm 2011, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert M Gates đã có chuyến thăm quan trọng đến Trung Quốc, làm ấm lại mối quan hệ quân sự bị đóng băng suốt năm 2010 giữa đôi bên.

Rõ ràng, sự căng thẳng trong quan hệ quân sự giữa Mỹ và Trung Quốc đều bất lợi cho cả hai. Cả hai nước hiểu rõ điều này nên cùng tích cực hành động để làm ấm mối quan hệ này.

Rất nhiều vấn đề quan trọng đã được đặt lên bàn thương lượng giữa đôi bên, mong muốn của Trung Quốc là quá rõ, chiếm lại Đài Loan và độc chiếm biển Đông. Còn với Mỹ họ không dễ gì từ bỏ những lợi ích của mình tại khu vực châu Á-Thái Bình Dương.

Diễn biến quan điểm Trung - Mỹ

Tháng 7/2010, tại Diễn đàn ARF ở Hà Nội, Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton đã nêu bật mối quan tâm chiến lược của Mỹ ở Biển Đông và ngỏ ý Mỹ sẽ đứng ra làm trung gian cho các cuộc đàm phán hòa bình giữa các bên liên quan. Lúc đó, Ngoại trưởng Mỹ còn bày tỏ mối quan tâm của Mỹ đến Biển Đông khi nêu “lợi ích quốc gia” để đối chọi “lợi ích cốt lõi” mà Trung Quốc nêu lên trước đó.

Tuy nhiên, từ đầu năm 2011, cả hai bên đều thể hiện cách tiếp cận mới trong quan hệ song phương. Bắt đầu từ cuộc gặp gỡ thượng đỉnh Trung-Mỹ ở Washington tháng 1/2011, chuyến thăm của Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert Gates đến Bắc Kinh.

Tại Đối thoại Shangri-la 2011, trong bài phát biểu của mình, Bộ trưởng Quốc phòng Trung Quốc Lương Quang Liệt nêu 4 nguyên tắc hợp tác an ninh quốc tế mà Bắc Kinh đang theo đuổi. Trong đó có nguyên tắc "chú ý lợi ích cốt lõi và những mối quan tâm quan trọng của nhau" và "hợp tác cùng có lợi, không kết liên minh mang tính đối kháng nhằm vào bên thứ ba".

Cũng ở Shangri-la 10, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert Gates đã có bài phát biểu trình bày quan điểm của chính quyền Obama về lập trường an ninh quân sự của Mỹ đối với châu Á-Thái Bình Dương.

Tuy Mỹ phải cắt giảm ngân sách quốc phòng, nhưng vẫn ưu tiên duy trì sự hiện diện quân sự tại các khu vực liên quan ở Đông Á và Ấn Độ Dương.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ tái khẳng định “lợi ích quốc gia” đối với tự do hàng hải, bày tỏ mong muốn các bên giải quyết các tranh chấp phù hợp với Công ước luật biển Liên Hợp Quốc và không sử dụng vũ lực.

Trước đó, trong năm 2010, Bắc Kinh luôn phản đối sự hiển diện quân sự của Mỹ tại Đông Nam Á. Nhưng hiện tại, Trung Quốc không tìm cách cản trở sự hiện diện của Mỹ tại đây. Bà Susan Shirk, một chuyên gia nghiên cứu về Trung Quốc thuộc ĐH Tổng hợp California cho rằng, Bắc Kinh đang điều chính các chính sách của mình đối với Washington nhằm tìm cách quay lại thời kỳ quan hệ “trăng mật” giữa đôi bên vào những năm 1990.

Ván bài của Mỹ tại Đông Nam Á?

Nhiều quốc gia coi sự hiện diện của Mỹ tại châu Á, đặc biệt là Đông Nam Á như là một cán cân đối với sự lớn mạnh của quân đội Trung Quốc. Tuy nhiên, Mỹ sẽ thể hiện vai trò gì tại khu vực đang tồn tại nhiều tranh chấp chủ quyền biển đảo này lại là chuyện khác. Sự có mặt của Mỹ tại Đông Nam Á có thực sự là để tạo cán cân và làm trung gian cho các tranh chấp, hay đơn giản là để bảo vệ lợi ích của chính họ.

Phát biểu với báo chí ngày 1/6 tại Kuala Lumpur, Đô đốc Robert Willard, Tư lệnh lực lượng Mỹ ở Thái Bình Dương, đã bày tỏ mối quan ngại về những căng thẳng gần đây giữa Trung Quốc với các nước láng giềng, nhưng ông nhắc lại Mỹ không đứng về phe nào và rất muốn thấy các bên tranh chấp giải quyết một cách hoà bình thông qua đối thoại, không để xảy ra xung đột trên không hoặc trên biển.

ASEAN muốn quốc tế hóa vấn đề tranh chấp trên biển Đông và muốn Mỹ đứng ra làm trung gian cho vấn đề này. Bắc Kinh lại có suy nghĩ khác, họ luôn tìm cách để phản đối sự đa phương hóa vấn đề tranh chấp biển Đông.

Trung Quốc coi ASEAN là một “bó đũa” tách rời và “bẽ gảy” từng chiếc một là mục tiêu hàng đầu của Bắc Kinh, và họ sẳn sàng thỏa hiệp với Washington để làm điều này.

Với những tuyên bố của đôi bên cho thấy, Mỹ đang chơi trò “hai mặt” tại Đông Nam Á. Một mặt vẫn tăng cường quan hệ quân sự với Trung Quốc, mặt khác cũng mở rộng quan hệ với các nước trong khu vực. Nhưng Mỹ sẽ đứng ngoài các tranh chấp giữa các quốc gia, bởi “lợi ích quốc gia” vẫn là ưu tiên hàng đầu của Mỹ. Sẽ là sai lầm nếu kỳ vọng quá nhiều vào sự có mặt của Mỹ tại Đông Nam Á.

Mở rộng sự hiện diện quân sự nhưng đứng ngoài các tranh chấp, Mỹ đẩy các quốc gia Đông Nam Á vào thế khó. Nhất là những nước xung đột quyền lợi với Bắc Kinh. Tiến gần tới Washington đồng nghĩa với việc chọc giận Bắc Kinh mà lại không có sự đảm bảo từ phía Mỹ.

Một số nhà phân tích chính trị nhận định, mối quan hệ quân sự Trung-Mỹ đang trải qua một kỳ “giải lao” sau một năm căng thẳng. Tất nhiên đây chính là cơ hội để Bắc Kinh thể hiện yêu sách của mình. Không ai có thể đoán trước được Bắc Kinh sẽ hành động như thế nào trên biển Đông. Một khi “ván đã đóng thuyền” rất khó để lật ngược tình thế dù Washington có can thiệp hay không.

Hiện tại, ASEAN chỉ có thể dựa vào sự đoàn kết vì lợi ích chung mới có thể đối trọng lại với những yêu sách của Trung Quốc trên biển Đông. Bất kỳ hành động đơn phương thiếu trách nhiệm nào đều có thể làm sụp đổ mọi nỗ lực của các quốc gia.

Theo Đất Việt.

Biển Đông: Sợ hãi không đẩy lùi hiểm họa

noreply@blogger.com (Klose) — Thu, 09 Jun 2011 03:09:00 +0000

Có những tình huống mà im lặng không giúp ta tránh né được hiểm nguy, ngược lại chỉ làm tăng mối họa vì khiến người khác lầm tưởng im lặng là bạc nhược.

Thông tin trung thực cho dân

Có những tình huống mà im lặng không giúp ta tránh né được hiểm nguy, ngược lại chỉ làm tăng mối họa vì khiến người khác lầm tưởng im lặng là bạc nhược.

Phản ứng ngoại giao tất nhiên là cần thiết, nhưng không đủ để tranh thủ được sự đoàn kết quốc tế mà Việt Nam rất cần trong lúc này. Hơn ai hết, những người đã từng dựa vào sức mạnh của nhân dân để giải phóng và thống nhất đất nước hiểu giá trị của quyền tiếp cận thông tin và quyền được hành động của nhân dân.

Trung Quốc đã quyết đẩy mạnh cuộc tiến công ở Biển Đông. Đó là điều là nhãn tiền đối với cộng đồng quốc tế: Chúng ta hãy lên tiếng mạnh mẽ!

Trung Quốc đã vi phạm mọi thỏa thuận mà họ đã ký kết: Chúng ta hãy lên tiếng mạnh mẽ!

Hải quân Trung Quốc sách nhiễu, khủng bố ngư dân Trung Bộ trên những vùng biển mà họ đã đánh bắt từ đời cha ông họ: Chúng ta hãy lên tiếng mạnh mẽ!

Hãy thông báo về số phận những đồng bào bị sách nhiễu, bắt giam, cướp bóc và phá sản trên Biển Đông, phổ biến thông tin trên khắp đất nước, đến mọi vùng sâu vùng xa.

Nói một cách ngắn gọn: Hãy thông tin trung thực cho dân!

Hoàng Sa và Trường Sa là của Việt Nam! Chúng ta không nên tự bằng lòng với những cuộc họp của các chuyên gia Việt Nam với các chuyên gia quốc tế để khẳng định điều ấy một cách âm thầm. Các hội nghị ấy đều quan trọng, nhưng chúng ta cần khẳng định chủ quyền ấy trong các trường học, trong các chương trình sử địa được dạy trên toàn quốc.

Tôi rất sửng sốt và nhói đau khi thấy trên đảo Lý Sơn, nơi xuất phát của những ngư dân vẫn kiên trì đánh cá ở vùng biển Hoàng Sa và là hòn đảo đứng đầu sóng ngọn gió trong cuộc tranh đấu để khẳng định chủ quyền của Việt Nam trên quần đảo Hoàng Sa, con em của họ không biết gì về địa lý của những hải đảo, nơi mà cha anh của các em đã bị hải quân Trung Quốc bắt giữ...

Biết bao tấm bản đồ hành chính Việt Nam còn thiếu vắng đảo Hữu Nhật và đảo Quang Ánh, những địa danh mang nặng nghĩa tình, vì tại đó tổ tiên của họ trong hải đội Hoàng Sa đã hy sinh!

Sợ hãi không đẩy lùi được hiểm họa

Tôi rất hiểu vị thế cực kỳ khó khăn và tế nhị của các nhà lãnh đạo Việt Nam với mong muốn tránh cho nhân dân mình, vốn đã trải qua bao đau thương trong suốt lịch sử dân tộc, lại phải gánh chịu những mất mát mới. Lịch sử Việt Nam đã không ít lần phải chứng kiến máu đổ: năm 1974, năm 1979, năm 1988...

Nhưng sợ hãi không đẩy lùi được hiểm họa. Nói như Đại tướng Lê Đức Anh: "Nếu SỢ thì mất. Mất chỗ mà người ta muốn chiếm. Không SỢ thì mình có cách đấu tranh để vừa giữ được chủ quyền, vừa giữ được hòa khí".

Hải quân Nhân dân Việt Nam thao diễn với hệ thống phòng thủ bờ biển Bastion-P.

Cụ Bùi Thượng 73 tuổi, vô địch lặn nước sâu ở Lý Sơn, rất ý thức được điều ấy. "Gặp một con cá mập lớn, thì phải đối mặt với nó, nhìn trừng mắt vào nó. Có như thế thì nó mới không tấn công", cụ nói.

Có những thời điểm phải biết đối mặt. Đó là vấn đề sống còn. Đối mặt trước hết là nói thật, và chỉ nói sự thật.

Ở Bình Châu và Lý Sơn, tôi đã phỏng vấn những ngư dân ngày ngày phải mạo hiểm tính mạng khi ra khơi. Họ kể rằng họ đã đụng phải những đoàn tàu đánh cá Trung Quốc tới sát đảo, chỉ cách chừng 20 hải lý. Những đội đánh cá Trung Quốc tổ chức chặt chẽ, được sự yểm trợ của hải quân Trung Quốc. Còn ngư dân Việt Nam, họ đã ra khơi với cảm giác bất an. Và khi gặp họa, thì bị bắt, bị giam cầm, bị tịch thu cá mú và thiết bị, và những món nợ to lớn phải trả. Có người như ông Tiêu Viết Là, người xã Bình Châu, bốn lần bị Trung Quốc bắt giam.

Trợ cấp của nhà nước thì không thấm vào đâu. Phải bản lĩnh lắm mới dám tiếp tục đi khơi ra lộng trong tình hình như vậy!

Những người vợ góa của các ngư dân đã bị mất tích một cách bí hiểm ở khu vực Đá Bông Bay, một thứ "tam giác Bermuda " của Quần đảo Hoàng Sa, ngày nay sống đơn côi, cô độc, vì "vốn liếng" duy nhất của họ là người chồng. No đói là nhờ chồng.

Có chị thậm chí tiền không có để xây được một cái "mộ gió" cho chồng. Mùa mưa, không có tiền sửa lại mái dột trên căn nhà một gian trơ trọi. Tiền đâu cho con cái học thêm, mà việc học của con cái là tia hi vọng duy nhất cho phần đời còn lại của những góa phụ đau khổ đến tột cùng này.

Món tiền tượng trưng hai triệu đồng mà chính quyền cấp cho nơi này nơi khác không thay đổi được số phận của họ.

Phải lên tiếng, phải nói về họ!

Họ phải được hưởng một chương trình hỗ trợ chính thức của Nhà nước, một chương trình ưu tiên, và tối thiểu họ cũng phải được chu cấp đầy đủ lương thực, nhu yếu phẩm và thuốc men. Con cái của họ phải được đến trường và chăm sóc sức khỏe hoàn toàn miễn phí. Các cháu, các em phải được coi là nghĩa tử quốc gia. Bảo vệ các em và mẹ của các em là bảo vệ biển đảo, là bảo vệ đất nước một cách thiết thực và hữu hiệu nhất.

Trong bối cảnh ấy, không ai có quyền giảm nhẹ trách nhiệm của Trung Quốc. Hãy nói chuyện "tàu lạ" với ngư dân Trung Bộ, họ sẽ sửa ngay thành "tàu Trung Quốc". Đối với họ có gì là "lạ" cả.

Nhiều bạn Việt Nam đã nói với tôi: "Trung Quốc khôn ngoan lắm". Các nhà lãnh đạo Trung Quốc có thực là "khôn ngoan" hay không? Leo thang tranh chấp, Trung Quốc đang tạo điều kiện cho các nước ASEAN, mà lợi ích của họ ở Biển Đông bị đe dọa, xích lại gần nhau.

Họ mở ra một trận tuyến mới, nghĩa là phải găm ở đây những nguồn lực, phải chuyển hướng một phần đầu tư cần thiết cho công cuộc phát triển kinh tế vào một cuộc phiêu lưu tốn kém mà chắc chắn sẽ làm họ sa lầy.

Đã qua rồi cái thời mà họ có thể ngang nhiên chiếm đoạt Hoàng Sa, ngang nhiên đánh chìm tàu tiếp vận của Việt Nam tại Bãi Gạc Ma. Trung Quốc đang phát triển mạnh, song chính sự phát triển ấy đang khoét sâu những mâu thuẫn nội tại, khuếch đại những bất bình đẳng xã hội. Không cần phải là nhà tiên tri cũng thấy được rằng khó khăn của Bắc Kinh đang còn trước mặt, chứ không phải đã ở sau lưng. Và đến lúc đó, họ sẽ phải trả lời.

Còn một bài học lịch sử nữa mà nhà cầm quyền Trung Quốc muốn quên - như thế không "khôn ngoan" tí nào. Đó là: về lâu dài, không thể làm nên điều gì khi họ đi ngược lại ý chí của các dân tộc khác, bởi vì sức mạnh thực sự nằm trong nhân dân, chứ không nằm trong họng súng, trong số lượng vũ khí.

Ở Lý Sơn, tôi có dịp tham dự một nghi thức rất có ý nghĩa, nói lên ý chí của người dân hải đảo: Khi một ngư dân mất tích vì bão biển hay vì lí do bí ẩn nào đó, gia đình nào có khả năng xây mộ và mời thầy cúng, thì tổ chức một cái lễ rất độc đáo, có lẽ có một không hai, để gọi hồn người đã khuất về nhập vào một hình nhân nặn bằng đất sét được phù phép. Hình nhân được an táng trong một cái mộ gọi là "mộ gió", để thân nhân có thể tới cúng viếng. Mê tín chăng? Có thế. Nhưng không chỉ có thế. Tôi nghĩ việc này có một ý nghĩa sâu sắc: phong tục mấy trăm năm này nói lên ý chí của những người sống, kiên quyết giành lại từ biển cả, từ kẻ địch cái gì quý nhất, mang về cho gia đình, cho đất nước. Đó là thông điệp rất rõ ràng gửi tới kẻ xâm lược: "Dù các người làm gì đi nữa, chúng tôi vẫn gắn bó với những người đi biển, gắn bó với biển, với nền văn hiến này, với đất nước này. Những điều ấy, không ai, không sức mạnh nào, có thể chiếm đoạt được".

Tác giả: André Menras Hồ Cương Quyết

André Menras, một người Pháp đã có hộ chiếu và chứng minh thư Việt Nam với cái tên Hồ Cương Quyết. Hơn 40 năm trước, ông là một trong hai người Pháp đã dũng cảm phất cao cờ Mặt trận Dân tộc giải phóng miền Nam trước toà nhà Quốc hội của chính quyền Sài Gòn và rải truyền đơn đòi độc lập, hoà bình cho VN vào năm 1970. Hành động này khiến ông bị bắt giam rồi bị trục xuất về nước. Trong tù với những người Cộng sản kiên trung, ông được đặt tên là Hồ Cương Quyết. Sau khi ra tù, ông đi khắp thế giới để tuyên truyền về cuộc chiến tranh mà Mỹ dính líu và sa lầy ở Việt Nam. Từ năm 2002 đến nay, ông sống ở Việt Nam và tham gia vận động quyên góp cho các chương trình hỗ trợ biển đảo Việt Nam.

Người dịch : Nguyễn Ngọc Giao

Theo TuanVietNam.

Shangri-La - khi Trung Quốc chơi rắn

noreply@blogger.com (Klose) — Sat, 04 Jun 2011 08:18:00 +0000

Với đặc tính: đối thoại thẳng thắn, tranh luận sắc bén, không ít người dự đoán, Shangri-La năm nay với Trung Quốc khó có thể là thiên đường hạ giới như tên gọi của nó (Shangri-La vốn là tên địa điểm hư cấu trong Lost Horizon của nhà văn Anh James Hilton). Một khi hành xử "vỗ mặt", "bề trên" với láng giềng khu vực, Trung Quốc khó có thể mong đợi gì khác.

Tâm điểm Biển Đông

Khai mạc ngày 3/6, Đối thoại Shangri-La 2011 được giới quan sát đánh giá là "không thể diễn ra vào thời điểm nào hay hơn".

Chưa đầy một tuần trước Shangri-La, Trung Quốc cho 3 tàu hải giám xâm phạm vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam. Trước đó 5 ngày, Trung Quốc cho tàu quân sự vào vùng biển của Philippines, đồng minh thân cận của Mỹ ở khu vực. Chơi rắn với láng giềng, người phát ngôn Trung Quốc tuyên bố đó là "hành động bình thường", "hợp lý", thậm chí vu cáo nước khác tạo cớ, làm căng thẳng tình hình.

Giới phân tích cho rằng, thực chất những hành động đó là phép thử của Trung Quốc với từng quốc gia có tranh chấp chủ quyền, với ASEAN với tư cách một khối thống nhất, với Mỹ với tư cách siêu cường luôn khẳng định sự hiện diện ở khu vực.

Với đặc tính: đối thoại thẳng thắn, tranh luận sắc bén, không ít người dự đoán, Shangri-La năm nay với Trung Quốc khó có thể là thiên đường hạ giới như tên gọi của nó (Shangri-La vốn là tên địa điểm hư cấu trong Lost Horizon của nhà văn Anh James Hilton). Một khi hành xử "vỗ mặt", "bề trên" với láng giềng khu vực, Trung Quốc khó có thể mong đợi gì khác.

Căng thẳng dâng cao được dự đoán sẽ đưa Biển Đông trở thành tâm điểm của nghị trình Shangri-La 2011. Bộ trưởng Quốc phòng Việt Nam, Phùng Quang Thanh cho hay, ông sẽ chủ động nêu sự kiện 3 tàu hải giám Trung Quốc xâm phạm vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam, cắt cáp dầu khí của Việt Nam, "để khu vực và thế giới hiểu đúng".

Trước đó, Bộ trưởng Quốc phòng Philippines Voltaire Gazmin cũng nói rằng ông "sẽ đưa việc Trung Quốc gần đây liên tục xâm nhập trái phép vào vùng đảo mà Philippines tuyên bố chủ quyền ra trước Shangri-La"

Các quan chức tham dự Đối thoại Sangri-La 2011

Trong nghị trình dự kiến Shangri-La sẽ dành riêng một phiên toàn thể thảo luận về việc ứng phó với các thách thức an ninh biển mới, và một phiên họp hẹp về tranh chấp lãnh thổ.

Đó là chưa kể việc vấn đề Biển Đông có mối liên hệ chặt chẽ với cuộc phân chia quyền lực mới ở châu Á (một chủ đề khác trong nghị trình Shangri-La 2011), với siêu cường Mỹ có quá nhiều mối bận tâm và gánh nặng ngân sách trong khủng hoảng và một cường quốc đang lên Trung Quốc đang muốn tăng cường ảnh hưởng ở khu vực.

Và cũng không quên việc các quốc gia thành viên sẽ dành trọn một phiên để nghe Trung Quốc nói và nói với Trung Quốc về đóng góp an ninh quốc tế của Trung Quốc. Và việc Trung Quốc biến Biển Đông thực sự là "vùng biển dữ", như tên nhà hàng hải người Anh đặt cho vùng Biển Đông - với các hoạt động phát triển kinh tế, của Việt Nam và các nước, khó tránh bị đặt trên bàn cân. Đặc biệt, trong bối cảnh Trung Quốc mạnh tay chi cho quốc phòng, trang bị vũ khí, khả năng về một cuộc chạy đua vũ trang và nguy cơ về xung đột nóng là điều các nước tính tới và muốn chặn.

Với cơ chế đối thoại, Shangri-La không chỉ đưa ra các tuyên bố chính sách mà cả các sáng kiến chính sách, không chỉ là những đối thoại mang tính tham vấn mà gồm các kế hoạch để cải thiện sự hợp tác. Shangri-La mang lại không gian cho đối thoại, dù như giới phân tích nhận định, có thể sẽ không tránh được sự nổi nóng. Bởi mục tiêu của Shangri-La là tạo nên cơ chế để thảo luận minh bạch hơn về các chủ đề an ninh và quốc phòng nhạy cảm nhất.

Không phải ngẫu nhiên sau những cú "chơi rắn" của Trung Quốc ở Biển Đông, đối với Việt Nam và Philippines, ngày 3/6, khi Đối thoại Shangri-La khai mạc tại Singapore, tờ Nhân dân nhật báo của nước này chạy bài viết với tiêu đề, "Shangri-La nên tập trung vào hợp tác".

Phó giám đốc Viện Nghiên cứu Nam và Đông Nam Á, thuộc Viện Quan hệ quốc tế đương đại của Trung Quốc, Zhang Xuegang, tác giả bài báo cho rằng, sự khác biệt, thậm chí va chạm về quan điểm là điều bình thường trong các đối thoại Shangri-La trước đây và điều này có thể hiểu được.

Tuy nhiên, Zhang Xuegang cho rằng: "không nên được sử dụng Đối thoại Shangri-La như là diễn đàn để vài nước nào đó cố tình phê phán, chỉ trích quốc gia khác hay là công cụ để gây áp lực chính trị mang tính đơn phương".

Có lí do để vị học giả Trung Quốc lại sợ bị chỉ trích, nhất là khi nhìn vào hồ sơ Biển Đông. Còn nhớ, năm 2010, Trung Quốc đã từng rát mặt tại các hội nghị an ninh khu vực khi chủ đề Biển Đông liên tục được nhắc tới mà Trung Quốc được chỉ đích danh là thủ phạm gây bất ổn.

Ngay tại Shangri-La 2010, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert Gates trực tiếp đề cập đến tranh chấp Biển Đông và khuyến nghị cách tiếp cận đa phương để giải quyết tranh chấp. "Các bên phải làm việc để giải quyết sự khác biệt thông qua hòa bình, những nỗ lực đa phương phù hợp với thông lệ luật pháp quốc tế".

Theo ông Gates, điều cần hướng tới là kết quả và giải pháp không phải là "zero sum game", khi lợi ích của một nước chống lại lợi ích của các quốc gia khác.

"Cây gậy và củ cà rốt" của Trung Quốc

Hành xử khiêu khích, gây hấn, nay lãnh đạo quân sự Trung Quốc tận dụng diễn đàn Đối thoại để trấn an và giải thích, để cam kết trên lời nói. Cây gậy và củ cà rốt được Trung Quốc đưa ra.

Thế nhưng, như nhà nghiên cứu Dương Danh Dy từng nhấn mạnh, chơi với Trung Quốc, nói về hợp tác là đúng nhưng càng phải nói về những khác biệt.

Thủ tướng Malaysia: ASEAN không muốn phải lựa chọn giữa Mỹ và Trung Quốc. Có đủ không gian cho các nước lớn.

Tập trung bàn về việc hợp tác như khuyến nghị của Zhang Xuegang nhưng nói như GS John Chipman, Shangri-La "không bao giờ tìm cách đối đầu, nhưng cũng không bao giờ lảng tránh việc tranh luận". Và việc bàn chuyện hợp tác sẽ không có ý nghĩa một khi Trung Quốc vẫn hành xử thiếu hợp tác, thiếu trách nhiệm, khăng khăng tự định luật chơi riêng, bất chấp luật pháp và dư luận quốc tế.

Và chừng nào, Trung Quốc vẫn tiếp tục đeo bám chiến lược hiện thực hoá đường lưỡi bò vốn đang bị cộng đồng quốc tế chỉ trích dữ dội, nhằm thực hiện tham vọng độc chiếm Biển Đông thì chừng đó, Biển Đông vẫn còn tiềm ẩn nguy cơ xung đột, gây bất ổn cho cả khu vực.

Dư luận đang chờ xem liệu Trung Quốc sẽ nói sao với thế giới? Liệu ASEAN sẽ có một tiếng nói chung? Liệu Mỹ, Nhật Bản và các nước khác có lên tiếng đủ mạnh mẽ, để kìm cương "người láng giềng to xác xấu bụng", giữ Biển Đông trong tầm kiểm soát, tránh được xung đột nóng.

Tác giả: Phương Loan

Theo: TuanVietNam

Thực lực hải quân Trung Quốc đến năm 2020

noreply@blogger.com (Klose) — Thu, 02 Jun 2011 13:22:00 +0000

Theo nhiều báo cáo nghiên cứu của các chuyên gia quân sự thế giới, trong 10 năm tới lực lượng hải quân Trung Quốc sẽ vươn lên vị trí ngang hàng với các cường quốc hải quân hạng hai như Nga, châu Âu và Nhật Bản.

Trước yêu cầu bức thiết về việc xây dựng một nền tảng hải quân hùng mạnh, trước tiên nhằm phòng thủ quốc gia, sẵn sàng chống lại các cuộc tấn công của đối phương từ biển vào. Tiếp đó để thực hiện chiến lược hải quân xa bờ, vươn rộng ra Thái Bình Dương trong thế kỷ 21. Cuối cùng sẽ xây dựng một lực lượng hải quân có đủ khả năng đấu tranh giành quyền bá chủ trên toàn cầu.

Xu hướng phát triển hải quân của Trung Quốc nằm trong chủ trương phát triển chung của quân đội đến năm 2020. Trong đó trọng tâm là phát triển mạnh hơn bộ máy quân sự có trình độ công nghệ tiên tiến, có khả năng tiến hành các hoạt động tác chiến quy mô, cách rất xa biên giới.

Chủ trương hiện đại hóa hải quân đã được chính phủ Trung Quốc chỉ rõ trong Sách trắng quốc phòng năm 2006, bao gồm những cương lĩnh quân sự trong tiến trình trở thành một siêu cường quốc quân sự với ba giai đoạn phát triển: Giai đoạn thứ nhất (đến năm 2010): Hiện đại hóa lực lượng quân sự có khả năng đánh thắng một lực lượng quân sự bậc trung như Đài Loan, Ấn Độ hoặc một quốc gia nào đó trong khu vực; giai đoạn hai (đến năm 2020): Đuổi kịp quân đội các cường quốc hạng hai như Nga, châu Âu và Nhật Bản; giai đoạn ba (đến năm 2050): Trở thành một siêu cường quân sự ngang bằng với Mỹ.

Để hiện thực hóa chủ trương trên, từ 2010 đến 2020 hải quân Trung Quốc sẽ thực hiện các bước đi quan trọng mang tính chiến lược. Trước tiên đối với lực lượng tàu chiến, Trung Quốc sẽ xây dựng hàng loạt các dự án đóng mới đồng thời sẽ loại dần những tàu chiến đã cũ ra khỏi biên chế. Các chương trình cụ thể như:

Đối với tàu sân bay: Đây là một trong những dự án đã gây nhiều tranh cãi và có nhiều nhận định khác nhau, cho đến hiện nay vẫn chưa có số liệu cụ thể hay thông tin đáng tin cậy về chương trình này. Nhưng theo các chuyên gia, dự án đóng tàu sân bay của Trung Quốc có thể bắt đầu từ năm 2009-2012 và hoàn thành vào khoảng 2013-2015. Theo hãng tin quân sự Kanwa có trụ sở tại Hồng Kông, Trung Quốc đang lên kế hoạch mua các bộ phận tàu sân bay từ Nga để có thể hoàn thành việc đóng mới 1 hoặc 2 chiếc của riêng mình vào năm 2015. Một quan chức cấp cao của hải quân Nga tiết lộ, nước này và Trung Quốc đã có một thoả thuận mua bán 4 hệ thống cất, hạ cánh trên tàu sân bay. Các hệ thống này cho phép những máy bay hải quân hạng nặng như Su-33 của Nga cất, hạ cánh an toàn.

Về tàu ngầm: Hiện nay hải quân Trung Quốc đang sở hữu khoảng 63 chiếc. Kế hoạch đến năm 2015 sẽ nâng lên 71 chiếc và đến năm 2020 hải quân nước này sẽ có khoảng 78 chiếc. Trong đó đặc biệt chú trọng phát triển các tàu ngầm nguyên tử mang tên lửa hạt nhân tầm xa (SSBN) loại 094 lớp Jin và loại 093 lớp Shang. Bên cạnh đó Trung Quốc cũng sẽ loại bỏ một số chiếc như: Tàu ngầm nguyên tử mang tên lửa hạt nhân tầm xa loại 092 lớp Xia, các tàu loại 033 lớp Romeo, tàu loại 03 lớp Whiskey.

Đến năm 2020, Trung quốc sẽ có khoảng 26 chiếc tàu khu trục; 47 khinh hạm; nâng tổng số tàu mang tên lửa điều khiển từ 84 chiếc hiện nay lên 94 chiếc, theo đó Trung quốc sẽ có khoảng 60 tàu loại 022, 30 tàu loại 037-IG và 04 tàu loại 037-II; tàu tuần tiễu: sẽ cắt giảm từ 231 chiếc hiện nay xuống còn 204 chiếc vào năm 2020; tàu tác chiến thủy lôi cũng cắt giảm từ 92 xuống còn 90 chiếc; tàu tác chiến đổ bộ nâng từ 39 chiếc hiện nay lên 50 chiếc; xuồng đổ bộ duy trì 305 chiếc; tàu tác chiến điện tử và do thám sẽ cắt giảm từ 45 xuống còn 43; tàu hậu cần cắt giảm từ 142 xuống 135; tàu phụ trợ khác cũng cắt giảm từ 32 xuống 30.

Việc tăng và cắt giảm số lượng các tàu chiến là một phần trong chương trình hiện đại hóa hải quân của Trung Quốc, nhằm tinh nhuệ lực lượng, cắt giảm số lượng và tăng khả năng tác chiến. Đặc biệt chú trọng vào việc phát triển các tàu có khả năng tác chiến linh động và hiện đại.

Ngoài việc phát triển lực lượng tàu chiến, hải quân nước này cũng đề cao chương trình huấn luyện tăng cường khả năng tác chiến cho lực lượng trong nhiệm vụ trấn thủ các hải đảo, bảo vệ cũng như phong tỏa các đường giao thương trên biển từ Vladivostok ở phía bắc đến eo biển Malacca ở phía nam, và ra đến quần đảo Aleutians, Kuriles, Ryukyus, Đài Loan, Philippine, và quần đảo Greater Sunda. Hướng phát triển tiếp theo là vươn ra xa hơn ngoài khơi Thái Bình Dương trong thế kỷ 21. Phấn đấu đến năm 2020 có thể đuổi kịp quân đội các nước hạng hai như Nga, châu Âu và Nhật Bản. Đến năm 2050 có thể trở thành một siêu cường quân sự ngang bằng với Mỹ.

Nguồn: Tổng hợp

Vì sao quan chức quân đội Trung Quốc liên tiếp thăm Đông Nam Á?

noreply@blogger.com (Klose) — Thu, 02 Jun 2011 04:37:00 +0000

Mạng “Tin tức Trung Quốc” đăng bài “Vì sao quan chức quân đội Trung Quốc liên tiếp thăm Đông Nam Á?”, cho rằng nội dung chính là vấn đề Biển Đông, bài viết kết luận với giọng dọa dẫm "khi lợi ích cốt lõi” của Trung Quốc bị thách thức, Chính phủ, nhân dân và quân đội Trung Quốc tuyệt đối sẽ không bỏ qua, các nước gây chuyện sẽ tự phải gánh chịu hậu quả".

Về việc lãnh đạo cao cấp quân đội Trung Quốc thời gian gần đây liên tiếp có các chuyến thăm tới các nước Đông Nam Á, có ý kiến dư luận cho rằng, Trung Quốc đang tranh thủ tăng cường quan hệ giao lưu, hợp tác về quốc phòng với các nước láng giềng, nhằm củng cố tin cậy quân sự, giải tỏa những nghi ngại của láng giềng về sức mạnh quân sự Trung Quốc; mặt khác, cũng nhằm tỏ rõ thái độ của Trung Quốc trong những vấn đề điểm nóng, tránh để một số nước láng giềng phán đoán sai lầm dẫn đến có hành động sai lầm.

Việc lãnh đạo cấp cao quân đội Trung Quốc đi thăm các nước Đông Nam Á, không thể nói là không liên quan tới tình hình Biển Đông. Từ đầu năm 2011 đến nay, Philipine đẩy nhanh hoạt động thăm dò dầu khí tại vùng biển có tranh chấp khiến phía Trung Quốc hết sức không hài lòng. Để tránh xung đột leo thang, Chính phủ Trung Quốc đã “giữ kiềm chế tối đa” đối với việc các nước khác “xâm chiếm” đảo bãi của Trung Quốc ở Biển Đông, tùy tiện khai thác tài nguyên dầu khí, truy đuổi ngư dân Trung Quốc hành nghề hợp pháp… Trung Quốc đã tuân thủ DOC “bằng hành động thực tế”.

Tranh chấp Biển Đông nóng lên tất nhiên sẽ trở thành tiêu điểm quan tâm của lãnh đạo quân đội Trung Quốc. Ủy viên Quốc vụ kiêm Bộ trưởng Bộ Quốc Phòng Lương Quang Liệt mới đây đi thăm ba nước Singapore, Indonesia và Philipine; trước đó, hai Phó Chủ tịch Quân ủy Trung ương là Quách Bá Hùng và Từ Tài Hậu cũng lần lượt có chuyến thăm tới Việt Nam và Myanmar. Chỉ trong 2 tháng qua, quan chức cấp cao Bộ Quốc Phòng Trung Quốc đã đi thăm 6 nước Châu Á, tham dự nhiều hội nghị đa phương. Từ 3 - 5/6 tới, Bộ Trưởng Lương Quang Liệt sẽ dẫn đoàn đại biểu Bộ Quốc Phòng Trung Quốc tham dự hội nghị Đối thoại Shang-ri-la tổ chức tại Singapore; bên lề hoạt động, ông Lương Quang Liệt dự kiến sẽ có các cuộc tiếp xúc với đại diện Bộ Quốc phòng một số nước. Tiếp sau đó, từ 7 - 8/6, Phó Tổng tham mưu trưởng Ngụy Phụng Hòa sẽ tham dự Hội nghị Chính sách an ninh khu vực (ARF) tổ chức tại Indonesia.

Trong chuyến thăm 3 nước Đông Nam Á vừa qua của Bộ Trưởng Quốc Phòng Lương Quang Liệt, vấn đề Biển Đông là một đề tài được mang ra thảo luận, Trung Quốc nhân đó cũng nhắc lại lập trường nguyên tắc của mình trong vấn đề Biển Đông. Phía Philipine bày tỏ, Biển Đông là khu vực của hợp tác, không phải là khu vực của xung đột; hi vọng các bên liên quan duy trì kênh liên lạc thông suốt, trên cơ sở thừa nhận tồn tại tranh chấp, giải quyết vấn đề thông qua phương pháp hòa bình. Còn Indonesia bày tỏ, các bên liên quan cần nỗ lực duy trì hòa bình và ổn định tại khu vực Biển Đông, hi vọng có thể giải quyết vấn đề thông qua kênh song phương. Phía Trung Quốc tán thành lập trường này của hai nước.

Trung Quốc trước sau như một thực hiện phương châm ngoại giao “thân thiện với láng giềng, coi láng giềng là bạn”; kiên trì quan niệm an ninh mới “tin cậy lẫn nhau, cùng có lợi, bình đẳng, hợp tác”; mong muốn cùng các nước láng giềng xây dựng quan hệ láng giềng tốt, bạn bè tốt, đối tác tốt. Tuy nhiên, khi “lợi ích cốt lõi” của Trung Quốc bị thách thức, Chính phủ, nhân dân và quân đội Trung Quốc tuyệt đối sẽ không bỏ qua, các nước gây chuyện sẽ tự phải gánh chịu hậu quả.

Theo Tin Tức Trung Quốc.

Chuỗi hạt trai và những ý đồ Trung Quốc

noreply@blogger.com (Klose) — Thu, 02 Jun 2011 04:20:00 +0000

Khi Trung Quốc gia tăng sự hiện diện kinh tế, thì các nhà hoạch định quân sự của họ cũng không ngừng gia tăng các tham vọng.

Cuộc tập trận Đại bàng Thổ Nhĩ Kỳ cũng nhấn mạnh nỗ lực tìm kiếm các đối tác chiến lược tiềm năng của Trung Quốc khi nước này ngày càng phát triển tầm vóc và mong muốn trở thành một người "tạo quy tắc" trong các công việc chính trị toàn cầu, chứ không đơn thuần là người "đi theo quy tắc". Trong khi đó, Thổ Nhĩ Kỳ lại chứng tỏ khả năng mang những quan điểm khác nhau lên bàn nghị sự về các vấn đề tồn tại trong khu vực liên quan tới Iran, Iraq và cả Palestine. Khi những tham vọng của Trung Quốc về ảnh hưởng địa chính trị, địa kinh tế ở Trung Á, Balkan và Trung Đông gia tăng, Bắc Kinh đã xem Thổ Nhĩ Kỳ là một cửa ngõ tiềm năng dẫn tới những khu vực này.

Trung Quốc cũng đang tiến hành chính sách ngoại giao đồng đô la ở láng giềng của Thổ Nhĩ Kỳ. Tháng 6/2010, tập đoàn đóng tàu quốc doanh Trung Quốc COSCO đã nắm quyền quản lý và kiểm soát hoạt động của một cầu tàu chính ở cảng Piraeus lớn nhất Hy Lạp với hợp đồng trị giá 2,8 tỉ bảng để thuê cầu tàu và quản lý hai cảng container trong 35 năm tới. COSCO còn đang xây dựng một cầu tàu mới để phục vụ các tàu lớn hơn và tăng gấp ba lượng hàng hóa mà cảng có thể đáp ứng. Để Hy Lạp kiểm soát 1/5 đội thương thuyền thế giới và là khách hàng lớn nhất với các xưởng đóng tàu Trung Quốc, nỗ lực này là nhằm thúc đẩy thương mại giữa Trung Quốc với các thị trường mới nổi quanh vành đai Biển Đen và Địa Trung Hải. Những thỏa thuận khác bao gồm việc trao đổi giữa Công ty Công nghệ Huawei Trung Quốc với hãng viễn thông OTE của Hy Lạp cũng như kế hoạch mua cổ phần trong mạng lưới đường sắt đang chịu áp lực nợ nần OSE, xây dựng một sân bay trên đảo Crete, và một trung tâm hậu cần ở phía bắc Athens.

Bằng cách này, Trung Quốc đã tạo ra một mạng lưới cầu cảng, trung tâm hậu cần, đường sắt để phân phối hàng hóa của họ tới và đi qua châu Âu - một kiểu của Con đường Tơ lụa hiện đại. Khi Trung Quốc gia tăng sự hiện diện kinh tế, thì các nhà hoạch định quân sự của họ cũng không ngừng gia tăng các tham vọng. Ngoài việc đầu tư vào hệ thống ống dẫn, đường bộ, đường sắt trên đất liền thông qua khu vực Caspia, Trung Quốc còn hỗ trợ kinh tế cho Myanmar, Bangladesh, Sri Lanka, Pakistan và Hy Lạp, hình thành nên cái gọi là một phần trong chiến lược Chuỗi hạt trai của quân sự, nhằm đảm bảo dòng chảy tự do cho năng lượng và thương mại trong khả năng xảy ra một cuộc xung đột Đài Loan và sự phong tỏa của hải quân Mỹ.

Quân sự hiện diện mạnh mẽ

Chiến lược Chuỗi hạt trai: Trung tâm của cách tiếp cận này là thiết lập chỗ đứng Trung Quốc với ảnh hưởng quân sự hoặc địa chính trị dọc theo vùng duyên hải Ấn Độ Dương và tới vịnh Ba Tư cũng như Địa Trung Hải. Những yếu tố cần thiết để thực hiện một chiến lược như vậy gồm:

- Giành quyền tiếp cầu cảng và sân bay: Điều này có thể được thực hiện bằng cách xây dựng những cơ sở mới hoặc thiết lập quan hệ gần gũi với các quốc gia đã sở hữu những cơ sở chủ chốt. Trong một số trường hợp, để đảm bảo quyền tiếp cận này sẽ cần phải hỗ trợ mạnh mẽ việc xây dựng các cơ sở mới ở những quốc gia khác với sự ngầm hiểu rằng, chúng sẽ sẵn sàng sử dụng khi cần thiết.

- Tăng cường quan hệ ngoại giao: Điều này để đảm bảo rằng các lộ trình đường không và đường biển luôn rõ ràng và thường đi kèm bởi những thỏa thuận thương mại và xuất khẩu cùng có lợi. Việc đảm bảo một chuỗi hạt trai phụ thuộc vào sự liên kết hàng loạt địa điểm khác nhau thì điểu quan trọng là cần chắc chắn rằng, từng hạt trai được an toàn khỏi bất cứ mối đe dọa tiềm năng nào từ các nước láng giềng.

- Hiện đại hóa lực lượng quân sự: Một đội quân hiện đại có thể hoạt động hiệu quả hơn để nắm giữ từng hạt trai khi cần thiết.

TQ điều máy bay tham gia cuộc tập trận mang tên Đại bàng Thổ Nhĩ Kỳ

Chuỗi hạt trai mà Bắc Kinh thiết lập trong những năm gần đây nằm dọc theo các tuyến đường biển từng được sử dụng nhiều thế kỷ trước để kết nối Trung Quốc với Lòng chảo Địa Trung Hải, cụ thể là chúng đang mở rộng từ bờ biển Trung Quốc đại lục xuyên qua Biển Đông, Eo biển Malacca, qua Ấn Độ Dương và tới Biển Ảrập cũng như Vịnh Ba Tư. Chế độ này đang xây dựng những mối quan hệ và phát triển sự hiện diện hải quan dọc theo các tuyến đường biển kết nối Trung Quốc với Trung Đông. Các hạt trai trong chuỗi ấy cụ thể gồm:

- Nâng cấp các cơ sở quân sự ở đảo Hải Nam

- Xây dựng các giàn khoan dầu và tàu thăm dò đại dương ở Biển Đông

- Kênh đào Kra ở nam Thái Lan, kết nối Biển Đông với Ấn Độ Dương

- Các cơ sở thu thập thông tin trên đảo Great Coco gần Eo biển Malacca

- Một cảng nước sâu đang xây dựng tại Sittwe, Myanmar

- Một cơ sở vận chuyển container ở Chittagong, Bangladesh

- Đề xuất xây dựng hành lang vận chuyển Irrawaddy, sẽ kết nối tỉnh Vân Nam (Trung Quốc) với Vịnh Bengal thông qua Myanmar

- Cảng Hambantota ở Sri Lanka

- Khả năng mở rộng hệ thống đường ống IPI thông qua Islamabad và qua quốc lộ Karakoram tới Kashgar ở tỉnh Tân Cương, nhằm vận chuyển dầu vào Trung Quốc.

- Một căn cứ hải quân đang xây dựng ở Gwadar, Pakistan

- Nâng cấp các cơ sở ở Cảng Sudan, đảm bảo sự tiếp cận sống còn tới Kênh đào Suez và Vùng Sừng châu Phi.

Trung Quốc còn coi cảng Piraeus của Hy Lạp là một hạt trai mới ở Địa Trung Hải, và đang cân nhắc động thái tương tự ở Yemen - một hạt trai tiềm năng tại Vịnh Aden. Vào ngày 9/8/2010, tàu khu trục Quảng Châu và tàu khu trục nhỏ Sào Hồ của Trung Quốc đã dừng chân ở Piraeus sau các sứ mệnh hộ tống tại Vịnh Aden. Sau đó, một cuộc gặp hôm 24/8 tại Bắc Kinh giữa chỉ huy lực lượng không quân Hy Lạp Vasileios Klokozas và Bộ trưởng Quốc phòng Trung Quốc Lương Quang Liệt, nhằm mục tiêu tăng cường trao đổi và hợp tác quân sự.

Trước đó, tháng 12/2009, Chuẩn Đô đốc Chu Ân đã bày tỏ mong muốn của Bắc Kinh trong việc thiết lập một căn cứ không quân lâu dài ở Vịnh Aden/Biển Ảrập, nơi Trung Quốc đang tham gia các nỗ lực chống cướp biển để bảo vệ các tàu vận chuyển dầu của họ từ châu Phi. Các tàu chiến Trung Quốc cũng sử dụng nhiều cảng ở Oman, Yemen và Djibouti để tiếp tế, nhưng Djibouti là thành lũy chính của NATO và Oman được coi nằm dưới sự bảo hộ của Mỹ. Vì thế, Trung Quốc đang "nhắm" cảng Aden của Yemen. Những cuộc cập cảng và cách tiếp cận chuỗi hạt trai của Trung Quốc khiến nhiều nhà phân tích đưa ra sự so sánh với hành trình đội tàu của Đô đốc Trịnh Hòa tới Bán đảo Ảrập. Nó báo hiệu sự gia tăng ảnh hưởng quốc tế của Trung Quốc một lần nữa.

Chiến lược cơ sở hạ tầng trên đất liền

Khi Trung Quốc gia tăng hiện diện hải quân dọc theo vùng duyên hải Ấn Độ Dương, thì họ cũng tăng cường những dấu chân quana sự trên đất liền bằng cách triển khai quân đội (PLA) và cảnh sát (PAPF) chịu trách nhiệm giám sát và bảo vệ các dự án năng lượng và cơ sở hạ tầng. PAPF là một thành phần của lực lượng vũ trang Trung Quốc dưới sự lãnh đạo của cả Hội đồng Nhà nước và Quân ủy Trung ương. Cả PLA và PAPF đều tích cực tham gia vào các dự án xây dựng trong lĩnh vực năng lượng (gồm cả thủy điện), vận tải, và thông tin liên lạc, xây dựng trường học, bệnh viện, sân bay, nhà máy điện, đường cao tốc, các cơ sở thủy lợi và truyền dẫn truyền hình. Ví dụ, ở châu Phi, Trung Quốc đã sử dụng các dự án ấy như một nền tảng để thiết lập quan hệ hợp tác trong lĩnh vực khác, bao gồm cả tăng cường quan hệ quân sự xuyên lục địa. Cách tiếp cận này - sự mở rộng chiến lược Những Sứ mệnh lịch sử mới năm 2004 của Chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào - cũng đang được "nhân bản" ở Trung Á-Âu và Trung Đông. Ví dụ tại Afghanistan và Iraq, Trung Quốc đã triển khai quân đội để đảm bảo các dự án năng lượng và cơ sở hạ tầng của họ. Hơn thế nữa, PLA và PAPF còn đang đào tạo binh lính Afghanistan và Iraq tại các căn cứ PLA ở Nam Kinh, thủ phủ tỉnh Giang Tô.

Bắc Kinh cũng được cho là đã triển khai vài nghìn quân tới Kashmir, nơi Ấn Độ quan ngại rằng, PLA đang xây dựng các dự án đường bộ, đường sắt ở vùng núi Karakoram để kết nối với cảng Gwadar của Pakistan. Ngày 2/12/2010, các đại diện từ Bộ Thương mại, bộ ngoại giao Trung Quốc, khu tự trị Tân Cwong và Tập đoàn Xây dựng và Chế tạo Tân Cương (PCC) đã tham dự cuộc họp lần thứ 14 của Uỷ ban Hợp tác Trung Quốc - Pakistan về Kinh tế, Thương mại và Công nghệ tại Islamabad. Tại đây, họ đã thảo luận về các dự án lớn như đường cao tốc Karakoram, cảng Gwadar và khai thác mỏ Duddar. PCC là tổ chức bán quân sự đảm nhận nhiệm vụ khai hoang, sản xuất nông nghiệp, phát triển kinh tế đặc biệt là với các dự án vận tải lớn (cao tốc, đường sắt, sân bay), các dự án cơ sở hạ tầng nước và dầu khí.

Tóm lại, Trung Quốc đã áp dụng chiến lược sắp xếp lại các lộ trình cung cấp năng lượng trên đất liền nhằm tránh rủi ro hàng hải bằng cách đầu tư vào cầu cảng như Gwadar ở Pakistan, cùng với sự phát triển nhanh chóng những dự án đường bộ, đường sắt, hệ thống ống dẫn. Bắc Kinh cũng hy vọng xây dựng hệ thống ống dẫn để đưa khí đốt Iran tới các tỉnh phía tây Trung Quốc. Và khi một mạng lưới đường sắt cao tốc hoàn thành, Trung Quốc có thể vận chuyển hàng hóa từ các tỉnh phía đông của họ tới Gwadar ở ngay cửa Vịnh Ba Tư trong khoảng 48 tiếng.

Tác giả: Christina Lin, chuyên gia về các vấn đề an ninh năng lượng, học thuyết quân sự Trung Quốc, quan hệ Trung Quốc và Trung Đông cũng như các vấn đề khác đã viết bài viết này cho Học viện Washington.

Theo TuanVietNam.

Nước mạnh nào cũng có gót chân Asin

noreply@blogger.com (Klose) — Thu, 02 Jun 2011 04:03:00 +0000

"Trung Quốc lớn nhưng chưa hẳn đã mạnh. Nước mạnh nào cũng có gót chân Asin. Ta vững thì họ lùi, ta lùi thì họ tiến. Mềm nắn, rắn buông, Trung Quốc luôn là như vậy. Người ta gọi sự kiện Bình Minh 02 là phép thử là vì lẽ như vậy. Có hay không những vụ Bình Minh 02 khác hoàn toàn phụ thuộc vào hành xử của chúng ta" - Thiếu tướng Lê Văn Cương, nguyên Viện trưởng Viện Chiến lược Bộ Công an nhận định.

Chủ ý và có hệ thống

Mấy ngày qua, dư luận Việt Nam bức xúc trước hành động xâm lấn của Trung Quốc ở vùng thềm lục địa và vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam, ngang nhiên đưa 3 tàu hải giám xâm phạm chủ quyền của Việt Nam, lớn tiếng vu cáo Việt Nam tạo cớ, làm căng thẳng tình hình Biển Đông?

Trước hết, cần xác định rõ vị trí 3 tàu hải giám của Trung Quốc cắt cáp chỉ cách mũi Đại Lãnh, Phú Yên của Việt Nam 120 hải lý, trong khi cách đảo Hải Nam 500 hải lý. Địa điểm này nằm sâu trong vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam. . Vùng này cũng không thuộc vùng chồng lấn với bất cứ Vùng đặc quyền kinh tế hay Thềm lục địa nào của Trung Quốc.

Theo Công ước của Liên Hợp Quốc về Luật biển Quốc tế 1982 (UNCLOS) Việt Nam có quyền chủ quyền và quyền tài phán đối với vùng biển này. Trung Quốc hay bất kì nước nào khác khác có quyền qua lại trên vùng biển này, nhưng không có quyền khai thác tài nguyên và không có quyền can thiệp vào việc khai thác tài nguyên của Việt Nam.

Vì thế, hành động của 3 tàu hải giám của Trung Quốc (thực chất là tàu quân sự cải hoán) thực chất là vi phạm luật pháp quốc tế, cụ thể là UNCLOS 1982, mà Trung Quốc là một thành viên kí kết.

Việc làm này cũng vi phạm Hiến chương Liên Hiệp Quốc và 5 nguyên tắc cùng tồn tại hòa bình mà Trung Quốc là một trong những nước khởi xướng cũng như đi ngược lại Tuyên bố về ứng xử biển Đông (DOC) ký giữa Trung Quốc và ASEAN năm 2002, vi phạm những cam kết quốc tế được công nhận rộng rãi khác mà Trung Quốc đã ký kết và công nhận.

Sở thích dùng bạo lực của Trung Quốc khiến nhiều nước lo ngại

Hơn nữa, đây là hành động có chủ ý, có tính toán, mang tính tạo cớ của Chính phủ Trung Quốc, không phải phi quan phương. Cần lưu ý, các tàu hải giám này vốn là tàu quân sự của Trung Quốc cải hoán. Đây cũng không phải là hành động đơn lẻ, mà là hành động mang tính hệ thống, nằm trong chiến lược Biển Đông của Trung Quốc, là sự tiếp nối của chuỗi hoạt động thời gian qua nhằm mục đích độc chiếm Biển Đông, biến Biển Đông thành ao nhà.

Hành động này của Trung Quốc, tự nó đã vạch rõ ý đồ và làm lộ rõ bộ mặt cũng như toan tính của nước này. Trung Quốc đã đi ngược lại những tuyên bố, cam kết của mình, lời nói không đi với việc làm.

Trung Quốc nói một đằng làm một nẻo

Ông có thể làm rõ hơn?

Trung Quốc là quốc gia kí kết Công ước Luật biển, tham gia Tuyên bố về Ứng xử của các bên trên Biển Đông DOC. Hành động của 3 tàu hải giám đã đi ngược lại tất cả các cam kết này.

Cách đây chưa lâu, tháng 10/2010, Thủ tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo đã có điện gửi những người đồng nhiệm ASEAN cam kết "Trung Quốc muốn tạo dựng một vùng biển hòa bình và hợp tác".

Thế nhưng, hành động đã đi ngược lại lời nói. Nói một đằng mà làm một nẻo.

Ngay cả những phát biểu của người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Khương Du cũng cho thấy tiền hậu bất nhất. Trong cuộc họp vòng 5 nhóm công tác về tình hình biển Đông giữa Trung Quốc và ASEAN diễn ra tại Côn Minh, Trung Quốc từ 21-23/12/2010, chính bà Khương Du đã công khai tuyên bố Trung Quốc luôn coi trọng cao độ, thực hiện nghiêm túc các cam kết nhằm tăng cường lòng tin chính trị, tạo điều kiện cho việc giải quyết tranh chấp, cùng nhau giữ gìn hòa bình ổn định ở biển Đông.

Trong khi đó, với hành động xâm phạm chủ quyền Việt Nam của 3 tàu hải giám Trung Quốc, bà Khương Du lại lớn tiếng tuyên bố đó là "việc làm bình thường", là "hợp lý". Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc đã tự mâu thuẫn trong những ngát ngôn của mình.

8 năm qua, trên lời nói Trung Quốc luôn nhấn mạnh chủ trương "phát triển hòa bình", thế nhưng với hành động gây hấn tại Biển Đông, Trung Quốc đã cho Việt Nam, khu vực và thế giới thấy rõ những bất ổn, mất hòa bình có nguồn gốc từ chính nước này.

Từ lời nói đến hành động, Trung Quốc đều tự mâu thuẫn với chính mình, phủ định chính mình, thế giới liệu ai sẽ tin được Trung Quốc, cường quốc đang lên?

Sự kiện Bình Minh 02 nhắc nhớ về bài học đắt giá của Philippines trong thỏa thuận hợp tác thăm dò địa chấn với Trung Quốc, khi Trung Quốc đã biến vùng biển không có tranh chấp của Philippines thành vùng biển tranh chấp. Một tháng trước sự kiện Bình Minh 02, trong hội thảo quốc gia lần 2 về Biển Đông, các chuyên gia Việt Nam cũng từng cảnh báo về nguy cơ này. Có vẻ như điều lo ngại đã thành sự thật?

Đúng thế. Việc tàu hải giám của Trung Quốc vào vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam gây hấn, cắt cáp dầu khí là thủ thuật của Trung Quốc để gây hiểu nhầm, và từng bước biến vùng biển hoàn toàn thuộc quyền chủ quyền và quyền tài phán của Việt Nam thành vùng biển có tranh chấp.

Hành động này không khác gì việc có anh hàng xóm xấu bụng, chạy sang vườn nhà người ta đào bới, chặt cây, hái quả, sau đó sinh sự để biến cái vườn ấy thành mảnh vườn tranh chấp.

Mềm nắn, rắn buông

Trước sự kiện Bình Minh 02, lãnh đạo Trung Quốc đã có một loạt các chuyến công du tới các nước thành viên ASEAN cũng như Mỹ. Dư luận trong nước không ít người đặt câu hỏi, có vẻ như Trung Quốc đã đi đêm với các nước khác trong việc này. Quan điểm của ông?

Chúng ta không loại trừ khả năng đó. Trung Quốc đã có chuẩn bị dư luận rồi. Và cũng không loại trừ khả năng, Trung Quốc cố tình làm như vậy để gây hiểu nhầm về khả năng họ đã tìm được sự thỏa hiệp với các nước khác để cách ly, cô lập Việt Nam. Do đó, phải theo dõi và tìm hiểu kỹ việc này cũng như động thái tiếp theo của các bên mới có thể biết được.

Thực ra, các nước cũng vì lợi ích quốc gia của mình. Mọi quyết định đều đưa ra dựa trên bàn cân lợi ích. Việt Nam không thể trách ai. Nếu mình có thái độ rõ ràng, kiên quyết, để bảo vệ lợi ích của họ, liệu họ có bỏ đi?

Vả lại, Việt Nam cũng không thể trông đợi bên ngoài. Phải dựa vào mình là chính. Ta vững thì họ lùi. Ta lùi thì họ tiến thôi. Đó là quy luật của quan hệ rồi.

Vị trí tàu Trung Quốc cắt cáp tàu Bình Minh 02 của Việt Nam

Còn nhớ, năm 1956, khi Trung Quốc tấn công Đông Hoàng Sa, chính quyền miền Nam Việt Nam không có thái độ mạnh bạo đáp trả, Trung Quốc đã chiếm trọn khu vực này. Đến năm 1958, Trung Quốc đánh tiếp, chính quyền Ngô Đình Diệm đưa quân ra đánh trả, Trung Quốc im lặng rút.

Mềm nắn, rắn buông, Trung Quốc là như thế.

Chúng ta cũng cần hiểu rằng, Trung Quốc lớn nhưng chưa hẳn đã mạnh. Hơn nữa, ngay cả dưới chân đèn cũng có vùng tối. Nước mạnh nào cũng có gót chân Asin. Người ta gọi sự kiện Bình Minh 02 là phép thử là vì lẽ như vậy. Có hay không những vụ Bình Minh 02 khác hoàn toàn phụ thuộc vào hành xử của chúng ta.

Vậy theo ông, trong bối cảnh hiện nay, Việt Nam phải hành xử như thế nào?

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao đã đưa ra những tuyên bố cần, thiết thực, đúng nhưng chưa đủ. Chủ quyền quốc gia, độc lập dân tộc, toàn vẹn lãnh thổ là tối thượng, bất biến, còn tất cả những khẩu hiệu, phương châm cho mối quan hệ song phương nào cũng là cái "ứng vạn biến", thuộc phạm trù chính sách, đều có hiệu lực trong thời gian nhất định, hoàn toàn không phải trường tồn, vĩnh viễn. Không ai có quyền được mặc cả độc lập chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ của quốc gia mình. Trách nhiệm pháp lý ở cấp Nhà nước phải làm nhiều hơn nữa.

Cụ thể, theo tôi, phải nói rõ cho nhân dân Việt Nam, nhân dân Trung Quốc và thế giới việc làm của Trung Quốc đã vi phạm gì, vi phạm đến đâu sự độc lập và chủ quyền của Việt Nam.

Đồng thời, Việt Nam cần thúc đẩy trao đổi, thương lượng với Trung Quốc về một mối quan hệ song phương hữu nghị, củng cố quan hệ Việt - Trung. Tôi tin rằng 1,3 tỷ dân Trung Quốc đều là những người hòa hiếu, muốn có quan hệ tốt đẹp với Việt Nam. Tin rằng đa phần lãnh đạo Trung Quốc thiện chí với Việt Nam. Hành động này chỉ là chủ trương của số ít lãnh đạo mang tư tưởng bành trướng Đại Hán. Chúng ta cần thông tin để ngưởi dân Trung Quốc biết đầy đủ những hành động của chính phủ họ. Người dân Trung Quốc đang bị bưng bít thông tin, bị lừa dối về Biển Đông. Chúng ta phải thức tỉnh họ, và tin rằng, khi biết rõ sự thật, nhân dân Trung Quốc sẽ có hành động cần thiết và đúng đắn.

Việt Nam cũng có thể và cần phải thông báo cho các tổ chức quốc tế mà Việt Nam là thành viên, kể cả Liên Hợp Quốc về hành động vi phạm của Trung Quốc, để tranh thủ sự ủng hộ quốc tế.

Hơn nữa, Việt Nam cần củng cố lực lượng, thúc đẩy kinh tế biển kết hợp với củng cố lực lượng vũ trang... để răn đe kẻ nào có ý định xâm phạm chủ quyền của Việt Nam. Chúng ta không xâm phạm chủ quyền của bất cứ nước nào nhưng ai xâm phạm chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của ta thì ta cũng đủ sức giáng trả tương xứng.

Cuối cùng, cần phải nhớ lời di huấn của Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn nói cách đây hơn 700 năm, "Thời bình phải khoan thư sức dân để làm kế sâu rễ, bản gốc và làm cho vua tôi đồng lòng, anh em hòa thuận, cả nước chung sức. Đó là thượng sách giữ nước". Quan trọng nhất là chúng ta phải tạo được đồng thuận xã hội, tạo lòng tin cho dân. Đó là sức mạnh quyết định để bảo vệ tổ quốc.

Tác giả: Phương Loan

Theo: TuanVietNam

Vì sao Philippines phản đối đường lưỡi bò?

noreply@blogger.com (Klose) — Sat, 23 Apr 2011 05:18:00 +0000

Ngày 5/4/2011, sau gần hai năm, phái đoàn thường trực của Philippins tai Liên hợp quốc đã gửi Công hàm bác bỏ tấm bản đồ nêu trên. Tại sao Philippins lại lên tiếng vào thời điểm này và Công hàm của Philippins có những đóng góp gì mới cho tiến trình giải quyết hòa bình các tranh chấp ở Biển Đông.

Cuối cùng, Philippins, một trong những nước chịu ảnh hưởng trực tiếp nặng nề nhất của tấm bản đồ đường lưỡi bò của Trung Quốc đã lên tiếng. Tấm bản đồ này được đính kèm Công hàm số CML/17/2009 và CML/18/2009 ngày 7/5/2009 của Phái đoàn thường trực CHND Trung Hoa lần đầu tiên gửi Liên hợp quốc để phản đối hồ sơ chung của Việt Nam và Malaysia và hồ sơ riêng của Việt Nam về ranh giới ngoài thềm lục địa.

Ngày 5/4/2011, sau gần hai năm, phái đoàn thường trực của Philippin tại Liên hợp quốc đã gửi Công hàm bác bỏ tấm bản đồ nêu trên. Tại sao Philippins lại lên tiếng vào thời điểm này và Công hàm của Philippins có những đóng góp gì mới cho tiến trình giải quyết hòa bình các tranh chấp ở Biển Đông. Bài viết này sẽ sơ bộ tìm hiểu hai câu hỏi trên.

Vì sao Philippins lên tiếng?

So với Việt Nam và Trung Quốc, Philippin nhảy vào tranh chấp quần đảo Trường Sa muộn và yêu sách đưa ra được dựa trên những cơ sở pháp lý không đủ mạnh. Philippin cũng không phải là quốc gia có tiềm lực về quốc phòng và thường phải dựa trên cái ô của Mỹ. Năm 1951, Philippin mới bắt đầu nghĩ đến việc mở rộng ảnh hưởng ra quần đảo Trường Sa và bắt đầu xây dựng các lập luận như ủng hộ việc chiếm hữu tư nhân "Đất tự do" của Thomas Cloma; quần đảo Trường Sa là "Đất vô chủ" trừ đảo Trưởng Sa Pháp tuyên bố chủ quyền trong Công báo năm 1938; do tính kế cận của khu vực này đối với quốc gia quần đảo Philíppin; do khu vực này tạo thành phần rìa lục địa cho quần đảo Philippin; lý do an ninh quốc phòng dẫn tới sự cần thiết chiếm đóng và kiểm soát thực sự của Philippin...[1].

Tới năm 1978, bằng Sắc lệnh N1596 ngày 11/6/1978 của Tổng thống, Philippin tuyên bố ranh giới một vùng mới gọi là Kalayaan (Đất Tự do - viết tắt tên tiếng Anh là KIG), nằm bên ngoài giới hạn hiệp ước lịch sử 1898, bao trùm hầu hết quần đảo Trường Sa trừ đảo Trường Sa. Tất nhiên yêu sách này của Philippin đã bị các quốc gia liên quan phản đối. Các lập luận đất vô chủ, tính kế cận, yếu tố an ninh quốc phòng, hay sự kéo dài tự nhiên của rìa lục địa bên ngoài máng sâu Palawan đã lần lượt bị sự phát triển của luật quốc tế, luật biển quốc tế cũng như các bình luận phán quyết của các cơ quan tài phán quốc tế và thực tiễn quốc tế đưa vào trạng thái "đèn đỏ".

Đường lưỡi bò mà Trung Quốc tuyên bố chủ quyền trên Biển Đông

Năm 1995, Philippin là nước thứ hai trong khu vực phải nếm trải sức mạnh quân sự của người khổng lồ phương Bắc. Philippin đã tích cực đưa ra nhiều đề xuất giải quyết hòa bình các xung đột từ đưa tranh chấp ra trước Tòa án quốc tế đến sáng kiến ký Bộ Luật ứng xử Philippin-Trung Quốc tháng 8/1995, rồi đồng tác giả với Việt Nam dự thảo Bộ luật ứng xử ASEAN-Trung Quốc 1999-2002, ký két Tuyên bố ASEAN-Trung Quốc về cách ứng xử của các bên ở Biển Đông 2002, chương trình hợp tác nghiên cứu khoa học Việt Nam-Philippin JOMRSE.

Ngày 1/9/2004 Philippin cho Công ty dầu khí quốc gia PNOC ký kết Hiệp định thăm dò địa chấn Trường Sa với Công ty dầu khí ngoài khơi Trung Quốc CNOOC. Các nguồn tin nội bộ của Philippin sau này cho biết Hiệp định này được ký kết để đánh đổi một số dự án viện trợ từ Trung Quốc và được phe đối lập coi như một sự vi phạm Hiến pháp cũng như bán rẻ những người anh em ASEAN.[2] Do sự phản đối của Việt Nam, Hiệp định này đã bị bác bỏ và Thỏa thuận ba Công ty dầu khí quốc gia PREOVIETNAM, PNOC và CNOOC đã được ký kết và thực thi trong giai đoạn 2005-2008. Bên cạnh việc đẩy mạnh các hoạt động quản lý thực tế, Philipin cũng tìm cách cải thiện lập luận pháp lý của mình.

Sau những tranh luận nội bộ gay gắt về việc nên hay không nên đưa quần đảo Trường Sa và bãi cạn Hoàng Nham vào trong đường cơ sở quốc gia quần đảo, ngày 10/3/2009, Tổng thống Arroyo đã ký Luật cộng hoà RA 9522 xác định đường cơ sở mới của Philíppin và quản lý Trường Sa và bãi cạn Hoàng Nham theo "quy chế đảo"[3]. Tháng 8/2009, Philippin phản đối hồ sơ chung Việt Nam và Malaysia và hồ sơ riêng của Việt Nam về ranh giới ngoài thềm lục địa vì chúng có một phần chồng lấn lên yêu sách của Philippin. Điều đáng nói ở đây là Philippin đã không đáp ứng đề nghị tham gia hồ sơ chung Việt Nam-Malaysia trước đó.

Các động thái của Philippin phần nào cho thấy sự e ngại và phụ thuộc vào người khổng lồ phương Bắc. Thế nhưng sự nhún nhường hay đi đơn lẻ của Manila không ngăn nổi các hoạt động ngày càng cứng rắn của Trung Quốc trước Chính phủ mới của TT Benigno Aquino, thay thế TT Arroyo, người được đánh giá thân Bắc Kinh.[4]. Sau vụ hai tàu hải quân Trung Quốc xua đuổi một tàu thăm dò dầu khí cho Philippines ở vùng Bãi Cỏ Rong tháng 3/2011 mà Manila xác định là thuộc chủ quyền của mình đến 30/3/2011 là án tử hình Bắc Kinh giành cho ba công dân Philíppin vì tội buôn lậu ma túy.

Một tháng trước cuộc thăm chính thức của TT Philippin tới Bắc Kinh ngày 23-25/5/2011 là dịp để Philippin khẳng định quan điểm độc lập của mình trước sức ép của Trung Quốc, tạo thế chủ động trong hội đàm? Đồng thời sự "cứng lên" của Philippin cũng nhằm giải quyết phần nào những bất đồng nội bộ trong nhìn nhận một số vấn đề quốc tế như việc gộp hay không KIG vào đường cơ sở quần đảo. Philippin đang cần năng lượng trong đó dầu khí ở Bãi Cỏ Rong được coi là niềm hy vọng. Philippin thấy rằng quyền lợi của mình chỉ có thể được bảo đảm trong tình đoàn kết với các nước ASEAN. Hơn nữa quan hệ Manila và Washington ngày càng chặt chẽ trở lại, đặc biệt là trong lãnh vực quân sự.[5] Nguyên tắc "Đất thống trị biển" được nhắc đến trong Công hàm ngày 5/4/2011 của Philippin và Ngoại trưởng Mỹ Hilary Clinton tại ARF 17, Hà Nội 2010 là cùng nội dung với cách thể hiện khác nhau. Ngày 8/3/2011 trong hội đàm với TT Indonesia, TT Benigno Aquino phát biểu:

"Vì nếu chúng ta hành động đơn phương, sẽ không giải quyết được vấn đề. Hy vọng rằng, với quan điểm coi đây là vấn đề quan tâm chung, một cơ hội chung, chúng ta sẽ có thể tiến lên phía trước trong việc sử dụng nguồn tài nguyên ở khu vực đặc biệt này nhằm tạo lợi ích cho tất cả các nước tuyên bố chủ quyền".

Sau Công hàm của Việt Nam, Malaysia ngày 8/5/2009, của Indonesia ngày 8/7/2010, Philippin đã hòa chung tiếng nói của các nước ASEAN trong việc bác bỏ đường lưỡi bò vô lý trong Biển Đông. Đây cũng là dịp Philippin điều chỉnh lập luận của mình cho phù hợp với luật quốc tế và tránh những sai lầm chiến lược trong quá khứ. Nếu đến hạn ngày 13/5/2009, Philippin cùng tham gia trình hồ sơ ranh giới ngoài thềm lục địa với Malayssia và Việt Nam hay trình hồ sơ riêng thì vị thế của Philippin đã khác. Philippin cũng nhìn nhận thấy rằng chỉ có Công ước Luật biển của Liên hợp quốc năm 1982 mới là công cụ hợp pháp và duy nhất để giải quyết các vấn đề trên Biển Đông, bảo đảm lợi ích công bằng cho các nước trong đó có Philippin.

Phân tích Công hàm ngày 5/4/2011

Công hàm có mục tiêu rõ ràng là bình luận về tấm bản đồ đính kèm Công hàm số CML/17/2009 và CML/18/2009 ngày 7/5/2009 của Phái đoàn thường trực CHND Trung Hoa và lời khẳng định trong các Công hàm nêu trên "đối với chủ quyền không thể tranh cãi của Trung Quốc trên các đảo trong Biển Nam Trung Hoa và các vùng nước kế cận, cũng như các quyền chủ quyền và tài phán đối với các vùng nước, vùng đáy biển và lòng đất dưới đáy biển của chúng " và "được quốc tế biết đến rộng rãi".

Thực tế đường lưỡi bò không chỉ bao lấy các đảo và vùng nước quần đảo Trường Sa mà đã chạy sát Palawan, phủ lên một phần vùng nước mà Manila cho rằng mình có chủ quyền. Công hàm Philippin đưa ra ba điểm:

1) Nhóm đảo Kalayaan KIG là một phần không tách rời của Philippines, rằng nước này có chủ quyền và quyền tài phán với các đặc trưng địa chất trong Nhóm đảo Kalayaan KIG đó.

2) Philippin, theo nguyên tắc đất thống trị biển, thực hiện chủ quyền và quyền tài phán một cách cần thiết trên vùng nước xung quanh hoặc kế cận đối với mỗi đặc trưng địa chất liên quan trong Nhóm đảo Kalayaan KIG theo quy định của Công ước của Liên hợp quốc về Luật biển (UNCLOS). Phạm vi của các vùng nước kế cận các đặc trưng địa chất có liên quan được định nghĩa và xác định theo UNCLOS, đặc biệt điều 121 Chế độ các đảo.

3) Chính vì các vùng nước kế cận các đặc trưng địa chất có liên quan được định nghĩa và là đối tượng của các tiêu chuẩn pháp lý và kỹ thuật nên yêu sách của CHND Trung Hoa tại hai Công hàm số CML/17/2009 và CML/18/2009 ngày 7/5/2009 "đối với các vùng biển liên quan cũng như đáy biển và thềm lục địa của chúng bên ngoài các đặc trưng địa chất nói trên trong Nhóm các đảo Kalayaan KIG và các vùng nước kế cận của chúng sẽ không có cơ sở theo luật quốc tế, đặc biệt là UNCLOS. Đối với các khu vực này, chủ quyền, quyền tài phán hay quyền chủ quyền, trong trường hợp này, nhất thiết quy thuộc hoặc thuộc quốc gia ven biển thích hợp hoặc quốc gia quần đảo Philippin - các vùng nước cũng như đáy biển và lòng đất dưới đáy biển của chúng thuộc về quốc gia đó hoặc theo bản chất pháp lý của Lãnh hải, hoặc của vùng đặc quyền kinh tế 200 hải lý, hoặc của thềm lục địa phù hợp với các điều 3,4, 55,57 và 76 của UNCLOS".

Phân tích ba điểm đã nêu trong Công hàm ngày 5/4/2011 của Philippin có thể đi đến những nhận xét sơ bộ sau:

1. Philippin tái khẳng định chủ quyền và quyền tài phán của mình đối với các đặc trưng địa chất trong Nhóm đảo Kalayaan KIG được coi là một phần không tách rời của Philippines,. Tuy nhiên tuyên bố lần này có những khác biệt với các văn bản trước.

Thứ nhất, trong Sắc lệnh năm 1978, Philippin yêu sách: " nhóm đảo KIG... bao gồm tất cả đáy biển, lòng đất dưới đáy biển, rìa lục địa và vùng trời sẽ thuộc và là đối tượng của chủ quyền của Philippin. Khu vực này tạo thành một quận riêng và tách rời của thủ phủ của tỉnh Palawan và được biết với tên gọi Kalayaan", nghĩa là toàn bộ các đảo và các vùng nước nằm trong ranh giới KIG tự vạch với đầy đủ các tọa độ. Công hàm ngày 5/4/2011 chỉ yêu sách chủ quyền của các đảo đá như một phần không tách rời của Phillipines. Vấn đề vùng nước được tách rời ra và theo logic của những điểm tiếp theo, sẽ chỉ có một phần vùng nước trong ranh giới cũ của KIG chứ không phải toàn bộ vùng nước trong đó được yêu sách. Điều này được bổ sung bằng điểm 2 của Công hàm giúp phân biệt hai vấn đề: chủ quyền và quyền tài phán đối với các đặc trưng địa lý và chủ quyền, quyền tài phán và quyền chủ quyền đối với các vùng biển. Nó sẽ giúp cộng đồng thế giới hiểu rõ hơn về hai dạng tranh chấp đảo và biển ở Biển Đông mà Philippin là một bên yêu sách.

Thứ hai, thuật ngữ "đảo" trong Sắc lệnh 1978 đã được thay bằng "đặc trưng địa chất" có thể hiểu bao gồm đảo, đá, bãi cạn nửa nổi nửa chìm để phù hợp với giải thích quy chế đảo trong điều 121 của UNCLOS. Thứ ba, quốc gia quần đảo này không nhắc đến các lý do về tính tiếp giáp hay an ninh quốc phòng làm cơ sở cho yêu sách của mình đối với các vùng nước như trong Sắc lệnh 1978. Thứ tư, ranh giới của KIG cũng không được nhắc lại. Điều này sẽ liên quan đến phân tích trong điểm 2 tiếp theo.

2. Philippin đã có bước chuyển khi nhấn mạnh nguyên tắc "Đất thống trị biển" để yêu sách các vùng biển. Nguyên tắc này đã được khẳng định bởi Tòa án quốc tế trong Vụ thềm lục địa Biển Bắc năm 1969 và thực tiễn tài phán cũng như thực tiễn quốc tế. Nó cũng được thể hiện rõ trong tinh thần của điều 2, 55, 76 của UNCLOS. Chủ quyền của quốc gia ven biển được mở rộng ra vùng biển tiếp liền mà phạm vi vùng biển đó do UNCLOS quy định với sự thừa nhận chung của cộng đồng quốc tế. Có nghĩa chỉ khi quốc gia xác lập được chủ quyền trên đất thì chủ quyền đó mới mang lại các quyền được mở rộng ra trên biển mà không phải ngược lại: vẽ một đường yêu sách trên biển và cho rằng tất cả những gì trong đó là thuộc chủ quyền của mình. Các vùng biển xung quanh hoặc kế cận với các đặc trưng địa chất trong quần đảo Trường Sa là lãnh hải, vùng đặc quyền kinh tế hay thềm lục địa sẽ phụ thuộc vào thỏa thuận của các bên tranh chấp khi xác định quy chế của từng đảo đá theo điều 121 của UNCLOS.

Ngay trong phần mở đầu của Điểm 2 Công hàm, Philippin nói về vùng nước tiếp giáp của các đảo và các đặc trưng địa chất (ở đây là cách ám chỉ các đá theo điều 121.3 của UNCLOS và các bãi cạn nửa nổi nửa chìm?). Tiếp đó việc sử dụng các từ "vùng nước xung quanh" và "vùng nước tiếp giáp". Từ thực tế quần đảo Trường Sa, nếu đảo đá muốn có vùng nước xung quanh trọn vẹn thì đó chỉ có thể là lãnh hải 12 hải lý.

Khái niệm "vùng nước tiếp giáp" ở đây có thể được hiểu là lãnh hải, vùng đặc quyền kinh tế tiếp giáp với các đảo tùy theo từng trường hợp và không phải là vùng nước xung quanh. Như vậy ngay trong ranh giới cũ của KIG mà Manila yêu sách chủ quyền sẽ có khả năng giữa các đảo đá có tồn tại các vùng biển thuộc chủ quyền (lãnh hải), quyền chủ quyền hoặc quyền tài phán (đặc quyền kinh tế hoặc thềm lục địa) của một (hay nhiều) quốc gia ven biển khác. Một cách đơn giản, Công hàm Philippin thể hiện quan điểm tách biệt hai dạng tranh chấp: tranh chấp chủ quyền và tranh chấp vùng biển.

Trong tranh chấp vùng biển, tùy thuộc vào quy chế đảo mà các bên có thể chấp nhận sẽ tồn tại ba khả năng:

1) Các đảo đá của KIG chỉ có lãnh hải 12 hải lý.

2) Các đảo đá này có vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa riêng.

3) Một số đảo đá chỉ có lãnh hải và một số đảo đá khác có thể có vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa.

Từ đó, các đảo ở KIG có thể được gộp vào đường cơ sở quần đảo mở rộng của Philippin hoặc chúng được tách riêng và quản lý theo quy chế đảo hoặc đá theo Luật đường cơ sở ngày 10/3/2009 tùy thuộc từng đặc trưng địa chất này có được chỉ lãnh hải 12 hải lý hay có vùng đặc quyền kinh tế 200 hải lý hoặc thềm lục địa riêng. Là quốc gia quần đảo duy nhất trong tranh chấp và lại ở gần các vị trí đảo tranh chấp nhất. Philippin có lý do để tận dụng vị thế đó nhằm kéo các đặc trưng địa chất KIG vào đường cơ sở quần đảo. Thế nhưng nếu theo đúng các quy định pháp lý và kỹ thuật của UNCLOS tỷ lệ nước trên đất của KIG sẽ lớn hơn 9:1. Thể hiện theo điểm 2 sẽ giúp Philippin trang trải được những cuộc tranh cãi nội bộ, mâu thuẫn giữa tình cảm chủ nghĩa dân tộc và lý trí cần tuân thủ UNCLOS. Chấp nhận nguyên tắc đất thống trị biển có nghĩa là Philippin phủ nhận tất cả các đường yêu sách không dựa trên các quy định pháp lý và kỹ thuật của UNCLOS. Điều này đúng với đường yêu sách lưỡi bò của Trung Quốc cũng như đường yêu sách của Malaysia và chính đường ranh giới KIG của Philippin. Các đường này là không có cơ sở pháp lý rõ ràng.

Đến đây có thể hiểu tại sao Philippin không nhắc lại ranh giới KIG mà chỉ là các địa trưng địa chất trong KIG. Tuy nhiên, sẽ có sự mâu thuẫn trong điểm 1 và 2 của Philippin. Đưa ra ranh giới là một biện pháp kỹ thuật để nêu yêu sách các đặc trưng địa chất trong phạm vi đó mà không cần phải liệt kê tên từng đảo đá và quy chế của chúng. Bác bỏ ranh giới thì đặc trưng địa chất nào Manila yêu sách vẫn sẽ là câu hỏi.

Khác với Việt Nam và Malaysia gián tiếp thể hiện các đặc trưng địa chất của quần đảo Trường Sa nên có lãnh hải 12 hải lý, Manila vẫn duy trì một sự không rõ ràng nhằm trù tính cho những bước đi chưa hình dung được trong tương lai. Song việc tuân thủ nguyên tắc "đất thống trị biển" đã có thể coi là một bước tiến rất gần với nguyên tắc xác lập chủ quyền bằng chiếm hữu thực tế và tinh thần duy trì status quo trong Tuyên bố DOC 2002 giữa ASEAN - Trung Quốc vì ổn định, hòa bình, và hợp tác phát triển ở Biển Đông.

3. Trong Điểm 3 của Công hàm, Philippin dẫn ra kết luận logic mà chúng ta có thể suy ra được ngay từ Điểm 2. Nếu theo đúng luật quốc tế và UNCLOS thì đường đứt khúc 9 đoạn và mọi đường yêu sách khác không đáp ứng các tiêu chuẩn pháp lý và kỹ thuật của UNCLOS đều không có cơ sở pháp lý để tồn tại. Công hàm nhắc đến hiệu quả của kết luận này đối với các vùng biển liên quan cũng như đáy biển và thềm lục địa của chúng" bên ngoài các đặc trưng địa chất nói trên trong Nhóm các đảo Kalayaan KIG và các vùng nước kế cận của chúng" Điều này không có nghĩa là Philippin chỉ phản đối một phần đường lưỡi bò liên quan trực tiếp đến Nhóm đảo KIG mà toàn bộ đường lưỡi bò trong Biển Đông.

Do chưa thể xác định được tên cụ thể của các đặc trưng địa chất trong ranh giới cũ của Nhóm đảo KIG cũng như quy chế của các đặc trưng địa chất này (chỉ có lãnh hải, hay có lãnh hải, đặc quyền kinh tế và thềm lục địa riêng) nên vấn đề phân định biển giữa các quốc gia ở Biển Đông cũng chưa thể được giải quyết. Công hàm Philippin không nói đến hiệu lực của các đặc trưng địa chất "nằm ngoài KIG" như đảo Trường Sa.

Tuy nhiên trong logic của nguyên tắc "Đất thống trị biển" và các yêu cầu pháp lý và kỹ thuật của UNCLOS mà Philippin thừa nhận trong điểm 1 và 2 thì đảo Trường Sa cũng là một đặc trưng địa chất giống như các đặc trưng địa chất khác của quần đảo và phải được xem xét theo quy chế của điều 121.3

Trong trường hợp tối thiểu các đảo đá ở quần đảo Trường Sa chỉ có lãnh hải 12 hải lý thì các quốc gia ven biển và quốc gia quần đảo trong khu vực này sẽ phải bàn nhau về việc xác định hay phân chia ranh giới ngoài thềm lục địa có khả năng mở rộng tới 350 hải lý tính từ đường cơ sở của quốc gia ven biển hay quốc gia quần đảo hoặc 100 hải lý tính từ đường đẳng sâu 2500m. Trong trường hợp này, Philippin sẽ hơi bị yếu thế do sự hiện diện của máng sâu Palawan ở phía Tây.

Trong trường hợp tối đa, một số đảo có thể có vùng đặc quyền kinh tế hoặc thềm lục địa thì việc phân định biển sẽ phải tính đến khoảng cách từ điểm đó đến bờ biển của quốc gia ven biển hay quốc gia quần đảo tùy thuộc đảo đó được xác định chủ quyền thuộc bên nào. Các vùng biển này có bản chất pháp lý từ nguyên tắc "Đất thống trị biển" phù hợp với các điều 3,4 (Lãnh hải), 55, 57 (đặc quyền kinh tế) và 76 (thềm lục địa).

Việc phân định không thể được tiến hành từ những đường yêu sách không có cơ sở pháp lý từ nguyên tắc "Đất thống trị biển" như đường lưỡi bò. Vì vậy Philippin khẳng định các vùng biển này "nhất thiết quy thuộc hoặc thuộc quốc gia ven biển thích hợp hoặc quốc gia quần đảo Philippin - các vùng nước cũng như đáy biển và lòng đất dưới đáy biển của chúng thuộc về quốc gia đó hoặc theo bản chất pháp lý của Lãnh hải, hoặc của vùng đặc quyền kinh tế 200 hải lý, hoặc của thềm lục địa phù hợp với các điều 3,4, 55,57 và 76 của UNCLOS ". Cách thể hiện ở điểm 3 cũng cho thấy Philippin hoàn toàn để ngỏ khả năng có thể tham gia hay tự đệ trình hồ sơ ranh giới thềm lục địa ở Biển Đông và đàm phán phân định biển với các nước trên cơ sở thỏa thuận duy trì nguyên trạng.

Tóm lại, Công hàm ngày 5/4/2011 của Philippin dù có cách trình bày phức tạp, với nhiều thuật ngữ pháp lý khó hiểu cũng làm sáng tỏ thêm một số khía cạnh trong lập trường của Philippin về vấn đề Biển Đông:

- Mọi biện pháp giải quyết tranh chấp ở Biển Đông phải tuân thủ dựa trên cơ sở của Công ước Luật biển năm 1982 (UNCLOS).

- Mọi đường yêu sách không từ nguyên tắc "Đất thống trị biển", không đáp ứng các yêu cầu pháp lý và kỹ thuật của UNCLOS đều vô giá trị, đặc biệt là đường lưỡi bò trong Biển Đông.

- Có hai dạng tranh chấp ở Biển Đông: tranh chấp chủ quyền trên các đăc trưng địa lý và tranh chấp vùng biển được xác định căn cứ vào quy chế của từng đặc trưng địa lý theo điều 121.3 của UNCLOS. Xu thế đa phần nếu không phải là tất cả các đảo đá trong quần đảo Trường Sa chỉ có lãnh hải 12 hải lý.

- Việc xác định các vùng biển của các đảo đá theo quy chế điều 121.3 của UNCLOS sẽ quyết định vấn đề phân định biển giữa các quốc gia ven biển và quốc gia quần đảo quanh quần đảo Trường Sa. Đồng thời nó cũng gợi mở khả năng các nước quanh quần đảo Trường Sa phải ngồi với nhau để thỏa thuận về ranh giới ngoài thềm lục địa kéo dài tự nhiên từ bờ biển lục địa và quốc gia quần đảo nếu các đảo đá chỉ có lãnh hải 12 hải lý.

Việc khẳng định KIG thuộc chủ quyền của Philippin là vi phạm chủ quyền của Việt Nam trên quần đảo Trường Sa. Song nhìn từ góc độ tích cực thì Công hàm ngày 5/4/2011 đã đóng góp lớn trong bác bỏ mọi đường yêu sách quá đáng không trên cơ sở UNCLOS. Nó cũng thể hiện tình đoàn kết giữa các nước ASEAN hình thành một lập trường chung: Mọi tranh chấp tại Biển Đông đều cần phải giải quyết trên cơ sở luật quốc tế, đặc biệt Công ước Luật biển 1982 của Liên hợp quốc. Công hàm đã góp phần thúc đẩy các Bên nỗ lực tìm tiếng nói chung, trước tiên là thúc đẩy việc thực hiện Tuyên bố DOC, tiến đến một Bộ Quy tắc ứng xử của các Bên trên Biển Đông, tạo khung pháp lý để trao đổi một cách khách quan và thành thật về quy chế các đảo đá của các quần đảo ở Biển Đông, một trong những chìa khóa then chốt để giải quyết hòa bình các tranh chấp Biển Đông.

Tác giả: Việt Long
Theo Tuần Việt Nam

---------------------------------------------------

[1] Xem Nguyễn Hồng Thao, Luật pháp quốc tế và chủ quyền trên hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa, ...

[2] Brian Wain, ASEAN: "Manila's Bungle in the South China Sea", Far Eastern Economic Review, January - February 2008. Probe Gloria Treason - "Sellout" of sovereignty seen for dirty Chinese loans, Malaysia, 29 February, 2008.

[3] AFP - Manila March 11, 2009.

[4] "Quan hệ Trung Quốc - Philippin bước vào thời kỳ khó khăn", Nghiên cứu Biển Đông, http://nghiencuubiendong.vn/tin-ncbd/1365-quan-he-trung-quoc-philippin-buoc-vao-thoi-ky-kho-khan, ngày 14/4/2011

[5] (AFP 15/4) Philippines to boost Spratly patrols, Philippin sử dụng tàu hải quân Mỹ...

Các ảo thuật gia và hội chứng IQ ở Việt Nam

noreply@blogger.com (Klose) — Wed, 20 Apr 2011 12:52:00 +0000

Trung tâm hành chính Ba Vì – Màn trình diễn của các ảo thuật gia?

Hà Tây đột nhiên biến mất và rồi hiện ra với bộ mặt khác: Hà Nội. Người dân không phản đối chính sách ngày ấy. Nhưng cho tôi nói thật: họ không hiểu lý do cho dù chúng ta ra rả thuyết trình. Bây giờ khi đi qua hai thành phố Sơn Tây và Hà Đông, nhiều người vẫn ngơ ngác và mang trong lòng nỗi ám ảnh về hai thành phố chết trẻ nhất trên thế gian. Bởi một chính sách lớn như sát nhập cả một tỉnh Hà Tây, một vùng đất của văn hoá vô cùng đặc sắc, vào Hà Nội mà hình như chẳng ai biết.

Vì thế, mới có chuyện người ta cứ “làm lễ” cho hai thị xã nói trên thành hai thành phố để rồi chưa đầy 9 tháng sau người ta lại đọc lời vĩnh biệt hai thành phố ấy.

Chuyện Hà Tây trở thành Hà Nội chưa kịp nguôi đi bởi thời gian thì người dân lại sững sờ khi chứng kiến màn trình diễn mới: Chuyển trung tâm hành chính lên Ba Vì.

Trong một cuộc thảo luận ở Quốc hội mới đây, những đại biểu QH cấp “đại cử tri” như Phó Thủ tướng Phạm Gia Khiêm, Chủ tịch Hội Luật gia Phạm Quốc Anh, Chủ nhiệm UB Pháp luật Nguyễn Văn Thuận, Trưởng ban Dân nguyện Trần Thế Vượng… đã phải kêu lên trước màn trình diễn ấy.

Chủ tịch Hội Luật gia Phạm Quốc Anh nói: “Đó cũng là cách tạo cớ cho kẻ đầu cơ tăng giá đất đai. Có người còn bảo, nhiều cán bộ có trang trại lớn ở Ba Vì, muốn có đồ án này để đẩy giá lên, bán đi ôm tiền vào túi”.

Câu nói này đúng là của một người đại diện cho dân. Vì đó là ý nghĩ của dân không chỉ khi có dự án chuyển TT hành chính quốc gia lên Ba Vì mà đó là ý nghĩ đã có từ biết bao năm nay rồi trước biết bao dự án. Thử hỏi có người dân nào được sở hữu những miếng “đất vàng” như thế không? Chúng ta có dám công khai những vùng đất đẹp nội ngoại thành Hà Nội đang thuộc về ai không? Tôi tin nhận định của đại biểu Phạm Quốc Anh. Xin đa tạ sự trung thực của ông.

Nhân tiện đây cũng xin trích đăng lời bình của trang Bauxite Việt Nam về vấn đề này:

Chúng tôi xin được nhắc lại để chúng ta cùng hiểu rõ bụng nhau: “Cứ ngẫm nghĩ một tí khắc thấy cái dự án đưa Trung tâm Hành chính quốc gia vào tận chân núi Ba Vì chỉ là một cách xướng lên thế để tạo ra một cơn sốt đất ảo ở cái nơi khỉ ho cò gáy ấy thôi. Và quả nhiên cơn sốt đất ảo kia đã bùng nổ từ khi đồ án được công bố đến nay làm nhiều người phát ngốt. Sẽ có những kẻ bán trôi được bao nhiêu hecta đất từ lâu sở hữu ở đây và trở thành tỷ tỷ phú rất nhanh, sau đó khi đã bán xong bằng giá gấp mười, gấp mấy chục lần, vàng đã gửi đến nơi cần gửi, thì chiếc bong bóng ảo sẽ lại xẹp xuống. Chứ ai mà lại tin được rằng một trung tâm điều hành đất nước lại dại dột bỏ Hà Nội nghìn năm để đâm đầu vào núi kia chứ. Xin hãy nhìn vào thời hạn: phải đến 2050 thì Dự án mới thực hiện, có nghĩa là đến lúc ấy những người đề xuất dự án đã đi chầu ông bà ông vải hết tất tật. Dự án có thực thi hay không, bấy giờ có mà kiện củ khoai. Mẹo của những “cái ghế” ai còn lạ gì nữa”.

Quả thực như đại biểu Nguyễn Văn Thuận thì nói như một tiếng thở dài não ruột: “Phải tạo chuyển biến rõ rệt nội đô cho đàng hoàng. Nội đô hiện nay cứ nay đào mai bới. Nhà cổ khi bảo giữ, lúc nói phá, không nhất quán”.

Chỉ cái việc thiết thực trước mắt và không khó khăn gì lắm mà chúng ta cũng không làm ra hồn thế mà cứ bàn đến chuyện 100 năm sau. Nhưng ngẫm ra thì chẳng có gì ngạc nhiên. Bởi đó chỉ là màn diễn của các ảo thuật gia biến một vùng đất xa xôi thành một thế giới vàng… cho họ. Và đây đâu phải lần đầu tiên họ thể hiện màn trình diễn đó!

Quá nhiều đại biểu Quốc hội đã phân tích hợp tình hợp lý nhưng hình như vẫn chẳng có dấu hiệu gì thay đổi. Họ thấy một sự bất bình thường trong chuyện này. Có đại biểu phải kêu lên như một sự bất lực: “Họp Thường vụ QH, tôi đã nêu câu hỏi, Bộ trưởng Xây dựng đã giải trình nhưng tôi vẫn chịu, không hiểu.”

Không chỉ mình đại biểu kia không hiểu. Nhân dân cũng không hiểu vì sao lại thế cho dù họ hiểu vì sao người ta làm thế.

Ôi, các ảo thuật gia! Các ngài đã biến ruộng đồng của nhân dân thành sân golf, biến công viên thành khách sạn, biến hồ nước thành mặt bằng, biến 1 giường bệnh viện cho 1 bệnh nhân nằm thành một chiếc giường khổng lồ chứa được 3, 4 bệnh nhân, biến một trung tâm văn hoá thành khu chung cư cao cấp, biến nông dân nhiều khu vực thành những thị dân vô nghề nghiệp, biến những người chỉ sau một đêm có đến mấy bằng cử nhân, thạc sỹ…

Và nhân dân, những khán giả với hàng trăm, hàng nghìn lo toan, vất vả, thiếu thốn… đang đợi một ngày được các ngài biến giấc mơ giản dị của họ thành hiện thực.

Hội chứng IQ ở Việt Nam

Suốt mấy ngày nay, có biết bao nhiêu người Việt Nam đang đi trên đường, đang ăn trong quán, đang uống cà phê, đang cố thoát ra khỏi nạn tắc đường kẹt xe, đang đu mình trên ròng rọc qua sông đến trường, đang nhễ nhại mồ hôi vì mất điện, đang tìm cách chạy trường chạy lớp cho con cái, đang cười nói với bạn bè hoặc đang khóc lóc… bỗng chợt dừng lại, ngẩn ngơ rồi cứ sờ nắn đầu mình giống một người mù sờ nắn một vật thể lạ.

Có nguồn tin cho rằng việc sờ nắn đầu mình là do một căn bệnh lạ vừa tràn đến Việt Nam. Các chuyên gia của Viện Vệ sinh Dịch tễ học Hà Nội nháo nhào tìm nguyên nhân căn bệnh. Nhưng họ đã thất bại. Cuối cùng người tìm ra bệnh lại là các nhà báo. Đó là căn bệnh mang tên IQ.

Căn bệnh này sinh ra từ các cuộc tranh luận trong Quốc hội về việc xây đường sắt cao tốc ở nước ta. Nhiều ý kiến của các đại biểu Quốc hội trái ngược nhau và có vẻ bất phân thắng bại.

Người ví xây đường sắt cao tốc giống như sự xuất hiện của một chàng trai trong truyện cổ để đánh thức nàng công chúa “tiềm năng” của tỉnh mình đang ngủ trong rừng. Mà tỉnh nào cũng có một nàng công chúa “tiềm năng” đang ngủ li bì mà chưa biết cách nào cho nàng thức dậy. Thế là ai có cơ hội phát biểu đều kêu gọi hãy xây dựng tuyến đường sắt cao tốc đầu tiên ở tỉnh mình là hợp lý.

Người ví làm đường sắt cao tốc như xây móng nhà cho con cháu tương lai. Người bảo con cháu sẽ còng lưng, è cổ ra mà trả nợ. Có người lại bảo lên miền núi mà xem tàu cao tốc. Đó là việc các em học sinh phải dùng ròng rọc để qua sông đi học giống như các ninja Nhật Bản.

Nhưng cuối cùng, đại biểu Trần Tiến Cảnh kết luận: “Các nước có chỉ số IQ cao đều xây đường sắt cao tốc. Ra nước ngoài tôi đi thử rồi. Tốc độ nhanh, an toàn, trẻ em đi học, bà mẹ đi làm… Việt Nam không phải nước nghèo, với quyết tâm chính trị, tôi đề nghị phải xây”.

Ông nghị Trần Tiến Cảnh

Nếu ông Trần Tiến Cảnh là dân thường thì việc quả quyết của ông “các nước có chỉ số IQ cao đều xây đường sắt cao tốc” cũng chẳng ảnh hưởng gì. Nhưng ông đang là đại diện của nhân dân. Chẳng lẽ ông đại diện cho nhân dân ủng hộ một việc mà con cháu của nhân dân chắc chắn sẽ phải tối mặt cày cấy và nuôi vịt đẻ trả nợ nhiều đời vì món tiền “khổng lồ” xây dựng đường sắt cao tốc.

Thiển nghĩ, nếu đại biểu QH nào đó không hiểu được vấn đề QH bàn luận thì “im lặng” là thể hiện lòng yêu nước, thương dân có hiệu quả nhất của họ.

Viết đến đây, Trực Ngôn tôi lại nhớ đến một đại biểu QH vốn người xã Sơn Công, huyện Ứng Hoà, tỉnh Hà Tây cũ là ông Ấn. Ông Ấn là đại biểu QH và trong nhiệm kỳ 5 năm của mình, như ông ấy kể, là ông ấy ăn trầu hết 1000 quả cau (đại biểu QH Ấn nghiện ăn trầu mà) nhưng không phát biểu một lần nào vì “mình biết gì đâu mà phát biểu”. Ông Ấn là một người yêu nước, thương dân. Chứ ông ấy không biết gì mà cứ phát biểu thì… than ôi.

Một đại biểu QH tôi biết cũng yêu nước bằng cách không phát biểu gì vì không biết gì. Đó là một diễn viên chèo của Hà Tây cũ. Khi tiếp xúc cử tri trong cuộc bầu cử QH năm ấy, đến đâu bà cũng chỉ nói “Em xin hát một điệu chèo phục vụ bà con” vì bà đâu có biết nói về những vấn đề an sinh hay chiến lược phát triển văn hoá. Thấy bà mộc mạc, chân thành thế là nhân dân bỏ phiếu cho bà làm đại biểu QH.

Và trong nhiệm kỳ của mình, bà cũng không phát biểu một lời nào. Nhưng bà không được hát chèo ở trong các kỳ họp QH. Chẳng lẽ ở Hội trường Ba Đình bà lại đứng lên hát một điệu chèo về chính sách giáo dục hay quốc phòng ư. Ví dụ: Này bà con ơi… Sao? Tôi ra đây có phải xưng danh không nhỉ? Không xưng danh thì ai biết là ai… Này i… i… à… í… i… ì…, tôi… đang đứng i… i… ở Hội trường ì… i… i… Nhưng nhân dân cũng công nhận bà là người yêu nước, thương dân vì không phát biểu gì.

Đại biểu Trần Tiến Cảnh nói “Việt Nam không phải nước nghèo”. Đấy là ông Cảnh nói nhé chứ không phải tôi. Vậy nước ta là nước gì? Không nghèo thì là giàu chứ gì hay là không giàu không nghèo? Thôi chuyện này cũng chẳng nên nói thêm, mệt lắm rồi, trời lại đang nóng bức, điện lại đang cắt, đường lại đang tắc.

Nhưng hơn 50 tỉ đôla cho đường sắt cao tốc đâu phải chuyện đùa! Trong khi ấy, cơ sở hạ tầng của ngay Hà Nội này tồi tệ đến nhường nào. Đấy là chưa nói đến các vùng ngoại ô và vùng sâu vùng xa. Rồi tàu cao tốc chứ chạy tít mù nhanh nhất nhì thế giới còn nhân dân cứ dùng ròng rọc mà bay qua sông, cứ mặc áo mưa cho dù “trời không mưa nhưng cứ mặc áo mưa” để khỏi bụi, cứ bơi giữa thủ đô khi có một cơn mưa mùa hạ, cứ 3,4 bệnh nhân nằm chung một giường bệnh cho tình cảm, cứ đưa con đến siêu thị chơi vì không có công viên, vườn trẻ… thế nhé.

Một hành động để… mua vui cuối tuần

Nếu cứ viết Phát ngôn và Hành động mãi, Trực Ngôn tôi e rằng mình có thể bị stress vì mệt quá. Mệt vì tâm lý và tình cảm của mình cứ bị tấn công đột ngột giống như những cú sốc. Quả thực, chuyện TT hành chính quốc gia, chuyện đường tàu cao tốc, chuyện đặt hàng rào phân cách rồi lại gỡ ra, chuyện dự báo 3 năm nữa giáo dục đại học sẽ tốt lên, chuyện “anh về đây theo đường dây nào?” (Câu hỏi mà TS Hồ Bất Khuất đưa ra trong bài viết của mình về Bộ GD và ĐT được người dân chọn lựa làm câu hỏi chung cho mọi ngành vì đúng quá) làm tôi thực sự quá mệt.

Nhưng đâu phải mình tôi mệt. Qua theo dõi thấy các đại biểu QH còn mệt hơn nhiều vì cứ tranh luận mãi, chất vấn mãi mà chưa thấy hé lộ điều gì. Mệt vì mình chỉ thích nói những chuyện vui mà niềm vui hiếm quá.

Chính vì thế mà phần cuối này, Trực Ngôn xin trích bài viết của nhà thơ, hoạ sỹ Trần Nhương về đại hội nhà văn khu vực các tỉnh phía Bắc cho bạn đọc và cho cả cá nhân Trực Ngôn được giải trí một chút. Sau đây là nguyên văn bài viết của nhà thơ, hoạ sỹ Trần Nhương:

Thế là 5 năm trôi vèo như một thoáng mây qua cửa. Năm năm trước vào năm 2005 Đại hội diễn ra tại Yên Bái. Lần này giữa mùa hè nóng bức, các nhà văn ra biển Đồ Sơn để họp mặt. Thật là sáng kiến. Hình như Đồ Sơn vừa làm các nhà văn dịu dàng trước gió biển vừa làm họ nóng bừng trước những con sóng lẳng lơ.

Lâu lâu có buổi gặp mặt thật đầm ấm và đông đủ. Tôi gặp lại các bạn từ Lai Châu đến Ninh Bình. Chả biết thảo luận bàn bạc được gì không nhưng cứ bắt tay nhau một cái là sướng.

Nói vậy, nhưng ngẫm lại tôi vẫn hơi buồn vì hình như các nhà văn chúng ta không mấy người can dự vào đời sống xã hội đang nóng bỏng. Rất ít tiếng nói cùng nhân dân. Các nhà văn gần như người ngoài cuộc, e dè, sợ hãi một cái gì đó. Chúng ta đang tự bằng lòng với cái khuôn khổ mà lâu nay chúng ta bị tự do trong đó. Khi văn chương, nhà văn không đi cùng nhân dân, tất bật cùng họ, lo lắng cùng họ, không lên tiếng giúp họ tìm được quyền sống công bằng thì văn chương và thiên chức nhà văn hình như chưa trọn.

Cỗ xe Đại hội VIII đã bắt đầu vận hành. Mở đầu là đại hội khu vực Miền Bắc, tiếp đó là Bắc Miền Trung diễn ra tại Quảng Trị. Trung bình cứ 2 ngày một đại hội khu vực, làm sao để cuối tháng 6 là xong bước này. Vất vả thật, thương cho Chủ tịch và anh em cơ quan chạy như tầu hỏa cao tốc suốt dải đất nước dằng dặc.

Sáng 9/6/2010 đúng lúc khai mạc đại hội thì cúp điện. Đình Kính nói với phụ trách nhà khách Hải Yến liệu mà đi phong bì cho điện lực nếu không BTC sẽ cắt 30% tiền thuê đấy. Nhưng rồi điện vẫn cắt. Dự đại hội có cả đồng chí Ban Tuyên giáo, đồng chí phó chủ tịch Hải Phòng cũng cùng chịu nóng với các nhà văn.

Người ta có chạy máy nổ tạm cho hội trường nhưng vài cái quạt không thể vơi đi cái nóng.

Đại hội sắp khai mạc, tôi nhìn các nhà văn đang toát mồ hôi. Có lẽ các vị đang lo lắng cho đất nước chăng?

Rồi cũng cứ chơi nóng mặc nóng, đại hội vẫn kiên cường cho đến 11 giờ trưa. Nhiều đại biểu bỏ ra ngoài, Pờ Sảo Mìn đi cùng Đinh Công Diệp, Phạm Xuân Trường kéo Nguyễn Tiến Lộc, Trần Nhương, Phạm Viết Đào đi uống nước dừa.

Tham luận có nét nhất là của nhà văn Trần Quốc Tiến (Nam Định) nhan đề Cái ngưỡng của văn chương đâu rồi. Đó là những lời nói tâm huyết của ông [vì chưa xếp chữ kịp nên Trực Ngôn sẽ đưa lên sau]. Còn mọi việc tiến hành và phát biểu vẫn xưa như thế kỉ trước. Ôi những người trí thức vào loại tiên tiến mà vẫn ngựa quen đường cũ…

Kết thúc buổi sáng là bỏ phiếu kín giới thiệu nhân sự cho ban chấp hành gồm có: Đình Kính (Hải Phòng), Thúy Quỳnh (Thái Nguyên), Bình Nguyên (Ninh Bình). Thế ra ở đâu giới thiệu đấy không được với sang các vùng khác, hình như cũng không ổn theo kiểu chào cờ xã ta. Chiều nay sẽ thăm dò chức Chủ tịch Hội. Chắc lại Hữu Thỉnh vì ông vẫn chưa oải, say việc, thích làm việc…

Buổi chiều tham luận của nhà thơ Đỗ Thị Tấc nói các nhà văn hãy về với các bản làng, thủy điện nhỏ, cây cao su đang giết chết các vùng văn hóa, các văn hóa tộc người. Người dân tộc cần một cánh rừng bên nhà cho chôn cất, cho miếng ăn. Chị nói vừa rồi chị về bản đã phải đi xe máy ra đầu bản để đi tè. Khổ thế, miền núi Tây Bắc đã bị mổ thịt. Xin lưu ý các bạn các thủy điện nhỏ đến 90% do Trung Quốc trúng thầu và xây dựng. Từng ngõ ngách bản nhỏ đều có người Tàu thì kinh hoàng…

Chủ tịch Hữu Thỉnh nói về bầu BCH, số lượng nên có đủ khoảng 15 người để có thường vụ. Người BCH phải có năng lực quản lí, có sức tập hợp để hội ta ấm áp, đoàn kết. Cứ oánh nhau như Thái Lan thì khách du lịch cũng bỏ đi. Nhà nước không tiếc tiền, có đoàn kết mới xin được tiền. Nhà văn Đình Kính đề nghị BCH cũ nên để lại 3 người Hữu Thỉnh, Nguyễn Trí Huân, Trần Đăng Khoa và giới thiệu một số nhà văn 3 miền có cả ông Bùi Công Minh chưa hội viên…

Nhà thơ Dư Thị Hoàn nói về việc Hội đã có nhiều hoạt động giao lưu với thế giới, hóa giải với các nhà văn cựu binh Mỹ. Với các nhà văn người Việt chúng ta chưa hòa giải được bao nhiêu. Hãy mở rộng để các nhà văn người Việt toàn thế giới gặp nhau hiểu nhau hơn, không phân biệt hai bên nữa…

Cuối chiều oi nồng lại nhiều ý kiến rất hay của Kim Chuông và các đồng nghiệp khác. Họ chê một số báo chí của Hội kể cả website rất cổ lỗ, mờ nhạt. Có mấy ý kiến nhắc đến biểu dương Trannhuong.com tại đại hội này nhưng nhà cháu ngại cái anh cá thể mà các bác nêu tên nhà cháu giữa nơi đại hội tưng bừng thế này mặc dù nhà cháu sướng trong bụng nhưng sợ Hội chả thích gì…

Chủ tịch Hội Hữu Thỉnh lên tổng kết đại hội rất hùng hồn, rất phấn khích như Đại hội VIII đã thành công rực rỡ… Nghe nói ông ăn vội bữa liên hoan rồi phi thẳng lên Nội Bài để kịp bay vào Huế rồi ra Quảng Trị chỉ đạo Đại hội Bắc Miền Trung sẽ diễn ra ngày 11-6-2010. Gần 70 tuổi Hữu Thỉnh dẻo dai thật…

Theo Tuần Việt Nam.

Vì sao Đặng Tiểu Bình đánh Việt Nam năm 1979?

noreply@blogger.com (Klose) — Thu, 14 Apr 2011 17:30:00 +0000

Nhắc lại Chiến tranh Trung - Việt 32 năm về trước, một số nguồn sử liệu gần đây nhấn mạnh hơn đến vai trò riêng của lãnh tụ Đặng Tiểu Bình trong cuộc tấn công Trung Quốc gọi là "phản kích tự vệ".

Trong phần gửi cho BBC, ông Dương Danh Dy, nhà ngoại giao Việt Nam từng làm việc tại Trung Quốc, có nói đến cách nhìn cuộc chiến từ hai phía.

Tuy nhiên, văn bản này còn cho biết thêm về vai trò quan trọng của ông Đặng Tiểu Bình trong quyết định đánh Việt Nam, trong bối cảnh quốc tế có cả quan hệ với Washington và Moscow.

"Hoa Kỳ không tán thành"

Đặng Tiểu Bình được trích lời nói rằng ông đã tuyên bố dạy cho Việt Nam "một bài học" trước đó, khi thăm Hoa Kỳ, mở đầu chiến lược kiên kết với chính quyền Carter, nhằm chống lại Moscow và các đồng minh, trong đó có Hà Nội.

Ông Đặng nói với các tướng lĩnh Quân Giải phóng rằng Hoa Kỳ không tán thành việc Bắc Kinh trừng phạt Hà Nội nhưng cũng giúp một ít tin tình báo.

Cuộc đưa quân sang Campuchia của Việt Nam khi đó cũng là chủ đề đáng được nhắc lại vì phía TQ cho rằng cuộc chiến 1979 chủ yếu để "dạy cho VN một bài học" vì "xâm lăng Campuchia", nước khi đó là đồng minh, và hiện nay cũng đang gần lại với Trung Quốc trong chiến lược Đông Nam Á của Bắc Kinh.

Trong bản dịch của học giả Dương Danh Dy đăng tại một số trang mạng cá nhân ở Việt Nam như nguyenxuandien.blog nhân kỷ niệm 32 năm Chiến tranh Biên giới,

Ông Đặng tiết lộ:

"Khi thăm Mỹ tôi nói cho Việt Nam bài học, nước Mỹ không tán thành. Chúng ta sử dụng hành động tương đối lớn sợ dẫn tới phản ứng lớn của Liên Xô, nước Mỹ một mặt phản đối chúng ta trừng phạt, nhưng mặt khác cũng thông báo cho chúng ta chút tình báo, nói quân đội Liên Xô về căn bản không động đậy, trên mấy ngàn cấy số biên giới (Trung Xô) chỉ có 54 sư đoàn không đầy đủ quân số."

Có vẻ như chi tiết này khiến TQ tiến hành cuộc chiến họ gọi là "Đối Việt tự vệ phản kích chiến" nhanh chóng và sau khi tàn phá sáu tỉnh biên giới của VN thì rút quân về:

"Ba phần tư binh lực Liên Xô bố trí tại châu Âu, nên muốn tấn công Trung Quốc qui mô lớn thì phải chuyển dời trọng điểm chiến lược, ít nhất phải điều 1 triệu quân từ châu Âu về, việc này không kịp vì thời gian hành động của chúng ta không dài."

Bọc thép Trung Quốc tiến vào Cao Bằng

Trong bài nói chuyện đó, ông Đặng Tiểu Bình cũng gọi Việt Nam là "Cuba Phương Đông", hàm ý nước này là "tay sai Liên Xô", và gọi các lãnh đạo Hà Nội là "điên cuồng".

Với giới trí thức bên ngoài, kể cả ở Phương Tây, cuộc chiến ngắn ngày nhưng dữ dội là một cột mốc quan trọng để đánh giá Trung Quốc trong quá trình tìm con đường mới, thoát khỏi thời kỳ tự cô lập của Mao Trạch Đông, và xác định vị trí trên trường quốc tế.

Vai trò quyết định

Trong một nghiên cứu hồi 2010, tác giả Trương Tiểu Minh từ U.S. Air War College, Hoa Kỳ cho rằng ông Đặng có vai trò cá nhân nổi bật trong quyết định đánh Việt Nam.

Theo ông, nhìn từ quan điểm của ban lãnh đạo TQ khi đó thì có ba yếu tố khiến bối cảnh xảy ra cuộc chiến trở nên khả thi.

Đó là quan hệ đặc biệt giữa Moscow và Hà Nội sau hiệp định 1978; vai trò thống trị của Việt Nam ở Đông Dương và quan hệ xấu đi nghiêm trọng giữa Bắc Kinh và Hà Nội.

Còn về nội bộ, theo TS Trương, chính việc thăng chức của ông Đặng Tiểu Bình, từ vị trí phó thủ tướng khi Mao chết năm 1976, lên chức vụ cao nhất, nắm Quân uỷ Trung ương tại Hội nghị Trung ương 3, Ban Chấp hành Trung ương khóa 11 của Đảng Cộng sản Trung Quốc, là yếu tố quyết định cho việc đánh VN.

Trong bài dịch của học giả Dương Danh Dy, ông Đặng tỏ ra có quan điểm thù ghét Việt Nam một cách khác thường.

Trong phát biểu ngày 16/3/1979, ông được trích lời nói:

"Đồng thời khi kinh doanh chuyện chống đối Trung Quốc, Việt Nam đã đánh nhau nhiều năm, ngay lúc chúng ta tăng cưòng viện trợ cho chúng, có công sự đã xây bẩy năm, có cái đã được ba năm, chỗ nào cũng thấy công sự, tích trữ rất nhiều vật tư, rất nhiều vật tư là do chúng ta viện trợ, gạo, đạn, vũ khí, lần này lấy về một loạt, Việt Nam cậy có hiệp ước Xô Việt mới dám như thế."

Một số nhà quan sát đã từng cho rằng ông Đặng phụ trách chuyện viện trợ của Trung Quốc cho Hà Nội thời chiến tranh Mỹ - Việt nên cảm thấy bị "phản bội" bởi thái độ thân Liên Xô của nước Việt Nam cộng sản sau chiến tranh.

Vì thế, quyết định trừng phạt của ông được nói rõ:

"Nó cũng nghĩ là cậy hiệp ước này kéo Liên Xô xuống nuớc, cũng cậy có hiệp ước này cho rằng chúng ta không dám áp dụng trừng phạt qui mô tưong đối lớn. Ngay trước khi chúng ta ra quân mấy ngày nó còn dự đoán rằng chúng ta chỉ có hành động phạm vi nhỏ hai sư đoàn. Chúng ta hạ quyết tâm này đúng là đã tỉnh táo đánh giá phản ứng của phía bắc lớn đến đâu."

Các nguồn tin của phía Việt Nam, chẳng hạn như lời kể của cựu đại tá Bùi Tín, cho rằng mâu thuẫn giữa ông Lê Duẩn và Trung Quốc thời Đặng Tiểu Bình lên cao trước khi xảy ra cuộc chiến năm 1979.

Một số giới tại Việt Nam tin rằng ban lãnh đạo Bắc Kinh không thực sự muốn hai miền Nam Bắc Việt Nam thống nhất dưới sự lãnh đạo của Hà Nội.

Ngoài ra, trong dư luận Việt Nam có niềm tin rằng Trung Quốc chỉ lợi dụng tình thế để kiếm lợi về địa chính trị và cả lãnh thổ, với bằng chứng là vụ đưa quân chiếm Hoàng Sa năm 1974 từ tay Việt Nam Cộng Hòa.

Hệ quả lâu dài

Về vai trò của Mỹ, các bình luận cho tới nay phần nhiều đồng ý rằng chiến lược lôi kéo Trung Quốc để bao vây Liên Xô của cố vấn an ninh Zbigniew Brzezinski là yếu tố cơ bản để Washington liên kết với Bắc Kinh trong vấn đề Đông Dương.

Điều này cũng được chính giáo sư Brzezinski, người gần đây lại một lần nữa kêu gọi chính quyền Obama xây đắp trở lại quan hệ với Trung Quốc, xác nhận trong nhiều bài viết và sách của ông.

Đổi lại, Trung Quốc được mở lối vào lại với Phương Tây để hiện đại hóa nền kinh tế nhờ các thí điểm về đầu tư tư bản và công nghệ.

Về phía Hoa Kỳ, chiến lược Brzezinski tạo liên minh không tên với Trung Quốc khiến Washington phá vỡ khối xã hội chủ nghĩa châu Á mà không phải tham chiến.

Chiến tranh Biên giới 1979 và cuộc chiến Việt Nam - Campuchia đánh dấu lần đầu tiên trong lịch sử phong trào cộng sản quốc tế này, xung đột quân sự nổ ra giữa các nước cùng ý thức hệ.

Kế hoạch Bốn Hiện Đại hóa của Trung Quốc cuối thập niên 1970, đầu 1980 có cả phần về quân sự.

Và dù thiệt hại nặng trong cuộc chiến biên giới, Quân Giải phóng Trung Quốc đã rút kinh nghiệm trong việc tổ chức và tiến đến hiện đại hóa.

Việc tăng cường quân bị theo mô hình dùng không quân, hải quân và tên lửa nhiều hơn bộ binh, lực lượng chịu nhiều thiệt hại năm 1979, khiến Trung Quốc ngày nay trở thành một cường quốc khu vực với tham vọng toàn cầu.

Còn với Việt Nam, ngoài thiệt hại nghiêm trọng về vật chất ở các tỉnh biên giới phía Bắc, xung đột vẫn kéo dài, gây chảy máu nền kinh tế.

Cuộc chiến và việc đóng quân lại Campuchia cũng khiến Hà Nội bị cô lập nhiều năm về chính trị và kinh tế.

Tới khi bình thường hóa quan hệ với Trung Quốc 10 năm sau, cùng thời gian cách mạng dân chủ rung chuyển Đông Âu, ban lãnh đạo Việt Nam đã quay trở lại làm thân với Bắc Kinh qua cuộc gặp Thành Đô, tạo ra một loạt hệ luỵ mới cho quan hệ song phương tới ngày nay.

Vấn đề biên giới trên bộ và trên biển dần dần được giải quyết nhưng hòa bình qua đường biên giới, giao thương tăng nhanh với phần lợi nghiêng về Trung Quốc, vẫn chưa thực sự đem lại hòa giải giữa hai nước.

Việc các trang mạng cá nhân và blog ở Việt Nam nhắc lại nhiều về cuộc chiến 1979 cho thấy giới trí thức e ngại Trung Quốc vẫn muốn lên tiếng, trong khi truyền thông chính thức không đả động gì đến chủ đề lịch sử này.

Tướng Vĩnh nói về cuộc chiến biên giới

Không biết là tôi nghe từ đâu là Trung Quốc tấn công Việt Nam (lúc đó ông Vĩnh về Hà Nội họp, sau đó quay lại Trung Quốc - BBT). Tất nhiên là chúng tôi thấy rất là ngạc nhiên, sao mà tự nhiên Trung Quốc lại đánh chúng ta, theo lời ông Đặng Tiểu Bình là "dạy cho Việt Nam một bài học".

Vì cuộc đánh đột ngột nên tôi không biết được. Chỉ nhận được tin thế thôi.

Trong cả sứ quán thì người ta thấy việc này rất đột ngột và rất là bực tức "sao Trung Quốc lại đánh ta". Thế thôi, chứ lúc bấy giờ cũng chưa... Nhưng mà sợ thì chúng tôi chẳng sợ, vẫn cứ bình thường thôi.

PV: Tức việc Trung Quốc quyết định đánh Việt Nam vào thời điểm như vậy, bản thân ông với tư cách là đại sứ Việt Nam tại Trung Quốc cũng không lường trước được ạ?

Không lường trước được.

PV: Thế nhưng sau đó thì sứ quán có sơ tán về Việt Nam không ạ?

Không sơ tán. Vẫn thế thôi.

Vì lúc bấy giờ ở bên Việt Nam vẫn còn sứ quán của Trung Quốc cho nên chúng tôi cũng vẫn như thế thôi. Không có đóng cửa bao giờ. Không có cắt đứt quan hệ ngoại giao.

Chúng tôi làm gì cũng bị Trung Quốc cản trở. Rồi thì hai đầu sứ quán chúng tôi đều có xe của Trung Quốc túc trực.

Đường sắt thì cắt rồi. Đường sắt không có, máy bay cũng không có. Tất cả mọi cái đều không có. Điện thoại không có nữa. Chúng tôi liên hệ với trong nước bằng đài vô tuyến điện.

Trong lúc họ đánh chúng tôi thì bên Việt Nam vẫn có đại sứ quán của Trung Quốc. Mà bên Trung Quốc vẫn có đại sứ quán của chúng tôi. Chưa có lúc nào tuyên bố cắt đứt quan hệ ngoại giao cả.

Tôi ở Bắc Kinh đến năm 1987 tôi mới về.

PV: Trong quá trình từ 1979 đến sau 1990, khi hai bên bình thường hóa quan hệ thì ngoại giao hai bên hoạt động như thế nào ạ?

Cả thời gian đấy thì chỉ có đi cãi nhau. Thỉnh thoảng Trung Quốc làm cái gì thì thỉnh thoảng có mời chúng tôi lên. Tất nhiên khó khăn chứ.

Nhân viên chúng tôi đi đâu, xe của Trung Quốc cũng theo đó. Tôi đi đâu thì cũng có xe của Trung Quốc đi theo. Việt Nam mình thì không làm thế.

PV: Bây giờ nhìn lại, ông cảm thấy thời gian đó liệu có thể tránh được một cuộc chiến như vậy không ạ?

Cái đó thì khó lắm. Bởi vì Trung Quốc đánh chúng tôi do Pol Pot là đồng minh của Trung Quốc.

Pol Pot đánh biên giới chúng tôi thì chúng tôi phải đánh sang đất Campuchia để diệt Pol Pot. Vì họ đánh phá biên giới chúng tôi nhiều quá nên chúng tôi phải đem quân đánh sang.

Thời điểm lúc bấy giờ, Trung Quốc đem quân đánh chúng tôi ở miền Bắc với ý định của họ là đỡ đòn cho Pol Pot của Campuchia.

Cũng một cách nữa là họ trả thù cho Pol Pot. Đồng thời lúc bấy giờ ông Đặng Tiểu Bình cũng muốn quan hệ với Mỹ cho nên đánh chúng tôi để cho Mỹ thấy rằng là giữa Trung Quốc và Việt Nam không phải là đồng minh, không phải là cùng nhau cộng sản nữa.

[Họ muốn] cho Mỹ tin để phát triển quan hệ với Trung Quốc. Vì Trung Quốc lúc bấy giờ muốn phát triển quan hệ với Mỹ. Đánh Việt Nam là một món quà tặng cho Mỹ.

PV: Gần đây có thông tin nói rằng hồi đấy chiến dịch của Trung Quốc không chỉ là để dạy cho Việt Nam một bài học ở mấy tỉnh biên giới mà thật ra là họ đã có kế hoạch vào cả nước Việt Nam ạ?

Không có thông tin nhưng mà tôi chỉ được biết như thế này: Lúc ấy Trung Quốc mang quân đánh chúng tôi.

Nhưng mà đánh biên giới chúng tôi thì lúc bấy giờ đường sá biên giới chúng tôi khó khăn lắm.

Chưa có mở được đường sá ở các tỉnh biên giới. Toàn là đường hẹp, đường núi. Cho nên Trung Quốc hành quân rất khó. Mà Trung Quốc tiếp tế cũng khó, tải thương cũng khó. Cho nên Trung Quốc cũng chỉ đánh chúng tôi ở mấy tỉnh biên giới chứ không đánh sâu xuống được nữa đâu.

Trung Quốc thương vong cũng nhiều. Bây giờ tôi không biết là bao nhiêu nhưng mà vì đánh nhau trong hoàn cảnh rừng núi của chúng tôi như thế, đường sá hẹp hòi như thế cho nên Trung Quốc thương vong cũng nhiều. Cho nên họ phải rút thôi. Sau 15 ngày họ phải rút.

PV: Với tinh thần Việt Nam với Trung Quốc bình thường hóa quan hệ như hiện nay thì liệu khả năng xảy ra chiến sự trong tương lai, theo như ông đánh giá, có nhiều không ạ?

Nhưng đã là chiến tranh thì bên này sứt đầu, bên kia cũng mẻ trán. Và từ xưa đến nay chúng tôi chưa thua.

Về phía chúng tôi, chúng tôi chẳng nghĩ chúng tôi đánh Trung Quốc. Nhưng về phía Trung Quốc làm sao mà biết được trong tư tưởng, trong ý đồ của họ.

Nhưng có một điều rằng, trong tình hình hiện nay thì Trung Quốc cũng dễ dàng gây một cuộc chiến tranh lớn đâu. Bởi vì Trung Quốc họ còn phải thể hiện mặt đẹp với thế giới nữa. Cho nên là cũng khó.

Hai nữa là họ cũng phải dè chừng dư luận thế giới. Chứ trong thời đại hiện nay đâu phải dễ dàng phát động chiến tranh.

Mà phát động một cuộc chiến tranh thì dù Trung Quốc lớn, chúng tôi nhỏ, nhưng đã là chiến tranh thì bên này sứt đầu, bên kia cũng mẻ trán. Và từ xưa đến nay, chúng tôi chưa thua.

Theo BBC.

Quản lý Biển Đông: Từ tự do trên biển tới các phong trào khoanh vùng biển (P2)

noreply@blogger.com (Klose) — Thu, 07 Apr 2011 10:02:00 +0000

Sự phụ thuộc lẫn nhau về kinh tế là sợi dây liên kết và phụ thuộc giữa các quốc gia. Tuy nhiên, điều đó cũng không hoàn toàn ngăn cản được những tranh chấp, xung đột tại Biển Đông xảy ra.

Các xu hướng Thống nhất

Hội nhập kinh tế khu vực là một nhân tố chính cho sự thống nhất giữa ba phong trào kiểm soát tài nguyên, bảo tồn, và an ninh này. Bắt đầu với những xu hướng tự do hóa và toàn cầu hóa trong những năm 1980 và 1990, và tiếp tục với các cuộc khủng hoảng kinh tế năm 1997 và 2008, đã có một sự phụ thuộc lẫn nhau về phát triển kinh tế giữa các quốc gia xung quanh Biển Đông. Điều này là hiển nhiên trong mô hình chuyển dịch thương mại của ASEAN (Hiệp hội các nước Đông Nam Á – Brunei Darussalam, Campuchia,Indonesia, Lào, Malaysia, Myanmar, Philippines, Singapore, Thá Lan và Việt Nam). Năm 1980, 54,3% tổng thương mại của ASEAN là với Nhật Bản, Hoa Kỳ và EU. Đến năm 2009, thương mại của ASEAN với Nhật Bản, Hoa Kỳ, và Liên minh châu Âu đã giảm tới 31,4%. Ngược lại, thương mại nội khối ASEAN, cũng như thương mại của ASEAN với Trung Quốc và Hàn Quốc đã tăng đáng kể, từ 29,6% tổng thương mại ASEAN năm 1980 lên 41% tổng thương mại ASEAN trong năm 2009. Sự phát triển của CAFTA – Hiệp định Thương mại tự do Trung Quốc-ASEAN - là một động lực quan trọng khác cho sự thống nhất này. Khu vực này có tiềm năng tạo ra một thị trường thống nhất với 1,8 tỷ dân, 2 nghìn tỷ USD GDP, 17 nghìn tỷ USD tổng khối lượng thương mại và hơn 600 tỷ USD dự trữ ngoại hối (Xem hình 2).

Hình 2 (Bấm vào ảnh để xem kích thước lớn hơn)

Những lợi ích chung từ hội nhập kinh tế khu vực mang lại một động lực mạnh mẽ để cân đối các phong trào kiểm soát tài nguyên, bảo tồn, và an ninh. Ví dụ như lưu lượng tàu chở dầu – vốn đã cao - sẽ tăng lên đáng kể với sự gia tăng có kế hoạch trong việc nhập khẩu dầu của Trung Quốc. Hầu như tất cả các nhu cầu tăng thêm này của Châu Á, cũng như nhu cầu dầu của Nhật Bản, sẽ được nhập khẩu từ Trung Đông và châu Phi. Hầu hết các tàu chở dầu phải đi qua eo biển chiến lược Malacca vào Biển Đông. Các tàu chở dầu siêu lớn đi tới Nhật Bản sẽ đi qua eo biển Lombok rộng hơn, ở phía đông của Bali. Rõ ràng, có một mối quan tâm thống nhất giữa những phong trào này để đảm bảo an toàn, an ninh cho các tàu thuyền đi qua các vùng biển tranh chấp và cho các nguồn tài nguyên mà nó có (xem hình 3).

Hình 3 (Bấm vào ảnh để xem kích thước lớn hơn)

Khi hội nhập kinh tế khu vực tăng lên, số lượng và cường độ của các vấn đề an ninh biển mang tính chất khu vực ở Biển Đông cũng tăng lên. Đây là những vấn đề xuyên biên giới mà không một quốc gia nào có thể tự giải quyết được - ví dụ bao gồm giao thông hàng hải tắc nghẽn, ô nhiễm không khí, đánh bắt bất hợp pháp hoặc quá mức, buôn lậu, cướp biển, và khủng bố. Một khi những vấn đề chủ quyền chưa được giải quyết, môi trường biển vẫn còn bị tổn thương, sinh cảnh biển bị phá hủy, trữ lượng cá bị khai thác cạn kiệt, và thiếu an toàn biển. Chỉ có sự hợp tác đa phương giữa các bên liên quan mới có thể khắc phục tình trạng này. Do đó, đang có một nhu cầu ngày càng tăng về việc xây dựng các thiết chế khu vực giữa các quốc gia ven biển và các quốc gia sử dụng xung quanh vùng Biển Đông và vô vàn cơ hội tốt để thực hiện điều này.

Các tranh chấp lãnh thổ ở Biển Đông, vốn từng được xem là điểm nóng tiềm năng, đã được giảm nhẹ đáng kể nhờ Tuyên bố năm 2002 về Cách cư xử của các bên. Đó là thỏa thuận đa phương chính thức đầu tiên của Trung Quốc về Biển Đông, và toàn bộ ASEAN là một bên thỏa thuận. Trung Quốc có vai trò đáng kể trong việc làm cho thỏa thuận này có hiệu quả, vì điều này sẽ hạn chế việc quốc tế hóa các tranh chấp, nghĩa là, không có sự tham gia của các bên ngoài ASEAN như Hoa Kỳ hay Nhật Bản. Tuy nhiên đây vẫn chỉ là một tuyên bố chứ không phải là một Bộ Quy tắc do đó không có nhiều thẩm tra hay cam kết tuân thủ.

Hiệp định khung về hợp tác kinh tế toàn diện ASEAN-Trung Quốc năm 2002 dẫn đến việc thỏa thuận được ký kết vào năm 2004 nhằm thực hiện một khu vực Thương mại Tự do ASEAN-Trung Quốc (FTA) vào năm 2010. Sau hội nghị thượng đỉnh lần thứ 10 của Hiệp hội các nước Đông Nam Á (ASEAN), tại Viêng Chăn, Lào vào tháng 11 năm 2004, Bắc Kinh đã tổ chức hội nghị thượng đỉnh của riêng mình với các nhà lãnh đạo ASEAN (ASEAN + 1 ) và sau đó tham gia cùng Nhật Bản và Hàn Quốc thảo luận với các nhà lãnh đạo ASEAN (ASEAN + 3, hoặc APT). Sách Trắng Quốc phòng của Trung Quốc năm 2005 nhấn mạnh tầm quan trọng của việc theo đuổi các sáng kiến đối ngoại hòa bình thông qua phương pháp tiếp cận đa phương để thúc đẩy phát triển trong nước. Bắc Kinh trong tháng Mười trước đó đã chủ trì Hội nghị Chính sách An ninh đầu tiên của Diễn đàn khu vực ASEAN. Hội nghị đề cao phương pháp chống cướp biển và và hội thảo về chống khủng bố. Các khía cạnh kinh tế của lợi ích an ninh hàng hải của Trung Quốc bao gồm lợi ích trên Biển Đông, được nhấn mạnh bởi một thực tế là 90% ngoại thương của nước này là dựa vào đường biển.

Một số các thể chế khu vực bây giờ đang trong những giai đoạn xây dựng khác nhau, trong đó bao gồm ASEAN + 1 (Trung Quốc), ASEAN + 3 (Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc), ARF (Diễn đàn khu vực ASEAN gồm 27 nước thành viên), Đối tác Đối thoại ASEAN (ASEAN + 10 nước), và EAS (Hội nghị Thượng đỉnh Đông Á gồm 16 nước trong khu vực) và nhiều cơ chế khác. ASEAN đã đưa ra sáng kiến trong nhiều cơ chế này và đã bắt đầu nhấn mạnh hợp tác chức năng về các vấn đề phi truyền thống có ảnh hưởng đến phúc lợi của mỗi công dân, trái với các vấn đề an ninh truyền thống liên quan đến việc bảo vệ chủ quyền quốc gia.

Hai cuộc họp gần đây tại Hà Nội cho thấy phạm vi mở rộng của những nỗ lực này. Các Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng các nước ASEAN Mở rộng (ADMM +) đã được bắt đầu vào ngày 12 Tháng 10 năm 2010 với sự tham gia của Bộ trưởng quốc phòng các nước ASEAN, Australia,Trung Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản, Hàn Quốc, New Zealand, Nga, và Hoa Kỳ. Việc có nhiều quan chức quốc phòng cấp cao tham gia cuộc họp chính thức để thảo luận về an ninh khu vực là một sự kiện hiếm thấy trong lịch sử ASEAN. Chương trình nghị sự bao gồm các vấn đề xuyên biên giới như cứu trợ thiên tai, chống khủng bố, gìn giữ hòa bình và an ninh hàng hải. Tiếp theo, Hội nghị cấp cao Đông Á (EAS) đã được tổ chức tại Hà Nội ngày 30/10/2010. Hai vị khách mới được mời là Nga và Hoa Kỳ. Các chương trình nghị sự của EAS được mở rộng, bao gồm các cuộc thảo luận về hợp tác chức năng trên các lĩnh vực kinh tế, giáo dục, năng lượng, môi trường và kiểm soát dịch bệnh. Họ dự định thành lập một Mạng lưới Tài chính Thương mại EAS và một kế hoạch kết nối chủ yếu của ASEAN để tạo ra một cơ sở hạ tầng vật chất và tài chính cho khu vực.

Các xu hướng gây chia rẽ

Biển Đông là một khu vực tranh chấp ít nhất kể từ 1608 khi Hugo Grotius đề ra "Mare Liberum, Tự do biển, hay là các quyền thuộc về người Hà Lan khi tham gia vào thương mại Đông Ấn." Từ khi được ban hành vào năm 1994, Công ước của LHQ về Luật biển (UNCLOS) đã cung cấp khuôn khổ pháp lý quốc tế quan trọng để quản lý quyền qua lại quốc tế và quy định về những tuyên bố về lãnh thổ đang bị tranh chấp ở vùng Biển Đông. Tuy nhiên, có sự nhầm lẫn và tranh cãi đáng kể về quy phạm pháp luật về thực hiện quyền qua lại “vô hại” qua các vùng lãnh hải, đặc biệt là tàu chiến và quyền tiến hành các hoạt động do thám quân sự tại các Vùng đặc quyền kinh tế của một quốc gia ven biển.

Hai sự kiện gần đây đã chứng minh những vấn đề chưa được giải quyết này dễ tổn thương như thế nào. Một là cuộc đối đầu giữa tàu USNS Impeccable và các tàu Trung Quốc gần đảo Hải Nam vào tháng 3 năm 2009. Sự kiện khác là tuyên bố của Malaysia và Việt Nam yêu cầu được kiểm soát tài nguyên thiên nhiên trên một khu vực rộng lớn của Biển Đông. Tuyên bố này được bao gồm trong đệ trình chung của hai nước gửi tới Ủy Ban Ranh giới thềm lục địa (CLCS), một cơ quan khoa học được thành lập bởi UNCLOS. Trung Quốc đã nhanh chóng đưa ra phản đối kịch liệt đối với những tuyên bố của các nước trên, nhưng rồi đến lượt lại bị Hoa Kỳ phản đối.

Sự kiện đầu tiên - cuộc đối đầu giữa tàu USNS Impeccable và các tàu cá của Trung Quốc vào tháng 3 năm 2009 - cũng tương tự như một cuộc đụng độ khác, sự va chạm giữa một máy bay do thám EP-3 của Mỹ và máy bay chiến đấu phản lực Trung Quốc vào ngày 1 tháng 4 năm 2001. Cả hai sự kiện đều xảy ra gần đảo Hải Nam, trong Vùng đặc quyền kinh tế của Trung Quốc. Cả hai xảy ra vào thời điểm bắt đầu một chính quyền mới ở Mỹ. Cả hai đều cảnh báo một cuộc khủng hoảng chính trị. Cả hai sự kiên xảy ra đều cơ bản do sự mơ hồ trong luật biển quốc tế liên quan đến quyền tiến hành hoạt động do thám quân sự tại các vùng đặc quyền kinh tế của một quốc gia ven biển.

Trong cuộc đụng độ năm 2001, một phi công Trung Quốc đã chết sau khi máy bay chiến đấu của anh ta bị đâm. Máy bay của Hải quân Mỹ đã bị hư hỏng nặng đến nỗi nó phải hạ cánh khẩn cấp trên đảo Hải Nam của Trung Quốc. Phi hành đoàn Mỹ gồm 24 người đã bị bắt giữ bởi quân đội Trung Quốc trong 11 ngày, cho đến khi Washington bày tỏ sự xin lỗi của mình. Trung Quốc từ chối không cho các quan chức Mỹ sửa chữa máy bay của Hải quân Mỹ và cho nó cất cánh bay ra khỏi đảo Hải Nam. Cuối cùng nó đã được tháo rời để vận chuyển về nước.

Vào ngày 08 tháng ba năm 2009, Lầu Năm Góc báo cáo rằng năm tàu Trung Quốc đã đụng độ với một tàu do thám biển không vũ trang của Mỹ, tàu USNS Impeccable, và đã tham gia vào "một nỗ lực liều lĩnh và nguy hiểm" ở khoảng 70 hải lý hay 120 km về phía nam đảo Hải Nam. Các tàu Trung Quốc được báo cáo là đã "theo dõi và ra oai một cách hung hãn ở khoảng cách gần một cách nguy hiểm" đối với tàu Impeccable trong nỗ lực đuổi con tàu này ra khỏi khu vực. Đội thuỷ thủ tàu Hoa Kỳ phản ứng bằng cách sử dụng vòi rồng để phun vào các tàu Trung Quốc. Hai tàu Trung Quốc sau đó đã chặn đường và ném các mảnh vỡ vào trong nước, buộc tàu của Mỹ phải dừng lại để tránh va chạm. Các tàu Trung Quốc áp sát chiếc Impeccable bao gồm một tàu thu thập tình báo của Hải quân Trung Quốc, một tàu ngư chính của Cục Hàng hải, một tàu tuần tra của cơ quan Hải dương học Quốc gia, và hai tàu đánh cá nhỏ có treo cờ Trung Quốc (http://www.southchinasea.org/Impeccable.html ).

Tàu USNS Impeccable là một đơn vị do thám dân sự có người lái của Chương trình Sứ mệnh đặc biệt của Bộ tư lệnh Hải vận Quân sự (MSC) Hoa Kỳ. Nó thường kéo theo một mạng ăng-ten định vị bằng sóng siêu âm và thường hoạt động với tàu ngầm. Vào lúc đó, một chiếc tàu Trung Quốc đã cố gắng phá dây kéo của tàu Impeccable bằng một móc dài.

Theo Lầu Năm Góc, sự hiếu chiến của Trung Quốc bắt đầu vài ngày trước khi một tàu tuần tra đánh cá Trung Quốc chiếu một đốm sáng cường độ cao vào con tàu USNS Victorious, một tàu do thám hoạt động trên biển Hoàng Hải. Ngày hôm sau, một máy bay giám sát hàng hải Y-12 của Trung Quốc đã bay sát con tàu này 12 lần ở độ cao thấp. Ngày hôm sau, quân đội Mỹ tuyên bố rằng một tàu chiến của Trung Quốc tiến lại gần tàu Impeccable mà không có cảnh báo và vượt qua mũi tàu của nó. Hai giờ sau, máy bay Y-12 bay sát tàu ở độ cao thấp. Hai ngày sau, vào ngày 7 tháng 3, một tàu của Trung Quốc đã gửi tín hiệu vô tuyến tới chiếc Impeccable tuyên bố tàu này phải rời đi hoặc "phải gánh chịu hậu quả." Phạm vi và thời gian kéo dài của hoạt động của Trung Quốc cho thấy một mức độ phối hợp chính sách cao.

Một phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Mỹ nói rằng tàu Impeccable đang thực hiện tuần tra thường xuyên và “rõ ràng đang hoạt động hợp pháp trong hải phận quốc tế”. Hải quân Mỹ đã thừa nhận rằng con tàu đang tiến hành do thám tàu ngầm nhưng cũng đã khẳng định rằng điều này không cần phải có sự cho phép từ phía Trung Quốc.

Một phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho biết "những tuyên bố của Mỹ đang xuyên tạc sự thật và trắng đen lẫn lộn, và chúnghoàn toàn không thể chấp nhận đối với Trung Quốc." Phó tham mưu trưởng Hải quân Trung Quốc cho biết, chiếc tàu Impeccable đã làm nhiệm vụ gián điệp và nó đã gây ra mối nguy hiểm cho các tàu trong khu vực khi nó kéo theo những dây cáp dài dưới nước. Trung Quốc tuyên bố các con tàu đã vi phạm luật pháp Trung Quốc và luật pháp quốc tế bằng việc tiến hành các hoạt động do thám bất hợp pháp và do thám quân sự quá gần bờ biển của nước này.

Khi căng thẳng tăng lên, Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Dương Khiết Trì đã gặp Ngoại trưởng Hillary Clinton và bà đã nói rằng "cả hai bên đã nhất trí rằng chúng tôi đều muốn đảm bảo các loại sự cố như thế sẽ không tái diễn nữa." Ông Dương sau đó đã gặp gỡ với Tổng thống Mỹ Barack Obama trong phòng làm việc Oval. Cả hai đều nhấn mạnh sự cần thiết phải có thông tin liên lạc thường xuyên và sâu sắc hơn để tránh những đối đầu quân sự.

Trong khi đó, công tác tuần tra của Mỹ vẫn tiếp diễn trong khu vực, mặc dù Trung Quốc đã yêu cầu Hoa Kỳ ngừng việc do thám tại những khu vực tranh chấp. Hải quân Mỹ đã chỉ định tàu Chung-Hoon, một trục hạm trang bị vũ khí nặng, để hộ tống tàu Impeccable khi nó tiếp tục hoạt động trong vùng Biển Đông. Đáp trả lại,Trung Quốc phái tàu ngư chính lớn nhất và nhanh nhất, tàu quản lý đánh bắt cá số 31, để tuần tra hải phận thuộc Vùng đặc quyền kinh tế của nước này trên Biển Đông.

Hải quân Trung Quốc đã xây dựng một căn cứ mới cho hạm đội tàu ngầm hạt nhân trên đảo Hải Nam, và Hải quân Hoa Kỳ đã thừa nhận rằng họ rất quan tâm theo dõi hoạt động này. Căn cứ mới này mang lại cho Hải quân Trung Quốc sự tiếp cận với các tuyến đường biển của Biển Đông vốn rất quan trọng đối với thương mại hàng hóa quốc tế và nhập khẩu năng lượng và nguyên liệu thô.

Sự việc tàu Impeccable chứng tỏ rằng căng thẳng Mỹ-Trung không bao giờ có thể trùng xuống được. Dường như, các tranh chấp nhỏ có thể leo thang nhanh chóng. Thời gian của cuộc gặp gỡ này có phần gây ngạc nhiên khi Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton vừa công bố tuần trước tại Bắc Kinh rằng Hoa Kỳ sẽ tiếp tục trao đổi quân sự ở tầm trung với Trung Quốc. Những trao đổi này đã bị tạm dừng vào năm 2008 sau vụ bán vũ khí lớn cho Đài Loan dưới thời chính quyền Bush.

Yêu sách lên Ủy ban Ranh giới thềm lục địa và bản đồ yêu sách hình chữ U của Trung Quốc

Sự kiện thứ hai liên quan đến những yêu sách trình lên Ủy ban về Ranh giới thềm lục địa của Malaysia và Việt Nam và những phản ứng chính trị của chúng tại Trung Quốc và Hoa Kỳ. Theo UNCLOS, một quốc gia ven biển có quyền tuyên bố một thềm lục địa vượt quá 200 hải lý từ đất liền hoặc hải đảo của nó, nếu quốc gia này cung cấp được thông tin khoa học và kỹ thuật về tuyên bố thềm lục địa của mình cho Ủy ban về ranh giới thềm lục địa (CLCS). Hạn chót cho việc đệ trình là ngày 13/5/2009. Malaysia và Việt Nam đệ trình tuyên bố của mình vào ngày 06/5/2009. Việt Nam gửi tuyên bố bổ sung vào ngày 7/5/2009. Philippines phản đối các tuyên bố này và làm một đệ trình cục bộ về tuyên bố riêng của mình. Trung Quốc sau đó đã phán bác lại rằng những đệ trình này vi phạm nghiêm trọng chủ quyền, quyền chủ quyền và quyền tài phán của nước này trên Biển Đông. Điều này khiến cho tất cả các tuyên bố trên chỉ là cuộc tranh luận, vì Ủy ban về ranh giới thềm lục địa sẽ không xem xét đệ trình ở bất kỳ khu vực đang bị tranh chấp chủ quyền. Trong công hàm phản đối của mình gửi tới CLCS, Trung Quốc khẳng định:

Trung Quốc có chủ quyền không thể tranh cãi đối với các đảo ở Biển Đông và các vùng biển lân cận, và được hưởng quyền chủ quyền và quyền tài phán đối với vùng nước liên quan cũng như đáy biển và tầng đất của nó (xem bản đồ kèm theo).[1]

Bản đồ kèm theo là nguyên nhân chính gây tranh cãi. Bản đồ, ban đầu được xuất bản bởi Chính phủ Cộng hòa Trung Hoa vào năm 1947, có chín dấu gạch tạo thành một hình chữ U xung quanh Biển Đông. Đường hình chữ U bao quanh hầu hết vùng Biển Đông, và tiến rất gần đến các vùng lãnh thổ đất liền của Philippine, Đông Malaysia và Việt Nam. Đây dường như là lần đầu tiên Trung Quốc đính kèm bản đồ này trong một giao tiếp chính thức với Liên Hợp Quốc. Điều này đã dẫn một số kết luận rằng Trung Quốc chính thức tuyên bố tất cả các vùng biển trong đường hình chữ U là vùng nước lịch sử hoặc lãnh hải của nước này, một lập trường trái với Công ước của LHQ về Luật biển.

Những hành động này của Trung Quốc đã bị giới truyền thông nước Mỹ xem như là một mối đe dọa đối với các quyền tự do biển cả của việc bay trên không phận và hàng hải trên vùng Biển Đông. Điều này có thể đã khiến Ngoại trưởng Hillary Clinton tuyên bố tại cuộc họp củad Diễn đàn khu vực ASEAN tại Hà Nội vào tháng 7 năm 2010 rằng Hoa Kỳ có lợi ích quốc gia trong việc duy trì tự do hàng hải ở Biển Đông, từ đó đưa nước Mỹ tham gia vào vấn đề mà luôn luôn được coi là một vụ tranh chấp khu vực.

Tuy nhiên, công hàm củaTrung Quốc gửi tới CLCS không tuyên bố rằng tất cả các vùng nước bên trong đường đứt nét là lãnh hải hoặc vùng nước lịch sử của mình, hoặc rằng nước này có bất cứ quyền lịch sử nào trong vùng nước bên trong đường đứt nét đó. Tuyên bố của Trung Quốc không phải đối với toàn bộ biển Đông, mà chỉ đối với các đảo bên trong các đường đứt nét, đối với vùng biển "liền kề" các đảo đó, có lẽ là nói đến một lãnh hải 12 hải lý, và đối với bất kỳ vùng biển nào được tạo ra từ những hải đảo này, một lập trường phù hợp với Công ước LHQ về Luật biển.

Các đệ trình về thềm lục địa của Malaysia, Việt Nam, Trung Quốc, Philippines, và Brunei rõ ràng đã phức tạp hóa các tranh chấp cơ bản về chủ quyền đối với các đảo. Hiện vẫn còn những tranh cãi đáng kể về việc liệu bất kỳ đảo nào trong số này được quyền có Vùng đặc quyền kinh tế hoặc thềm lục địa của riêng mình hay không. Tuy nhiên, điều quan trọng cần lưu ý rằng tất cả các nước này đang tuân theo các quy định được đưa ra bởi UNCLOS. Điều này thiết lập một khuôn khổ chung để có thể dễ dàng hơn trong việc tìm ra các giải pháp khả thi.

Phân tích và dự đoán

Có sự nhất trí chung rằng tự do hàng hải trong và bên trên Vùng đặc quyền kinh tế không nên gây trở ngại đối với quyền của các quốc gia ven biển. Tuy nhiên, vẫn còn bất đồng đáng kể về quyền qua lại vô hại qua lãnh hải (đặc biệt là các tàu chiến) cũng như quyền tiến hành các hoạt động do thám trong vùng đặc quyền kinh tế của một nước ven biển. UNCLOS quy định rằng người sử dụng trên thế giới đều có thể vào Vùng đặc quyền kinh tế của nước khác "với sự tôn trọng đúng mức" tới các quyền lợi và nghĩa vụ của nước ven biển. Tuy nhiên UNCLOS không xác định rõ thế nào là "tôn trọng đúng mức" hoặc hoạt động quân sự hay nghiên cứu khoa học biển được phép.

Trung Quốc, nước đã ký hiệp định UNCLOS cho rằng hoạt động quân sự, khảo sát thủy văn và thu thập tình báo của tàu nước ngoài hoặc máy bay có thể được thực hiện trong một Vùng đặc quyền kinh tế chỉ khi có sự cho phép của quốc gia ven biển. Mặc dù Hoa Kỳ đã không ký vào UNCLOS, nhưng nước này cho rằng thu thập dữ liệu biển cho mục đích riêng của quân đội là một phần của tự do hàng hải trong vùng biển quốc tế, kể cả trong các Vùng đặc quyền kinh tế của một nước khác mà không cần sự đồng ý của nước này.

Các bên liên quan là các nước ven biển và quốc tế chia sẻ nhiều lợi ích chồng chéo, ví dụ như trong việc thúc đẩy an toàn hàng hải trên biển. Tuy nhiên, về các vấn đề khác như hoạt động quân sự ở các vùng đặc quyền kinh tế, chống hoạt động cướp biển hoặc các biện pháp thực thi chống khủng bố và tuyên bố chủ quyền lãnh thổ, họ đều có quan điểm trái ngược nhau. Hoa Kỳ dường như sẽ tiếp tục do thám hải quân ở Biển Đông và Trung Quốc sẽ tiếp tục phản đối các hoạt động trong các vùng biển tranh chấp. Do đó, những sự cố trong tương lai dường như là có khả năng xảy ra. Mối nguy hiểm là mỗi sự có thể dẫn đến gây hiểu sai và có nguy cơ tạo ra một cuộc xung đột ngày càng rộng hơn.

Trong tương lai gần, những sự việc này không có khả năng leo thang thành một cuộc xung đột lớn vì có nhiều ưu tiên cấp bách hơn cho việc hợp tác khu vực. Các nền kinh tế của hai nước đang gắn bó với nhau chặt chẽ. Các công ty của Mỹ dựa vào Trung Quốc như một nguồn cung cấp lao động giá rẻ và Trung Quốc phụ thuộc rất lớn vào Hoa Kỳ như là một thị trường hàng hóa lớn của mình. Cả Ngoại trưởng Clinton và Bộ trưởng Bộ Tài chính Mỹ Timothy Geithner đã công khai kêu gọi Trung Quốc tiếp tục mua trái phiếu kho bạc Mỹ. Cho đến nay, không có dấu hiệu cho thấy sự cố tàu Impeccable đã phá vỡ các cuộc đàm phán giữa Trung Quốc và Hoa Kỳ về việc đối phó với cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu. Đây sẽ vẫn là một xích mích nhỏ miễn là Hoa Kỳ, con nợ lớn nhất thế giới, thấy mình mắc nợ với Trung Quốc, chủ nợ lớn nhất thế giới, và miễn là Trung Quốc tiếp tục phụ thuộc vào việc tiếp cận công nghệ và các thị trường tiêu dùng của Mỹ để tiếp tục tăng trưởng kinh tế, và miễn là các nước ASEAN tiếp tục các sáng kiến an ninh khu vực của mình.

Có thể đánh giá những xu hướng thống nhất và gây chia rẽ giữa các phong trào kiểm soát tài nguyên, bảo tồn, và an ninh như thế nào? Ba tiêu chuẩn có thể hữu ích để đánh giá sự tiến bộ của các mối quan hệ hàng hải. Một là tính lịch sử: làm thế nào các mối quan hệ tiến triển theo thời gian? Thứ hai là tính xuyên quốc gia: so sánh mối quan hệ này với các phong trào hội nhập khu vực khác, chẳng hạn như Liên minh châu Âu như thế nào? Thứ ba là tính tối ưu: những mối quan hệ này hướng giải quyết các mục tiêu chung tốt đến mức nào?

Theo tiêu chuẩn lịch sử, một số xu hướng rõ ràng là: kinh tế Trung Quốc tiếp tục tăng trưởng nhanh chóng về tổng sản lượng và thương mại khu vực cũng như đầu tư trực tiếp từ nước ngoài (FDI). Trung Quốc đã trở thành đối tác thương mại hàng đầu của hầu hết mọi quốc gia ở châu Á, không chỉ trong khối ASEAN. Có lẽ sự phát triển quan trọng nhất gần đây là Trung Quốc, Nhật Bản, và Hàn Quốc đã bắt đầu các cuộc họp hội nghị thượng đỉnh hàng năm để đối phó với các vấn đề gai góc của mình về kinh tế và môi trường như ngành nông nghiệp được bảo hộ cao độ của các nước này. Hợp tác đa phương về hàng hải vẫn còn khó khăn do những tranh chấp lãnh thổ, tuy nhiên, nếu hòa giải tiếp tục giữa ba nền kinh tế lớn nhất khu vực Đông Á, sau đó những sáng kiến phong phú về hội nhập khu vực của ASEAN sẽ gieo mầm tốt cho an ninh hàng hải và hợp tác trên Biển Đông.

Tuy nhiên, theo tiêu chuẩn xuyên quốc gia, hội nhập khu vực vẫn còn một khoảng cách dài để bắt kịp với mức độ hội nhập khu vực đạt được của EU hoặc NAFTA. Ví dụ, tỷ lệ xuất khẩu trong nội khối của EU-15 là hơn 60% trong 10 năm qua; đối với NAFTA là trên 50%; đối với ASEAN, bây giờ đang gần đạt được 40% tổng xuất khẩu (Dữ liệu thương mại ASEAN, aseansec.org). Có tiềm năng đáng kể để mở rộng thương mại và đầu tư trong khu vực như là chìa khóa cho hội nhập hàng hải khu vực.

Theo tiêu chuẩn tối ưu, các phong trào kiểm soát tài nguyên, bảo tồn, và an ninh phải giải quyết được nghịch lý sau: đó là gia tăng hội nhập khu vực đã thúc đẩy chủ nghĩa dân tộc về nguồn tài nguyên. Sự phụ thuộc lẫn nhau ngày càng tăng của các quốc gia và thị trường thông qua thương mại, đầu tư, di cư, và văn hóa phổ biến cũng đã làm tăng những nỗ quốc gia-dân tộc trong việc mở rộng và củng cố tuyên bố chủ quyền của mình đối với các vùng biển chung của họ. Điều này xảy ra tại một thời điểm khi họ phải cùng đối phó với một Trung Quốc đang lớn mạnh khi nước này trở thành một siêu cường đòi hỏi quyền lợi riêng của mình, trong một khu vực Đông Á với - lần đầu tiên - cả một Trung Quốc và một Nhật Bản hùng mạnh, và với một Kỳ Hoa luôn hướng tới việc duy trì vị thế siêu cường của mình. Với sáng kiến an ninh khu vực ASEAN, việc tái định hướng chính sách ngoại giao hướng ngoại của Trung Quốc, và chủ nghĩa đa phương của Mỹ, có một cửa sổ cơ hội đặc biệt mở ra để tăng cường quan hệ an ninh hàng hải trên Biển Đông.

Giáo sư David Rosenberg, Đại học Middlebury

Bài viết được in trong Series đặc biệt của tạp chí Harvard Asia Quarterly với chủ đề “The Disputed Sea – Maritime Security in East Asia” tháng 12/2010. Bản gốc tiếng Anh “GOVERNING THE SOUTH CHINA SEA: From Freedom of the Seas To Enclosure Movements”.

Theo: Nghiên cứu biển Đông

--------------------------------------------------

[1] Xem Robert Beckman, “How China Can Clarify Its Aims,” in The Straits Times, September 25, 2010, có thể truy cập trên trang http://admpreview.straitstimes.com:90/vgn-ext-templating/v/index.jsp?vgnextoid=f6a5aeae5344b210VgnVCM100000430a0a0aRCRD&vgnextchannel=0162758920e39010VgnVCM1000000a35010aRCRD

Quản lý Biển Đông: Từ tự do trên biển tới các phong trào khoanh vùng biển

noreply@blogger.com (Klose) — Thu, 07 Apr 2011 09:52:00 +0000

Quản lý, kiểm soát quyền sử dụng tài nguyên và an ninh hàng hải Biển Đông là ba vấn đề chính mà Giáo sư David Rosenberg[1], Đại học Middlebury đề cập trong bài viết của mình. Bài được đăng trên Series đặc biệt của tạp chí Harvard Asia Quarterly của Trường Đại học Havard với chủ đề: "Tranh chấp biển- An ninh hàng hải tại Đông Á", (The Disputed Sea – Maritime Security in East Asia) tháng 12/2010.

Giới thiệu

Ai là quản lý Biển Đông?[2] Ai kiểm soát quyền sử dụng đối với các nguồn tài nguyên đáng kể ở khu vực này? Ai đảm bảo an toàn và an ninh cho các bên có liên quan? Ba phong trào đã nổi lên nhằm cố gắng đưa ra đáp án cho những câu hỏi này. Đầu tiên, phong trào kiểm soát nguồn tài nguyên của các quốc gia ven biển muốn khẳng định và mở rộng những tuyên bố về Vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) theo Công ước của Liên Hiệp Quốc về Luật biển (UNCLOS) năm 1994. Với sự gia tăng dân số, nhu cầu của người tiêu dùng và khả năng của khoa học công nghệ, các quốc gia ven biển đang quan tâm đến việc quản lý và khai thác các nguồn tài nguyên trong Vùng đặc quyền kinh tế của mình. Thứ hai, phong trào bảo tồn đã phát triển để đảm bảo cho việc sử dụng nguồn tài nguyên bền vững với môi trường và bảo tồn sự đa dạng sinh học của biển đúng như niềm tin của công chúng và không cho phép khai thác tư nhân. Thứ ba và lâu đời nhất là phong trào an ninh của các chủ thể quốc tế có lợi ích liên quan, những người muốn bảo tồn sự tự do về biển và các eo biển của Biển Đông cùng với những luồng nước quần đảo cho thương mại và tàu thủy.

Bài viết này nghiên cứu ba phong trào trên và những xu hướng thống nhất và gây chia rẽ giữa chúng[3], đồng thời đưa ra một nghịch lý: sự hội nhập khu vực đã làm tăng lên chủ nghĩa dân tộc về nguồn tài nguyên.

Phong trào kiểm soát nguồn tài nguyên

Trên 500 triệu người ở Trung Quốc, Hồng Kông, Đài Loan, Việt Nam, Malaysia, Singapore, Indonesia, Brunei và Phillippine sống trong phạm vi 100 dặm của bờ Biển Đông. Nhiều người trong số họ phụ thuộc vào biển để kiếm kế sinh nhai. Nghề cá ở vùng Biển Đông có vai trò quan trọng mang lại nguồn protein giá rẻ, kế sinh nhai và là nguồn thu nhập ngoại hối. Biển Đông còn đem lại môi trường sống và môi trường sinh sản cho thủy sản ngành tôm và cá ngừ có giá trị vào bậc nhất trên thế giới. Tỷ lệ lớn lao động ven biển cũng phụ thuộc vào môi trường biển thông qua nghề đánh bắt cá, vận tải biển, thăm dò và khai thác dầu khí và các nguồn tài nguyên thiên nhiên khác, vui chơi giải trí và du lịch.

Khi dân số đô thị ven biển tăng và kỹ thuật đánh bắt cá được cải tiến, nhu cầu về nguồn cá ngày càng tăng lên đáng kể và dẫn tới việc khai thác và đánh bắt quá mức trong những vùng nước chung trên Biển Đông. Tỷ lệ đánh bắt cá bắt đầu giảm từ những năm 1970 cùng với sự giảm mạnh mẽ hơn được ghi nhận vào những năm 1980 khi tàu đánh cá bằng lưới rà đáy biển được đưa vào sử dụng rộng rãi. Sự giảm sút trong ngành cá không chỉ thể hiện rõ ở tỷ lệ đánh bắt giảm mà còn thể hiện ở kích cỡ cá nhỏ hơn và các hoạt động thị trường cũng làm giảm chuỗi thức ăn từ những loài cá lớn có giá trị cao như cái ngừ, cá mú, cá hồng sang các loại cá nhỏ hơn với giá trị thấp hơn như cá trích, cá mòi và cá thu. Nuôi trồng thủy sản và các sản phẩm thay thế khác đã mở rộng đáng kể trong khu vực, làm giảm áp lực đánh bắt. Tuy nhiên, nuôi trồng thủy sản cho mục đích thương mại, toàn diện và trên quy mô lớn mới diễn ra gần đây và vẫn chưa rõ rằng liệu khả năng bền vững của nó như thế nào.

Các quốc gia với bờ biển rộng lớn tiếp giáp với biển như Indonesia, Malaysia, Việt Nam, Philippine và Trung quốc muốn bảo vệ chủ quyền và quyền kiểm soát tài nguyên của mình trong Vùng đặc quyền kinh tế kéo dài trong phạm vi 200 hải lý ngoài đường bờ biển của mình. Tuyên bố về chủ quyền lãnh thổ đối với các hải đảo, rạn san hô trên Biển Đông đặc biệt quan trọng như một cơ sở cho việc khẳng định Vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) quanh các đảo bị tranh chấp và tài nguyên dầu mỏ và khí tự nhiên được cho là có trên các đảo này.

Điều này dẫn đến những tuyên bố chủ quyền lãnh thổ mâu thuẫn và trùng lặp nhau. Ví dụ như, Trung Quốc, Đài Loan, Việt Nam yêu sách chủ quyền đối với toàn bộ quần đảo Trường Sa trong khi Malaysia, Brunei và Philippine tuyên bố chủ quyền với một phần quần đảo. Khoảng 45 hải đảo đang bị chiếm giữ bởi lực lượng nhỏ quân đội của Trung Quốc, Malaysia, Philippines, Đài Loan và Việt Nam (Xem bản đồ 1). Khung pháp lý quốc tế về việc sử dụng tài nguyên trên Biển Đông được đưa ra bởi Công ước LHQ về Luật biển. Công ước kêu gọi việc thành lập các khu vực quản lý nguồn tài nguyên chung và đưa ra những hướng dẫn thực hiện, thậm chí ở cả những nơi mà tuyên bố chủ quyền lãnh thổ có mâu thuẫn chưa được giải quyết. Ví dụ như, điều 61 của Công ước LHQ về Luật biển yêu cầu các quốc gia phải giám sát việc đánh bắt cá của mình liên quan đến sản lượng đánh bắt bền vững cả về môi trường và kinh tế. Điều 116-119 đưa ra những thỏa thuận tạm thời cho việc quản lý nguồn tài nguyên chung ở các khu vực bị tranh chấp.

Bản đồ 1

Các phong trào bảo tồn

Địa chất và khí hậu đã kết hợp để sản sinh ra một lượng đáng kể đa dạng sinh học và các nguồn tài nguyên thiên nhiên phong phú cho vùng Biển Đông. Biển Đông bao gồm các quần đảo lớn, hải đảo, và bán đảo, vô số các rạn san hô, gió mùa đổi hướng theo mùa, và các dòng hải lưu ngầm, tất cả kết hợp tạo nên những điều kiện thuận lợi đặc biệt cho một hệ sinh thái biển màu mỡ. Hơn 30% các rạn san hô trên thế giới tiếp giáp biển Đông, đặc biệt là xung quanh các quần đảo Indonesia và Philippine. San hô là cơ sở của chuỗi thức ăn thủy sản, chúng cung cấp môi trường sống cho sự đa dạng sinh học cao nhất trên thế giới. Chúng cũng hỗ trợ vài nghìn loài sinh vật khác nhau và đóng vai trò quan trọng trong việc làm giảm ảnh hưởng của sóng lên các bãi biển, từ đó giảm sự xói mòn. Đáy biển nông và bằng phẳng của Biển Đông là một trong những ngư trường năng suất nhất trên thế giới.

Có nhiều phong trào bảo tồn quanh vùng Biển Đông, mỗi phong trào này đều có sự pha trộn đặc trưng nhấn mạnh vào các khía cạnh khoa học, kỹ thuật, giáo dục, đào tạo, xây dựng chính sách, và thực hiện. Những biện pháp đơn phương được thực hiện bởi các chính phủ đơn lẻ bao gồm việc khuyến khích nuôi trồng thủy sản và canh tác cá, thành lập các khu vực bảo tồn biển, và áp đặt các lệnh cấm đánh cá. Những biện pháp đa phương từ những nỗ lực lớn và đầy tham vọng của Chương trình môi trường LHQ/Chương trình môi trường toàn cầu (UNDP/GEF) trên biển Đông cho tới những thoải thuận chuyên sâu và mang tính phân định hơn như Hiệp định về Quản lý nguồn tài nguyên chung Trung-Việt ở Vịnh Bắc Bộ.

Có lẽ những nố lực đa phương tham vọng nhất có ảnh hưởng đến sự quản lý thủy sản khu vực chính là dự án UNEP/GEF về Đảo ngược sự suy thoái môi trường trên Biển Đông và Vịnh Thái Lan. Vào tháng 3 năm 2001, tất cả các quốc gia ven biển đã gác những tuyên bố lãnh thổ đầy cạnh tranh sang một bên và ký một thỏa thuận để bảo vệ môi trường biển chung của mình. Mục tiêu cuối cùng là để thành lập “khu tị nạn” – khu bảo tồn cá- bao gồm những sinh cảnh biển vô cùng quan trọng trên Biển Đông, được bảo vệ khỏi việc khai thác quá mức nhờ một hệ thống quản lý thủy sản đa phương bao gồm các chính phủ thành viên.

Một nỗ lực lớn về giáo dục đang được thực hiện để cho các bên có liên quan thấy được sự suy thoái hiện tại của Biển Đông và thuyết phục họ về tầm quan trọng của việc quản lý tài nguyên bền vững. Tuy nhiên, tiến bộ hữu hình trong việc thay đổi suy thoái môi trường đang diễn ra chậm chạp.

Thỏa thuận toàn cầu liên kết đầu tiên hướng tới việc đánh bắt cá triệt để là Hiệp định Dự trữ cá của LHQ năm 1995. Hiệp định này đã làm tăng lên một lượng lớn các tổ chức quản lý thủy sản khu vực (RFMOs) để đối phó với việc khai thác quá mức trữ lượng cá có giá trị cao và có tính di động lớn, hay di chuyển qua lại giữa các ranh giới của các Vùng đặc quyền kinh tế. Tổ chức quản lý thủy sản đầu tiên ở khu vực là Công ước về bảo tồn và quản lý Trữ lượng cá có tính di cư cao ở biển Tây và Trung Thái Bình Dương (WCPO). Các cuộc đàm phán bao gồm 28 quốc gia xung quanh Biển Đông và các quốc đảo Thái Bình Dương liền kề, tất cả đều tích cực tham gia vào việc quản lý bền vững đối với ngành thủy sản cá ngừ.

Thủy sản cá ngừ của biển Tây và Trung Thái Bình Dương là lớn nhất và có giá trị lớn nhất trên thế giới, bao gồm trữ lượng cá ngừ vằn, cá ngừ vân, cá ngừ vàng, và cá ngừ mắt to. Biển Tây và Trung Thái Bình Dương hàng năm cung cấp khoảng một nửa số lượng đánh bắt cá ngừ trên toàn thế giới, bao gồm cá ngừ đóng hộp cho thị trường thế giới và thị trường cá sống (sashimi) đầy hấp dẫn của Nhật Bản. Hầu hết cá ngừ di cư rộng rãi trên khắp khu vực này, tuy nhiên có khoảng 70% tổng sản lượng được đánh bắt trong các Vùng đặc quyền kinh tế của các quốc gia ven biển. Các quốc gia đánh bắt cá xa bờ như Nhật Bản, Đài Loan, Thái Lan và Hàn Quốc với đội tàu đánh bắt cá ngừ tiên tiến chiếm hầu hết sản lượng đánh bắt cá ngừ và trả lệ phí khai thác cao để được tiếp cận vùng biển trong Vùng đặc khu kinh tế của khu vực.

Tất cả những nỗ lực liên chính phủ đều mang tính tự nguyện cao nhằm khuyến khích sự tham gia rộng rãi. Những nỗ lực này đã tạo ra một lượng lớn thông tin, giáo dục, đào tạo, kế hoạch và giám sát thông qua hoạt động của mình. Tuy nhiên, với phạm vi rộng lớn của các chính phủ tham gia, năng lực và mối quan tâm khác nhau và quá ít sự thực hiện nghiêm ngặt hoặc tôn trọng các yêu cầu, các tổ chức đa phương cho đến nay chỉ đạt được hiệu quả hạn chế trong việc thực hiện quản lý thủy bền vững. Các yếu tố kinh tế và thương mại cho đến nay đã thay thế phong trào bảo tồn đối với ngành thủy sản bền vững.

Những phong trào về an ninh

Biển Đông là một trong những vùng biển nhộn nhịp nhất trên thế giới. Hơn một nửa số thương thuyển (tính theo trọng tải) đi qua Biển Đông hàng năm. Hơn một nửa lưu lượng tàu chở dầu trên thế giới di chuyển qua vùng biển của khu vực này. Hơn một nửa trong số mười cảng vận chuyển hàng đầu trên thế giới nằm trên hoặc xung quanh Biển Đông. Đối với những quốc gia định hướng xuất khẩu nhưng nhập khẩu năng lượng của Đông Á, Biển Đông là một mạch vận tải chính cho việc xuất khẩu hàng hóa và nhập khẩu năng lượng thiết yếu. Biển Đông đang trở thành trung tâm của cuộc cách mạng công nghiệp Châu Á (Xem hình 1)

Hình 1

Biển Đông cũng là một liên kết hàng hải chiến lược giữa Thái Bình Dương và Ấn Độ Dương. Đối với các cường quốc hàng hải, tự do hàng hải thông qua các tuyến đường biển của Biển Đông là hết sức quan trọng đối với đội tàu hải quân của họ. Các quốc gia có vận chuyển và lợi ích của hải quân lớn như Hoa Kỳ và Nhật Bản chủ yếu là muốn duy trì tự do hàng hải qua eo biển và tuyến đường biển của Biển Đông cho tàu chở dầu, tàu container, tàu hải quân của họ. Mỹ sẽ gửi tàu chiến của mình, bao gồm tàu sân bay của Hạm đội Thái Bình Dương, qua Biển Đông để hỗ trợ cho các sứ mệnh quân sự của họ ở biển Ả Rập và vùng Vịnh Ba Tư. Đây là đường giao thông huyết mạch trọng yếu kết nối Nhật Bản với các nhà cung cấp năng lượng Trung Đông (Xem Bản đồ 2)

Bản đồ 2

Khối lượng tàu bè qua lại lớn trong khu vực Biển Đông đã tạo ra cơ hội cho các cuộc tấn công vào các tàu thương mại. Hơn hai thập kỷ qua, hơn một nửa báo cáo trên thế giới về cướp biển diễn ra trên hoặc xung quanh Biển Đông. Do ảnh hưởng của cướp biển và hâụ khủng bố 9/11, đã có sự giám sát quốc tế tăng cường đối với các cảng và các container vận chuyển bằng đường biển. Các nước ven biển có nhiều mối quan tâm an ninh khác, bao gồm cả những xung đột thường xuyên liên quan đến đến các tàu đánh cá cạnh tranh các nguồn cá đang dần cạn kiệt, cũng như việc buôn bán ma túy, người tị nạn và lao động cưỡng bức.

Do ảnh hưởng của tất cả những mối lo ngại an ninh này, đã có sự giám sát quốc tế tăng cường đối với các tuyến đường biển, cảng, và các container vận chuyển đường biển. Các nước ven biển đang hiện đại hóa hải quân và lực lượng bảo vệ bờ biển và các đội tuần tra để bảo đảm an toàn tuyến đường biển cũng như nguồn tài nguyên biển của mình. Do đó, các hoạt động thu thập tình báo và quân đội của một số quốc gia đang ngày càng sâu sắc, mang tính xâm nhập, gây tranh cãi, và nguy hiểm.

Giáo sư David Rosenberg, Đại học Middlebury.

Bài viết được in trong Series đặc biệt của tạp chí Harvard Asia Quarterly với chủ đề “The Disputed Sea – Maritime Security in East Asia” tháng 12/2010. Bản gốc tiếng Anh “GOVERNING THE SOUTH CHINA SEA: From Freedom of the Seas To Enclosure Movements”.

Theo: Nghiên cứu biển Đông

--------------------------------------------------

[1] David Rosenberg là Giáo sư Khoa học Chính trị, Trường Middlebury, Vermont; Nghiên cứu viên mời, Trường Nghiên cứu Châu Á - Thái Bình Dương, Đại học Quốc gia Australia; và Biên tập viên trang www.southchinasea.org

[2] Caitlin Arnold, Middlebury, năm 2011, được cám ơn sâu sắc vì những hỗ trợ nghiên cứu quý giá của cô.

[3] Một thư mục toàn diện hiện hành có chú giải về Hội nhập Đông Á được cung cấp bởi Tiến sĩ Bernhard Seliger trong cuốn “Recent Bibliography of East Asian Regionalism and Intergration” (2007-2010), truy cập tại trang www.asianintegration.org

Tìm hiểu bản chất thách thức của Trung Quốc đối với khu vực biển Đông Á (P2)

noreply@blogger.com (Klose) — Wed, 06 Apr 2011 18:00:00 +0000

Ngoài tranh chấp về biên giới biển, Trung Quốc và Nhật Bản còn tranh chấp về các dạng hoạt động hàng hải được cho phép tiến hành cũng như hoạt động khai thác tài nguyên trong các vùng nước đang tranh cãi. Những mâu thuẫn, xung đột về lợi ích chiến lược của các bên đặt ra những thách thức cấp bách cho an ninh khu vực.

Căng thẳng hàng hải Trung - Nhật

Trung Quốc và Nhật Bản cũng đối đầu với những thách thức tương tự, nhưng thêm phần phức tạp hơn bởi cả hai đều tuyên bố quyền pháp lý đối với các vùng biển mà tàu thuyền hai nước đang hoạt động. Trung Quốc và Nhật Bản đã bị kéo vào cuộc tranh chấp về biên giới biển trên biển Hoa Đông từ năm 1969 khi một nghiên cứu địa chất của Liên Hiệp Quốc tìm thấy bằng chứng về một mỏ hydrocarbon dưới đáy biển. Ngoài các yêu sách tranh giành chủ quyền quần đảo Sensaku/Điếu Ngư, Trung Quốc còn tuyên bố chủ quyền thềm lục địa của mình đến tận Vùng lõm Okinawa, trong khi Nhật đòi một vùng đặc quyền kinh tế tới đường trung tuyến chia đôi biển Hoa Đông. Hai bên bất đồng về cách thức phân chia biên giới biển: Nhật chọn cách chia đều, trong khi Trung Quốc muốn phương pháp kéo dài tự nhiên.[1] Đường biên giới chưa được xác định này là trung tâm của những căng thẳng thường kỳ về khai thác tài nguyên, hoạt động khảo sát biển, và các hoạt động quân sự trong vùng biển phân cách hai cường quốc. Sau một thời kỳ đối đầu giữa năm 2004 và 2006, Trung Quốc và Nhật Bản đã tiến đến được một thoả thuận tạm thời về khai thác tài nguyên dọc theo đường biên giới tranh chấp tại biển Hoa Đông vào tháng 6/2008. Nhật giành được quyền tiếp cận mỏ ga Chunxiao do Trung Quốc quản lý nhưng lại gần đường trung tuyến mà Nhật yêu sách. Thêm vào đó, hai bên đã vạch ra một khu vực phát triển chung, trong đó các tài nguyên sẽ được cùng khai thác dựa theo một hiệp định sẽ được thương lượng.[2]

Các yêu sách vùng đặc quyền kinh tế chồng lấn trên biển Hoa Đông mở ra một lĩnh vực tranh chấp thứ hai giữa Trung Quốc và Nhật, đó là xác định không gian biển tranh chấp và những gì một quốc gia được quyền làm trong không gian đó. Đầu tháng 4/2010, một đội tàu hải quân Trung Quốc gồm hai tàu ngầm Kilo và 8 tàu nổi tiến hành các cuộc tập luyện quân sự ở phía Đông Nam đảo Miyako và sau đó di chuyển qua Okinawa đến đảo nhỏ Okinotorishima trong Thái Bình Dương. Nhật đã phái hai tàu khu trục của Lực lượng Phòng vệ Hàng Hải (MSDF) để theo dõi đội tàu này. Hai lần trong cuộc hành trình dài hơn hai tuần này, các phi cơ Trung Quốc tiến sát đến trong vòng 90m quanh các tàu Nhật.[3] Các nguồn thông tin từ Trung Quốc khăng khăng rằng các cuộc tập luyện quân sự diễn ra ngoài biển khơi trong khi giới truyền thông Nhật Bản cho rằng các cuộc tập luyện này là bằng chứng xa hơn nữa cho thấy tham vọng mở rộng hoạt động ra ngoài chuỗi đảo đầu tiên của Trung Quốc.[4] Tokyo công nhận rằng bản thân các cuộc diễn tập này diễn ra ngoài biển khơi và được cho phép theo luật pháp quốc tế, nhưng than phiền với Trung Quốc rằng hai lần tiếp cận của các phi cơ Trung Quốc là nguy hiểm. Bất chấp tính hợp pháp của hoạt động của Trung Quốc, các tàu quân sự Trung Quốc có thành tích thường khiêu khích sự nhạy cảm của Nhật. Các tàu hải quân Trung Quốc hiếm khi hoạt động trong các vùng biển gần Nhật Bản, nhưng đây là chiến dịch lớn nhất được biết đến cho tới lúc đó và theo một nguồn tin của Bộ Ngoại giao Nhật, cũng là hoạt động lần thứ ba kể từ tháng 11/2008.[5] Các tàu hải quân Trung Quốc xuất hiện lần đầu tiên trong vùng nước của Nhật Bản vào năm 1999 và 2000 và dường như khẳng định nghi ngờ của một số nhà chiến lược Nhật Bản rằng Trung Quốc đang tìm cách mở rộng sự hiện diện quân sự của mình ra ngoài phạm vi các đảo của Nhật Bản.[6]

Việc hải quân Trung Quốc tiến hành các cuộc tập luyện gần Okinotorishima cũng rất quan trọng. Trung Quốc phản đối yêu sách của Nhật rằng các đảo nhỏ này được phép có một vùng đặc quyền kinh tế. Nhật tuyên bố rằng các khối đá nằm dưới mặt nước khi thủy triều lên này là các hòn đảo và do đó tạo ra một vùng lãnh hải và vùng đặc quyền kinh tế.[7] Trung Quốc bác bỏ điều này, tuyên bố rằng chúng là các khối đá và do đó không được phép có gì khác ngoài một vùng lãnh hải. Trung Quốc tiến hành các hoạt động hải quân và nghiên cứu biển trong các khu vực biển này như một phần nỗ lực không thừa nhận yêu sách của Nhật Bản. Hơn nữa, các đảo nhỏ này nằm dọc theo làn biển chiến lược nằm giữa Guam và Đài Loan. Một học giả quân sự Trung Quốc, Li Xiaoning, đã thẳng thừng nói về mục đích của các cuộc tập luyện tháng 4/2010:

Nếu chiến tranh nổ ra trên Eo biển Đài Loan, các lực lượng bên ngoài sẽ phải đi qua khu vực này để đến để hỗ trợ. Bằng cách tiến hành các diễn tập tiếp viện tại đây, có thể kiểm tra thử xem liệu việc tiếp tế nhanh chóng quân trang quân dụng và các mặt hàng chủ lực trong điều kiện sóng to gió lớn có thể thực hiện được trong trường hợp chiến tranh hay không.[8]

Sự ám chỉ úp mở đến các lực lượng Mỹ đến hỗ trợ Đài Loan cho thấy giá trị chiến lược mà Bắc Kinh gán cho vùng biển Thái Bình Dương về phía Đông Nam của lục địa Nhật Bản. Ngoài việc củng cố nhận thức về mối đe dọa Trung Quốc của Nhật, điều này làm tăng nhận thức trong giới phân tích quốc phòng Nhật rằng cách nhìn nhận của Trung Quốc đối với các hoạt động quân sự trong vùng đặc quyền kinh tế là hai mặt.[9] Bắc Kinh phản đối các hoạt động khảo sát quân sự của Mỹ trong các khu vực nước của Trung Quốc, trong khi đó lại thoải mái tiến hành các thao tác tương tự vả các đợt tập dượt quân sự gần Okinotorishima. Như vậy Trung Quốc ủng hộ các quyền tự do hàng hải ngoài khơi cho các tàu quân sự trong các vùng tuyên bố đặc quyền kinh tế của các quốc gia khác, nhưng lại hạn chế các quyền tự do tương tự trong vùng đặc quyền kinh tế của chính Trung Quốc.

Quan ngại của Nhật đối với các hoạt động hàng hải của Trung Quốc đã có từ năm 1999-2000, khi các tàu nghiên cứu và hải quân Trung Quốc bắt đầu hoạt động trong các vùng biển gần Nhật Bản và trong một vài trường hợp phía Nhật còn quan sát thấy các tàu này tiến hành thu thập thông tin tình báo điện tử trong khi đi qua Vịnh Tsugaru.[10] Việc Trung Quốc không tôn trọng thỏa thuận thông báo cho phiá Nhật về các hoạt động nghiên cứu hàng hải của mình càng làm tăng thêm những nghi ngờ từ Nhật. Mặt khác, các tàu quân sự Trung Quốc hoạt động trên biển Hoa Đông, bao gồm các vùng gần khu vực tranh cãi là quần đảo Sensaky/Điếu Ngư, lại tranh luận rằng các tàu này đang trong vùng biển của Trung Quốc và có quyền làm như vậy. Ví dụ, hai tàu khu trục Trung Quốc được phát hiện trong vùng biển Nhật Bản tháng 12/2008 tuyên bố rằng đang làm công tác tuần tra khi gặp phải các tàu Tuần duyên Nhật Bản (JCG).[11] Nhật Bản do đó đang ngày càng có cảm giác rằng Trung Quốc đang cố thực hiện quyền tài phán trên thực tế đối với các vùng biển mà Nhật có yêu sách.

Trong khi các chính phủ Nhật liên tiếp bị chỉ trích vì thực thi kém cỏi các quyền tài phán biển trong quá khứ, có bằng chứng cho thấy Tokyo đang có thái độ ngày càng cứng rắn hơn.[12] Đáp lại áp lực trong nước thúc ép khoan tìm dầu lửa trong biển Hoa Đông, JCG đã khảo sát khu vực bên phía Nhật Bản của đường trung tuyến biển Hoa Đông vào năm 2004 và 2005. Các tàu JCG đã nhiều lần bị theo dõi và quấy rối bởi Hải quân Trung Quốc.[13] Năm 2007, Nhật thông qua Luật Biển Cơ bản với sự ủng hộ rộng rãi của cả hai đảng, tạo cơ sở cho Nhật có thái độ chủ động hơn đối với không gian biển của mình. Bộ luật này bao gồm các điều khoản cho phép JCG và MSDF bảo vệ các dàn khoan trên biển của Nhật nếu các công trình này bị tấn công.[14] Thái độ cứng rắn này có thể mở đường cho nhiều hoạt động thường xuyên hơn của Nhật trong các vùng nước tranh chấp và dẫn đến phản ứng gay gắt nếu giới cầm quyền Trung Quốc thách thức các tàu Nhật hay nếu các tàu Nhật đối đầu với tàu Trung Quốc trong các vùng biển tranh chấp.[15] Dự báo này được minh chứng qua các tương tác trên biển giữa Trung Quốc và Nhật Bản năm 2010. Ngày 3/5/2010, tàu thăm dò JCG tên Shoyo đã bị chặn và truy kích bởi một tàu thăm dò Trung Quốc khi đang hoạt động gần Amami Oshima, 40km về phía đông của đường trung tuyến mà Nhật tuyên bố trên biển Hoa Đông. Tàu Haijian 51 (tàu Giám sát biển 51), một trong những tàu hiện đại nhất trong Hạm đội Giám sát Hàng hải Trung Quốc, đã theo dõi tàu Shoyo trong bốn tiếng đồng hồ và thông báo rằng tàu của JCG đang ở trong vùng nước của Trung Quốc.[16] Mặc dù Bộ trưởng Ngoại giao Okada Katsuya đã kháng nghị với Đại sứ quán Trung Quốc tại Tokyo, giới truyền thông bảo thủ tại Nhật vẫn chỉ trích thực tế rằng tàu Nhật đã từ bỏ một cuộc khảo sát trong vùng nước mà Nhật đã tuyên bố chủ quyền do sức ép từ phía Trung Quốc.[17] Trái lại, đầu tháng 9, trong lúc cao điểm cuộc đụng độ giữa một tàu bảo vệ bờ biển Nhật và một tàu đánh cá bằng lưới rà của Trung Quốc, một tàu thăm dò JCG lại bị tàu Haijian 51 tiếp cận và yêu cầu ngừng các hoạt động đang tiến hành. Lần này tàu JCG vẫn ở nguyên chỗ cũ thêm hai tiếng và hoàn tất công việc của mình.[18]

Những căng thẳng về hoạt động hàng hải tiếp tục làm xói mòn hợp tác khai thác tài nguyên giữa hai nước. Một loạt các cuộc viếng thăm cấp cao diễn ra vào tháng 5 và 6/2010 dường như đã tạo đà thúc đẩy cho việc khôi phục các cuộc thảo luận về việc thực thi sự đồng thuận năm 2008 giữa hai nước về khai thác tài nguyên. Thủ tướng Nhật lúc đó là Hatoyama Yukio đã tham dự Triển lãm Thượng Hải và Thủ tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo thăm Nhật trong ba ngày vào cuối tháng 5. Các cuộc thảo luận cấp vụ trưởng được tổ chức ngày 27/6 tại Tokyo đã tập trung vào việc soạn ra hiệp định mà đã gợi ý từ sự đồng thuận trước đó; các cuộc họp đầu tiên như vậy kể từ khi đồng thuận giữa hai bên được công bố vào tháng 6/2008. Tuy nhiên, Bắc Kinh đã hủy bỏ các cuộc đàm phán sau đó nhằm phản ứng lại cuộc va chạm gần quần đảo Sensaku/Điếu Ngư giữa một tàu đánh cá Trung Quốc và một tàu JCG vào tháng 9 dẫn đến việc bắt giữ thuyền trưởng người Trung Quốc.[19] Lãnh đạo Bắc Kinh đã viếng thăm Tokyo nhằm đàm phán một hiệp định về “các biện pháp hàng hải” bao gồm trao đổi các tần số, các cuộc gặp gỡ hàng năm, và việc thành lập một đường dây nóng giữa các cơ quan của quân đội hai bên.[20] Cam kết này là một bước tích cực và quan trọng là đã được tái xác nhận bởi Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Toshima Kitazawa và người đồng cấp Trung Quốc Lương Quang Liệt tại Hà Nội ngày 11/10, bất chấp hậu quả chính trị của cuộc va chạm trước đó.[21] Gần nhất là vào tháng 11/2009, Trung Quốc và Nhật Bản đang lên kế hoạch tiến hành một cuộc tập luyện tìm kiếm và cứu hộ chung nhưng động lực của kế hoạch này rõ ràng đã tan biến bởi các sự kiện liệt kê ở trên.[22] Bất chấp những bước tiến hợp tác sơ khởi này, không có bằng chứng nào cho thấy một trong hai bên đã thay đổi mục tiêu đối với biển Hoa Đông. Quan trọng là, ngoài tranh chấp về biên giới biển, hai nước còn tranh chấp về các dạng hoạt động hàng hải được cho phép tiến hành trong các vùng nước đang tranh cãi.

Hệ lụy đối với sự ổn định khu vực

Bài viết này minh họa cho hai bất đồng cơ bản giữa một bên là Mỹ và Nhật và một bên là Trung Quốc. Các bất đồng này là về những gì mà các tàu của các quốc gia có thể tiến hành trong các vùng Biển Đông Á và nơi mà các tàu này có thể làm những việc đó. Rắc rối là các bất đồng này đánh vào cốt lõi của chiến lược hàng hải của mỗi nước. Mỹ luôn bảo vệ tự do trên biển và có lợi ích chiến lược thiết thân trong việc đảm bảo các quyền tự do này tại Đông Á. Việc Trung Quốc xây dựng các công trình đánh dấu điểm cơ sở của mình đồng nghĩa với việc tàu thuyền Mỹ sẽ phải hoạt động một cách thận trọng hơn. Với sự tồn tại của các công trình đánh dấu này, không nghi ngờ gì là việc các tàu Mỹ bị phát hiện trong các vùng đã đánh dấu sẽ bị coi là cố ý và sẽ khơi nguồn một sự đáp trả hung hăng từ phía Trung Quốc. Nếu một tàu Mỹ bị phát hiện đang tiến hành các hoạt động tương tự như tàu hải quân Mỹ Impeccable trong khu vực đó, hệ lụy sẽ rất khốc liệt. Trong cách nhìn của Mỹ, đây là một hoạt động hoàn toàn hợp pháp trong vùng đặc quyền kinh tế của Trung Quốc và phù hợp với các chuẩn tắc về tự do hàng hải. Trong cách nhìn của Trung Quốc, những hoạt động diễn ra trong các đường cơ sở thẳng của Trung Quốc như vậy là giống như tiến hành các hoạt động tình báo trên lãnh thổ Trung Quốc bởi vì các quốc gia có chủ quyền không thể xâm phạm đối với các vùng nội thủy. Vì nhiều lý do thiết thực Hải quân Mỹ có thể tránh hoạt động một cách khiêu khích như vậy. Tuy nhiên, Mỹ cũng phải tránh tỏ ra công nhận các yêu sách điểm cơ sở quá đáng của Trung Quốc và thái độ gây khó dễ của nước này đối với tự do hàng hải nếu muốn tiếp tục duy trì bá quyền hàng hải của Mỹ tại Đông Á.

Bất đồng về phạm vi và mức độ sử dụng quyền tài phán biển cũng ảnh hưởng đến quan hệ Trung-Nhật. Theo quan điểm của Nhật, các hoạt động hàng hải của Trung Quốc, bất kể là diễn tập quân sự, nghiên cứu biển, hay thực thi đặc quyền kinh tế, đều diễn ra trong các khu vực biển mà quyền tài phán của Trung Quốc còn gây tranh cãi hoặc nơi mà các hoạt động này không phù hợp với luật quốc tế. Dường như Nhật đang chuẩn bị có thái độ chủ động hơn đối với không gian hàng hải của mình. Lúc còn là phe đối lập, Đảng Dân chủ Nhật Bản (DPJ) thường cứng rắn hơn đối với các hoạt động hàng hải của Trung Quốc hơn là Đảng Dân chủ Tự do. Thực sự, DPJ đã đệ trình dự thảo đầu tiên về một pháp chế sau này trở thành một phần Luật Biển Cơ bản và thường xuyên kêu gọi Tokyo có thái độ chủ động hơn. Trong khi có các báo cáo rằng Nhật đang chuẩn bị tìm kiếm các kim loại quý của trái đất dưới đáy đại dương, rõ ràng việc khẳng định và thực hiện quyền tài phán hàng hải của Nhật vẫn là một ưu tiên của chính phủ DPJ, bất chấp lời hứa khi tranh cử của Đảng này là sẽ tìm cách cải thiện quan hệ với Bắc Kinh. Đối với Nhật Bản, khẳng định quyền tài phán biển là vấn đề sống còn nếu Nhật có ý định chống lại sự bành trướng trên biển của Trung Quốc; tương tự như vậy, đối với Trung Quốc, việc khẳng định các quy tắc quốc tế theo cách hiểu của Trung Quốc là thiết yếu đối với sự thành công của chiến lược biển của nước này. Trong bất kỳ tình huống nào, cả hai trường hợp cho thấy một vấn đề đang nổi lên tại khu vực Đông Á hải đảo mà rất khác với những tranh chấp biên giới biển tại khu vực, đặt ra một thách thức cấp bách hơn cho an ninh khu vực.

Bài viết được in trong Series đặc biệt của tạp chí Harvard Asia Quarterly với chủ đề "The Disputed Sea - Maritime Security in East Asia" tháng 12/2010. Bản gốc tiếng Anh “Beyond Boundary Disputes: Understanding the Nature of China’s Challenge to Maritime East Asia”.

Theo: Nghiên cứu biển đông

Người dịch: Lê Thùy Trang

Hiệu đính: Đỗ Thị Thủy

--------------------------------------------------

[1]Để biết thêm các lý lẽ biện hộ cho quan điểm của Trung Quốc xem Zhu Kenglan, “The Delimitation of East China Sea Continental Shelf: Sino-Japanese Disputes from the Perspective of International Law,” China International Studies (Fall 2006). Để biết thêm lý lẽ biện hộ cho quan điểm của Nhật xem Masahiro Miyoshi, “Some Thoughts on Maritime Boundary Delimitation,” in Maritime Boundary Disputes, Settlement Processes and the Law of the Sea, eds. Seoung-Yong Hong và John M. Van Dyke, (Leiden: Martinus Nijhoff, 2009):107-118.

[2] James Manicom, “Sino-Japanese Cooperation in the East China Sea: Limitations and Prospects,” Contemporary Southeast Asia 30 (2008): 455-78.

[3] “Chinese Navy Helicopter Circles MSDF Ship Again,” Mainichi Shimbun, ngày 23/4/2010.

[4] Lần lượt xem Luo Zheng, “Regular Training on the High Seas Organized by the Chinese Navy Poses No Threat to Other Countries,” Jiefangjun Bao, ngày 26/4/2010 và “Japan says Chinese submarines, ships seen near Okinawa,” Taipei Times, ngày 14/4/2010.

[5] “Okada Warns China on gas-drilling Pact,” Kyodo News, ngày 18/1/2010.

[6] Shigeo Hiramatsu, “China’s Naval Advance: Objectives and Capabilities,” Japan Review of International Affairs 8 (1994): 118-32.

[7] Xem UNCLOS, Phần VIII, Điều 121.

[8] Jia Lei, “Expert: Submarines Floating on Surface is Expression of Peace,” Ta Kung Pao, ngày 3/5/2010.

[9] Fumio Ota, “How Should Japan Respond to Chinese Maritime Expansion?” Japanese Dynamism 26 (2005); Japan Ministry of Defense, Defense of Japan 2009 (Tokyo: Ministry of Defense 2009): 55-57.

[10] Kiriko Nishiyama, “Japanese Destroyer Tracks ‘Suspected’ Chinese Spy Ship Passing through Tsugaru-Kaikyo Strait,” Agence France Presse, ngày 25/5/2000.

[11] “China: Ships near Disputed Islands were On Patrol,” Associated Press, ngày 9/12/2008.

[12] Xem Kensuke Nakazawa, “Govt Slow to Wake up to Potential of EEZ,” Yomiuri Shimbun, ngày 27/8/2004.

[13] “China Interferes with Survey of Natural Resource in East China Sea; Transmits Sound Waves and Makes Abnormal Approach,” Sankei Shimbun, ngày 28/3/2005.

[14] Xem “Diet Passes Bills to Protect Japan EEZ,” Asahi Shimbun, ngày 21/4/2007.

[15] James Manicom, “Japan’s Ocean Policy: Still the Reactive State?” Pacific Affairs 83 (2010): 307-26.

[16] Lyle J. Goldstein, Five Dragons Stirring Up the Sea, US Naval War College, China Maritime Study 5 (2010): 19.

[17] “Unless the Prime Minister Protests Over the Chinese Survey Vessel, It Will Create Problems for the Future,” Sankei Shimbun, ngày 11/5/2010.

[18] “Chinese Ship Asks Japan Ships to Stop Surveys amid Tense Row,” Agence France Presse, ngày 11/9/2010.

[19] Về phân tích xem Wenran Jiang, “New Twists over Old Disputes in China-Japan Relations,” China Brief 10 (tháng 10/2010): 11-13; James Manicom, “Growing Nationalism and Maritime Jurisdiction in the East China Sea,” China Brief 10 (tháng 10/2010): 9-11.

[20] “Beijing Proposes Maritime Measures,” Kyodo News, ngày 15/8/2010. Có một số tranh cãi về việc đường dây nóng nên nối giữa các lãnh đạo chính trị hay quân sự.

[21] “Japan, China Defense Chiefs Agree on Liaison Mechanism to Avoid Conflicts,” Kyodo News, ngày 12/10/2010.

[22] “China, Japan Plan First Joint Military Exercise,” Reuters, ngày 27/11/2009.

Tìm hiểu bản chất thách thức của Trung Quốc đối với khu vực biển Đông Á

noreply@blogger.com (Klose) — Wed, 06 Apr 2011 12:53:00 +0000

Bài viết của James Manicom, Trường Quan hệ Quốc tế Balsillie, Canada phân tích các ý đồ, suy nghĩ thực sự đằng sau quan điểm của các quốc gia về vấn đề tranh chấp biển, trong trường hợp này là Trung Quốc, Mỹ và Nhật Bản. Bài viết của tác giả được đăng trên Series đặc biệt của tạp chí Harvard Asia Quarterly của Trường Đại học Havard với chủ đề: "Tranh chấp biển- An ninh hàng hải tại Đông Á", (The Disputed Sea – Maritime Security in East Asia) tháng 12/2010.

Vốn là một cường quốc lục địa trong lịch sử, Trung Quốc đang nỗ lực trở thành một cường quốc biển trong thế kỷ 21. Trong khi thực tế này nói riêng đã đặt ra một thách thức chiến lược lâu dài cho Mỹ và các đồng minh của mình, cách thức Trung Quốc theo đuổi kế hoạch bành trướng trên biển của nước này đặt ra một bài toán trực tiếp và cấp bách hơn cho Mỹ và trật tự khu vực Đông Á. Nhìn bề ngoài, một số khía cạnh của sự bành trướng trên biển của Trung Quốc có vẻ như khá ôn hòa. Việc đưa Hải quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Hoa (PLAN) đến Vịnh Aden năm 2008 hẳn nhiên là một sự kiện bước ngoặt chứng tỏ khả năng phô diễn sức mạnh biển ngoài khu vực của Trung Quốc, nhưng sự kiện này lại nằm trong sự hưởng ứng một biện pháp đối phó của cộng đồng quốc tế đối với một vấn đề an ninh xuyên quốc gia. Tương tự như vậy, những nỗ lực phân định thềm lục địa mở rộng của Trung Quốc trong các vùng biển Hoa Đông và Biển Đông là phù hợp với các tiến trình luật quốc tế và điều này có thể sẽ khiến Trung Quốc phải làm rõ cơ sở cho một số yêu sách của họ.[1]

Hiệu kỳ Hải Quân Trung Quốc

Tuy nhiên, những khía cạnh khác của sự bành trướng này có vẻ ít ôn hòa hơn do cách thức mà Bắc Kinh đã và đang khẳng định những yêu sách biển của mình bằng cả lời nói và hành động. Trong tháng 1/2010, báo The Economist đã cho rằng tranh cãi ngoại giao nảy lửa giữa Bắc Kinh và Tokyo báo hiệu Nhật Bản đang dần mất kiên nhẫn với thái độ không khoan nhượng của Trung Quốc tại biển Hoa Đông.[2] Sự hiện diện quân sự của Trung Quốc tại Biển Đông và việc áp đặt các lệnh cấm đánh bắt cá nghiêm ngặt trong các vùng nước tranh chấp dường như xác nhận những tham vọng không giới hạn của Trung Quốc.[3] Vì thái độ này tương phản rõ rệt với thái độ hợp tác thông thường trong các vấn đề tranh chấp biên giới biển kể từ năm 2004, nhiều lý giải về thay đổi trong ứng xử của Trung Quốc đã được đặt ra. Có thể lập luận rằng tình trạng suy thoái tại Mỹ đã làm nổi rõ sự đi xuống tương đối của Mỹ so với Trung Quốc, từ đó có thể khuyến khích Trung Quốc khẳng định mình một cách mạnh mẽ hơn tại khu vực biển (mà Trung Quốc cho là) của mình. Theo những người khác, chiều hướng đối ngoại cứng rắn của Trung Quốc là nhằm đáp ứng làn sóng dân tộc chủ nghĩa trong nước.[4] Sự bành trướng về hải quân của Trung Quốc do đó có thể được hiểu là một biểu thị của chiến dịch xây dựng bản sắc quốc gia trong nội bộ nước này.[5]

Bất kể lý do là gì chăng nữa, lối hành xử của Trung Quốc đã khơi mào cho hành động cân bằng từ các quốc gia biển khác tại Đông Á. Các bên yêu sách tại Biển Đông, đặc biệt là Việt Nam, đã và đang đáp lại cách hành xử của Trung Quốc bằng việc đầu tư vào vũ khí quân dụng hạng nặng, ví dụ như tàu ngầm loại Kilo, và nâng cấp quan hệ an ninh với Mỹ. Nhật đang chuẩn bị để trở thành một cường quốc biển chủ động hơn nữa bằng việc thực hành các quyền tài phán của mình tại Thái Bình Dương và khu vực biển Hoa Đông và đã tìm kiếm đảm bảo an ninh từ Washington. Thái độ của Mỹ đối với nhiều vấn đề biên giới biển tại Đông Á cũng đang thay đổi. Có thể xuất phát từ nhu cầu cần phản ứng trước việc Triều Tiên làm đắm tàu Cheonan vào tháng 3/2010, Washington rõ ràng đang sẵn sàng đóng một vai trò chủ động hơn trong các vấn đề an ninh khu vực. Ngoài các cuộc trình diễn quân sự nhằm ủng hộ Hàn Quốc, Mỹ đã có một lập trường ngoại giao thẳng thắn về các vấn đề an ninh khu vực. Phát biểu tại cuộc Đối thoại hằng năm Shangri-La, Bộ trưởng Quốc phòng Robert Gates đã phàn nàn về sự miễn cưỡng của Trung Quốc trong việc thúc đẩy các trao đổi quân sự. Trong khi đó, Ngoại trưởng Hillary Clinton cũng đưa ra tuyên bố thẳng thừng rằng Mỹ ủng hộ tự do hàng hải trong khu vực Biển Đông tại Diễn đàn Khu vực ASEAN và bộc lộ sự ủng hộ về mặt ngoại giao đối với việc dàn xếp các tranh chấp chủ quyền thông qua thương lượng.[6] Các tuyên bố ngoại giao này đã củng cố những nỗ lực cải thiện quan hệ quốc phòng với Việt Nam và trùng khớp với các kế hoạch tố chức một cuộc tập trận quân sự tác chiến thủy bộ với Nhật Bản.[7]

Thái độ ngày càng chủ động của Trung Quốc đối với môi trường biển của mình và phản ứng của khu vực cho thấy môi trường an ninh tại Đông Á trở nên xấu đi. Trong khi mạng lưới các yêu sách chồng lấn liên quan đến các nguồn tài nguyên dưới đáy biển và các vùng đánh bắt cá tại Đông Á đã được nhiều người biết đến, những diễn biến gần đây cho thấy một thách thức mới với những hệ lụy quan trọng đến an ninh biển khu vực. Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật biển (UNCLOS) chia nhiều khu vực biển khác nhau trong đó các quốc gia có các quyền chủ quyền ở các mức độ khác nhau. Chủ quyền của một quốc gia là tuyệt đối trong các vùng nội thủy, gần như tuyệt đối trừ việc cản trở các quyền đi qua không gây hại đối với vùng lãnh hải, và giới hạn trong các quyền kinh tế đối với Vùng Đặc quyền Kinh tế (EEZ). Cách diễn dịch của Trung Quốc đối với các quyền hàng hải được thừa nhận và các chuẩn tắc ứng xử trong các khu vực này mâu thuẫn với cách diễn dịch của Mỹ cũng như của Nhật Bản, đồng minh chính của Mỹ tại khu vực. Những khác biệt này càng trầm trọng trong trường hợp Nhật Bản do những căng thẳng liên quan đến cuộc tranh chấp biên giới biển tại biển Hoa Đông. Với lối hành xử ngày càng chủ động trên biển của Nhật, đã có chứng cứ rằng những khác biệt này dẫn đến những cuộc đối đầu trên biển mà có thể thấy qua cuộc đụng độ giữa một tàu tuần duyên và một thuyền đánh cá gần quần đảo Sensaku/Điếu Ngư tháng 9/2010. Bài viết này tìm hiểu nguồn gốc của những thách thức này và tranh luận rằng các cuộc tranh chấp về việc xác định vị trí và phân loại các vùng nước đang tranh chấp đặt ra một thách thức có tác động mạnh mẽ đến ổn định khu vực, khác với các tranh chấp hiện thời về các đường biên giới biển chồng lấn.

Căng thẳng hàng hải Trung - Mỹ

Mặc dù giữa Trung Quốc và Mỹ không có cuộc tranh chấp nào về đường biên giới biển, giữa hai nước tồn tại hai bất đồng cơ bản liên quan đến các quy định và chuẩn tắc ứng xử để kiểm soát hành vi tàu thuyền qua lại trên biển. Bất đồng thứ nhất về tự do hàng hải của các tàu quân sự hoạt động trong các khu vực nước của các quốc gia ven biển đã làm dấy lên một số rắc rối giữa hai nước. Tháng 3/2009, tàu hải quân Mỹ Impecable đã đụng độ với một đội năm tàu Trung Quốc, trong đó có hai tàu đánh cá dân sự có lưới rà, khi đang lai dắt một lưới định vị âm thanh trên Biển Đông. Mặc dù cuộc va chạm thu hút nhiều sự chú ý của giới truyền thông, nhất là vì cảnh phim các thủy thủ Trung Quốc cởi quần áo khi bị vòi rồng của tàu Impeccable bắn trúng, những đụng độ có cùng tính chất như vậy thực ra đã xảy ra giữa các phương tiện quân sự Mỹ và Trung Quốc từ năm 2001.[8] Tháng 4/2001, một máy bay trinh sát EP-3 của Mỹ đã va chạm với một máy bay đánh chặn F-8 của Trung Quốc, làm thiệt mạng phi công Trung Quốc, và buộc phải hạ cánh trên đảo Hải Nam. Tương tự, lực lượng không quân và hải quân Trung Quốc đã chặn tàu hải quân Mỹ Bowditch trên biển Hoàng Hải vào năm 2002 và lần nữa vào tháng 3/2009. Một tháng sau máy bay Trung Quốc lại tiến sát tàu hải quân Mỹ Victorious. Trong tất cả các trường hợp, các tàu và máy bay Mỹ đều đang tiến hành các hoạt động thăm dò và nghiên cứu mà Washington biện hộ là phù hợp với quyền tự do hàng hải theo luật biển quốc tế. Trung Quốc ngược lại tranh cãi rằng các hoạt động này của Mỹ, mà thực ra là tất cả các hoạt động khảo sát mà không có sự cho phép của quốc gia ven biển, đều bị cấm trong các vùng nước của Trung Quốc.[9]

Mục đích của cuộc thảo luận này không phải là để xác định hành động của bên nào là chính đáng theo luật quốc tế mà nhằm vạch ra những suy nghĩ đằng sau quan điểm của mỗi nước. Thực tế, cả hai bên đều có thể đưa ra những lý lẽ biện luận cho hành động của mình theo cách hiểu của mỗi bên về luật quốc tế. Một số cho rằng mặc dù không tham gia UNCLOS, Mỹ chấp nhận đa phần công ước này như luật thông dụng quốc tế, đặc biệt là về tự do hàng hải mà Mỹ lâu nay luôn ủng hộ.[10] Tàu Impeccable bị chặn cách bờ đảo Hải Nam 75 hải lý, như vậy là nằm trong vùng đặc quyền kinh tế của Trung Quốc. Tuy nhiên các học giả luật quốc tế sẽ nhanh chóng chỉ ra rằng các quốc gia được hưởng quyền tự do hàng hải qua vùng đặc quyền kinh tế của một quốc gia ven biển và do đó tàu Impeccable đã không làm gì sai. Vùng đặc quyền kinh tế được hiểu tốt nhất như là một khu vực thỏa hiệp giữa các quyền kinh tế của các quốc gia ven biển và quyền quá cảnh của các quốc gia sử dụng khác. Nó trao cho các quốc gia ven biển toàn quyền tài phán trong khai thác tài nguyên và các hoạt động thương mại khác, trong khi đó vẫn duy trì tự do thông tin liên lạc và hàng hải cho các quốc gia sử dụng vùng biển đó.[11] Mặc dù UNCLOS nhập nhằng trong việc phân biệt những loại hoạt động thăm dò nào có thể chịu sự điều phối của một quốc gia ven biển trong phạm vi đặc quyền kinh tế của mình, Townshend-Gault và Schofield kết luận rằng rất khó để nói rằng hoạt động thăm dò của tàu Impeccable có thể được xem là một sự vi phạm quyền kinh tế của quốc gia ven biển là Trung Quốc.[12] Ít khả năng chính phủ Mỹ sẽ tìm kiếm lợi ích thương mại từ dữ liệu thu thập được qua cuộc thăm dò này.[13]

Ngược lại, theo quan điểm của Trung Quốc thì Mỹ đang lạm dụng các quyền tự do hàng hải của mình để tiến hành các hoạt động thu thập tin tức tình báo gây tổn hại tới an ninh quốc gia Trung Quốc.[14] Theo Mark Valencia, các lực lượng Mỹ đang thử khả năng phát hiện tàu thuyền và máy bay nước ngoài của Trung Quốc bằng cách “phá nhiễu” các trạm ra-đa của Trung Quốc, làm gián đoạn liên lạc giữa tàu thuyền và bờ biển và tìm cách dò tìm phương thức các tàu ngầm Trung Quốc ra vào căn cứ.[15] Do đó, theo quan điểm của Trung Quốc, các hoạt động này là một dạng vận động chuẩn bị chiến tranh mà luật trong nước Trung Quốc ngăn cấm.[16] Theo Ji Guoxing, các dạng hoạt động này trái với Điều 301 của UNCLOS, trong đó quy định rằng các bên phải tránh đe dọa chủ quyền của nước khác khi sử dụng các quyền trên biển của mình.[17] Một vài tác giả Trung Quốc cũng đặt vấn đề rằng một nước không tham gia Công ước như Mỹ lại tranh cãi về cách diễn dịch các điều khoản về nghiên cứu và tự do hàng hải trong Công ước.[18]

Vấn đề này do đó không chỉ đơn thuần là việc hai bên có cách diễn dịch khác nhau về luật hàng hải quốc tế. Hai cách diễn dịch của hai nước rất trái ngược và cả hai cách đều được các nước khác trong cộng đồng quốc tế ủng hộ. Theo Phó trợ lý Ngoại trưởng Mỹ Scot Marciel, “Trong một số trường hợp chúng ta không chia sẻ hay thậm chí không thể hiểu cách diễn dịch của Trung Quốc đối với luật hàng hải quốc tế”.[19] Một vài học giả Mỹ cho rằng Trung Quốc đang theo đuổi một nỗ lực định hướng các luật lệ và chuẩn tắc quốc tế nhằm đảm bảo các luật lệ và chuẩn tắc này không giới hạn tự do hành động của Trung Quốc. Các “chiến binh pháp lý” của Trung Quốc có mục tiêu là hợp pháp hóa trên cả hai cấp độ trong nước và quốc tế cách diễn dịch của Trung Quốc về khái niệm chủ quyền.[20] Các nước đồng tình với thái độ của Trung Quốc đối với các hoạt động nghiên cứu quân sự bao gồm Bangladesh, Brazil, Cape Verde, Ấn Độ, Malaysia, Pakistan và Uruguay. Hành động của Trung Quốc đối với các tàu và máy bay Mỹ cần được hiểu trong bối cảnh này.

Ngoài bất đồng về việc tàu thuyền có thể làm gì trong các vùng biển của các quốc gia ven biển, đã có bằng chứng cho thấy Trung Quốc và Mỹ có cách diễn dịch khác nhau về vị trí các khu vực biển này. Mặc dù truyền thông phương Tây không chú ý nhưng Bắc Kinh đã tuyên bố vào tháng 2/2010 rằng Trung Quốc vừa hoàn thành một dự án lắp đặt 13 công trình kiến trúc đóng vai trò như những cơ sở điểm trên nhiều bãi đá dọc bờ biển Trung Quốc.[21] Các điểm cơ sở này lần lượt được dùng để vẽ các đường cơ sở để đo lường các khu vực hàng hải của Trung Quốc, bao gồm lãnh hải, vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa. Các vùng nước phiá trong gần đất liền của các đường cơ sở này là nội thủy. 49 căn cứ điểm như vậy được liệt kê trong Tuyên bố về Lãnh hải của Trung Quốc vào tháng 5/1996.[22] Nhiều căn cứ điểm này bị chỉ trích bởi các cường quốc láng giềng cũng như Mỹ với lý do chúng không phù hợp với các tiêu chuẩn của UNCLOS về điểm cơ sở. Các cơ sở điểm của Trung Quốc quá xa so với bờ biển, hoặc quá cách xa nhau – nhiều cái cách nhau hơn 100 hải lý – và do đó không phải là các địa điểm phù hợp dùng làm cơ sở điểm. Nỗ lực xây dựng các điểm đánh dấu trên 13 trong số các địa điểm này của Trung Quốc là nhằm xóa bỏ các chỉ trích này.

Theo Điều 7 của UNCLOS, đoạn thứ 4, “các đường cơ sở thẳng không được kéo đến hoặc xuất phát từ các bãi cạn lúc nổi lúc chìm, trừ trường hợp ở đó có những đèn biển hoặc các thiết bị tương tự thường xuyên nhô trên mặt nước hoặc việc vạch các đường cơ sở thẳng đó đã được sự thừa nhận chung của quốc tế”.[23] Nhiều cơ sở điểm của Trung Quốc nằm dưới mặt đại dương khi thủy triều lên, do đó không thể dùng làm căn cứ điểm trừ trường hợp một trong hai điều kiện kể trên xảy ra. Do tuyên bố đường cơ sở thẳng của Trung Quốc ít được quốc tế công nhận, các nỗ lực đánh dấu các địa điểm này bằng các ngọn hải đăng và các công trình khác của Trung Quốc là nhằm củng cố các lý lẽ của nước này về các điểm cơ sở đã nêu. Điều này có hệ lụy quan trọng đối với Mỹ trong thời kỳ mà Washington và Bắc Kinh đang tranh cãi về các chuẩn tắc và luật lệ được thừa nhận xung quanh việc các tàu thuyền và máy bay có thể làm gì trong các vùng nước tại Đông Á. Ví dụ, một trong các điểm cơ sở này, Waikejiao, nằm cách bờ biển Trung Quốc 73km.[24] Theo góc nhìn của Trung Quốc, công trình hải đăng vừa được xây dựng tại địa điểm này củng cố địa vị điểm cơ sở của đảo này. Khu vực nước phía tây của đảo này do đó, theo quan điểm của Trung Quốc, là khu vực nội thủy của quốc gia mà Trung Quốc có chủ quyền tuyệt đối. Ngược lại, từ góc nhìn của Mỹ thì Waikejiao cũng như 7 đảo/bãi đá khác được Trung Quốc sử dụng làm điểm cơ sở không đạt tiêu chuẩn UNCLOS.[25] Vì vậy, các khu vực nước phía tây các thực thể này được Washington xem như là một dạng kết hợp giữa lãnh hải và vùng đặc quyền kinh tế của Trung Quốc, trong đó các tàu thuyền ít nhất cũng có quyền qua lại không gây hại.

Sự tranh cãi này có những hệ lụy về mặt tác chiến đối với quân đội Mỹ. Trong khi Washington vẫn không công nhận các yêu sách đường cơ sở thẳng của Trung Quốc, để thể hiện lập trường nhất quán các tàu thuyền và máy bay Mỹ có thể sẽ phớt lờ các yêu sách đường cơ sở tham vọng của Bắc Kinh và tiến hành các hoạt động nghiên cứu và giám sát trong các khu vực này. Điều này phù hợp với luận điểm của Mỹ rằng các hoạt động nghiên cứu và giám sát là được cho phép trong vùng đặc quyền kinh tế của Trung Quốc, đồng thời thể hiện sự kiên định của Mỹ trong việc phủ nhận các điểm cơ sở mà Trung Quốc vạch ra. Kiên định với yêu sách của mình, Trung Quốc lại coi khu vực nằm trong các điểm cơ sở đã tuyên bố là nội thủy, và do đó cho rằng sự hiện diện của tàu quân sự Mỹ trong khu vực này là sự vi phạm chủ quyền Trung Quốc và là một sự xâm lược đối với nước Trung Quốc. Phản ứng gay gắt của Trung Quốc trong vụ Impeccable và cuộc va chạm EP3 cho thấy phản kháng của Trung Quốc đối với hoạt động của các lực lượng Mỹ trong các khu vực nội thủy mà Trung Quốc đã khẳng định sẽ rất gay gắt. Hai bất đồng về chuẩn tắc ứng xử trên biển này do đó đặt ra một thách thức rất nghiêm trọng cho an ninh Đông Á. Ngoài bất đồng về việc tàu thuyền Mỹ có thể làm gì trong vùng đặc quyền kinh tế của Trung Quốc, hai bên còn bất đồng về chính việc định vị các vùng nước mà trong đó các mức độ chủ quyền khác nhau được áp dụng.

Vụ va chạm tàu Mỹ (Impeccable, ảnh) - Trung Quốc gây nhiều tranh cãi

Cũng đã có một số chứng cứ nổi lên cho thấy rằng Trung Quốc đang tìm cách xác định lại địa điểm và các điều kiện cho phép các lực lượng Mỹ được triển khai ở Đông Á. Ví dụ, đáp lại vụ đắm tàu Cheonan, Mỹ đã tổ chức một loạt các cuộc tập trận trong khu vực biển gần Triều Tiên như một sự phô diễn lực lượng. Trung Quốc đã nhân cơ hội này khẳng định lại điều mà họ cho là hành vi hợp pháp đối với các lực lượng hải quân hoạt động trong các vùng biển khu vực bằng cách nhấn mạnh rằng các cuộc tập trận này không được diễn ra trong vùng biển Hoàng Hải.[26] Phó Tổng tham mưu trưởng Quân đội Trung Quốc, tướng Mã Hiểu Thiên đã cảnh báo Washington không được điều tàu sân bay George Washington, vốn neo đậu tại Yokosuka, Nhật Bản, đến biển Hoàng Hải trong màn trình diễn lực lượng với Hàn Quốc.[27] Mục đích chính không phải là nỗ lực làm dịu sự công kích đối với Bình Nhưỡng mà đây là một cố gắng của Bắc Kinh nhằm hạn chế Mỹ tiếp cận Hoàng Hải. Rắc rối là ở chỗ điều này đi ngược lại chính sách của Trung Quốc trước đó. Tàu George Washington từng được điều đến Hoàng Hải vào tháng 11/2009 và không gặp phải bất kỳ sự phản đối nào từ Trung Quốc. Như Ralph Cossa tranh luận, sự phản đối của Trung Quốc đối với việc triển khai tàu sân bay này càng khiến cho việc triển khai nó trở nên cần thiết để bảo vệ các quyền tự do hàng hải.[28]

Tóm lại, ngày càng rõ rằng Trung Quốc đang theo đuổi một cách diễn dịch hạn chế về cái và nơi mà Trung Quốc chấp nhận quyền hoạt động của các lực lượng Mỹ. Tại cuộc Đối thoại Chiến lược và Kinh tế Mỹ-Trung năm 2010, Ủy viên Quốc vụ viện Trung Quốc Đới Bỉnh Quốc đã nói với các viên chức Mỹ rằng Trung Quốc xem Biển Đông là một “lợi ích cốt lõi của quốc gia”.[29] Điều này sau đó chưa từng được lập lại bởi một viên chức nào của Trung Quốc, nhưng tuyên bố này đã được hiểu là nhằm ý đồ thể hiện Bắc Kinh coi Biển Đông ngang hàng với Tây Tạng, Đài Loan và Tân Cương là các vấn đề nội bộ mà sự can thiệp của Mỹ không được hoan nghênh. Tương tự, Người phát ngôn Bộ Quốc phòng Trung Quốc, Đại tá Cảnh Nhạn Sinh đã tuyên bố Trung Quốc có “chủ quyền không thể tranh cãi” đối với Biển Đông, nhưng sẽ cho phép tự do hàng hải trong các khu vực này.[30] Không rõ điều này có nghĩa là gì. Một quốc gia không thể tuyên bố chủ quyền đối với một đại dương mà chỉ có thể tuyên bố chủ quyền đối với các đảo trong khu vực biển đó. Nếu điều này là đúng và nếu Trung Quốc thực sự làm vậy, như Đại tá Cảnh Nhạn Sinh xác nhận, hồ sơ hành xử của Trung Quốc đối với việc thực hiện các quyền tự do này trước đây vẫn gây nhiều băn khoăn. Sự không nhất quán của Trung Quốc sẽ gây khó khăn cho quân đội Mỹ trong việc dự đoán những tương tác sắp tới với Trung Quốc và có thể dẫn đến những tính toán sai trong tương lai.

Bài viết được in trong Series đặc biệt của tạp chí Harvard Asia Quarterly với chủ đề "The Disputed Sea - Maritime Security in East Asia" tháng 12/2010. Bản gốc tiếng Anh “Beyond Boundary Disputes: Understanding the Nature of China’s Challenge to Maritime East Asia”.

Theo: Nghiên cứu biển đông

Người dịch: Lê Thùy Trang

Hiệu đính: Đỗ Thị Thủy

--------------------------------------------------

* Chú thích:

[1] Robert Beckman, “South China Sea: Worsening Dispute or Growing Clarity in Claims?” RSIS Commentaries 90, ngày 16/8/2010.

[2] “Choppy Waters: East and South, China Makes a Splash,” The Economist, ngày 21/1/ 2010.

[3] Michael Richardson, “Changing Tides to Watch in the South China Sea,” The Straits Times, ngày 14/6/2010.

[4] Ian Buruma, “What is Driving China’s Recent Thuggish Approach to Foreign Relations?” The Guardian, ngày 7/11/2010.

[5] Robert Ross, “China’s Naval Nationalism: Sources, Prospects, and the U.S. Response,” International Security 34 (Fall 2009): 46-81.

[6] Geoff Dyer, “Power Play in the South China Sea,” Financial Times, ngày 9/8/2010.

[7] Carlyle A. Thayer, “Vietnam’s Defensive Diplomacy,” Wall Street Journal, ngày 19/8/2010.

[8] John M. Van Dyke, “Military Ships and Planes Operating in the Exclusive Economic Zone of Another Country,” Marine Policy 28 (2004): 29-39.

[9] Cheng Xizhong, “A Chinese Perspective on Operational Modalities,” Marine Policy 28 (2004): 25-27.

[10] James Kraska, “The Legal War Behind the Impeccable Incident,” World Politics Review, ngày 16/3/2009.

[11] R. R. Churchill và A. V. Lowe, The Law of the Sea, tái bản lần thứ 3. (Manchester: Manchester University Press, 1999), chương 9 và 13.

[12] Ian Townsend-Gault và Clive Schofield, “Hardly Impeccable Behaviour: Confrontations between Foreign Ships and Coastal States in the EEZ,” International Zeitschrift 5 (tháng 4/2009), truy cập ngày 9/9/2009, http://www.zeitschrift.co.uk/indexv5n1.html

[13] Sam Bateman, “Hydrographic Surveying in the EEZ: Differences and Overlaps with Marine Scientific Research,” Marine Policy 29 (2005): 163-74.

[14] Zhang Haiwen, “The Conflict between Jurisdiction of Coastal States on MSR in EEZ and Military Survey,” trong Recent Developments in the Law of the Sea and China, eds., Myron H. Nordquist, John Norton Moore và Kuen-chen Fu, (Leiden: Martinus Nijhoff Publishers, 2006): 317-331.

[15] Mark J. Valencia, “The South China Sea Brouhaha: Separating Substance from Atmospherics,” Policy Forum 10-044, August 10, 2010, accessed August 11, 2010, http://www.nautilus.org/publications/essays/napsnet/policy-forums-online/security2009-2010/the-south-china-sea-brouhaha-separatingsubstance-from-atmospherics

[16] Ren Xiaofeng and Cheng Xizhong, “A Chinese Perspective,” Marine Policy 29 (2005): 139-46.

[17] Ji Guoxing, “The Legality of the “Impeccable Incident”,” China Security 5 (2009): 18.

[18] Zhang Haiwen, “Is It Safeguarding the Freedom of Navigation or Maritime Hegemony of the United States?—Comments on Raul (Pete) Pedrozo’s Article on Military Activities in the EEZ,” Chinese Journal of International Law 9 (2010): 31-47.

[19] Scot Marciel, Điều trần tại Tiểu ban Đông Á và Thái Bình Dương, Ủy ban Đối ngoại Thượng viện. Maritime Issues and Sovereignty Disputes in East Asia, ngày 15/7/2009.

[20] Peter Dutton, “China’s Views of Sovereignty and Methods of Access Control,” Điều trần trước Ủy ban Đánh giá Kinh tế và An ninh Mỹ-Trung, ngày 27/2/2008.

[21] Peh Shing Huei, “Beijing Lays Markers for East China Sea,” The Straits Times, ngày 9/2/2010.

[22] Declaration of the Government of the People’s Republic of China on the baselines of the territorial sea, ngày 15/5/1996, http://www.un.org/Depts/los/LEGISLATIONANDTREATIES/PDFFILES/CHN_1996_Declaration.pdf.

[23] Công ước LHQ về Luật biển, Phần II, Điều 7, đoạn thứ 4.

[24] Will Clem, “Engineers Finish Marking Of Sea Borders,” South China Morning Post, ngày 10/2/2010.

[25] US Department of State, “Straight Baseline Claim: China,” Limits in the Seas, No. 117 (Bureau of Oceans and International Environmental and Scientific Affairs), 1996: 6.

[26] “Strategic Jousting between China and America,” The Economist, ngày 29/7/2010.

[27] Michael Richardson, “Steering a Fine Line in the Yellow Sea,” Straits Times, ngày 23/8/2010.

[28] Ralph Cossa, “Not China’s Coastal Waters,” Japan Times, ngày 1/9/2010.

[29] Edward Wong, “Chinese Military Seeks to Extend its Naval Power”, New York Times, ngày 23/4/2010.

[30] Cheng Guangjin and Wu Jiao, “Sovereign Waters are not in Question,” China Daily, ngày 21/7/2010.

Ai đang điều khiển chính sách đối ngoại của Trung Quốc?

noreply@blogger.com (Klose) — Tue, 05 Apr 2011 14:58:00 +0000

Trong khi một số học giả Trung Quốc ủng hộ một chính sách đối ngoại tương đối khiêm nhường, thì nhiều học giả khác - và một số sĩ quan quân đội - lại cho rằng Mỹ đang cố bao vây Trung Quốc bằng việc xây dựng các liên minh với các nước như Afghanistan, Ấn Độ...

Bên lề cuộc gặp tại diễn đàn Khu vực ASEAN (ARF) hồi tháng 7/2010, một số quốc gia Đông Nam Á, lo ngại sức mạnh đang lớn dần của Trung Quốc, đã thúc giục Mỹ xác nhận lại một vai trò lớn hơn trong khu vực, đặc biệt là hòa giải các cuộc tranh chấp tại biển Đông, mà Trung Quốc đang đòi là phần lớn vùng biển này là thuộc chủ quyền của mình. Khi Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton ủng hộ các đề nghị của các quốc gia này - tuyên bố rằng tự do hàng hải tại biển Đông nằm trong "lợi ích quốc gia" của Mỹ - Ngoại trưởng Trung Quốc Dương Khiết Trì đã tỏ ra mất bình tĩnh. Theo một số nguồn tin, ông đã bất ngờ đứng dậy và rời phòng họp. Một giờ sau, ông quay lại tuyên bố "Trung Quốc là một nước lớn và các nước khác là những nước nhỏ, và đó là một thực tế". Ông Dương muốn nhằm vào Singapore, nước được biết đến trong khu vực như một trong những người bạn trung thành nhất của Mỹ.

Sự bật lại của ông Dương có thể là một điểm khác thường đối với một hội nghị của ASEAN. (Đây cũng không giống với tính cách của ông - một người lịch sự và khéo léo, được biết đến là một chính khách ôn hòa). Nhưng phản ứng này không khác với tính cách của Chính phủ Trung Quốc hiện nay. Những cảnh ngoại giao vô vị diễn ra từ Washington tuần trước - Chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào và Tổng thống Mỹ Barack Obama mỉm cười trước ống kính camera, cùng ăn tối với các ngôi sao như Barba Streisand, và trao cho nhau những ngôn từ mang tính hòa giải về vấn đề nhân quyền - hoàn toàn ngược lại với một thực tế là: Trung Quốc trong hai năm qua liên tục khiêu khích những người láng giềng của mình - và cả Mỹ.

Chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào (trái) và Tổng thống Mỹ B.Obama

Năm 2010, nước này đã cử 10 tàu chiến đến các vùng biển quốc tế giáp với đảo Okinawa của Nhật Bản, trong khi các máy bay trực thăng của hải quân Trung Quốc bay là là phía trên các tàu của Nhật. Sau đó tháng 9, khi Lực lượng Bảo vệ bờ biển Nhật Bản (JCG) bắt giữ một thuyền trưởng Trung Quốc sau vụ va chạm tàu tại vùng biển đang tranh chấp, Bắc Kinh đã ngừng xuất khẩu đất hiếm sang Nhật, loại nguyên liệu đầu vào có vai trò đặc biệt quan trọng đối với các công nghệ hiện đại như máy điện thoại di động. Trung Quốc cũng đã bắt giữ các tàu Việt Nam và đe dọa nhiều tàu biển của Indonesia tại các vùng biển đang tranh chấp. Và đầu tháng 1, họ đã làm bẽ mặt Bộ trưởng Quốc phòng Robert Gates khi thử một loại máy bay tàng hình mới, chỉ vài giờ trước khi ông này gặp Chủ tịch Hồ Cẩm Đào tại Bắc Kinh.

Ngư dân Việt Nam bị tàu tuần Trung Quốc bắt giữ hồi giữa tháng 6, 2009 khi đánh cá gần khu vực quần đảo Hoàng Sa mà Việt Nam vẫn xác định chủ quyền. (Ảnh: Báo mạng Trung Quốc)

Một quan chức cấp cao Đông Nam Á cho biết: "Ngày nay, chúng ta đang thấy một Trung Quốc hoàn toàn khác. Bạn có thể thấy bộ mặt thật của họ hiện nay". Thực vậy, điều khiến ta nhận ra điều này rõ nét là chỉ cách đây 10 năm, chính sách ngoại giao của Trung Quốc đã khiêm tốn và kiềm chế, hoàn toàn ngược lại với sự khiêu khích ngày nay. Nhưng trong thập kỷ vừa qua, Chính phủ ở Bắc Kinh đã tiến hành một sự biến đổi lớn từ bên trong. Và sự biến đổi này đã thay đổi hoàn toàn cách Trung Quốc quan hệ với phần còn lại của thế giới.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert Gates tại Trung Quốc

Trong những năm 1990 và đầu những năm 2000, dù kinh tế của Trung Quốc đã tăng trưởng ở mức gây sửng sốt, nhưng họ vẫn khá khiêm tốn về chính sách đối ngoại. Bắc Kinh vẫn đi theo lý tưởng của vị cựu lãnh đạo mà họ sùng kính Đặng Tiểu Bình, người đã răn dạy rằng Trung Quốc nên "giấu mình chờ thời". Giới chức Trung Quốc mà tôi phỏng vấn đầu những năm 2000 đều nhấn mạnh rằng Trung Quốc vẫn là một nước đang phát triển, còn lâu mới đuổi kịp phương Tây.

Thay vì khoe khoang ầm ĩ trên trường quốc tế, Bắc Kinh đã kín đáo tập trung vào tăng cường quyền lực mềm của mình. Họ chi hàng triệu đô để tăng số sinh viên nước ngoài đăng ký học tại Trung Quốc, đồng thời áp dụng cách tiếp cận khiêm nhường đối với các nước khác. Năm 2003, Trung Quốc đã nhất trí với Thỏa thuận Bằng hữu và Hợp tác, chính thức cam kết củng cố hòa bình ở Đông Nam Á. Họ giải quyết các tranh chấp biên giới với Việt Nam và cử các nhà ngoại giao mới tới vận động hậu trường tại Đồi Capitol. Để chào mời về sự quyến rũ toàn cầu của Bắc Kinh, ông Zheng Bijian, một học giả cấp cao của Trung Quốc thân cận với giới lãnh đạo, đã đưa ra một cụm từ nói đến sự nổi lên của nước này trên thế giới là "sự trỗi dậy hòa bình".

Dù Trung Quốc đang ve vãn các bạn hữu, nhưng những thay đổi ngầm vẫn đang diễn ra tại Bắc Kinh có thể thay đổi đường đi của chính sách đối ngoại của nước này. Thay đổi quan trọng nhất - mà theo một nghĩa nào đó đã mở đường cho tất cả các thay đổi khác - là giảm bớt quyền lực của người đứng đầu đảng Cộng sản. Đặng Tiểu Bình, người lãnh đạo Trung Quốc cho tới những năm 1990, là một người theo đường lối Đại nhảy vọt và là khuôn mặt xuất chúng trong lịch sử Trung Quốc. Ông có đủ uy tín và sự tôn trọng để làm chủ Hội đồng nhà nước (tức chính phủ Trung Quốc) và không ai có thể chỉ trích. Nhưng sau khi ông về hưu và qua đời, các lãnh đạo kế cận - trẻ hơn hoặc thiếu kinh nghiệm quân sự - đã không có được quyền lực lớn như ông.

Có vẻ kỳ quặc khi sự yếu đi của các chính trị gia Cộng sản lại khiến Trung Quốc trở nên chống phương Tây nhiều hơn. Nhưng nhìn vào các thực thể đang lớn mạnh khi các chính trị gia này yếu đi, bạn sẽ bắt đầu hiểu tại sao chính sách đối ngoại của Trung Quốc thay đổi. Quan trọng nhất trong các thực thể đó là lực lượng Quân giải phóng nhân dân Trung Hoa (PLA). Vì sức mạnh quân sự được củng cố trong những năm gần đây, các sĩ quan quân sự cấp cao của PLA ngày càng ít muốn chiều theo ý của các lãnh đạo dân sự trong đảng Cộng sản. Ông Jin Canrong, một chuyên gia về chính sách đối ngoại tại Đại học Renmin ở Bắc Kinh, phân tích: Thay vì thế, PLA đã bắt đầu tự xem mình là người bảo vệ quan trọng nhất cho sự an toàn và lợi ích của Trung Quốc.

Một nghiên cứu về chính sách đối ngoại của Trung Quốc của Viện nghiên cứu hòa bình quốc tế Stockholm (SIPRI) ghi nhận quân đội ngày càng thúc đẩy các ý tưởng của mình thông qua các nhóm chuyên gia cố vấn. Một số sĩ quan hiện nay đã viết bài nhiều trong các ấn phẩm cố vấn và lưu hành chúng trong giới cố vấn tại các hội thảo - trong quá khứ việc này chưa từng xảy ra. Theo một quan chức Trung Quốc, quân đội chưa bao giờ thích một đường lối mềm dẻo như vậy trong một loạt các vấn đề chính sách đối ngoại, mà chỉ bây giờ, khi họ có quyền lực chính trị thực sự.

Một vài lần trong thập kỷ qua, PLA dường như chủ đích gây ra hoặc làm leo thang các tranh cãi quốc tế nhằm đẩy chính sách Trung Quốc theo hướng cứng rắn hơn. Trong các cuộc hội thảo quốc tế tại Singapore năm 2009, một tướng lĩnh cấp cao Trung Quốc đã nguyền rủa Mỹ. Tương tự với vụ thử máy bay tàng hình vào đúng lúc Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ thăm Bắc Kinh hồi đầu tháng 1: Chủ tịch Hồ Cẩm Đào dường như đã ngạc nhiên khi thấy cuộc thử nghiệm diễn ra, điều có nghĩa là PLA đã ra lệnh tiến hành bay thử nghiệm mà không cần sự đồng ý của các lãnh đạo dân sự.

PLA cũng dường như đã tạo lập một liên minh thử nghiệm với các công ty năng lượng đầy quyền lực của Trung Quốc - những công ty đã lao vào một cuộc săn lùng tài nguyên toàn cầu - để thúc đẩy một chính sách đối ngoại mang tính tấn công hơn. Thường thì những người quản lý cấp cao của các công ty năng lượng tuyển dụng các cựu sĩ quan của PLA. Các công ty năng lượng có liên hệ với chính phủ - các lãnh đạo của họ là các thành viên cấp cao trong đảng Cộng sản - nhưng, khác với thời Mao Trạch Đông và cả trong những năm 1980, giờ đây họ cạnh tranh lẫn nhau và không phải lúc nào cũng làm theo mệnh lệnh của chính phủ.

Năm 2006, gã khổng lồ dầu lửa Trung Quốc CNOOC đã bắt đầu khai thác các mỏ dầu tại các vùng biển đang tranh chấp giữa Trung Quốc với Nhật Bản, dù các lãnh đạo ở Bắc Kinh chưa đạt bất cứ thỏa thuận nào với Tokyo về việc chia sẻ các mỏ dầu này. Các công ty năng lượng cũng là những đầu tàu chính lái sự bành trướng của Trung Quốc tới châu Phi, đặc biệt là tại các nước vốn là các nhà cung cấp dầu lửa chủ chốt như Angola.

Tầng lớp trung lưu ở Trung Quốc đóng một vai trò trong sự chuyển đổi của Bắc Kinh sang một chính sách đối ngoại mang tính tấn công hơn. Hơn cả những gì người ngoài nhận thấy, đảng Cộng sản ngày nay nắm quyền lực hầu hết bằng cách bấu víu vào, chứ không phải là kiểm soát, tầng lớp trung lưu ở đô thị. Vì vậy Bắc Kinh ít nhất buộc phải tính đến dư luận, đặc biệt trên mạng internet, vốn yêu nước điên cuồng.

Trong một sự cố nổi tiếng, một băng video phát tán trên mạng mang tên "Trung Quốc 2008 nổi dậy!" - đăng tải những bức hình và video clip trên nền nhạc kích động nhằm miêu tả một cuộc chiến tranh lạnh giữa Trung Quốc và phương Tây - đã nhanh chóng thu hút hàng triệu người truy cập. Theo nghiên cứu của SIPRI, "tình cảm yêu nước đã lan rộng và những lời chỉ trích giới lãnh đạo Trung Quốc khom lưng trước các đòi hỏi quốc tế nhan nhản trên internet... Giới chức Trung Quốc ý thức được rằng sự không hài lòng của dân chúng có thể dẫn tới nghi ngờ khả năng lãnh đạo của Đảng".

Giới hàn lâm cũng đã thể hiện tầm ảnh hưởng ngày càng lớn trong các vấn đề đối ngoại. Trước đây, hầu hết các phân tích chính sách đều do chính phủ tự làm. Nhưng trong một thập kỷ qua, Trung Quốc đã phát triển nhóm chuyên gia cố vấn "made in China", hầu hết có trụ sở tại Thượng Hải và Bắc Kinh, và một vài thành phố cấp tỉnh. Họ không hoàn toàn độc lập với chính phủ - nhiều người có liên hệ với đảng Cộng sản theo nhiều cách khác nhau hoặc nhận tài trợ từ chính phủ - nhưng họ có một mức độ độc lập chưa từng thấy trong quá khứ. Nhiều người trong số các nhóm chuyên gia cố vấn này trưởng thành sau cuộc Cách mạng Văn hóa, vì vậy họ không nhớ tới một thời kỳ Trung Quốc cực nghèo khó, yếu kém và bị quốc tế cô lập. Họ chỉ biết một thế giới trong đó Trung Quốc được hưởng tăng trưởng mạnh về quyền lực chính trị và kinh tế - nhưng Mỹ vẫn kiểm soát các tuyến đường biển và can thiệp vào châu Á. Sự oán giận đối với tình trạng quan hệ này đã làm cơ sở cho thế giới quan của họ.

Trong khi một số học giả Trung Quốc ủng hộ một chính sách đối ngoại tương đối khiêm nhường, thì nhiều học giả khác - và một số sĩ quan quân đội - lại cho rằng Mỹ đang cố bao vây Trung Quốc bằng việc xây dựng các liên minh với các nước như Afghanistan, Ấn Độ, Philippines và Việt Nam. Một trong các học giả nổi tiếng nhất Trung Quốc, một giáo sư trường Đại học Fudan ở Thượng Hải tên là Shen Dingli, là bằng chứng cho những quan điểm dân tộc này. Vốn là người ngay từ đầu ủng hộ việc chuyển đổi sang một chính sách đối ngoại cứng rắn hơn và là một nhà tư tưởng sán lạn từng được đào tạo tại Princeton, ông Shen đã thúc đẩy một chiến lược thận trọng nhưng ngày càng cứng rắn, cho rằng Mỹ nên đóng vai trò ít hơn ở biển Đông. Khác với các học giả Trung Quốc trước đây, những người không tham gia trò chơi chính trị, ông Shen có quan hệ mật thiết với giới chức cấp cao.

PLA, các công ty năng lượng, tầng lớp trung lưu, và các học giả đều có thể thúc đẩy Trung Quốc hướng tới một chính sách đối ngoại mang tính chiến đấu nhiều hơn, nhưng họ còn có một số trợ giúp quan trọng từ nền kinh tế quốc tế. Cũng giống như cách vụ 11/9 cho phép những người tân bảo thủ cơ hội đưa ra lập luận của mình về chính sách đối ngoại của Mỹ, bối cảnh kinh tế toàn cầu đã giúp những con diều hâu ở Bắc Kinh cất cánh.

Trong khi các nền dân chủ công nghiệp hóa như Nhật Bản và Mỹ suy thoái 5,2% và 2,6% vào năm 2009, Trung Quốc đạt con số tăng trưởng ấn tượng là 9,1%. Các công ty Trung Quốc giàu có đã mua lại những tài sản trong thời khốn khó của phương Tây, mua cả các thương hiệu như Volvo với giá rất rẻ. Các nhà tư tưởng và lãnh đạo theo chủ nghĩa dân tộc đã bắt đầu tin rằng có thể Trung Quốc, với mô hình chủ nghĩa tư bản có kiểm soát của mình, đã tạo ra một mô hình phát triển hiệu quả hơn của phương Tây. Nhiều lãnh đạo và học giả nước ngoài tán dương sự ổn định của Trung Quốc trong khủng hoảng và tuyên bố Bắc Kinh đã sẵn sàng để trở thành một cường quốc lớn. Các chuyên gia lỗi lạc về chính sách đã cho ra đời nhiều cuốn sách với chủ đề như Khi nào Trung Quốc cai trị thế giới và Sự đồng thuận Bắc Kinh.

Trong khi đó, Mỹ và châu Âu đang điên đầu vì các vấn đề của mình nên họ bắt đầu ngày càng muốn điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Ít lâu sau khi nhậm chức, chính quyền của Tổng thống Obama nói rõ sẽ theo đuổi cách tiếp cận theo hướng không can thiệp vào công việc nội bộ của Trung Quốc, khác so với các chính phủ tiền nhiệm. Ngoại trưởng Clinton thông báo nhân quyền hiện chiếm vị trí ưu tiên thứ yếu trong quan hệ Mỹ - Trung Quốc. Uốn theo sức ép của Trung Quốc, Obama đã cho phép Đạt lai Lạt ma thăm Mỹ nhưng không được ghé vào Nhà Trắng, đây là lần đầu tiên trong hai thập kỷ qua một Tổng thống Mỹ phớt lờ vị thủ lĩnh Tây Tạng này. Và trong khi trước đây nhiều lãnh đạo phương Tây rao giảng với Bắc Kinh về việc cần mở cửa nền kinh tế nhanh hơn, thì nay các nước từ Ailen đến Mỹ đều đang phải vật lộn với nền kinh tế ảm đạm của chính mình, khiến họ khó mà chỉ trích Trung Quốc.

Hoảng sợ trước cách ứng xử mới của Bắc Kinh, các nước khác ở châu Á đã tìm sự trợ giúp của Mỹ. Tháng 7, các quốc gia Đông Nam Á đã chính thức mời Mỹ tham gia Hội nghị thượng đỉnh Đông Á. Các nước này cũng thúc giục Nhà Trắng giúp bảo vệ các lợi ích của họ trên biển Đông. Nhật Bản, dưới sự lãnh đạo của chính phủ mới của đảng Dân chủ (DPJ), từng muốn giảm sự phụ thuộc vào Mỹ, nhưng trong những tháng gần đây đã phải củng cố quan hệ đồng minh này. Trong khi đó, tại châu Âu, sự vỡ mộng với Trung Quốc đang lớn dần. Ông Charles Grant, thuộc Trung tâm cải cách châu Âu, nhận định: "Giới lãnh đạo châu Âu ngày càng chỉ trích Trung Quốc".

Điều còn cần phải chờ xem là liệu việc thiết lập chính sách đối ngoại mới ở Trung Quốc có chú ý đủ đến các hậu quả của nó để làm gió đổi chiều hay không. Nếu dựa vào sự kỳ công của PLA trong thời gian chuyến thăm của ông Gates là một chỉ dẫn, thì câu trả lời là không. Hơn nữa, theo nhiều quan chức Trung Quốc, khi ông Hồ Cẩm Đào mãn nhiệm vào năm 2012, người được cho là sẽ kế nhiệm ông - Tập Cận Bình - sẽ thậm chí có ít quyền lực hơn. "Tập Cận Bình có vị thế yếu hơn và rất thận trọng", chuyên gia phân tích chính trị nổi tiếng Li Datong nhận định hồi năm ngoái. Ông có quan hệ không mật thiết với giới quân sự và được ít người có vai vế trong giới chóp bu mặc quân phục ủng hộ.

Nghe bài diễn văn chống lại nước ngoài mà ông đọc tại Mexico năm 2009, người ta thấy dường như ông có thiên hướng dân tộc chủ nghĩa; nhưng ngay cả khi không phải vậy, ông cũng sẽ không muốn thách thức PLA hay các cử tri cứng rắn khác mà ông sẽ phải làm vừa lòng. Và vì vậy, đối với các quan chức Trung Quốc cho rằng chính sách đối ngoại của Bắc Kinh đang phản tác dụng, mọi chuyện đang tiến triển không tốt. Một nhà ngoại giao Trung Quốc tâm sự: "Chúng ta cần trở lại các chiến lược của những năm 2000".

Tác giả: Joshua Kurlantzick

Theo TuanVietNam.

J-15 và giấc mơ tàu sân bay của Trung Quốc

noreply@blogger.com (Klose) — Thu, 31 Mar 2011 13:29:00 +0000

Su-33 Flanker-D

Có thể nói J-15 là máy bay hàng nhái đẹp nhất từ trước tới nay, được Tập đoàn chế tạo máy bay Thẩm Dương, Trung Quốc sản xuất nhái theo máy bay tiêm kích trên hạm Su-33 của Nga.

Su-33 Flanker-D sắp hạ cánh trên tàu sân bay

Bản sao chép có tên J-15 này được chế tạo dựa trên cơ sở mẫu máy bay chế thử Т10К-3 của Liên Xô mà Bắc Kinh có được từ Ukraine.

Vậy là cuối cùng các kỹ sư Trung Quốc cũng đã giải quyết được vấn đề cánh gập của tiêm kích trên hạm mà trước đây họ không mò ra được bí quyết.

Tuy nhiên, hiện chưa rõ J-15 đã bay thử hay chưa. Có nguồn tin lại khẳng định J-15 đã bay thử ngày 31.8.2009.

Dự kiến, sau khi thử nghiệm tại nhà máy, J-15 sẽ được chuyển cho trung tâm không quân tại Yanlian vì hải quân Trung Quốc không có trung tâm thử nghiệm riêng cho máy bay hải quân.

Su-33 Flanker-D

Trước đây, Trung Quốc đề nghị mua của Nga 50 Su-33, sau đó giảm xuống còn 2 chiếc mà họ cần để nghiên cứu kỹ hơn các tính năng bay-kỹ thuật của máy bay.

Lo ngại mất công nghệ và còn nhớ bài học với J-11 (sao chép Su-27), Nga đã từ chối thương vụ này.

Su-33 Flanker-D

Tham vọng tàu sân bay

Trung Quốc đã hơn 20 năm phát triển tàu sân bay của mình. Để học hỏi kinh nghiệm và bí quyết công nghệ, họ đã mua 4 sân bay thải loại của nước ngoài là Melburn (Australia) mua năm 1994 và các tuần dương hạm chở máy bay Varyag, Minsk và Kiev của Liên Xô trước đây từ Ukraine và Nga.

Theo dự báo của Trung tâm Phân tích buôn bán vũ khí thế giới (TsAMTO), đến trước năm 2020, Trung Quốc dự định đóng từ 4-6 tàu sân bay lượng giãn nước gần 65.000 tấn, tức là cùng cỡ tàu Varyag. Các cụm tàu sân bay dự kiến sẽ được triển khai ở biển Đông và biển Hoa Đông.

J-15 thử nghiệm

Ông Korotchenko nhận định: "Để đóng được tàu sân bay của mình, Bắc Kinh sẽ phải giải quyết các vấn đề kỹ thuật cực kỳ phức tạp, trong đó có vấn để bảo đảm tính tương thích của các hệ thống trên tàu và chiến đấu khác nhau. Chắc chắn, Trung Quốc sẽ buộc phải cầu cứu Nga hay Ukraine cung cấp một bộ phận thiết bị".

Hơn nữa, ngoài những khó khăn kỹ thuật liên quan đến bản thân việc đóng tàu sân bay, Trung Quốc còn vấp phải những vấn đề nan giải khác về kinh nghiệm vận hành, khai thác, đào tạo phi công và nhất là chế tạo máy bay chiến đấu triển khai trên tàu sân bay.

Sở hữu tàu sân bay không có ý nghĩa gì nếu không bảo vệ được nó, tức là phải xây dựng được lực lượng bảo vệ hùng hậu để chống các mối đe dọa của tàu ngầm, tàu nổi, tên lửa, ngư lôi… Không có ưu thế trên biển, nhất là trên không, hạm đội tàu sân bay khổng lồ của Nhật Bản trong Thế chiến II đã trở thành mồi ngon của không quân Mỹ và lần lượt bị đánh đắm.

Không có máy bay trên hạm, tàu sân bay chỉ là “con hổ không nanh vuốt”. Vì thế, không có gì đáng ngạc nhiên khi mua sắm và chế tạo tiêm kích trên hạm trở thành dự án trọng điểm của chương trình tàu sân bay Trung Quốc.

Đánh cắp công nghệ Su-27

Chịu lệnh cấm vận vũ khí của Mỹ và phương Tây (hiện chỉ có Mỹ và Pháp sản xuất tiêm kích trên hạm), Trung Quốc không còn cách nào khác là phải tìm cách tiếp cận công nghệ Nga theo cả 2 cách sao chép trái phép và hợp pháp. Cái đích mà Trung Quốc nhắm đến là phải chế tạo được tiêm kích trênhạm tương tự Su-33 của Nga.

Bước đầu tiên để làm việc đó là họ phải làm chủ công nghệ Su-27 vốn là nền tảng để chế tạo Su-33. Sự thiển cận, “tham bát bỏ mâm” của người Nga đã tạo điều kiện dễ dàng cho Trung Quốc.

Năm 1992, Nga bắt đầu cung cấp Su-27SK cho Trung Quốc theo hợp đồng bán 76 chiếc tiêm kích này. Năm 1995, Nga bán cho Trung Quốc giấy phép trị giá 2,5 tỷ USD sản xuất 200 chiếc nữa và Tập đoàn chế tạo máy bay Thẩm Dương (Trung Quốc) bắt đầu lắp ráp Su-27SK bằng linh kiện của Nga từ năm 1996 với tên gọi J-11 (J-11A). Theo hợp đồng này, các máy bay phải được trang bị hệ thống avionics, radar và động cơ của Nga.

Đến hết năm 2003, Nga đã chuyển giao 95 bộ linh kiện cho J-11, nhưng sau khi đã nắm được bí quyết công nghệ sản xuất, Trung Quốc lập tức từ chối ký hợp đồng tiếp theo cho 105 chiếc còn lại với lý do máy bay có khả năng chiến đấu hạn chế. Trung Quốc bắt đầu tăng dần tỷ trọng các linh kiện do họ tự sản xuất ở J-11, song động cơ AL-31 và thiết bị avionics vẫn nhập từ Nga. Tỷ trọng công nghệ và linh kiện Trung Quốc đã tăng từ 70-75% lên đến hơn 90% vào năm 2007. Công ty AVIC-I chính thức hoàn thành phát triển động cơ WS-10 Taihang có tính năng gần với AL-31F vào năm 2006.

Cuối cùng, năm 2008, báo chí đưa tin Trung Quốc đã làm nhái được Su-27 - đó là J-11B trang bị hệ thống avionics và các hệ thống khác do Trung Quốc chế tạo - bản sao chép gần như toàn bộ và chính xác Su-27SK. - và bắt đầu sản xuất loạt J-11, đồng thời có ý định bán cho các nước thứ ba.

Thế mà trước đó, năm 2003, Richard Fisher, chuyên gia của Trung tâm chính sách an ninh của Mỹ, tiết lộ Trung Quốc đang chế tạo mẫu J-11 hoàn toàn của Trung Quốc, nhưng nhấn mạnh Trung Quốc sẽ mất 10 năm mới làm được việc đó.

Tuy nhiên, các chuyên gia Nga cho rằng, Trung Quốc vẫn chưa sản xuất loạt được J-11 và động cơ của họ không đủ độ tin cậy.

J-15

Đàm phán mua Su-33 và chế tạo J-15

Su-33 là tiêm kích trên hạm đa năng, dùng để thực hiện các nhiệm vụ như giành ưu thế trên không, phòng không hạm tàu, không trợ và trinh sát. Su-33 được nhận vào trang bị Hải quân Nga năm 1998 và đang được triển khai trên tàu sân bay Đô đốc Kuznetsov.

Từ năm 2006, Trung Quốc đã đàm phán để mua 30-50 chiếc Su-33 Flanker-D của Nga. Sau đó, Trung Quốc đề nghị Nga bán 12-14 chiếc với điều kiện giao trước 2 chiếc để “làm quen”. Nga nói phương án này không thể chấp nhận vì với đơn đặt hàng ít như vậy thì thu chả bù chi để mở lại dây chuyền sản xuất mà yêu cầu Trung Quốc phải mua 12-14 chiếc Su-33 cấu hình tiêu chuẩn để trang bị cho phi đội huấn luyện và 36 chiếc cải tiến. Hơn nữa, Nga nghi ngờ Trung Quốc có âm mưu đánh cắp công nghệ Su-33 sau khi tìm hiểu được những thay đổi ở máy bay này so với mẫu chế thử Т-10K mà họ mua của Ukraine.

Sau khi phát hiện Trung Quốc vi phạm các thỏa thuận về sở hữu trí tuệ, làm nhái Su-27SK, Nga từ chối bán Su-33 cho Trung Quốc mặc dù đàm phán vẫn tiếp diễn đến năm 2009. Năm 2009, Nga lại từ chối bán Su-33 cho Trung Quốc, kể cả sau khi Bắc Kinh đề xuất mua 14 chiếc vì phía Nga cho rằng, phải bán ít nhất 24 chiếc mới bù đắp được chi phí sản xuất.

J-15

Tính năng của Su-33

Su-33 là tiêm kích trên hạm thế hệ 4, thực hiện chuyến bay đầu vào năm 1987, thử nghiệm từ năm 1991-1995, sản xuất loạt tại nhà máy ở Komsomolsk trên sông Amur từ năm 1992, bàn giao để sử dụng thử từ năm 1993 và chính thức nhận vào trang bị ngày 31.8.1998.

Su-33 dùng để phòng không hạm tàu chống các phương tiện tiến công đường không của đối phương. Máy bay có thiết kế kiểu 3 tầng cánh với cánh ngang phía trước lắp trên gờ gốc cánh. Su-33 được lắp cánh gập và cánh ổn định, hệ thống tiếp dầu trên không với ống hút dầu kiểu thò thụt.

Su-33 được trang bị 1 pháo lắp trong, 1 tên lửa chống hạm Moskit và các tên lửa không-đối-không. Máy bay được trang bị hệ thống ngắm tiên tiến, gồm một đài radar và một hệ thống định vị quang học cho phép tấn công máy bay địch ở chế độ im lặng vô tuyến hoàn toàn.

Trong buồng lái có lắp các thiết bị lái-đạo hàng cho phép bay và thực hiện nhiệm vụ chiến đấu trong mọi thời tiết. Thông tin được hiển thị trên màn hình chính diện. Phi công được trang bị hệ thống chỉ thị mục tiêu NSTs-1 gắn trên mũ bay. Hệ thống này cho phép điều khiển các đầu tự dẫn tên lửa bắt các mục tiêu theo kính ngắm trên mũ phi công.

Su-33 được cho là có ưu thế hơn các tiêm kích trên hạm F-14 và F/A-18 của Mỹ.

Song song với cuộc đàm phán kéo dài với Nga để mua Su-33, Trung Quốc cũng ráo riết phát triển mẫu sao chép Su-33 để triển khai trên các tàu sân bay tương lai của họ.

Năm 2005, Trung Quốc mua được một trong những mẫu chế thử đầu tiên của tiêm kích trên hạm Su-33 là T-10K-3 từ Ukraine và sử dụng nó để phát triển tiêm kích hải quân J-15. J-15 dự kiến sẽ được triển khai trước hết trên tàu tàu sân bay Thi Lang (tàu Varyag trước đây) mà Trung Quốc đang sửa chữa, cải tiến tại cảng Đại Liên. Trung Quốc mua tàu sân bay Varyag lớp Đô đốc Kuznetsov đóng dở của Ukraine vào năm 1998.

Đánh giá J-15

J-15

Ngày 4.6.10, Giám đốc Trung tâm TsAMTO, thành viên Hội đồng xã hội thuộc Bộ Quốc phòng Nga, đại tá Igor Korotchenko khẳng định, tiêm kích trên hạm J-15 của Trung Quốc sẽ không thể cạnh tranh với tiêm kích Su-33 của Nga trên thị trường thế giới bởi vì nó thua xa máy bay Nga.

"Máy bay làm nhái J-15 của Trung Quốc khó có thể có tính năng như tiêm kích trên hạm Su-33 của Nga, và tôi không loại trừ khả năng Trung Quốc có thể quay lại đề nghị Nga bán cho họ một lô lớn Su-33", ông I. Korotchenko cho biết.

Ông Korotchenko cho rằng, Trung Quốc khó có thể giải quyết được các vấn đề kỹ thuật liên quan đến thiết kế cánh gập và phát triển động cơ tin cậy cho máy bay, mặc dù mẫu chế thử J-15 đầu tiên được cho là đã thực hiện chuyến bay đầu tiên ngày 31.8.2009 và sử dụng động cơ turbine quạt WS-10 của Trung Quốc.

Theo các chuyên gia TsAMTO, mẫu T10K không thể là cơ sở để tạo ra các công nghệ mới vì đây là một trong những mẫu đầu tiên và chỉ được sử dụng trong khuôn khổ chương trình nghiên cứu chuẩn bị sản xuất Su-33. Do đó, trong kết cấu của nó có nhiều điểm chưa hoàn thiện mà sau này đã được khắc phục. Thông tin nói rằng, các chuyên gia Trung Quốc đã giải quyết được vấn đề cơ cấu cánh gập là khó tin.

Bên cạnh đó, việc phát triển động cơ cho tiêm kích trên hạm là vấn đề kỹ thuật cực kỳ phức tạp. Mà chế tạo động cơ máy bay chiến đấu là điểm yếu nhất của công nghiệp chế tạo máy bay Trung Quốc. Hiện thời, Trung Quốc không thể chế tạo động cơ đúng nghĩa cho tiêm kích mặt đất, bởi vậy phải mua động cơ của Nga. Chế tạo động cơ cho máy bay trên hạm còn khó khăn hơn nữa về mặt kỹ thuật, ông Korotchenko nói.

TsAMTO nhận định, Trung Quốc rất cần tiêm kích trên hạm kiểu Su-33 để phục vụ chương trình đóng tàu sân bay của họ.

Vì thế, một số nhà phân tích cho rằng, Trung Quốc cố tình tiết lộ việc chế tạo J-15 là để buộc Nga nhượng bộ trong đàm phán bán Su-33 cho Trung Quốc.

Ngược lại, Nga cũng sẵn sàng bán Su-33 miễn là có lợi vì thực tế công nghệ Su-33 đã lạc hậu và Hải quân Nga đang dự định mua 26 chiếc MiG-29К/KUB để thay thế Su-33 trên tàu sân bay Đô đốc Kuznetsov và các tàu sân bay tương lai của Nga khi Su-33 bị loại khỏi trang bị vào năm 2015. Tuy thua kém Su-33 về tầm bay và tải trọng vũ khí, MiG-29K vượt trội về trang thiết bị avionics và vũ khí nhờ có thể mang nhiều loại tên lửa không-đối-không và bom có điều khiển.

Sau đó, Nga sẽ đưa vào trang bị biến thể trên hạm của tiêm kích thế hệ 5 T-50 (dự kiến chế tạo trước năm 2020).

World war 2 - In the Pacific (P3, end)

noreply@blogger.com (Klose) — Thu, 31 Mar 2011 11:23:00 +0000

REAR ADM. FELIX STRUMP

Bấm vào ảnh để xem ở kích thước lớn hơn.

AMTRACKS MOVE IN AS BATTLESHIP FIRES SALVOS-OKINAWA, APRIL 1, 1945

LSM'S (R) SEND VOLLEYS OF ROCKETS TO THE SHORES OF TOKISHIKI SHIMA-MARCH 1945

MARINE CORSAIR CUTS LOOSE WITH EIGHT 5-INCH ROCKETS OVER OKINAWA

MARINES SMOKE OUT JAPANESE FROM A CAVE AT NAHA, OKINAWA

TIRED MARINE AND DOG SLEEP ON A BED OF ROCKS- OKINAWA

LEATHERNECKS AND A NATIVE BOY SHARE FOXHOLE ON OKINAWA

NIGHT PATTERN OF ANTIAIRCRAFT FIRE-OKINAWA, APRIL 27, 1945

CARRIER-BASED PLANES PLASTER THE BATTLESHIP HARUNA-KURE AREA, JULY 28, 1945

SWEATING IT OUT-LISTENING IN ON CARRIER INTERCOM TO BOMBERS OVER TINIAN, JULY 11, 1944

TORPEDO BOMBERS ARE BRIEFED FOR STRIKE

TWO OF THE NAVY'S MOST FAMOUS FIGHTER PILOTS

HILARIOUS WELCOME

THE BATTLESHIP YAMATO SUNK BY NAVY PLANES-EAST CHINA SEA, APRIL 17, 1945

HELLCAT ROARS OFF FLIGHT DECK OF "THE BLUE GHOST"-THE USS LEXINGTON

STRIKE ON TOKYO-FIFTY-TWO CARRIER-BASED PLANES PASS MT. FUJIYAMA, FEBRUARY 1945

VIEW OF MT. FUJIYAMA THROUGH THE PERISCOPE OF A U.S. NAVY SUBMARINE

HOMEWARD BOUND

THE THIRD FLEET MANEUVERS OFF THE COAST OF JAPAN-AUGUST 17, 1945

GRAVE OF AN UNKNOWN U. S. MARINE ON SAIPAN

NEWS OF DEFEAT COMES TO JAPANESE PRISONERS OF WAR-GUAM

ALLIED PRISONERS CHEER VICTORY-AOMORI NEAR YOKOHAMA

SUNSET OVER FUJIYAMA-U. S. FLEET IN TOKYO BAY, AUGUST 29, 1945

TOKYO HARBOR-SEPTEMBER 2, 1945

Nguồn: www.ibiblio.org (P1 + P2 + P3)

World war 2 - In the Pacific (P2)

noreply@blogger.com (Klose) — Thu, 31 Mar 2011 11:09:00 +0000

Giường ngủ bên cạnh ngư lôi trên một tàu ngầm của Mỹ.

Bấm vào ảnh để xem ở kích thước lớn hơn.

Ảnh phóng ngư lôi tàu khu trục Nhật Bản qua kính tiềm vọng của tàu ngầm Mỹ WAHU.

Máy bay ném bom đảo BURNS, DECEMBER 1943

Tàu Nhật Bản bỏ chạy thành hình một dấu hỏi lớn trên biển Philippine.

CARRIER HELLDIVERS SCORE DIRECT HITS ON TWO JAPANESE TRANSPORTS SOUTH OF LUZON-NOVEMBER 25, 1944

JAPANESE FLEET UNDER ATTACK BY CARRIER-BASED AIRCRAFT WEST OF MARIANAS-JUNE 19, 1944

SCRATCH ANOTHER MEATBALL—SAIPAN OPERATIONS

JAPANESE CARRIER BOMBED AND TORPEDOED BY NAVY PLANES-OCTOBER 24, 1944

COUP DE GRACE FOR THE FATALLY WOUNDED USS PRINCETON-OCTOBER 24, 1944

AIRCREWMAN WOUNDED IN STRIKE ON RABAUL-AIRCRAFT CARRIER USS SARATOGA, NOVEMBER 5, 1943

CARRIER PLANES DESTROY JAPANESE CONVOY OFF FRENCH INDOCHINA-JANUARY 12, 1945

AIRCREWMEN IN READY ROOM PREPARE GRIMLY FOR ANOTHER STRIKE-NOVEMBER 5, 1944

THE 40MM GUNNERS KNOCKED JAPANESE KAMIKAZES FROM THE SKY

GUNNERS OF THE USS HORNET SCORE A DIRECT HIT ON JAPANESE BOMBER-MARCH 18, 1945

JAPANESE SUICIDE PLUNGE THAT MISSED AND CRASHED ALONGSIDE THE USS SANGAMON

DIRECT HIT-YORKTOWN GUNNERS DESTROY JAPANESE TORPEDO PLANE OFF KWAJALEIN, DECEMBER 4, 1943

CLOSE-UP OF JAPANESE KAMIKAZE JUST BEFORE HE CRASHED ON USS ESSEX-NOVEMBER 25, 1944

A KAMIKAZE CRASHES ON FLIGHT DECK OF THE ESSEX, FORWARD OF NUMBER 2 ELEVATOR

GUNNERS ON THE USS YORKTOWN WATCH TWO KAMIKAZE DIVE BOMBERS ATTACK THE USS INTREPID

THE USS BUNKER HILL TAKES TWO KAMIKAZES IN THIRTY SECONDS-MAY 11, 1945

PLANES OVERHEAD-THEIRS OR OURS? MINDORO INVASION

THE BUNKER HILL PHOTOGRAPHED A FEW SECONDS LATER FROM ANOTHER SHIP

CREW ESCAPES AS NAVY PLANE GETS "DUNKING"

JAPANESE FREIGHTER PEPPERED BY CARRIER-BASED PLANES-JALUIT ATOLL, FEBRUARY 16, 1944

EXPLOSION FOLLOWING HIT ON THE USS FRANKLIN BY JAPANESE DIVE BOMBER-MARCH 19, 1945

RELIGIOUS SERVICES UNDER THE BLASTED FLIGHT DECK OF THE USS FRANKLIN

BATTLING FIRES ON THE CARRIER INTREPID FOLLOWING KAMIKAZE CRASH

JAPANESE SUICIDE PLANES HIT THE USS TICONDEROGA OFF FORMOSA-JANUARY 21, 1945

IMPACT AND EXPLOSION OF JAPANESE PLANE ON FLIGHT DECK OF THE INTREPID—NOVEMBER 25, 1944

JAPANESE SUICIDE PLANE ATTACK ON THE BATTLESHIP USS MISSOURI

JAPANESE BOMBER CROSSES DECK IN FLAMES-MISSES THE USS LUNGA POINT RY INCHES

TRANSFER OF WOUNDED FROM THE USS BUNKER HILL TO THE USS WILKES BARRE

HELPING HAND OF THE COAST GUARD

SEABEES AT HOLY SERVICES-SANDBAG SEATS IN A CANVAS CHAPEL

WARRIOR IN TRUNKS-NAVY UNDERWATER DEMOLITION TEAMS BLASTED INVASION CHANNELS TO THE BEACHES

FIRST BATTLE OF THE PHILIPPINE SEA

THE SEABEES DID A PAUL BUNYAN IN THE PACIFIC-BUILT HARBORS AND MOVED ISLANDS

DOCTORS AND CORPSMEN TREAT OKINAWA CASUALTIES ON HOSPITAL SHIP SOLACE-MAY 1945

World war 2 - In the Pacific (P1)

noreply@blogger.com (Klose) — Thu, 31 Mar 2011 09:11:00 +0000

PEARL HARBOR - DECEMBER 7, 1941 (trận Trân Châu Cảng)

Bấm vào ảnh để xem ở kích thước lớn hơn.

PEARL HARBOR - DECEMBER 7, 1941

ADM. NIMITZ - Đô đốc Hải quân Hoa KỳChỉ huy trưởng các hành động hải quân ở Thái Bình Dương

Các binh sĩ đang đọc, viết thư trong giờ nghỉ trên tàu sân bay USS YORKTOWN

THE FIGHTING LADY

Hầu hết các cảnh quay cho bộ phim The Fighting Lady (1944) được thực hiện trên tàu USS Yorktown.

Đội hình bay của máy bay GRUMMAN AVENGERS

Tàu khu trục USS TOLAMN—DESTROYERS còn được gọi với cái tên "CANS"

Đạn pháo bắn ra từ tàu chiến Missouri

PBM hỗ trợ JET-ASSISTED cất cánh

Khoang chứa máy bay của USS YORKTOWN

Vụ nổ tàu US CARGO sau khi bị ném bom bởi Đức Quốc Xã.

USS Wasp, USS Yorktown, USS Hornet, USS Hancock, USS Ticonderoga và USS Lexington, neo tại Ulithi trước khi có cuộc tấn công vào Nhật Bản.

USS LEXINGTO, MAY 1942

Một tàu tuần dương hạng nặng của Nhật lớp Magami bị phá hủy sau khi đã ném bom căn cứ Hải quân Hoa Kỳ.

THE ENTERPRISE IN ACTION-BATTLE OF SANTA CRUZ, OCTOBER 26, 1942

Tàu chiến trong cơn bão, ICELAND.

Tàu ngầm của phát xít Đức nổi lên khi bị tấn công bằng máy bay.

Thủy quân lục chiến trên đảo TARAWA.

Nhật Bản dội bom xuống sân bay trên tàu USS ENTERPRISE, AUGUST 24, 1942.

Cất cánh từ USS LEXINGTON để bảo vệ đảo TARAWA.

Thủy quân lục chiến trong chiến dịch "Gibraltar of the Rising Sun", Palau Group of the Caroline Islands.

Pháo FIVE-INCH bắn trong một đêm tấn công SOLOMONS, OCTOBER 21, 1943.

LCI'S đổ quân trên Biển Đỏ, tại đảo MOROTAI, SEPTEMBER 1944

Máy bay bay vòng quanh tàu của phát xít Đức bị đánh chìm.

Tàu USS PENNSYLVANIA bắn vào đảo GUAM, JULY 20, 1944

Đủ thứ loại hàng hóa trên một con tàu hải quân.

Tàu bảo vệ bờ biển SPENCER trên ATLANTIC tiêu dệt tàu ngầm của phát xít Đức.

Tàu hộ tống ESCORT tấn công tàu ngầm của phát xít Đức.

Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ tiến vào đất liền tại mũi GLOUCESTER.

Tàu USS PENNSYLVANIA bắn vào đảo GUAM - JULY 20, 1944

FOURTEEN-INCH GUNS BOMBARD GUAM-JULY 1944

Đắp bao cát để ụ súng tại LEYTE, PI.

Thủy quân lục chiến tại mũi GLOUCESTER.

Chuẩn bị bắn máy bay ném bom của Nhật.

Tấn công đổ bộ lên đảo IWO JIMA-FEBRUARY 19, 1945

Iwo Jima, thủy quân lục chiến Hoa Kỳ bắt đầu tấn công.

Cái cết trong chiến tranh.

Cafe cho cuộc chiến.

Các binh lính bị thương và tử trận trong khi tấn công IWO JIMA.

Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ trên đảo Iwo Jima - FEBRUARY 19, 1945.

(Còn tiếp...)

Vài nét về kho vũ khí của Hàn Quốc

noreply@blogger.com (Klose) — Thu, 31 Mar 2011 06:38:00 +0000

Hàn Quốc hiện sở hữu lực lượng không quân mạnh với nhiều máy bay chiến đấu hiện đại. Gần đây, Seoul rất chú trọng tăng cường sức mạnh hải quân mà trong số tàu chiến của nước này phải nhắc đến tàu tấn công đổ bộ Dokdo – tàu lớn nhất thuộc loại này ở châu Á.

(Bấm vào ảnh để xem ở kích thước lớn hơn)

ROKS Dokdo là tàu đổ bộ lớn nhất và cũng là tàu có lượng choán nước lớn nhất trong hạm đội tàu của hải quân Hàn Quốc. Dokdo do Haijin Heavy Industries thiết kế chế tạo, đưa vào phục vụ chính thức tháng 7/2007.

Tàu đổ bộ lớp Dokdo được miêu tả như tham vọng ít được biết đến của hải quân Hàn Quốc. Dokdo xuất hiện để đáp trả lại chương trình đóng tàu sân bay của Trung Quốc và tàu đổ bộ có boong phóng máy bay Hyuga của Nhật Bản.

Theo một số nguồn tin, Dokdo có hình dáng tương tự tàu đổ bộ cỡ lớn lớp Wasp của Mỹ. Không loại trừ khả năng, Dokdo là phiên bản sao chép lớp Wasp.

Tàu đổ bộ lớp Dokdo dài 199m, rộng 31m, lượng choán nước tiêu chuẩn 14.000 tấn. Thủy thủ đoàn tàu Dokdo gồm 450 người. Tàu có khả năng đáp ứng đủ chỗ một tiểu đoàn lính (700 người), 10 xe tăng, 7 xe thiết giáp chở quân lội nước hoặc 200 xe vận tải, xe đa dụng hạng nhẹ. Ở đuôi tàu, còn bố trí thêm chỗ chứa hai tàu đổ bộ đệm khí cỡ nhỏ. Số lượng trực thăng trên tàu lên tới 15 trực thăng đa dụng UH – 60 hoặc 10 trực thăng săn ngầm SH – 60F.

Nếu được cải tiến thêm dốc nhảy trượt thì Dokdo hoàn toàn có khả năng đáp ứng các loại máy bay cất hạ cánh thẳng đứng/đường băng ngắn như Harrier và F – 35.

Vũ khí phòng vệ của Dokdo gồm tổ hợp tên lửa phòng không tầm ngắn RIM – 166 “thân quay”. Hàn Quốc là nước thứ ba sau Đức và Mỹ trang bị loại tên lửa này.

Tổ hợp pháo phòng thủ tầm cực gần (CIWS) Goalkeeper mua từ Thales năm 2003. Goalkeeper lắp một pháo 7 nòng cỡ 30mm thiết kế cho phòng thủ chống tên lửa đối hạm. Goalkeeper có tốc độ bắn 4.200 viên/phút, tầm bắn 1.500 – 2.000m.

Hiện hải quân Hàn Quốc đang triển khai đóng tiếp hai tàu đổ bộ Dokdo, dự kiến chiếc thứ hai sẽ hạ thủy năm 2011, chiếc thứ ba năm 2016.

Khu trục hạm đa năng Chungmugong Yi Sun – Shin

Chungmugong Yi Sun – Shin là khu trục hạm hạng nặng phát triển từ chương trình KDX (Korean Destroyer Experimental – Khu trục hạm hạng nặng thủ nghiệm của Hàn Quốc) do Hàn Quốc triển khai. KDX là một trong những nỗ lực đáng kể của Hàn Quốc nhằm hiện đại hóa hạm đội tàu chiến của mình với các khu trục cỡ lớn, trang bị hỏa lực mạnh, tầm hoạt động xa.

(Bấm vào ảnh để xem ở kích thước lớn hơn)

KDX phân chia thành ba cấu hình: KDX – I (khu trục có lượng choán nước 3.800 tấn), KDX – II (lượng choán nước 5.500 tấn) và KDX – III trang bị hệ thống chiến đấu tiên tiến Aegis (lượng choán nước 11.000 tấn).

Chiếc tàu đầu tiên thuộc cấu hình KDX – II là khu trục hạm hạng nặng Chungmugong Yin Sun – Shin, lượng choán nước 5.520 tấn, dài 150 mét. Chungmugong Yin Sun – Shin hạ thủy tháng 5/2002, chính thức trang bị cuối năm 2003. Tàu do Hyundai Heavy Industries thiết kế, được công ty đóng tàu Daewoo chế tạo.

Khu trục hạm được thiết kế với hỏa lực mạnh gồm:

- Pháo hạm Oto Melara 127mm đầy uy lực, tốc độ bắn 40 viên/phút, tầm bắn 30km hoặc 100km với loại đạn tự dẫn VOLCANO.

- Tổ hợp tên lửa đối không SM – 2 Block IIIA. Tên lửa lắp đầu đạn nổ phá mảnh, tầm bắn 74 – 170km, trần bay 24.400m, tốc độ hành trình Mach 3,5. Trong phương thức dẫn đường tên lửa, giữa giai đoạn tên lửa bay theo quán tính, cuối giai đoạn tên lửa dẫn bằng radar bán chủ động bay tới đánh chặn mục tiêu đe dọa. SM – 2 IIIA đặt trong hệ thống ống phóng thẳng đứng Mk 41.

- Tên lửa Hong Sang Eo do Hàn Quốc tự thiết kế, Hong Sang Eo không mang đầu đạn thường mà mang ngư lôi chống ngầm K745. Tên lửa có tầm bắn 19 km, khi tới gần mục tiêu thì ngư lôi tự tách ra và độc lập tìm kiếm mục tiêu cần diệt.

- Tên lửa hành trình đối đất Huyunmoo III do Hàn Quốc chế tạo dựa theo tên lửa hành trình nổi tiếng Tomahawk. Huyunmoo III trang bị động cơ tuốc bin phản lực cánh quạt đẩy, phương thức dẫn đường quán tính và bằng hệ thống định vị toàn cầu GPS. Huyunmoo III phát triển thành ba phiên bản với tầm khác nhau: IIIA (500km), IIIB (1.000km), IIIC (1.500km).

- Tổ hợp tên lửa đối không tầm ngắn RIM – 116 Rolling Airframe, tên lửa RIM – 166 đặt trong hệ thống phóng Mk 47, tầm bắn 7,5km.

- Tổ hợp tên lửa chống hạm Boeing RGM – 84 Harpoon, tầm bắn khoảng 140km, lắp đầu đạn nổ phá mảnh 221kg, tốc độ hành trình 850km/h.

- Hai cụm máy phóng ngư lôi chống ngầm cỡ 324mm.

Chungmugong Yin Sun – Shin trang bị hệ thống điện tử tiên tiến với radar tìm kiếm tầm xa Raytheon AN/SPS – 49(V)5, radar chỉ thị mục tiêu Thales MW08, radar điều khiển hỏa lực STIR240, hệ thống kiểm soát chiến đấu KDCOM – II, hệ thống tác chiến điện tử SLQ – 200(V)K.

Tàu ngầm tấn công lớp Son Won – il

Một trong nỗ lực xây dựng hạm đội tàu ngầm đối chọi Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên của Hàn Quốc là mua 9 tàu ngầm tấn công chạy động cơ diesel Type 214 từ tập đoàn HDW của Đức.

Thay vì được chế tạo tại Đức, Hàn Quốc thỏa thuận với HDW chuyển giao công nghệ đóng Type 214 trong nước với sự đảm nhận của Huyndai và Daewoo.

Hải quân Hàn Quốc đặt lại tên lớp tàu là Son Won – il. Chiếc đầu tiên mang tên Son Won – il hạ thủy tháng 6/2006, biên chế chính thức tháng 12/2007. Cứ cách một năm thì có thêm một chiếc đưa vào phục vụ. Hiện tại, hải quân Hàn Quốc đang sử dụng ba tàu lớp Son Won – il.

Tàu ngầm tấn công lớp Son Won – il dài 65m, rộng 6,3m, lượng choán nước trên mặt biển 1.690 tấn, dưới mặt biển 1.890 tấn.

Cấu trúc thân hình thành với vật liệu thép độ co giãn cao HY – 80/HY – 100.

Tàu ngầm Son Won – il Type 214 trang bị hệ thống radar Thales SPHINX – D. Hệ thống radar kết hợp radar xung năng lượng cao và máy phát LPI năng lượng thấp rất hiệu quả trên tàu ngầm.

Hỏa lực chính của tàu gồm tám ống phóng ngư lôi cỡ 533mm (14 quả ngư lôi), bốn tên lửa phóng từ tàu ngầm Boeing RGM – 84 Harpoon (tầm bắn 140km).

Hệ thống động lực của tàu là sự kết hợp giữa động cơ truyền thống kết hợp pin a xít chì và động cơ chạy khí độc lập (AIP) với tế bào nhiên liệu hoạt động liên tục khi hydro và chất oxy hóa đưa từ ngoài vào. Hệ thống AIP có 9 tế bào nhiên liệu PEM sản sinh ra 30kW – 50kW. Hệ động cơ AIP cho phép tàu chạy tốc độ rất chậm 2 – 6 hải lý/h. AIP giúp tàu ở dưới mặt nước lâu hơn, giảm tiếng ồn phát ra khi hoạt động.

Tàu lắp động cơ diesel truyền thống MTU 16V – 396, cho phép con tàu đạt tốc độ 12 hải lý/h trên mặt biển và 20 hải lý/h khi lặn, tầm hoạt động 19.000km, hoạt động liên tục trên biển 12 tuần, lặn liên tục trong ba tuần, độ sâu tối đa 400m. Tàu ngầm tấn công Son Won – il nằm dưới sự điều khiển của 27 thành viên thủy thủ đoàn.

Hải quân Hàn Quốc có hơn 20 tàu ngầm và 69 tàu chiến trên mặt nước. Trong cuộc tập trận mang tên “Tinh thần bất khuất”, tàu đổ bộ Dokdo, khu trục hạm hạng nặng Chungmugong Yi Sun – Shin và tàu ngầm tấn công Son Won – il kết hợp tàu sân bay USS Geogre Washington, khu trục hộ tống tàu sân bay Mỹ, tàu ngầm tấn công USS Tuscon cùng phi đội máy bay hai bên F/A – 18E/F, F – 15K, KF – 16, P – 3C Orion, trực thăng săn ngầm Lynx tham gia thực hiện tác chiến chống địch trên biển, trên không và đặc biệt là tác chiến chống ngầm.

Bộ binh

Xe tăng K21

Xe tăng K200

Quân đội Hàn Quốc trong cuộc tập trận gần đảo Yeonpyeong gần vùng hải giới với Triều Tiên

Lính thủy đánh bộ Hàn Quốc

Không quân

Không quân của Hàn Quốc chủ yếu được trang bị bằng máy bay sản xuất từ Mỹ, nhưng Hàn Quốc thời gian gần đây đã phát triển ngành công nghiệp sản xuất máy bay riêng của mình. Ảnh: Một chiếc F-16 tham gia cuộc tập trận Mỹ-Hàn gần thành phố Pocheon.

Quân đội Hàn Quốc có nhiều máy bay chiến đấu và vận tải. Hải quân cũng sở hữu phi đội bay hùng hậu.

Không quân Hàn Quốc có 460 máy bay chiến đấu và máy bay trực thăng, trong đó có 195 chiếc F-5 và 60 chiếc F-16, một số được lắp đặt trong nước

Một máy bay chiến đấu F-15K

Có 49 căn cứ không quân trợ chiến và 14 sân bay phục vụ hai mục đích ở Hàn Quốc.

Những chiếc KF-16 tại Căn cứ Không quân Seosan

Một chiếc F-16 tham gia cuộc tập trận Mỹ-Hàn gần thành phố Pocheon

Nguồn: Tổng hợp

Máy bay vận tải quân sự C-17

noreply@blogger.com (Klose) — Wed, 30 Mar 2011 16:37:00 +0000

Sau chiến tranh Việt Nam, Không quân Mỹ nhận ra những bất cập của máy bay vận tải hạng nặng và ngay sau đó đã đưa ra một số yêu cầu cho các phiên bản thiết kế mới.

Quân đội Mỹ quyết định thay thế máy bay C-141 bằng máy bay vận tải hạng nặng tiên tiến hơn là C-17. Loại máy bay vận tải này phải kết hợp khả năng nâng tải nặng của C-5 và khả năng hoạt động trong mọi điều kiện thời tiết như C-130 Hercules.

Trong số đó, C-17 là một biến thể vận tải quân sự hạng nặng được thiết kế bổ sung một số tính năng nâng cao, có cabin chở hàng 26,82 m và 18 khoang chứa hàng hóa. C-17 có thể chở được 144 binh sĩ và 102 lính dù.

Ngoài ra, máy bay có khả năng vận chuyển hầu hết các thiết bị chiến đấu di động của quân đội Mỹ gồm xe tăng chiến đấu M1 Abrams, xe bọc thép M2/M3 Bradley. Không chỉ vậy, C-17 còn có khả năng chuyên chở 4 máy bay trực thăng vận tải UH-60 Blackhawk, 2 máy bay trực thăng tấn công AH-64 Apache.

C-17 có thể cất cánh từ độ dài đường băng ngắn dài 915 m, hẹp 27,5 m. C-17 đã chứng tỏ giá trị và tầm quan trọng của nó trong các cuộc chiến như ở khu vực Balkans, Afghanistan và Iraq. Mới đây quốc hội Mỹ đã yêu cầu tăng cường phát triển loại máy bay này.

C-17 cũng đã thu hút được nhiều khách hàng nước ngoài bao gồm Anh, Australia, Canada, Qatar...và các cơ quan quốc phòng thuộc khối NATO.

Cuối năm 2010, Không quân Mỹ đã thực hiện hàng loạt các chuyến bay thử nghiệm máy bay vận tải quân sự C-17 Globemaster III có sử dụng nhiên liệu sinh học mới. Các cuộc thử nghiệm đã diễn ra tại căn cứ không quân Edwards của Mỹ.

Thông số kỹ thuật:

Chiều dài: 53,04 m;
Sải cánh dài: 51,76 m;
Chiều cao: 16,79 m;
Trọng lượng rỗng: 125.645 kg;
Trọng lượng cất cánh tối đa: 265.350 kg;
Động cơ: 4 động cơ Pratt & Whitney PW2040;
Tốc độ hành trình: 830 km/h;
Tốc độ bay thả dù: 215-465 km/h;
Trần bay thực tế: 13.715 m;

Một số hình ảnh khác về C-17 (Bấm vào ảnh để xem kích thước lớn hơn):

Tham khảo: Báo Đất Việt

Ảnh - Máy bay chiến đấu hiện đại (P4, end)

noreply@blogger.com (Klose) — Tue, 29 Mar 2011 17:34:00 +0000

Bấm vào để xem ảnh lớn.