http://library.wur.nl/hydrotheekNewsfeed op Hydrotheek. U ziet een overzicht van de titels die de laatste 14 dagen zijn toegevoegd.nlhttp://library.wur.nl/images/wur_logo.gifhttp://library.wur.nl/desktophttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1993158Eutrofiëring van het oppervlaktewater, met name in meren en plassen, vormt nog steeds een belangrijk knelpunt voor de waterkwaliteit en daarmee voor het behalen van gestelde KRW-doelen. Hoewel de aanpak van puntbronnen tot een grote vermindering van de emissies van fosfaat en stikstof naar het oppervlaktewater heeft geleid, vormt voor deze nutriënten de polderbijdrage naar boezemwateren een blijvend grote post. Voor de Friese boezem(balans) is becijferd dat circa 80 procent van stikstof en bijna 60 procent van fosfaat afkomstig is uit (landbouw)polders. Dit beperkt zich niet tot het noorden van Nederland. Voor de Krimpenerwaard zijn vergelijkbare (hoge) percentages van respectievelijk 71 en 50 procent voor fosfaat en stikstof gevonden.2012-05-31T15:35:59Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1993159Binnen het KRW-Innovatieproject Puridrain is onderzocht op welke wijze nutriënten uit het drainagewater van landbouwgronden zijn te verwijderen. De methoden moeten effectief, goedkoop, duurzaam en flexibel inzetbaar zijn. In H2O nr. 20 uit 2011 is een eerste artikel over het project Puridrain verschenen dat was gericht op de verwijdering van nitraat. In dit artikel worden zuiveringsmogelijkheden voor fosfaat beschreven.2012-05-31T15:32:37Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1993163Een sluis die onder vrijwel alle omstandigheden kan worden geopend, ook tegen hoogwater in, dat was nog eens een innovatie. Op 10 november 1808 kreeg Jan Blanken - inspecteur-generaal van de Waterstaat - een octrooi voor '...zijne uitvinding van nieuwe sluisdeuren; welke de naam zullen dragen van Blanken's Sluijs.' Octrooi of niet, er was nogal wat gedoe aan voorafgegaan en helemaal nieuw was de waaiersluis bovendien ook niet.2012-05-31T13:10:34Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1993162Nederland wordt beschermd door 17.000 strekkende kilometers aan waterkeringen. Deze worden in de gaten gehouden door Rijkswaterstaat en de waterschappen. Dit gebeurt door middel van visuele inspecties, hoogtemetingen met waterpassingen en vanuit een vliegtuig, sensortechnieken en modelberekeningen over de stabiliteit. Deltares en Hansje Brinker B.V. onderzochten samen met de dijkbeheerders hoe de techniek kan worden gebruikt, om in een vroeg stadium zwakke plekken in dijken op te sporen.2012-05-31T13:07:04Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1993161Hoe kunnen we locaties met een hoog risico voor wateroverlast identificeren? Traditionele rioleringsmodellen geven enkel aan op welke locaties de druklijn in de riolering boven het maaiveld kan komen, terwijl in de praktijk het water zich over het oppervlak verspreidt. Inzicht in de bovengrondse aan- en afvoer en berging is dus noodzakelijk om iets te kunnen zeggen over de risico's op wateroverlast. Het Actueel Hoogtebestand Nederland (AHN2) is voor grote delen van Nederland al beschikbaar. AHN2 heeft nauwkeurige hoogtegegevens van het maaiveld voor een grid van 0,5 bij 0,5 m. Ideaal zou zijn als de rioleringsberekeningen, de afstroming over straat en de AHN2-meetgegevens met wateroverlastgevoelige locaties in één model staan, zodat men met die informatie aan de slag kan gaan. Dat kan nu, met WODAN123 van Grontmij: een nieuwe aanpak van wateroverlast in de stad.2012-05-31T13:03:06Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1993160De laatste jaren proberen overheid en marktpartijen binnen de waterbouw innovatie te stimuleren door projecten op nieuwe, 'innovatieve' manieren aan te besteden. Het idee is om aannemers eerder en intensiever bij de opzet en invulling van een project te betrekken en zo de creativiteit van de markt beter te benutten. Maar zoals zo vaak is de praktijk weerbarstig. Oude, ingesleten patronen laten zich lastig dwingen. Toch ziet Fries Heinis, directeur van de Vereniging van Waterbouwers, vooruitgang, zoals bij de huidige Ruimte voor de Rivierprojecten. 'Pareltjes van innovatief aanbesteden', zoals hij dat noemt. Civiele Techniek sprak met hem.2012-05-31T12:58:50Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1993150De plicht tot aansluiting van de particuliere riolering op het openbaar riool is uit het Bouwbesluit verdwenen. In de praktijk zijn echter in het stedelijk gebied nauwelijks andere mogelijkheden voor het lozen van huishoudelijk afvalwater dan op het openbaar riool, omdat lozen op een andere wijze veelal verboden is. Ondanks het feit dat de voorschriften van het Bouwbesluit 2012 landelijk uniform zijn, kunnen gemeenten – om het functioneren van het openbare riool zeker te stellen – bij aansluiting daarop nu wel makkelijker eisen stellen aan eigenaren van riolering van bouwwerken.2012-05-31T12:37:57Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1993149In de gemeente Oostzaan is een opvangbekken voor regenwater gerealiseerd waarbij het regenwater vertraagd, via een ‘zuiverende dijk’, in het oppervlaktewater terecht komt. De dijk maakt deel uit van een innovatief watersysteem, dat is aangelegd op het nieuwe bedrijvenpark De Bombraak in de gemeente Oostzaan. Speciale steensoorten in de dijk en het wateropvangbekken zuiveren het regenwater, zodat de kwaliteit van het oppervlaktewater op peil blijft.2012-05-31T12:36:44Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1993148Behandeling van zuiveringsslib met thermische drukhydrolyse (TDH) voorafgaande aan vergisting maakt verdergaande afbraak van zuiveringsslib en verhoging van de biogasproductie mogelijk. De operationele kosten van slibverwerking dalen als gevolg van verlaging van de slibafzetkosten, verhoging van de biogasproductie en verbetering van de slibontwatering. Het TDH-concept staat in de belangstelling door de centrale positie in het Energiefabriek- concept. TDH-systemen voor grootschalige toepassingen (rwzi’s met een capaciteit van meer dan 700.000 vervuilingseenheden) worden al lang toegepast, maar dit betreft vooral systemen die batchgewijs (discontinu) worden bedreven. Van meer recente datum is de ontwikkeling van continu bedreven TDH-systemen die ook geschikt zijn voor kleinschaligere toepassingen. Dat deze technologie full scale beschikbaar is, is binnen de Nederlandse zuiveringssector onbekend. Grontmij verzorgde voor de Nederlandse waterschappen op 19 april j.l. een bijeenkomst op rwzi Lingen (D). Hier functioneert het Lysotherm-systeem op praktijkschaal.2012-05-31T12:35:37Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1993147Waterschappen onderzoeken vanuit milieu-ambities en MJA3-afspraken (over energiebesparing) naar mogelijkheden om de bedrijfsvoering duurzamer te maken. De zuivering van afvalwater is een energie-intensief proces. De rwzi’s bieden daardoor de meeste mogelijkheden om de jaarlijkse twee procent energiebesparing te bereiken. Biogas vanuit de slibgisting is in dit verband relevant: een duurzame brandstof die binnen, maar ook buiten de rwzi kan worden ingezet om reductie van de uitstoot van kooldioxide te realiseren. Over de grenzen van de rwzi heen kijken en de benutting van biogas koppelen aan de ontwikkeling van een locatie biedt nieuwe mogelijkheden om biogas economisch én duurzaam op de markt te brengen.2012-05-31T12:34:06Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1993146Hoewel de ‘oude’ sanitatie ons in de loop der jaren uitstekende diensten heeft bewezen, leiden veranderingen in de maatschappij er toe dat het tijd is nieuwe vormen van sanitatie te onderzoeken. Daarbij moeten duurzaamheid, energiebesparing en het terugwinnen van stoffen centraal staan. De oplossingen voor grootschalige, mondiale problemen liggen op regionaal of zelfs lokaal niveau. Het op grote schaal implementeren van die kleinschalige oplossingen zal niet zo snel gaan: poep en pies zijn immers vies. Om toch het één en ander voor elkaar te krijgen moet de schop, letterlijk of figuurlijk de grond. Dat bleek tijdens de bijeenkomst ‘Een nieuw perspectief op afvalwater’ op 10 mei bij Waternet in Amsterdam.2012-05-31T12:32:57Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1993145De festiviteiten rond de officiële opening van de nieuwe zuiveringsinstallatie in Epe met de Nereda-technologie zijn voorbij. Honderden nationale en inter-nationale bezoekers en belangstellenden kwamen in de tweede week van mei naar de Veluwe om de nieuwe technologie in de praktijk te zien. Onder de bezoekers ook prins Willem-Alexander en staatssecretaris Atsma. Zware buien zorgden meteen voor een piekbelasting. De waterschappen Regge en Dinkel en Rijn en IJssel gaan de Nereda-technologie ook toepassen in Vroomshoop en Dinxperlo. De kans is groot dat de rwzi in Garmerwolde daar aan toegevoegd gaat worden.2012-05-31T12:31:57Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992365In this review, an overview is provided of the photochemical reaction parameters (quantum yield, molar absorption, OH radical reaction rate constant) of more than 100 organic micropollutants. These parameters allow for a prediction of organic contaminant removal by UV advanced oxidation systems. An example of contaminant degradation is elaborated for a simplified UV/H2O2 system.2012-05-31T10:01:55Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992697Het RIVM heeft milieurisicogrenzen voor benz[a]antraceen bepaald. Dit was nodig omdat de huidige norm voor benz[a]antraceen voor waterkwaliteit niet is afgeleid volgens de meest recente methodiek. Benz[a]antraceen is een stof die behoort tot de stofgroep PAK’s. De stof is opgenomen in de Regeling Monitoring Kader Richtlijn Water, waarin staat aan welke eisen oppervlaktewater in Nederland moet voldoen. De Stuurgroep Stoffen stelt deze nieuwe normen vast op basis van de wetenschappelijke advieswaarden in dit rapport.2012-05-31T09:55:02Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1993121Het is mistig en grauw op het Groningse platteland waar plots uit de mist een indrukwekkend gebouw opdoemt. Aviko Rixona zit hier midden tussen haar aanvoer van aardappelen die worden verwerkt tot granulaat. Voor het behandelen van het proceswater werd nog geen week geleden een nieuwe anaerobe installatie in gebruik genomen omdat de ‘oude’ na 28 jaar dienst op was. Maintenance manager Andries Broekhuizen en Klaarmeester Harrie Pieterman leiden ons rond.2012-05-31T09:53:27Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992699Het RIVM heeft milieurisicogrenzen voor chryseen bepaald. Dit was nodig omdat de huidige norm voor chryseen voor waterkwaliteit niet is afgeleid volgens de meest recente methodiek. Chryseen is een stof die behoort tot de stofgroep PAK’s. De stof is opgenomen in de Regeling Monitoring Kader Richtlijn Water, waarin staat aan welke eisen oppervlaktewater in Nederland moet voldoen. De Stuurgroep Stoffen stelt deze nieuwe normen vast op basis van de wetenschappelijke advieswaarden in dit rapport.2012-05-31T09:49:30Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1993111Evides Industriewater en de TU Delft ondertekenden onlangs een langdurende samenwerking die zich richt op onderzoek naar productie, zuivering en behandeling van industriële proces- en afvalwaterstromen. De meerjarige overeenkomst start in eerste instantie met twee onderzoekslijnen, waarvoor op korte termijn promovendi zullen worden aangesteld.2012-05-31T09:45:44Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992721Het RIVM heeft milieurisicogrenzen voor fenantreen bepaald. Dit was nodig omdat de huidige norm voor fenantreen voor waterkwaliteit niet is afgeleid volgens de meest recente methodiek. Fenantreen is een stof die behoort tot de stofgroep PAK’s. De stof is opgenomen in de Regeling Monitoring Kader Richtlijn Water, waarin staat aan welke eisen oppervlaktewater in Nederland moet voldoen. De Stuurgroep Stoffen stelt de nieuwe normen vast op basis van de wetenschappelijke advieswaarden in dit rapport.2012-05-31T09:44:46Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1993086Rode draad van de dag vormde het perspectief van de IWA (International Water Association). Roelof Kruize van Waternet presenteerde in dit verband cijfers van een toenemende energievraag tot 2030 van 50 procent en een toename in zoetwateronttrekking tussen nu en 2025 van 50 procent in ontwikkelingslanden en 18 procent in ontwikkelde landen. Dijkgraaf Gert Verwolf (Waterschap Veluwe) gaf toelichting op het klimaatakkoord tussen Rijk en Unie van Waterschappen. In het klimaatakkoord van afgelopen voorjaar ligt nu daadwerkelijk vast dat de waterschappen naast Blauw (aanpassing aan klimaatverandering), ook meer Groen (energiebeleid) zullen zijn. Afspraken als een energie-efficiency van 2 procent per jaar; 40 procent van energiebehoefte in 2020 zelf duurzaam opwekken; uitstoot broeikasgassen 30 procent reductie; een onderzoek naar lachgas door Stowa en duurzaam inkopen van 50 procent in 2010 naar 100 procent in 2015.2012-05-31T09:12:02Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1976569Overijsselse waterstaat in de kaart gekeken van auteur D.M. van der Schrier is een verzameling opstellen over waterstaatsonderwerpen in West-Overijssel. De zestien hoofdstukken zijn eerder in tijdschriften of jaarboeken verschenen, en speciaal voor deze uitgave geactualiseerd, aangepast en waar nodig verduidelijkt. De presentatie is op 18 november. Bij zijn werkzaamheden als ingenieur bij de provincie Overijssel, belast met de portefeuille waterhuishouding in de periode 1963-1990, stuitte Van der Schrier bij herhaling op verschijnselen die nieuwsgierig maakten naar de geschiedkundige achtergrond. De historisch-geografische studies die hij vervolgens publiceerde, waren vaak van nut bij de uitwerking van nieuwe waterstaatkundige projecten, en worden nu voor het eerst gebundeld. Het boek volgt de geografische indeling van de streek. Het begint met een luchtige beschrijving van de auteur als waterbouwkundig ingenieur bij de Provinciale Waterstaat in Overijssel. Daarop volgen hoofdstukken over belangrijke rivieren in West-Overijssel, respectievelijk de IJssel en het Zwartewater. Van rivieren is het maar een kleine overstap naar rivierdijken. Daar gaan de hoofdstukken 4 tot en met 6 en 8 dan ook over. Het tussenliggende hoofdstuk 7 heeft de Holterdijk tot onderwerp, een binnenslands gelegen dijk, tevens een belangrijke weg. Hoofdstuk 9 richt het vizier op een vaarweg waarop zou zijn gevaren zonder dat er water was: de Potbeek. De hoofdstukken 10 tot en met 12 behandelen objecten op de grens tussen de Zuiderzee of het IJsselmeer en het aangrenzende land. Het gaat over dammen in twee andere rivieren in West-Overijssel, namelijk die van de Linde en de Vecht; over overlaten voor zeewater in zeedijken en moderne overlaten in hoofdwaterkeringen voor het inlaten van water, onder meer vanuit het IJsselmeer. Ook keersluizen en schepradgemalen komen aan de orde. De eerste bijdrage die speelt in de streek rondom Zwolle is hoofdstuk 13, over het graven van de weteringen. Het daaraan ten grondslag liggende onderzoek is verricht omdat in het boek Van de Hunnepe tot de zee, de geschiedenis van het waterschap Salland, vrijwel niets over dit onderwerp is te vinden. Daarna volgt hoofdstuk 14, over het nut van waterberging. Nu eens niet waterbergingsgebieden bedoeld om in een afwateringstelsel de omvang van de grootste afvoeren te beperken, maar waterbergingsgebieden ter verkrijging van een waterlinie om de vijand tegen te houden, en ook gebieden voor het bergen van water tijdens stormvloeden, met het doel de toppen van hoogwaterstanden te Zwolle te verlagen. Hoofdstuk 15 gaat over de omstreden keersluis die in Zwolle is gebouwd. Hoofdstuk 16 tenslotte behandelt de omvangrijkste overstroming in deze streek, veroorzaakt door een breuk in de IJsseldijk, in 1784, en over de laatste overstroming veroorzaakt door stormvloed op de Zuiderzee in 1916.2012-05-30T13:17:05Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992999RIWA, de Vereniging van Rivierwaterleidingbedrijven in Nederland en België, streeft naar een dusdanige kwaliteit van het oppervlaktewater, dat drinkwaterbereiding met zo natuurlijk mogelijke technieken kan plaatsvinden. Redenen hiervoor zijn dat geen enkele zuivering alle verontreinigingen volledig elimineert en dat met name bij de moderne oxidatieve zuiveringen, ongewenste omzettingsproducten kunnen ontstaan. Eén van de middelen die RIWA daarbij inzet is het opzetten, uitvoeren en onderhouden van een waterkwaliteitsmeetnet. Hiermee wordt inzicht verkregen in de ontwikkeling van de kwaliteit in de loop van de tijd en kan worden beoordeeld in hoeverre bijvoorbeeld beleidsmaatregelen bij de overheid effect hebben. Het is van groot belang dat de ingewonnen informatie uit dit meetnet betrouwbaar is. Daartoe heeft RIWA in de loop der jaren verschillende methodieken ontwikkeld. Zo is het ontwerp van het meetnet wat betreft monsternamefrequenties, statistische evaluatietechnieken, e.d. afgestemd op wetenschappelijk erkende richtlijnen, zijn presentatiewijzen ontwikkeld om trends inzichtelijk te maken en zijn zelfs rekenmethoden ontwikkeld om ‘gaten’ in meetreeksen statistisch betrouwbaar te interpoleren. Het voorliggende boekje vormt een bundeling van de gehanteerde methoden en technieken, zoals die eerder op verschillende manieren zijn beschreven. Deze bundeling beoogt op handzame wijze zodanige achtergrondinformatie te bieden aan diegenen die de door RIWA uitgegeven kwaliteitsrapportages bestuderen, dat daardoor de zeggingskracht van onze uitspraken over toestand en trend van de waterkwaliteit wordt vergroot.2012-05-30T13:13:57Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992275Eigenlijk is de term warmtekrachtkoppeling (wkk) niet meer correct voor de modernste warmtekrachtinstallaties. Terwijl voorheen een wkk tot twee keer zoveel warmte leverde als elektriciteit, is deze verhouding bij grotere vermogens nu al 1:1. De stijging van het elektrisch rendement zorgt voor een veel grotere reductie van de CO2-uitstoot dan dat we bij wkk gewend waren.2012-05-30T13:01:41Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1993020In het project `Openstelling loont´ is in opdracht van het ministerie van EL&I en het Wereld Natuur Fonds onderzocht wat het effect is van natuurontwikkeling en openstelling op de vrijetijdseconomie langs grote rivieren. Het onderzoek spitst zich toe op een vergelijking van drie gebieden: de Gelderse Poort, de Midden-IJssel en de Brabantse Bedijkte Maas. De gebieden verschillen sterk in de mate van natuurlijkheid en openstelling, maar ook in de omvang van de vrijetijdseconomie, zo blijkt uit de resultaten.2012-05-30T12:55:41Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992607Het doel van deze studie was te onderzoeken welke slibeigenschappen verantwoordelijk zijn voor de membraanvervuiling in MBR systemen, en om een methode te vinden om deze eigenschappen dusdanig te manipuleren dat de membraanvervuiling drastisch kan worden gereduceerd.2012-05-29T15:42:36Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992216The intention of this study was to produce a good quality, high-resolution data basis for the catchment area of the River Rhine in order to perform hydrological investigations. The area of investigation ranges from Lake Constance to the Dutch-German border. The data basis for the investigation was the time series of the water level and the runoff time series at gauges of the river Rhine and its tributary rivers with a resolution of T=1h. Further information on the gauges (such as discharge tables, discharge measurement and possibly further time series e.g. eta values) were also taken into consideration.2012-05-29T12:26:51Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992362Voor veel stadswateren is het optreden van blauwalgenbloei in het zomerseizoen een vaak terugkerend fenomeen. Waterschap De Dommel is daarom een onderzoek gestart voor een eerste inventarisatie en probleemanalyse van de blauwalgenproblematiek. Het waterschap heeft een selectie gemaakt van 20 wateren in 13 gemeenten. Er is voor gekozen om alleen die wateren in het onderzoek te betrekken, waar zich op basis van de gegevens van het waterschap in 2006 en 2007 problemen hebben voorgedaan met de waterkwaliteit. Alleen wateren, waarvan door het waterschap is geconstateerd dat er zich in minimaal twee jaar blauwalgenbloei heeft voorgedaan, worden in deze pilot beschouwd.2012-05-29T12:23:13Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1991938Nederland is verplicht om te rapporteren over de staat van Natura 2000-gebieden. Op het ogenblik wordt voor de waarborging van de natuurkwaliteit (ook bekend onder de afkorting SNL) een vegetatietypen- en monitoringsysteem opgezet voor de natuur buiten Natura 2000-gebieden. Het zou mooi zijn als het monitoringsysteem ook gebruikt zou kunnen worden voor de rapportage over Natura 2000-gebieden voor de Europese Commissie, omdat er dan geld uitgespaard kan worden. In dit onderzoek wordt voor zeven aquatische habitattypen gekeken of dit haalbaar is. Mits wordt voldaan aan een groot aantal belangrijke aannames is het in principe mogelijk om te rapporteren over de Natura 2000-gebieden aan de EC op basis van de SNL-monitoring. Wel zijn voor alle onderzochte habitattypen ‘extra’ inspanningen binnen de Habitatrichtlijngebieden noodzakelijk wil de SNL-monitoring voldoen aan de vereisten voor rapportage naar de EC. Het betreft met name het toevoegen van typische soorten aan de SNL-monitoring en het verhogen van de frequentie van de vegetatiekartering van 1x per 12 jaar naar 1x per 6 jaar.2012-05-29T10:16:58Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992380Dit artikel sluit aan op de ontwikkeling dat steeds meer mensen gebruik maken van sociale media en tijdens een crisis of incident informatie en opinies hierover publiceren, waardoor er een nieuwe informatiebron is ontstaan. Hieruit zouden waterschappen en veiligheidsregio's relevante informatie kunnen halen. D.m.v. een analyse-instrument, dat gebruik maakt van filters, is het incident op het Belgische Pukkelpopfestival geanalyseerd. Tijdens dit incident waaide er door een plotselinge storm een festivaltent om, waarbij bezoekers om het leven kwamen. Door de visualisatie van Twitterberichten (en retweets) kunnen er onregelmatigheden in het Twitterverkeer ontdekt worden. Door het filteren van Twitterberichten op mogelijke voorspellers van het incident, schade, slachtoffers en informatie over de toestand kan informatie aan het licht komen waar crisisprofessionals mogelijk naar kunnen handelen. Ook is te zien dat burgers Twitter gebruiken om elkaar bij te staan met zaken als onderdak en transport.2012-05-29T10:14:50Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992516Op de huidige wijze, waarop boezemkades genormeerd en getoetst worden, is het gangbaar om relatief hoge veiligheidsmarges te hanteren. Hierdoor is de toetsuitkomst veilig maar vrij conservatief. Op basis van nieuwe informatie, technologie en inzicht kan meer maatwerk worden geboden in zowel de normering als de toetsing. Daardoor verkleinen de veiligheidsmarges. Onnodige overdimensionering wordt hierdoor voorkomen. Dit bespaart veel geld, terwijl voldoende veiligheid gegarandeerd blijft.2012-05-29T09:48:55Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992525De fosforconcentraties in het oppervlaktewater stijgen in de door landbouw gedomineerde delen van de Drentsche Aa ondanks de flinke afname van het gebruik van meststoffen door het aangescherpte mestbeleid. In het project Monitoring Stroomgebieden is in detail gekeken naar de relatie tussen het mestbeleid en de oppervlaktewaterkwaliteit. De stijgende trend in delen van het stroomgebied van de Drentsche Aa kan worden verklaard door de toegenomen fosfaatverzadiging van de landbouwbodems in combinatie met toename van neerslag en hogere grondwaterstanden. Door bij de interpretatie van de oppervlaktewatermetingen beter gebruik te maken van de informatie uit het bodemkwaliteitsmeetnet kan zeer gericht worden gestuurd op een goede oppervlaktewaterkwaliteit.2012-05-29T09:28:26Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992523De uitwisseling van grond- en oppervlaktewater is cruciaal in het Nederlandse waterbeheer. In dit artikel wordt de seizoensafhankelijke interactie tussen grond- en oppervlaktewater voor heel Nederland in beeld gebracht voor een nat, een gemiddeld en een droog jaar. Uit deze studie, waarbij gebruik gemaakt is van versie 2.1 van het Nationaal Hydrologisch Instrumentarium (NHI), blijkt die interactie overal een rol te spelen. Wel zijn er sterke ruimtelijke verschillen in de hoeveelheid en de aard ervan. Ook in de tijd bestaat een sterke variatie in de interactie tussen grond- en oppervlaktewater: zowel de verschillen tussen de jaren als de variaties van maand tot maand zijn in veel gebieden groot. De uitgevoerde studie biedt goede perspectieven voor toepassing. Zo kunnen de kaarten en de methodiek door waterbeheerders ingezet worden in het KRW-proces.2012-05-29T09:24:55Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992515De inzet van op remote sensing gebaseerde data om inzicht te krijgen in het functioneren van hydrologische systemen en de waterhuishouding, heeft de afgelopen jaren, zeker in academische kring, een hoge vlucht genomen. De waterschappen hebben slechts een beperkt deel van dit gigantische potentieel benut om hun werkprocessen te verbeteren. Waterschappen leiden sinds langere tijd het landgebruik, maaiveld en sinds enkele jaren ook de neerslaghoeveelheden af op basis van remote sensingmethoden, maar op dit vlak valt nog veel uit te breiden en te verbeteren.2012-05-29T09:20:38Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992702De vervanging van het bestaande rioolgemaal Oostergo in Zoetermeer bood het Hoogheemraadschap van Rijnland de mogelijkheid om een aantal problemen aan te pakken en tegelijkertijd het energiegebruik van het gemaal te verlagen.2012-05-29T08:41:03Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992405Het Eems-estuarium ligt op de grens van Duitsland en Nederland en vormt de overgang van de rivier de Eems naar de Waddenzee. Vanaf de jaren negentig van de vorige eeuw is steeds duidelijker geworden hoezeer de natuurlijke processen en leefgebieden verstoord zijn. Hoe kunnen het ecosysteem van dit estuarium en de economische benutting in balans komen? Welke mogelijkheden zijn er om het estuarium weer gezond te maken? Het Programma Naar een rijke Waddenzee (PRW) geeft handreikingen met een Kennisdocument (Bos et al., 2012) en een Koersdocument (Postma et al., 2012).2012-05-29T07:54:03Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992402Het gaat slecht met veel vogels die in de Waddenzee broeden. Naast directe invloeden van menselijke activiteiten wordt vermoed dat klimaatverandering daarbij een belangrijke rol speelt. In dit artikel belichten we één aspect van klimaatverandering waarvan de gevolgen de laatste jaren al merkbaar zijn, namelijk het vaker optreden van overstromingen van nesten in buitendijkse broedgebieden. Lage kwelders vormen 's zomers belangrijke broedgebieden: in hoeverre beïnvloedt een toenemend overstromingsrisico de levensvatbaarheid van vogelpopulaties, of kunnen vogels hun nestkeuze aanpassen aan de veranderende omstandigheden? Zou uitbreiding van kwelderareaal kunnen leiden tot het creëren van een 'ecologische fuik' voor vogels en zijn er maatregelen denkbaar om de overstromingsrisico's voor kwelderbroedvogels tegen te gaan?2012-05-29T07:28:52Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992375In het Nationaal Waterplan is aangegeven dat een analyse van slachtofferrisico’s en een maatschappelijke kosten-batenanalyse (MKBA) zullen worden uitgevoerd ten behoeve van de onderbouwing van geactualiseerde waterveiligheidsnormen. Deze analyses zijn door Deltares uitgevoerd in opdracht van het Ministerie van Infrastructuur en Milieu. De rapporten zijn in november 2011 door de Staatssecretaris van I&M aan de Tweede Kamer aangeboden. In de MKBA Waterveiligheid 21e eeuw (WV21) zijn economisch optimale beschermingsniveaus voor primaire waterkeringen berekend. Hiervoor is uitgegaan van de kosten van dijkverhoging (lees versterking) en de gevolgen (in brede zin) van een overstroming. De MKBA wijst op drie gebieden waar het economisch efficiënt is om de normen in de periode tot 2050 te verhogen. Dat zijn het rivierengebied, delen van de regio Rijnmond - Drechtsteden en Almere. De MKBA geeft geen ondersteuning voor de aanbeveling om het algehele beschermingsniveau voor alle gebieden in Nederland met minimaal een factor 10 te verhogen, zoals eerder door de (tweede) Deltacommissie in 2008 aan het kabinet werd geadviseerd.2012-05-29T06:50:51Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992790Op dit moment zijn er een aantal demonstratieprojecten gaande in Nederland waarin alternatieve vormen van sanitatie worden toegepast. Een van de meest vooruitstrevende projecten is het Waterschoon project in Sneek. Hier worden 230 huurwoningen gerealiseerd (bouwproject Noorderhoek) waarbij toiletten en keukenvermalers voor organisch afval worden aangesloten op een vacuümsysteem en een vergistingsinstallatie in de wijk. Het project bouwt voort op de ervaringen van een demonstratieproject met vacuüm toiletten bij 32 woningen in Lemmerweg-Oost in Sneek.2012-05-24T13:14:35Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992720Wie bij een gemeente werkt of heeft gewerkt kent de werkwijze: zorg bij het ontwerpen van gemalen en bergbezinkbassins zoveel mogelijk voor eenheid in ontwerp en pompkeuze. Liefst ook qua merk, omdat een rioolontwerper, die de specificaties van het merk kent, efficiënter kan werken. Bovendien is het gemakkelijk in de beheer- en onderhoudsfase. Storingen zijn sneller te identificeren en onderdelen liggen op voorraad. Maar is deze manier van werken wel echt de beste?2012-05-23T15:20:18Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992719De Contactgroep Stedelijk Water is een discussieplatform met kennisuitwisseling als doel. De contactgroep is onderdeel van het Waternetwerk. Kennis komt voort uit discussies en informatieverschaffing met vakgenoten. Onlangs vond een bijeenkomst plaats in Informatiecentrum Leidsche Rijn in Utrecht.2012-05-23T15:04:14Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992718Onlangs vond de kick off plaats van Aqua_add in het stadhuis van Eindhoven. Dit internationale project is bedoeld om kennis en ervaring uit te wisselen en te kijken hoe water (in de toekomst) in het ruimtelijk gebied het beste geïmplementeerd kan worden. Tevens is het de bedoeling om watersystemen op de toekomst voor te bereiden, belanghebbenden de waarde van waarde te laten kennen en de kosten van water in beeld te brengen. Het project wordt geleid door de gemeente Eindhoven.2012-05-23T14:48:42Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992715De gemiddelde wereldburger verbruikt 4.000 liter water per dag. Daar is het water bij meegerekend dat nodig is voor voedsel en andere producten, die hij of zij gebruikt. Wel verschilt het verbruik sterk van land tot land. Veel landen doen een sterk beroep op water in landen, waar water juist schaars is. Dit blijkt uit een grote studie naar de mondiale ‘water footprint’, die onderzoekers van de Universiteit Twente hebben gedaan.2012-05-23T14:28:08Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992708Het Reinier de Graaf Gasthuis in Delft heeft een primeur in de vorm van het Pharmafilter. Dit totaalconcept voor de zorg, afvalverwerking en waterzuivering moet tot een efficiencyslag leiden en het werk van verpleegkundigen veiliger maken. Biologisch afbreekbare producten vervangen bestek, borden en po's, waardoor tijd wordt bespaard en hygiënischer gewerkt kan worden.2012-05-23T14:15:03Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992694De Kaderrichtlijn Water (KRW) schrijft in de zogeheten stroomgebiedbeheerplannen maatregelen voor om een goede kwaliteit van grond- en oppervlaktewater te bereiken. Het blijkt lastig om het rendement van de maatregelen te bepalen, omdat ze te weinig concreet zijn. Om toch het rendement van de voorgestelde KRW-maatregelen te kunnen duiden, beveelt het RIVM aan om ze te koppelen aan de bestaande, lokale beleidsplannen voor de waterkwaliteit. Dit Nederlandse beleid, dat al bestond voordat de KRW werd ingevoerd, is door waterschappen en gemeenten uitgewerkt in technische ingrepen. Hierdoor kan van deze maatregelen wel het rendement worden bepaald. Deze geconcretiseerde maatregelen kunnen bovendien worden gebruikt om richting de KRW te verantwoorden dat de stroomgebiedbeheersplannen worden uitgevoerd.2012-05-23T13:11:19Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992692De oplossingen voor goed waterbeheer in Vlaanderen zijn bekend, maar er wordt te weinig mee gedaan. Gemeenten innen de maximale bijdragen niet en de probleemgebieden in de vorm van grachten en beken zijn niet goed in kaart gebracht. Samenwerking biedt uitkomst om de problemen te lijf te gaan. De huidige crisis dwingt om naar creatieve oplossingen te zoeken, maar dat kan alleen als alle neuzen dezelfde kant op staan. Dit zijn de conclusies van de VLARIOdag 2012.2012-05-23T13:06:37Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992688Een goede methodiek voorkomt fouten in (onderhouds)werkzaamheden. Het verscherpen van toezicht zorgt voor een verbetering, weet gemeente Apeldoorn die enige tijd geleden 800 minigemalen liet inspecteren en onderhouden. Het was voor het eerst dat die inspectie volgens een methodiek uitgevoerd werd. En met succes: de kwaliteit van de minigemalen is merkbaar vooruitgegaan.2012-05-23T12:55:48Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992686De gemeente Venray heeft vrijwel direct na de ingangsdatum (1 jan. 2012) van de inspanningsverplichting van het ‘grondwaterloket’ een adviesbureau gevraagd om het nut en noodzaak van het meer uitgebreide takenpakket te onderzoeken. Voorkomen moest worden dat de gemeente inefficiënte, gedelegeerde taken uitvoert2012-05-23T12:48:20Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992683Gemeente Borger-Odoorn en waterschap Velt en Vecht willen burgers stimuleren om zelf hun regenwater af te koppelen. Onlangs werd met medewerking van lokale ondernemers een informatiemarkt gehouden. Deze markt maakt deel uit van een pilot-project, waarin de bevolking gestimuleerd wordt om af te koppelen.2012-05-23T12:37:57Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992682Het straatbeeld van Breda is flink opgefleurd sinds de revitalisatie van rioolgemaal Nieuwe Mark. Het gerenoveerde rioolgemaal oogt nu namelijk als een heus kunstwerk.2012-05-23T12:32:37Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992681Ondanks de gescheiden inzameling van regenwater voert een Verbeterd Gescheiden Stelsel (VGS) op jaarbasis niet minder dan circa 70% van het regenwater, dat in het riool belandt, af naar de rwzi. Uitsluitend bij de grotere buien van meer dan ongeveer 7 mm neerslag treden de overstorten van regenwaterriolen in werking en wordt op de locale watergangen geloosd.2012-05-23T12:23:56Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992397Zeegras heeft een rijke historie in Nederland. In de jaren dertig zijn de grote arealen verdwenen, waarmee ook een bloeiende economische bedrijvigheid verdween. Vanaf eind jaren 80 zijn er onderzoeken naar de mogelijkheid tot herstel geweest en sommige van de kleinschalige transplantaties waren succesvol op de korte termijn, maar verdwenen na enkele jaren toch weer. Een grootschalige aanplant met behulp van zaden is uitgevoerd in het najaar van 2011. Het betreft het type Groot zeegras dat rond NAP groeit, in tegenstelling tot het zeegras uit de jaren dertig dat rond de laagwaterlijn groeide. In de zomer van 2012 zal duidelijk worden wat het resultaat van de aanplant is.2012-05-22T07:12:54Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992526Kalkkorrels, die als restproduct ontstaan bij drinkwaterontharding, worden als (secundaire) grondstof contractueel afgezet naar afnemers in diverse sectoren. Deze kalkkorrels bestaan uit twee componenten: een kern van entzand en een schil van kalk (calciumcarbonaat). In 2010 hebben Waterleiding Maatschappij Limburg en het samenwerkingsverband tussen Dunea, Waternet en PWN (DPW), in samenwerking met KWR Watercycle Research Institute en de Reststoffenunie, onderzocht of het mogelijk is om calciet in plaats van zand als entmateriaal toe te passen. Het voordeel van ontharden met calciet (calciumcarbonaat) is dat de gevormde kalkkorrels voor nagenoeg 100 procent uit kalk zullen bestaan. Daardoor is een hoogwaardige afzet van kalkkorrels mogelijk.2012-05-22T06:59:27Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992522De duurzaamheid van het Nederlands watersysteem wordt bepaald door de samenhang van keuzes op basis van een nationale visie. Deze samenhang ontbreekt bij het Uitvoeringsprogramma Zuidwestelijke Delta, zo meent de Adviesgroep Borm & Huijgens. Sinds 2008 volgt ze de totstandkoming van het Uitvoeringsprogramma Zuidwestelijke Delta 2010-2015+ op de voet. In dit artikel geeft Borm & Huijgens aan hoe het regionale programma in strijd is met het landsbelang. Het plan rammelt volgens haar aan alle kanten. Waterveiligheid vraagt om een zuivere analyse van plannen en afgewogen besluiten.2012-05-22T06:54:35Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992519Een alternatief voor de aanleg van waterberging is de invoering van dynamisch peilbeheer, waarbij in extreme omstandigheden de mogelijkheden voor het vasthouden van water optimaal worden benut. In Zeewolde worden dergelijke mogelijkheden onderzocht. Het onderzoek bestond niet alleen uit theoretisch vooronderzoek maar omvatte ook enkele praktijkproeven. Welke lessen zijn daaruit te trekken?2012-05-22T06:53:11Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992518De NDSM-werf in Amsterdam-Noord is een levendig gebied. Op deze voormalige scheepswerf verzamelen zich steeds meer kunstenaars, bedrijven, bewoners en festiviteiten. De NDSM-werf wordt de komende tien tot 20 jaar ontwikkeld tot een gemengd stedelijk gebied met ruimte voor wonen, werken en cultuur. De NDSM-werf ligt op een markante plek aan de noordelijke IJ-oever, met een vrij uitzicht op het water. Karakteristiek zijn een aantal unieke scheepshellingen en gebouwen die behouden blijven. Een grote aanjager voor de ontwikkeling van het gebied is de komst van het hoofdkantoor van de HISWA annex nieuwe havenkantoor, de aanbouw van een jacht- en evenementenhaven en de internationale botenbeurs HISWA te water.2012-05-22T06:50:56Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992517Hoewel de Nederlanders in een veilige delta leven is de kans op een overstroming altijd aanwezig. Uit onderzoek van Flood Control 2015 en studenten van de Hogeschool Rotterdam bleek onlangs opnieuw dat de communicatie in tijden van een (mogelijke) overstroming niet optimaal verloopt. Om deze reden hebben de studenten tijdens het Innovation Lab Flood Control een spel ontwikkeld om de crisiscommunicatie te verbeteren.2012-05-22T06:50:09Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992513Meer dan 15 jaar praktijkervaring met de Waterharmonica kwam aan bod tijdens een goed bezochte bijeenkomst in de Efteling. De Waterharmonica is een speciaal ingerichte verbindingszone tussen een rwzi en het oppervlaktewater, waarin het effluent een meer natuurlijk karakter krijgt. Belangrijk voor waterbeheerders, omdat de Kaderrichtlijn Water expliciet om een goede ecologische kwaliteit van het oppervlaktewater vraagt. Waterharmonicasystemen zijn de afgelopen jaren op verschillende locaties in Nederland aangelegd. Op basis van de (positieve) ervaringen zijn er momenteel meerdere in ontwikkeling. De werking van de systemen is in die jaren onderzocht met aandacht voor onder andere nutriëntenverwijdering, desinfectie, zwevend materiaal, buffercapaciteit, ecotoxicologie, beheer en onderhoud, kosten en vergunningen. Tijdens het symposium werden de laatste ontwikkelingen op dit gebied gepresenteerd en werd een veldbezoek gebracht aan het Waterharmonicasysteem van de Efteling.2012-05-22T06:45:17Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992435Rapport over de resultaten van fase 2 van het Deltaprogramma IJsselmeergebied (DPIJ). Het DPIJ heeft de fase van de mogelijke strategieën op weg naar de Deltabeslissingen afgerond. In Het Nieuwe Peil legt het DPIJ verantwoording af over deze periode en kijkt het vooruit naar de volgende fase en het eindresultaat. Het Nieuwe Peil bevat niet alleen een verantwoording, de resultaten en een vooruitblik. Omdat iedereen zijn eigen beleving heeft bij het IJsselmeergebied, zijn ook persoonlijke verhalen, columns en foto’s opgenomen die het gebied kleur geven.2012-05-21T09:57:26Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992412On 30 May 2008 the Government of the Netherlands informed the national parliament about the effectiveness of preventive evacuation of coastal and river areas in case of flooding. Analysis of a case study showed that it is impossible to evacuate coastal areas preventively within a 48-hour time span preceding a worst credible scenario flood caused by a storm surge. This fact illustrates the need for alternative evacuation strategies, such as vertical evacuation (evacuating to safe havens, inside the flood zone) or shelter-in-place (hiding), to reduce loss of life and the impact of the evacuation. This paper defines these strategies and demonstrates, by returning to the case study used by the Dutch government, that they require different measures, methods of approach, and crisis management processes. In addition, it addresses the need for flexible and scalable preparation so that after detecting and understanding the threat, authorities and citizens can make decisions about different evacuation strategies.2012-05-21T09:21:31Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992395Exoten zijn soorten die door de mens bewust of onbewust in een gebied worden ingevoerd dat buiten hun oorspronkelijke verspreidingsgebied ligt. Sommige nemen in hun nieuwe leefgebied zo sterk toe dat ecologische en/of economische schade ontstaat. Vooral in de afgelopen twintig jaar is het aantal exoten dat zich wereldwijd vestigt en schade veroorzaakt gestegen. Dit is ook het geval in Nederland. Dankzij verschillende manieren van monitoring kan een overzicht gegeven worden van nieuw gevestigde soorten in de Waddenzee. De meeste vinden hun oorsprong in de Stille Oceaan.2012-05-21T08:35:42Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992389De bovengrens van de draagkracht van de Waddenzee voor bodemdieren, vissen en vogels wordt bepaald door primaire productie door microalgen op het wad en in het water. Ondanks hun belangrijke rol is er nog vrij weinig bekend over de variatie in het voorkomen van microalgen in ruimte en tijd, en de mate waarin de energie wordt doorgesluisd naar de grazers. Door de inzet van recent onwikkelde technieken, waaronder automatische meetapparatuur en satellietopnamen, wordt nu een inhaalslag gemaakt.2012-05-21T08:26:46Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992371Om een overzicht te krijgen van de in de Nederlandse wateren aanwezige blauwalgen is medio 2005 door de Universiteit van Amsterdam een grootscheepse enquête gehouden onder waterbeheerders in Nederland. De enquête was destijds gericht op het verzamelen van zoveel mogelijk gegevens over blauwalgen en de door blauwalgen geproduceerde gifstoffen, met name microcystine. De verkregen data zijn samengebracht in een database: CyanoNED. Anno 2010 zijn veel nieuwe data verzameld door de waterbeheerders. Om een landelijk beeld te krijgen van de toestand en trends met betrekking tot blauwalgen moeten deze data in één databestand worden verzameld. In opdracht van DG Water heeft DHV de beschikbare gegevens van de periode 2005-2009 op een rij gezet.2012-05-21T07:28:58Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992370Dit rapport geeft de resultaten van een enquête naar de ervaringen van waterbeheerders en provincies met het vernieuwde Blauwalgenprotocol 2010. Op grond van deze ervaringen worden aanbevelingen gepresenteerd om het protocol te verbeteren.2012-05-21T07:27:10Zhttp://library.wur.nl/WebQuery/hydrotheek/lang/1992360Rijksoverheid, provincies, gemeenten, waterschappen en drinkwaterbedrijven werken nauw samen aan een duurzaam Nederlands waterbeleid. Het Nationaal Waterplan 2009-2015 en het Bestuursakkoord Water zijn daarbij richtinggevend. In Water in beeld wordt gerapporteerd over de stand van zaken rond de uitvoering van de acties uit het Nationaal Waterplan en het Bestuursakkoord Water. Ook de uitvoering van de KRW-maatregelen uit de stroomgebiedbeheerplannen komt aan de orde.2012-05-21T07:00:56Z