پیشنهاد سردبیر

تنها غم دیگر کشورها را نخوریم! تصاویر

2011-06-11T14:35:48Z

پیرترین رفتگر تهران به علت گرسنگی در بستر بیماری افتاد

2011-05-30T20:34:37Z

در حالیکه محمود احمدی نژاد دو هفته پیش در گفت‌وگوی ویژه خبری شبکه دوم سیما اعلام کرد تنها کشور در کره زمین هستیم که هیچ خانواده‌ای در آن گرسنه نیست اما پیرترین رفتگر تهران به علت گرسنگی در بستر بیماری افتاد.

خبرگزاری مهر که یک ماه پیش این فرد را سوژه مصاحبه اش کرده بود امروز خبر داد که وی در بستر بیماری افتاده است.

این خبرگزاری در گزارشی نوشت: بدن نیمه جان عبدالله مرحومی پیرترین رفتگر شهرمان عصر روز شنبه در پارک کودک شهر زیبا پیدا شد. پزشکان علت این عارضه را ضعف عمومی ناشی از گرسنگی اعلام کردند.

پیرترین رفتگر شهرمان را به خاطر دارید؟ همان آقا عبدالله که ۷۶ سال داشت. ماهی ۲۰۰ هزار تومان حقوق می گرفت و هر شب تا صبح محدوده میدان شهر زیبا و خیابان های اطرافش را جارو می کشید. اوکه شب ها کار می کرد و روزها در مسجد می خوابید. نماز قضا نداشت، بی توقع بود و دنبال یک لقمه نان حلال و…

خلاصه همان آقا عبدالله که شما و ما او را خوب می شناسیم و بعد از مصاحبه ای که مهر با او داشت، سوژه خیلی از روزنامه ها، صدا و سیما و … شد، حالا روی تخت بیمارستان افتاده و چند شبی است که دیگر کسی صدای خش خش جارویش را نمی شنود. آقا عبدالله واقعا بی توقع بود. یادتان هست می گفت جارو سبک است اما پاهایش مجال راه رفتن را ندارند. او خواسته ای جز بازنشسته شدن ( بازنشستگی ۱۰ ساله با وجود ۱۷ سال کار) را نداشت.

کسی نمی داند که بالاخره عبدالله به آرزویش می رسد یا نه؟ آیا اجل امان می دهد جاروی رفتگری را در آستانه ۷۷ سالگی زمین بگذارد و تن پیرو علیلش را در خانه محقری که در شهرستان دارد به آغوش گرم خانواده اش بسپارد…

برای رفتگر پیر شهرمان دست به دعا بر می داریم. برای او که بعد از سوژه خیلی از رسانه ها شدن، چیزی که به دست نیاورد، خیلی چیزها را هم از دست داد؛ از جمله دلخوری پیمانکار، از دست دادن سر پناه، بی مهری خادم مسجد و…!

هاشمي رفسنجاني درگذشت مهندس سحابي را تسليت گفت

2011-05-31T14:49:00Z

جرس: رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام با صدور پیامی درگذشت مهندس عزت الله سحابی را تسلیت گفت . به گزارش پایگاه اطلاع رسانی آیت الله هاشمی رفسنجانی متن این پیام بدین شرح است :

انالله و اناالیه راجعون

خبر درگذشت جناب آقای مهندس عزت‌الله سحابی موجب تأثر و تألم‌خاطر گردید.

ضمن تسلیت به خانواده آن مرحوم از خداوند متعال برای آن فقید سعید رحمت واسعه و برای سایر بازماندگان صبر جمیل و اجر جزیل مسألت می‌نمایم.

سه شنبه 10 خرداد 1390

کات احمق!!

2011-05-29T11:18:14Z

همه هنرپیشه ایم

فقط معروف نیستیم!!

عاشقشم

2011-05-15T19:39:48Z

"رودخانه ولگا هستی
هم می شود
کنار تو
مست خوابید
هم می شود
در تو
غرق شد"

میم

انهدام دیش های ماهواره توسط بمب افکن های نیروی هوایی

2011-05-13T21:57:57Z

بنابه گزارش های رسیده بامداد امروز هشت فروند جنگنده بمب افکن های نیروی هوایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در یک عملیات درون مرزی موفق شدند چند بشقاب ماهواره و دو سه دستگاه کولر آبی مستقر در روی پشت بام نیروهای دشمن را منهدم کرده و همگی سالم به پایگاههای خود بازگشتند.

یک تحلیل گر امور نظامی که جرات نکرد نامش را فاش کند و گفت شیرم را حلال نمیکنم اگر اسم مرا فاش کنید به خبرنگار ما اظهار داشت: این حکومت جمهوری اسلامی از آن حکومتهاست که اگر دستش به بمب اتمی برسد اول آن را روی سر مردم خودش امتحان میکند.

ساعتهای بی مرگی

2011-03-27T17:41:00Z

زیر تک شاخه های بید

مجنون نشسته ام...

در انتظار نزول خوابی بی پایان...

سر خط … 1390

2011-03-20T21:43:10Z

روزگار من دیگه از این روزها گذشته .. حالا به هفته و ماه ها رسیدم … شاید هم سالها… چند ساله دیگه باید بگذره … مرا در گذر این سالها چه می شود …

اینکه امسال زود گذشت ، دیگه خیلی تکراری شده … خیلی وقته که سالها زود میگذره … سال 1389 هم مثله همه این سالها خیلی زود گذشت ولی برای من سال خوبی بود … سال گذشتن از مرزها بود … از خیلی از مرزها گذشتم ..حتی از مرزهای خود ساخته ای که به نظر می رسید هیچ چیز ارزشی نداره که پیش برم .. ولی یک روز از بین 365 روز امسال فهمیدم که خیلی چیزها ارزششو داره …

بهترین اتفاق سال : دیدن دوباره یه دوست … حامد

بهترین سفر سال : ایتالیا – ونیز

بهترین رستوران سال : رستوران کوکو

بهترین کادوی سال : یه گردنبند

بهترین فیلم سال : چهل سالگی ( سینما فرهنگ )

بهترین حادثه سال : شرط بندی تاریخ 8 شهریور

چهره های محبوب سال : آزاده ، شهروز

بهترین هم صحبت سال : مامان

بهترین دوست سال به تکرار سال های گذشته : سیما

بهترین سورپرایز سال : اختاپوس جام جهانی از طرف اهالی پرداراز

بدترین روزهای سال : جمعه 14 آبان

بدترین اتفاق سال : همین دو هفته پیش بود .. دیگه بدترین اتفاق که گفتن نداره

و خیلی اتفاقهای دیگه …..

دیگه روی این سالهای جدید برای یه شروع جدید هم نمیشه حساب باز کرد … راستش منتظر هیچ سال جدیدی نیستم … هرچند منتظر خیلی اتفاقها تو زندگیم هستم … برام فرقی نمیکنه 89 باشه یا 90 یا حتی 91… فقط نگران سالهای از عمرم هستم که می گذرن …و نگران اون روزی که بخوام اقسوس سالهای رفته رو بخورم …. ولی خب مطمئنا خیلی هم به حرف من نیست به هر حال همه این سال ها میگذرن ….

یادم نمیاد پارسال لحظه سال تحویل چه آروزیی داشتم …. ولی امسال آرزویی دارم که هیچ وقت یادم نخواهد رفت …

1389 نقطه تمام

سر خط

*سال نو مبارک

به امید بهترین ها در سال نو

دسته‌بندی شده در: نوشته های من

کار تمام وقت

2011-03-14T20:52:04Z

هیچ مردی نمی‌خواهد
عاشق زنی شود
که در سیرک کار می‌کند

از آن زن‌ها که باید روی طناب راه بروند

عاشق زنی شود
که هر لحظه ممکن است سقوط کند

و اگر سقوط نکند
هزار‌ها نفر برایش
کف می‌زنند

۲۳ اسفند ۱۳۸۹
سارا محمدی اردهالی

تنها ماندن

2011-03-09T08:18:52Z

از دستگاه پرس نمی‌ترسم
آخرش این که
دست آدم له شود

از دستگاه برش اما
بدجور می‌ترسم
این که
انگشت‌هایم آن سو بمانند
من
این سو

۱۶ اسفند ۸۹
سارا محمدی اردهالی, کارگاه

خاطرات

2011-02-28T11:51:24Z

ما با خاطراتمان زنده‌ايم‌.خاطرات‌،همه زندگی ما را تشکيل می‌دهند.هر لحظه، خود تنها يک لحظه است که به سرعت تبديل به گذشته می‌شود، در عين حال، همان لحظه،خود بر دوش ميليونها لحظه ديگر ايستاده‌است‌ و خاطره اين لحظه‌‌ها همه زندگی ما را پر می‌کند.خاطره‌هایی که ديگر گاهی منبع‌شان هم از ياد رفته است‌.فرقی نمی‌کند که مال خود ما باشد يا ديگری‌.
خاطره‌ها،حاکمان واقعی زندگی ما هستند‌،به همين دليل هم می‌شود گفت که زمان واقعی ما هم اين لحظه حاضر نيست‌.در اين لحظه، درست در همين لحظه دارد چيزی اتفاق می‌افتد که ما‌ آن را نمی‌بينيم، زيرا غرق در تصاوير خاطرات خود هستيم‌ حتی خاطره يک لحظه پيش. و آن چيز،آن اتفاق می‌رود تا روزی در آينده هويت خود را بيابد و به ياد آيد.
خاطره ها که نباشند،ما به پناهی نياز داريم‌‌،پناهی که ما را از ترکيدن و پخش شدن در خلأ باز دارد و حفظ‌مان کند،آنوقت،دوست داريم تنها شويم و چارديواری باشد که خود را در آن حبس کنيم‌.اين هم حس و نياز اين دوره ‌است‌.در گذشته مردم به جاهای باز پناه می‌بردند.زير آسمان پناه می‌گرفتند. در دامن گسترده دشت، يا پهنه دريا. ما از آن گستردگی می‌ترسيم‌. ما در خانه‌هامان پناه می‌گيريم ‌و در را به روی خودمان می‌بنديم‌.و اگر مجبور شويم از خانه بيرون آييم، خود را خانه می‌کنيم. در خود پناه می‌گيريم و در را به‌ روی خود‌ می‌بنديم.

کافه رنسانس .ساسان قهرمان

یکجورهایی یک چیزی مثل آنتی ویروس درم ایجاد شده است ... بعد از

2011-02-26T19:12:05Z

یکجورهایی یک چیزی مثل آنتی ویروس درم ایجاد شده است ... بعد از سالیان سال مبتلا بودن به تو ... یک چیزی مثل انتی-تو.
دلم برایت تنگ می شود و در میانه ی این روزمره گی که به آن دچارم و رفتن از کار به یوسف و از یوسف به کار یادت می افتم ... و رنگ لحظه تغییر می کند ... و احساساتی می شوم و خیالباف می شوم ... بعد دلتنگ می شوم ... و دلتنگی تبدیل می شود به نوعی بد عنقی ... ادامه

قیافه اش رو به خاطر نمی آورد چه برسه به بوی روسریش فقط سر

2011-02-27T20:33:55Z

قیافه اش رو به خاطر نمی آورد

چه برسه به بوی روسریش

فقط سر آستین بنفشی رو به خاطر داشت که دو سانتی متر نخ کش شده بود

موظف بود با احترام روبرو بشه با اون دوسانتی متر، جزو اعتقادات اش بود

اعتقادات با دقتی در حد دسی متر

به دنیا می پیوندم

2011-02-20T21:45:00Z

خولیو* می خواند

عقربه ها می چرخند

شمع آب می شود

و من در عمق تنهایی هایم بزرگ می شوم

بزرگ می شوم و می ترسم

می ترسم و بزرگ می شوم

لیز می خورم روی این سن های نجومی

سُر می خورم روی این عقربه های پر کار!!

صدای خنده اتاق بغلی با صدای گریه من اپرای ناموزونی می شود

که انگار خولیو دوست ندارد

فریاد می کشد!!

پ.ن : در کمال ناباوری یک سال دیگر به سنم اضافه شد...

* خواننده اسپانیایی

شهاب مقربین

2011-02-08T15:25:18Z

برای خندیدن

هنوز راه‌های زیادی پیدا می‌شود

می‌توانی جلوی آینه بایستی و

برای خودت شکلک دربیاوری

(این کار فقط یک‌بار خنده‌دار است)

می‌توانی بنشینی و

حماقت‌های زندگی‌ات را

یکی یکی پیش رو بگذاری و بشماری

(این خنده‌های بی‌شماری را در پی خواهد داشت

اگرچه کمی تلخ)

یا اگر هیچ‌یک میسر نشد

بی‌دلیل بلند شو بلند

قاه قاه بخند

(قهقهه‌های هیستریک هم

گاهی گرهی را باز می‌کنند

بگذار بگویند دیوانه‌ای

وقتی‌که دیوانگی

تنها مجالِ توست برای خندیدن)

اگر باز نشد

روی میز

دست‌هایت را به هم حلقه کن

پیشانیت را روی انگشت‌های درهم فرورفته‌ات بگذار

و زار زار گریه کن

آن‌قدر گریه کن

تا گریه‌ها تمام شوند

حتماً دیگر در تو جایی باز خواهد شد

برای یک لبخند

در ایستگاه

2011-02-18T03:44:23Z

پیاده می‌شوی
برمی‌گردم
تو از پشت زنی را می‌بینی
که شبیه من است

سوار می‌شوی
قطار می‌رود

من
قطاری را می‌بینم
عین قطاری که تو را می‌برد

۲۲ بهمن ۱۳۸۹
سارا محمدی اردهالی

پوزخند میزند چهره کریه زیستن!

2011-02-16T17:08:15Z

اینجا همه از چمدان سخن می گویند

کسی ماندن را باور ندارد

اینجا همه از لحظه های با هم بودن گریزانند

انگار که وقتشان را در هاون می کوبند

انگار که به باد نگاه می کنند

انگار که چتر میگیرند روی سر ماهی ها

تو ...

پای ماندنم نشدی

من...

اما بال رفتنت خواهم شد

بالهایی سرخ ... از نوادگان دل خونین

تو در هوا قدم بزن

من روی زمین پرواز می کنم

با حفره ای در سمت چپ سینه ام!!

دیگر چه اهمیتی دارد؟! چمدان جغد شوم رویاهایم شده.کو کو میکند و از خواب می پرم

دیگر چه اهمیتی دارد؟! با دنیا دنیا چمدان

یا با کوله پشتی ای خاکی

اینجا کسی ماندن را باور ندارد...

تو هم به رهگذری دل نبند...

آرام باش...

چشمانت را ببند ...

و تکرار کن :

"دنیا برای نرسیدن است"

Lip Paint

2011-02-08T14:07:10Z

What have you seen, lively crabs, smart foxes, cute pandas, and other kinds of animals? Not exactly, because what is shown here is merely one thing: lips, and of course coming with various patterns. Isn’t that incredible, our lips now can create impressive paintings too?!

درگاه

2011-02-02T14:23:04Z

در اتاق کناری خواب رفته‌ای
در‌ها و پنجره‌ها باز است
پرندگان به هوای دانه به این خانه می‌آیند

من
در قاب در
دست به سینه
لبخند می‌زنم

تو
قلب مرا خورده‌ای

۶ بهمن ۱۳۸۹
سارا محمدی اردهالی

زیستن در زمان صفر

2011-01-26T03:11:42Z

سید ابراهیم نبوی

مشکل بزرگ مهاجر این است که محکوم زمان صفر است اما توهم می کند با چیدن پاره های خبر می تواند خود را به روز برساند

گفته ام پیش از این و تکرار می کنم که وقتی مهاجر می شوی، چه خود خواسته باشی و چه به تبعیدی ناگزیر رفته باشی و چه از هراس مرگ تن به گریز داده باشی، زمان برایت روی لحظه ای که رفته ای صفر می شود؛ منجمد می شود و سخت است که فکر کنی می توانی بدون داشتن رابطه بیواسطه یا حداقل رابطه کامل در زمان حال کشوری که از آن آمدی زندگی کنی. یک مشکل بزرگ مهاجر این است که محکوم زمان صفر است، اما توهم می کند که با چیدن پاره های خبر و واقعه می تواند خود را به روز برساند. می شوی مهاجر پنجاه و هفتی یا شصت و هفتی یا هفتاد و هفتی یا هشتاد و هشتی. نشانه های این صفر شدن زمان بسیار است و هر کدام علامتی است بر وضعیت بیرون افتادن از گردونه.

معمولا مهاجر زمان بعد از خروج خود را بسختی می فهمد. گاهی سعی می کند نفهمد، گاهی تلاش می کند تا زمان را چنانکه دوست دارد تعریف کند، زمانی نوستالژیک می سازد که با آن غم غربت اش را تسکین دهد. ما همین کار را با روستای پدری هم می کنیم، درخت و رودخانه و چای اول صبح و شیر تازه و نان داغ و شب پرستاره و مهر مادربزرگ و دختران کوزه به دوش مش عباس را به ذهن می سپاریم و پشه و مگس و گرد و خاک و بیحوصلگی و کسالت و چرک و زخم و همه اینها را از یاد می بریم. بسیاری از مهاجران را دیده ام که سال 1356 را چنان تعریف می کنند، انگار که سال 2005 سوئیس است، یا دیده ام دوستان چپ را که از انبوه میلیونی هواداران شان در سال 59 چنان تعریف می کنند انگار رژه ارتش سرخ در 1927 مسکو بوده، یا مردمانی که از روزهای جنگ در تهران چنان تعریف می کنند انگار هر روز یک تانک به خانه شان شلیک می کرده، یا بچه هایی که از دوران خاتمی چنان تعریف می کنند که انگار ملت هر روز کف خیابان روزنامه می خواندند و شب ها پارتی می رفتند، همین و همین.

واقعیت این است که ما در گذشته دخالت می کنیم. یادمان می رود که دوستان مان ماندند و زندگی کردند و هر چه اصرارشان کردیم نیامدند به فرنگ. یادمان می رود که از بیکاری و بی کسی چنان آواره شده بودیم که زدیم به کوه و بیابان و گریختیم تا پناهی بیابیم. یادمان می رود که تا آخرین روز هم مثل بسیاری از ناچار مردم، دست به سینه ارباب قدرت بودیم و حالا همان ها که مثل خودمان بودند، مزدور می خوانیم. دوست من چنان از رنج های دهه شصت سخن می گوید که یادم می رود که سال 1356 به فرنگ آمده است. واقعیت این است که هر مهاجری برای اثبات خود نیاز به دستکاری در واقعیت دارد. گاه این کار را چنان می کند که تبدیل می شود به یکی از هزاران دائی جان ناپلئونی که تمام سخنان شان نواری دو ساعته است که هر روز یک ساعتش را می گویند و هر روز تغییرش می دهند. گاه نیز عادلانه تر و منطقی تر و مسوولانه تر با گذشته رفتار می کنیم. یادمان نمی رود که خوب و بد گذشته را در خاطره مان حفظ کنیم و از یاد نبریم که با تغییر واقعیت در ذهن مان، رخدادهای پیشین تغییر نمی کنند.

بسیاری از مهاجران، زمان و واقعیت را برای حقانیت خود تغییر می دهند. اگر سال 1357 از ایران بیرون آمده باشند، مهم ترین واقعه کشور می شود انقلاب ایران و اگر سال 1367 از ایران بیرون آمده باشند، مهم ترین واقعه تاریخ ایران می شود کشتار 67 و اگر سال 78 از ایران بیرون آمده باشند مهم ترین رویداد کشور می شود هجدهم تیر دانشگاه و اگر سال 88 بیرون آمده باشند، مهم ترین رویداد کشور می شود جنبش سبز. انگار پیش از آن نه جنبشی بوده و نه مردمی به کاری مشغول بودند و انگار بعد از خروج آنان همه زندگان در خاک وطن دفن شدند. در حقیقت در تعیین این مبدا تاریخی، خودمان و حقانیت خودمان را پنهان می کنیم. با رفتن من در سال 57 ایران زباله دانی شد و همه چیز از بین رفت. هر کس در آنجا بود یا کشته شد یا کشتار کرد. انقلابیون همه خائن بودند و هر که از حکومت پیشین بود لاجرم بیگناهانی که تنها کارشان پیش بردن کشور بود و هیچ اشتباهی هم نکردند و همه آن یک میلیون نفری که به خیابان آمدند احمق های فریب خورده بودند.

یکباره کاشف فروتن گوادالوپ می شویم و چنان انقلاب را تفسیر می کنیم انگار فرانسوا میتران خلبان آیت الله خمینی بود و جیمی کارتر قاتل شاه. اگر مهاجر دهه شصت باشیم، رژیم سابق را بکلی خائن می دانیم و رژیم بعد از 67 را مزدور. تنها " قبیله من" می شوند همان اعدامی های 67 که جز آزادی هیچ نمی خواستند. هیچ ربطی هم به حمله مجاهدین خلق نداشتند و تمام شان بیگناهانی بودند که جابرانه و ستمگرانه کشته شدند. یک نفر هم پیدا نمی شود که محض رضای خدا به ما نشان بدهد که این زندانیان بخاطر دفاع از آزادی زندانی شدند. پیش از این پذیرفته ایم که زندانبانان و قاتلان جنایتکار بودند. ولی آیا واقعا مجاهدین خلق و چریکهای فدائی خلق و حزب توده در طول مبارزات چندین و چند ساله شان، یک روز از آزادی همه مردم ایران و از دموکراسی دفاع کرده اند؟ یک شاهد مثال بیاورید تا همه دست پشیمانی از بی خردی و جبن مان بگزیم که چقدر احمق بودیم که این جنایت را نفهمیدیم و چقدر احمق تر که برای اعتراض به آن تا پای اعدام نرفتیم، مگر نه اینکه همه و همه و همه آنها که قبل از سال 1367 از ایران خارج شدند یا در معرض اعدام بودند یا حداقل یک بار کشته شده بودند؟

اگر سال 1378 از ایران خارج شده باشیم، قربانی بی کفایتی و ترس خاتمی هستیم و هر روزمان شب نمی شود اگر به خاتمی فحشی نثار نکنیم. من نمی فهمم در روز هجده تیر کلا هزار نفر در دانشگاه تهران معترض بودند، این خیل ده هزار نفری رهبران جنبش دانشجویی در فرنگ چه می کنند؟ آیا تاج زاده و خاتمی و معین سردسته حمله به دانشگاه تهران بودند که هنوز بعد از این همه سال، یادشان می رود که حداقل در آن روز چه رخ داد؟ داغ دل جنبش سبزی ها را تازه نمی کنم که هنوز از گرد راه نرسیده اند و وقت برای گفتن از آنان بسیار است. بگذار تکرار کنم که من پشت دفاع از این قربانیان 57 و 67 و 78 و 88 الزاما خیرخواهی و عدالت جویی نمی بینم. دفاع می کنیم چون می خواهیم خودمان را اثبات کنیم. گاهی اوقات حتی تیزبازی در می آوریم، با ولایت فقیه مخالف می شویم، در حالی که تا آخرین روز خروجمان به آن قسم خورده بودیم، می شویم مدافع قربانیان 67 در حالی که اصلا روح مان تا پس از پناهنده شدن از این ماجرا خبر نداشت و رای مان را پس می خواهیم بگیریم، در حالی که اصلا رایی نداده بودیم.

زمان تمدنی یکی از مهم ترین موضوعات اختلاف میان داخلی ها و خارجی هاست، ایرانی های داخل و خارج براساس زمان تمدنی خود زندگی می کنند. آنها که به عنوان مهاجر وارد جامعه فرنگی شده و آداب و رفتار آنان را پذیرفته اند و ایران تنها برایشان یک کشور توریستی است، وضعی دیگر دارند. نه موضوع گفتگوی ما هستند و نه از وضع مهاجر حاشیه نشین تبعیت می کنند. اما آنها که ساعت شان با ایران تنظیم می شود، در فضای سیاسی ایران فعالند و در محیط ایرانیان فعالند، معمولا دچار نوعی تاخیر تمدنی هستند. مثلا وضع ترجمه در ایران در شرایطی است که اکثر آثار مهم ادبیات جهان تا پنج سال قبل در ایران بفارسی ترجمه شده است، یا اکثر فیلمهای مهم کارگردانان معتبر جهان به فاصله چند ماه در دسترس است، یا اکثر آلبوم های موسیقی جدید جهان در دسترس علاقمندان آن است و در مورد بسیاری از آنها در همین مطبوعات سراسر سانسور نوشته می شود. اما مهاجر حاشیه نشین نه در زمان اکنون ایران، از نظر اجتماعی و فرهنگی و هنری، بلکه در زمان صفر خود زندگی می کند. مثلا من موسیقی راک را تا سال 2003 ممکن است بشناسم، چون در این سال از ایران بیرون آمدم و با وجود اینکه در شهری زندگی می کنم که هر ماه سه کنسرت بزرگ راک در آن برگزار می شود. در مورد ترجمه هم همین وضع است، من چون از آثار ترجمه داخل ایران استفاده می کنم، ممکن است شناختی عالی از املی نوتومب یا بارگاس یوسا یا جومپا لاهیری یا استفانو بنی یا الساندرو باریکو یا ایشی گورو یا آثار هنر مدرن که در سه چهار سال گذشته ترجمه شده است، داشته باشم، اما هیچ تضمینی وجود ندارد مهاجر حاشیه نشینی که در بروکسل و در کوچه املی نوتومب یا در لندن در چند متری ایشی گورو یا در بستون در چند کیلومتری جوپالاهیری زندگی می کند، او را بشناسد و با وجود اینکه زبانش زبان جهانی است، اما از ادبیات جهان بیست سال عقب می افتد. طبیعی است که حرف شما درست است که در ایران سانسور وجود دارد ولی مترجمان ایران هنوز مترجم دردها را ترجمه می کنند و شعله فرهنگ را زنده نگه می دارند.

وقتی انقلاب ایران رخ داد، به دلیل همزمانی آن با دولت جیمی کارتر حامی حقوق بشر، که از سوی مردم به عنوان شریک شاه در استبداد قلمداد می شد، تقریبا همه گروهها جز معدودی جریانهای راستگرای لیبرال مثل نهضت آزادی و حامیان حقوق بشر، همه از حقوق بشر امپریالیستی حرف می زدند. جز معدودی مانند دکتر مصطفی رحیمی و همراهانش در میان استادان دانشگاه اگر کسی خدای ناکرده از حقوق بشر دفاع می کرد، از سوی اقلیت فدائیان و جنبش مسلمانان مبارز که فرقی هم با هم نداشتند، " لیبرال های جاده صاف کن امپریالیسم" خطاب می شد. غصه نخوریم که این فلاکت چپ روی فقط مختص ما نبود، اگر انقلاب ایران ناخودآگاه و تحت آموزه های آیت الله خمینی و دکتر شریعتی بدترین دستآوردهای کمونیسم را به اسلام ناب محمدی چپانده بودند، در یمن دولت کمونیست بر سر کار بود، در سوریه و عراق حزب بعث چپ سر کار بود، در ترکیه چپ ها همه کاره فرهنگ بودند، افغانستان بکلی دست روسیه بود، فلسطین و لبنان زیر سیطره انواع چپ بودند و حتی اسرائیل هم از سوی چپ ها نوعی حکومت شبه سوسیالیستی داشت. اگر قهرمانان دهه پنجاه ما مشتی تروریست بودند، در ایتالیا و آلمان و ایرلند و اسپانیا نیز همین وضع بود.

شاید سقوط کمونیسم باعث شد توجه به حقوق بشر باب شود. آخرین مقاومت کمونیست های سابق از بین رفت و دو دوره دولت کلینتون حقوق بشر را به عنوان پدیده ای جدی در جهان تثبیت کرد. چنین شد که بسیاری از مهاجرین حاشیه نشین ایرانی که تا پیش از آن همه طرفدار انواع تروریسم و مبارزه مسلحانه بودند، زودتر از داخلی ها رنگ قرمز شان کم کم سبز شد و یاد گرفتند حقوق بشر هم شیئی مفیدی است. بسیاری از آنان به این امامزاده مشرف شدند و خدای را هزار بار شکر که جمهوریخواهان و لیبرالان و دموکرات های بسیار از دل آن چپ ها بیرون آمدند. همین اتفاق در داخل ایران هم افتاد، همان ها که انقلابی بودند بتدریج و در یک دوره طولانی به سوی اندیشه های حقوق بشری و دموکراتیک کشیده شدند و حقوق انسانی مورد توجه قرار گرفت و این اتفاق مبارک در دوره حضرت خاتمی رخ داد. شاید دوری ایرانیان داخل و بیرون از همدیگر باعث شد که این دو گروه ندانند که همان اتفاقی که در آن سوی آب افتاده در این سوی آب هم افتاده است. علیرغم اینکه بسیاری از نیروهای خارج نشین اوضاع داخل را رصد می کردند، اما گاهی چنان از دموکرات شدن بعضی مذهبی ها ابراز شگفتی می کردند که انگار خودشان تا دو سال قبل معتقد به تروریسم ناب نبودند.

البته شرمیده ام به قول تاجیکان خوش زبان که بگویم بسیاری از حاشیه نشینان امروز هم مغزشان روی دو کانال کار می کند، وقتی فارسی فکر می کنند و حرف می زنند و نظر می دهند، همان تندروهای عقب مانده و خشن هستند که جز به مرگ و نابودی فکر نمی کنند، و وقتی به زبان محلی انگلیسی و فرانسه و آلمانی فکر می کنند، انگار مسترهاید و دکتر جکیل شان جای خودش را پیدا می کند و می شوند موجوداتی دموکرات و اهل مدنیت. شاید غریب واقعه و عجیب حادثه در میان این دعوا این باشد که بسیاری از مسائلی که سالها قبل برای ایرانیان تابو بود، بسیاری از مسائل در حوزه اخلاق جنسی، زندگی خانوادگی، تربیت اجتماعی، احترام گذاشتن به حقوق زنان و کودکان، جدایی دین و دولت، در جامعه ایران، برخلاف خواست دولت و در افکار عموم طبقه متوسط و روشنفکران، بخوبی پیش رفت، اما برعکس در بلاد کفر، ایرانیان گریخته از اسلام و عرف، همان آداب و عادات را حفظ کردند.

*نظرات وارده در یادداشت ها لزوما دیدگاه جرس نیست.