මගේ අත්දැකීම්

ඩිජිටල්කරණයේ ජෝගිය සහ පහළින් වැඩෙන යථාර්ථය

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Sun, 04 Oct 2026 08:50:24 +0000

ශ්‍රී ලංකාවේ ඩිජිටල් පරිවර්තනය (Digital Transformation) යනු එක රැයකින් සිදු වූවක් හෝ හදිසියේ මතුවූවක් නොවේ. එය වසර තිහකට ආසන්න කාලයක් පුරා ක්‍රමානුකූලව, එකිනෙකට වෙනස් පියවර ඔස්සේ ගෙඩනැගෙමින් පවතින දීර්ඝ ක්‍රියාවලියකි. "අපි තාමත් දියුණු වෙමින් පවතින රටක්" යන සාම්ප්‍රදායික නිදහසට කරුණ මෙන්ම, අපගේ ඩිජිටල්කරණයද තවමත් පවතින්නේ අසම්පූර්ණ, පරිණාමය වෙමින් පවතින මට්ටමකය.

අතීතය දෙස ආපසු හැරී බැලීමේදී, මෙම ගමන මූලික අවධි කිහිපයකට බෙදා වෙන් කර හඳුනාගත හැක:

1990 - 2005 (ආරම්භක අවධිය): රාජ්‍ය සහ පෞද්ගලික අංශයට ICT සංකල්පය හඳුන්වා දීම, මූලික අන්තර්ජාල සහ විදුලි සංදේශ යටිතල පහසුකම් ඇති කිරීම, ICTA (තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණ නියෝජිතායතනය) පිහිටුවීම සහ "e-Sri Lanka" වැනි ජාතික මට්ටමේ දැවැන්ත ව්‍යාපෘති සඳහා මුලපිරීම සිදුවූයේ මේ කාලයේදීය.
2005 - 2015 (ව්‍යාප්ති අවධිය): රාජ්‍ය සේවාවන් මාර්ගගත (Online) කිරීමේ ප්‍රථම අඩිතාලම දැමීම, Lanka Gate යටිතල පහසුකම්, රාජ්‍ය වෙබ් අඩවි (Government Portals) ආරම්භ කිරීම, පාසල් සහ විශ්වවිද්‍යාල මට්ටමින් ICT අධ්‍යාපනය ප්‍රවර්ධනය කිරීම සහ ජංගම දුරකථන හා බ්‍රෝඩ්බෑන්ඩ් භාවිතය ශීඝ්‍රයෙන් ව්‍යාප්ත වීම සිදුවිය.
2015 - 2020 (ආයතනික පද්ධතිකරණය): LankaPay, Mobile Banking වැනි ඩිජිටල් ගෙවීම් පද්ධති සංවර්ධනය වීම, රාජ්‍ය ආයතන තුළ අභ්‍යන්තර MIS සහ HR පද්ධති ස්ථාපිත කිරීම, Google Workspace වැනි Cloud-based සේවාවන් භාවිතය වැඩිවීම සහ Paperless Office (කඩදාසි රහිත කාර්යාල) සංකල්පයේ ආරම්භය සලකුණු විය.
2020 - 2022 (වේගවත් වර්ධනය): කොවිඩ් වසංගතයත් සමඟ Remote Work (නිවසේ සිට වැඩකිරීම), Online Education (Zoom, LMS platform) සහ e-commerce භාවිතය වේගයෙන් වර්ධනය වූ අතර, රාජ්‍ය සේවාවන් රැසක් අනිවාර්යයෙන්ම online මාරුවීමට සිදුවිය.
2022 න් පසු (නූතන පියවර): e-NIC, GovPay, Digital Economy Strategies, Startups සහ Innovation Ecosystem ප්‍රවර්ධනය වැනි සංකල්ප කරළියට ආ අතර, Data-driven Governance සහ Artificial Intelligence (AI) කෙරෙහි රාජ්‍ය අවධානය යොමුවීමට පටන් ගත්තේය.

නමුත් ප්‍රශ්නය වන්නේ, වසර 30ක් පුරා මෙතරම් තාක්ෂණික පියවරයන් තැබූ රටක සැබෑ ඵලදායිතාව සහ රාජ්‍ය සේවයේ කාර්යක්ෂමතාව ඉහළ ගොස් තිබේද? යන්නයි.

ආර්ථික අර්බුදයකින් බැටකන, ජනතාව අත්‍යවශ්‍ය බදුවලින් මිරිකී සිටින රටක, ඩිජිටල්කරණය යැයි කියාගනිමින් සංවිධානය කරනු ලබන මහජන මුදල් නාස්ති කරන ‘AI සති’ (AI Weeks) හෝ ප්‍රදර්ශනාත්මක ජෝගි දෙස බලන විට, රාජ්‍ය සේවයේ අත්දැකීම් ලත් පුරවැසියෙකු ලෙස නිහඬව සිටීම ආත්මගරුත්වයට කරන නිගාවකි.

සංවර්ධනය සිදු විය යුත්තේ උඩින් පහළටද? පහළින් ඉහළටද?

දීර්ඝ කාලයක් තිස්සේ මෙම විෂය පිළිබඳ අධ්‍යයනය කරමින් සහ ප්‍රායෝගිකව රාජ්‍ය ආයතන තුළ පද්ධති ගොඩනැගීමට උත්සාහ කළ අයෙකු ලෙස මා ලැබූ ලොකුම අත්දැකීම නම්, අප රටේ රාජ්‍ය සංවර්ධන මොඩලය සම්පූර්ණයෙන්ම උඩුයටිකුරු වී ඇති බවයි. එ නිසා "උඩින් පහළට (Top-down) සිදු කරන සංවර්ධනය වෙනුවට පහළින් ඉහළට (Bottom-up) සිදු කරන සංවර්ධනය වඩාත් ප්‍රායෝගික බවයි."

වසර 30ක් තිස්සේ රාජ්‍ය නායකයින් සහ ප්‍රතිපත්ති සම්පාදකයින් උත්සාහ කළේ "ඉහළ සිට පහළට" (Top-down Development) සංවර්ධනය ගෙන ඒමටයි. ඔවුන් ඉහළ මට්ටමේ ප්‍රතිපත්ති සැකසූහ. මිල අධික මෘදුකාංග සහ උපකරණ මිලදී ගත්හ. නමුත් සිදුවූයේ කුමක්ද? පහළ මට්ටමේ සිටින රාජ්‍ය නිලධාරියාගේ ICT දැනුම, ඩිජිටල් සාක්ෂරතාවය සහ ආයතනික යටිතල පහසුකම් දියුණු වී නොතිබීම නිසා ඉහළින් ගලා ආ ඩිජිටල්කරණය ග්‍රහණය කර ගැනීමට පහළ මට්ටම් අසමත් විය. අප රටේ නිතර සිදුවන්නේ ඉහළ මට්ටමින් විශාල ඩිජිටල් සංකල්ප සහ ප්‍රතිපත්ති හඳුන්වා දීමයි. නමුත්, ඒ සංකල්ප ග්‍රහණය කර ගැනීමට තරම් පහළ මට්ටමේ රාජ්‍ය නිලධාරීන්ගේ ICT දැනුම, ඩිජිටල් සාක්ෂරතාවය සහ යටිතල පහසුකම් දියුණු වී නොමැත. එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ඉහළින් කෙරෙන සැලසුම් පහළදී සම්පූර්ණයෙන්ම බිඳ වැටේ.

නමුත් සැබෑ සාර්ථකත්වය රැඳී ඇත්තේ "ඉහළ සිට පහළට" සංවර්ධනය සිදු කරන අතරවාරයේ දීම එම ඉලක්ක වෙත ගමන් කල හැකි ආකාරයෙන් වූ "පහළ සිට ඉහළට" (Bottom-up Development) කෙරෙන සංවර්ධන රටාවකය. අනාගතයේ සිදුවිය හැකි තාක්ෂණික වෙනස්කම් අධ්‍යයනය කරමින්, පහළ මට්ටමේ රාජ්‍ය නිලධාරියාගේ සාක්ෂරතාව සහ ආයතනික පරිසරය සූදානම් නොකර, කෝටි ගණන් වැය කර හඳුන්වා දෙන කොතරම් උසස් පද්ධතියක් වුවද අවසානයේ අසාර්ථක වේ.

රාජ්‍ය ඩිජිටල්කරණය අසාර්ථක වන සැබෑ බාධක

වසර ගණනාවක රාජ්‍ය සේවා අත්දැකීම් ඇසුරෙන් මා හඳුනාගත් ප්‍රධාන අභියෝග කිහිපයකි:

1. යටිතල පහසුකම් පරතරය (Infrastructure Gap): ප්‍රධාන කාර්යාල සහ ග්‍රාමීය මට්ටමේ රාජ්‍ය ආයතන අතර පවතින තාක්ෂණික සහ සන්නිවේදන පහසුකම්වල පවතින විශාල අසමානතාවය.

2. ඩිජිටල් සාක්ෂරතාවයේ අඩුව (Digital Literacy): වසර ගණනාවක් රාජ්‍ය සේවයේ නිරත නිලධාරීන් අතුරින් බහුතරයකට නූතන මෘදුකාංග හෝ ඩිජිටල් මෙවලම් හැසිරවීමට ඇති නොහැකියාව.

3. වෙනස්වීම් වලට දක්වන ප්‍රතිරෝධය (Resistance to Change): සාම්ප්‍රදායික කඩදාසි සහ ගොනු මත පදනම් වූ ක්‍රමවේදයන්ගෙන් මිදී නව තාක්ෂණයට මාරුවීමට රාජ්‍ය සේවකයින් තුළ පවතින මානසික බිය සහ අකමැත්ත.

4. ප්‍රතිපත්ති සහ ක්‍රියාත්මක කිරීමේ පරතරය (Policy & Implementation Gap): රාජ්‍ය මට්ටමින් කොතෙක්ෂුන්දර circulars, blueprints සහ ප්‍රතිපත්ති සැකසුවද, ඒවා බිම් මට්ටමේදී ප්‍රායෝගිකව ක්‍රියාත්මක කිරීම සඳහා යාන්ත්‍රණයක් නොමැතිකම.

5. සයිබර් ආරක්ෂණ අවදානම් (Cyber Security Risks): පද්ධතිවල පවතින තාක්ෂණික දුර්වලතා සහ දත්ත ආරක්ෂණය පිළිබඳ පවතින අවම දැනුවත්භාවය.

6. පද්ධති බිඳවැටීම් සහ සුසංයෝගයක් නොමැතිකම (System Fragmentation): විවිධ ආයතන විසින් තනි තනිව සකස් කරනු ලබන, එකිනෙක හා සම්බන්ධ විය නොහැකි (Interoperability නැති) හුදකලා පද්ධති නිසා මහජන මුදල් අපතේ යාම.

7. මූල්‍ය සහ සම්පත් බාධාවන් (Financial Constraints): නඩත්තු කටයුතු සහ යාවත්කාලීන කිරීම් සඳහා අඛණ්ඩව ප්‍රතිපාදන වෙන් නොවීම.

එයින් ඩිජිටල් සාක්ෂරතාව සහ වෙනස්වීමට ඇති ප්‍රතිරෝධය, ප්‍රතිපත්ති සහ ක්‍රියාත්මක කිරීමේ පරතරය (Policy & Implementation Gap), පරිපාලනමය හා දේශපාලනික බාධා සහ පද්ධති බිඳවැටීම් සහ සුසංයෝගයක් නොමැතිකම (Fragmentation) යන කරුණු ප්‍රමුඛය.

නිලධාරීවාදය, දේශපාලනික හස්තය සහ හුදකලා වූ කැපවීම්

ප්‍රායෝගික අත්දැකීමක් ලෙස, ආයතනික වශයෙන් තිබූ සීමිත පහසුකම් සහ අවම දැනුම සහිත පරිසරයක වුවද, ක්‍රමානුකූලව පද්ධතියක් දියුණු කිරීමට අප උත්සාහ කළෙමු. ඉහළ නිලධාරීන්ගේ අවබෝධය නොමැතිකම, පුහුණුව සඳහා ප්‍රතිපාදන නොමැතිකම වැනි බාධක හමුවේ වුවද, නිවාඩු පවා කැප කරමින්, අමතර ගෙවීම් නොලබා, ජාතික කර්තව්‍යයක් ලෙස සිතා Infrastructure + Skills + Policy + Execution කියන සාධක හතරම සංවර්ධනය කිරීමට පෞද්ගලිකව වෙහෙස මහන්සි වී කටයුතු කළෙමු.

නමුත් ඛේදවාචකය නම්, පරිපාලනය මාරු වන විට හෝ දේශපාලනික තීරණ වෙනස් වන විට, එකී කාර්යයන් හි වටිනාකම නැති වී යාමයි. වෘත්තීය ඇගයීමක් හෝ ආර්ථික ප්‍රගතියක් නැති තැන, වසර ගණනාවක කැපවීමෙන් පසු ඉතිරි වන්නේ ආත්ම තෘප්තිය පමණි. පද්ධති ගොඩනැගීමට දහඩිය හෙලූ අය පිටුපසට තල්ලු වී, අවසානයේ අන් අය කළ කැපවීම්වල ගෞරවය තමන් පිට පටවා ගන්නා පිරිසක් රාජ්‍ය සේවය තුළ බිහිවීම කණගාටුදායක තත්ත්වයකි.

ඉදිරි මඟ: ප්‍රදර්ශනවලින් ඔබ්බට ගිය තිරසාර ඩිජිටල්කරණයක්

ඩිජිටල්කරණය යනු හුදෙක් ප්‍රදර්ශන පැවැත්වීම, සම්මන්ත්‍රණ සූදානම් කිරීම හෝ නවීන AI යෙදුම් පෙන්වමින් ජනතාව මුළා කිරීම නොවේ. සැබෑ ඩිජිටල් පරිවර්තනයක් උදෙසා:

විනිවිදභාවයෙන් යුතු අධීක්ෂණ යාන්ත්‍රණයක් තිබිය යුතුය. මන්ද යත්, ප්‍රගති වාර්තා සහ අධීක්ෂණය නොමැතිකම නිසා වසර ගණනාවක් තිස්සේ බොහෝ ව්‍යාපෘති නාස්ති වී ගොස් ඇත.

පහළ මට්ටමේ රාජ්‍ය සේවකයාගේ සිට සමස්ත පුරවැසියා දක්වා තාක්ෂණික සාක්ෂරතාව උසස් කරන ප්‍රායෝගික වැඩපිළිවෙලක් තිබිය යුතුය.

තාක්ෂණය හුදෙක් දේශපාලන වේදිකාවේ සටන් පාඨයක් කර නොගෙන, රටේ සැබෑ ඵලදායිතාව සහ ජනතාවගේ ජීවන තත්ත්වය නංවාලීමට භාවිත කළ යුතුය.

දේශපාලනික හා පරිපාලනමය බාධක හමුවේ වුවද, නිවැරදි සැලසුම්, පහළ සිට ඉහළට යන සංවර්ධන මොඩලයක් සහ කැපවීම තුළින් රටට සැබෑ වෙනසක් උදාකර දිය හැක. ජනතාවගේ බදු මුදල් නාස්ති වන තවත් එක් ඵලරහිත ප්‍රදර්ශනයකට සීමා නොවී, රටේ අනාගතය වෙනුවෙන් තිරසාර හා ප්‍රායෝගික ඩිජිටල් සැලැස්මකට අවතීර්ණ වීමට කාලය එළඹ ඇත..

මෙය රාජ්‍ය සේවයේ තිත්ත යථාර්ථයට මුහුණ දුන් පුරවැසියෙකුගේ හඬයි. අදාළ බලධාරීන්ගේ නෙත් පෑදීමට මෙය හේතු වනු ඇතැයි බලාපොරොත්තු වෙමි.

නෙට්වර්ක් එක fail වෙද්දි ශ්‍රී ලංකාවේ ටෙලිකොම් පැමිණිලි පද්ධතිය

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Wed, 19 Aug 2026 17:24:34 +0000

අද කාලේ internet connection එක කියන්නේ luxury එකක් නෙවෙයි—එක basic need එකක්. වැඩ කරන්න, ඉගෙන ගන්න, online income earn කරන්න, social life maintain කරන්න… මේ හැමදේම connectivity එක මත depend වෙනවා. ඒත් මේ system එක fail වෙද්දි, user එකට තියෙන option එක මොකක්ද? මේ ලිපියෙන් බලන්නේ ඒක. real experience එකක් හරහා.

මුල් ගැටළුව තමයි “Signal තියෙනවා… use කරන්න බැහැ” මෙම case එකේ user එකට මුහුණ දුන්නේ common problem එකක්. Signal bars තියෙනවා… ඒත් internet use කරන්න බැහැ. එකම තැන ඉඳලා signal strength එක fluctuate වෙනවා. සමහර වෙලාවට speed එක usable, සමහර වෙලාවට completely dead.

මෙවැනි situation එකක් ගොඩක් අයට familiar. නමුත් මෙය “normal” එකක් නෙවෙයි—මෙය service quality failure එකක්. ඒකෙදි පළමු පියවර වෙන්නේ Service Provider එකට complaint එක දාන එකයි. සාමාන්‍යයෙන් අපි කරන දේ—customer care එකට call කරන එක. Complaint එක log වෙනවා, reference number එකක් දෙනවා, “we will look into it” කියලා කියනවා.

මෙතන වැදගත්ම දේ තමයි කරන දේවල් record තබාගන්න එක. Dates, complaint numbers, calls වගේ හැමදේම වැදගත්. මේ case එකේත් ඒ steps follow කරලා තියෙනවා. ඒත් result එකක් නැහැ. මම මේ දේ කලා. වරක් දෙවරක් නොවෙයි කීප වතාවක්ම අවුරුදු ගානක් පුරාවට. හැම ඒකම රෙකෝඩ් තිබුනා මම ගාව. කම්ප්ලේන් නම්බර්ම බර ගානක්.

දෙවන පියවර තමයි TRCSL වෙත යාම. Issue එක resolve වෙන්නේ නැති නිසා, complaint එක TRCSL වෙත escalate කරනවා. මම මේක Consumer Affairs Authority එකටත් දැම්මා. TRCSL කියන්නේ Sri Lanka telecom sector එක regulate කරන authority එක. එතනදි Investigation එක start වෙනවා. Communication එකක් එනවා. Userට හැඟෙන්නේ “හරි, දැන්වත් issue එක solve වෙයි” කියලා. නමුත් ඊට පස්සේ තමයි interesting (ඒත් frustrating) part එක.

මෙතනදි Hutch එකෙන් මගේ ගෙදරට ආවා. ටෙස්ට් එකක් කළා. ඒ අය පිළිගත්තා වරදක් ඇති බව. “වෙනස් කිරීම් කරලා බලන්න ඕන, ඒ වෙනස්කම් කරලා ආයෙ එනවා” කියලා කිව්වා. ඒත් තවමත් ඒ අය ආවේ නෑ. ඊට පස්සේ Hutch ඔෆිස් එකෙන් email එකක් ආවා “හරි” කියලා issue එක resolve වුණා කියලා සඳහන් කරලා. මම ඒකට පිළිතුරු දුන්නා සිදුවීම විස්තර කරලා. දෙවන වතාවක් එනව කිව්ව ආවේ නැහැ කියල. ඒත් එතනින් පස්සේ කිසිම පිළිතුරක් නැහැ.

Initial response එකෙන් පස්සේ silence එකක්. Follow-up කළත් clear answer එකක් නැහැ. Meanwhile, service එක improve වෙනවා වෙනුවට තවත් worsen වෙනවා. Userට එතනින් පස්සේ ඇති වෙන ප්‍රශ්න තමයි, ‍‍

“Investigation එකේ result එක මොකක්ද?”
“Operator එකට action ගත්තද?”
“මෙක fix වෙන්නේ කවදාද?”

ඊට පස්සේ මට TRCSL එකෙන් email එකක් එනවා Hutch එකෙන් වැඩේ හරි කියනවා කියලා. මම ඒකට පිළිතුරු දෙනවා සියලු email ගනුදෙනු, screenshots සහ සිදුවීම විස්තර කරලා.

System එකේ real picture එක වෙන්නේ මෙන්න මෙහෙම දෙයක්.

Paper වලට අනුව system එක perfect වගේ. TRCSL investigate කරනවා, operators regulate කරනවා, consumer rights protect කරනවා. ඒත් ground reality එක ටිකක් different. Timeline එක strict නැහැ. Resolution එක operator cooperation මත depend වෙනවා. Technical limitations තිබ්බොත් delay වෙනවා. ඒ කියන්නේ system එක තියෙනවා, ඒත් speed එක always guaranteed නෑ.

ඒ විතරක් නෙවෙයි, ලොකු කම්පැනි සහ රාජ්‍ය ආයතන අතර බලපෑම් සම්බන්ධතාත් මේ process එකට impact කරනවා කියලා පෙනෙන අවස්ථා තියෙනවා. දේශපාලනිකව “Digital Sri Lanka” වගේ slogans තිබුණත්, ground level එකේ decisions, delays සහ outcomes බොහෝවිට corporate influence එකටත්, institutional weakness එකටත් යටත් වෙනවා වගේ තත්ත්වයක් දකින්න ලැබෙනවා. අවසානයේ consumer එකට දැනෙන්නේ system එකට වඩා strong players තමන්ගේ side එකට game එක හරවගෙන ඉන්නවා වගේ හැඟීමක්.

මේකෙන් අපි ඉගෙන ගන්න දේ තමයි මෙවැනි situation එකකදී complain කරන එකක් alone enough නෙවෙයි. Strong complaint එකක් build කරන්න ඕන.

Documentation එක important. Complaint numbers, dates, emails වගේ ඔක්කොම saved වෙන්න ඕන. Evidence තිබ්බොත් case එක next level එකකට යනවා. Speed test screenshots, signal logs, outage records. මේවා “feeling” එකක් evidence එකක් කරලා දානවා.

Follow-up එක equally important. එක complaint එකක් දාලා wait කරනවා කියන්නේ solution එකක් expect කරන එක realistic නෙවෙයි. Pressure maintain කරන්න ඕන. Bigger Picture එක තමයි Telecom කියන්නේ complex industry එකක්. Towers, bandwidth, congestion, etc. මේ හැමදේම impact කරනවා. ඒ නිසා issues instantly fix වෙනවා කියලා expect කරන්න බැහැ.

ඒත් ඒකෙන් meaning එකක් එන්නේ නෑ consumers silent වෙන්න කියලා. Transparency + timely updates + acceptable service quality කියන දේවල්, මේවා consumer rights.

මෙය company එකක් target කරන article එකක් නෙවෙයි. මෙය system එකේ experience එකක් share කරන එකක්.

ඒත් එක දෙයක් පැහැදිලියි:

Complaint එකක් දාන එකෙන් වැඩේ ඉවර වෙන්නේ නැහැ.
Proper complaint එකක් build කරන එකයි වැදගත්
Persistence එක තමයි game changer එක

ඔයාටත්:

Internet slowද?
Signal unstableද?
Customer care response එක uselessද?
එහෙනම් silent වෙන්න එපා.

එහෙම නම් කල යුතු වෙන්නේ,

Complaint එකක් දාන්න
Reference number එක save කරගන්න
TRCSL වෙත escalate කරන්න
Evidence collect කරන්න

ඔබලා complain නොකරනකම් system එක improve වෙන්නේ නෑ. එක complaint එකක් කියන්නේ එක voice එකක් නමුත් බොහෝ complaints කියන්නේම change එකක්.

මේක මම ලියන්නේ real user experience එකක් මත පදනම් ‌වෙලා. කිසිදු ආයතනයක් හෝ පුද්ගලයෙකුට විරුද්ධව චෝදනා කිරීමක් නොව, දැනුවත් කිරීම සහ අත්දැකීම් හුවමාරු කිරීමක් විදිහට. ශ්‍රී ලංකාවේ internet සහ mobile network ගැටළු ඇතිවුණොත් TRCSL වෙත පැමිණිලි කරන විදිහ, real experience එකක් සහ telecom complaint system එකේ ඇත්ත තත්වය ගැන ‌තේරුම් කරන්න තමයි මට ඔ්න වුනේ.

ඉතින් ඔයාලත් මේ ලැන අදහස් කමෙන්ට් සෙක්ෂන් එකේ දාන්න.

ශ්‍රී ලංකාවේ මෝටර් බයිසිකල් වෙනස් කිරීමේ (Alteration) නීති සහ සම්මත (Standards)

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Tue, 18 Aug 2026 19:54:27 +0000

අපේ රටේ බයිසිකල් සංස්කෘතිය කියන්නේ වෙනම ලෝකයක්. බයික් එකක් තියෙනවා කියන්නේ එක පදින එක විතරක් නෙවෙයි – ඒක තමන්ට කැමති විදිහට ලස්සන කරගන්න එකත් ලොකු විනෝදයක්. කවුරුහරි exhaust එක මාරු කරනවා, තව කෙනෙක් tail tidy දානවා, තවත් කෙනෙක් ලයිට් setup එක upgrade කරනවා.

ඒත්, මෙතන තියෙන ලොකු ප්‍රශ්නය තමයි – “මේවා නීතිගතද?”

බොහෝ දෙනා modify කරන්නේ “අනිත් අය කරනවා, පොලිසියට අල්ලෙන්නේ නැහැ” කියන concept එකෙන්. නමුත් ඇත්තටම බලද්දි, ලංකාවේ මේ ගැන සෑහෙන පැහැදිලි – සහ දැඩි නීති තියෙනවා.

‌මෙයින් ප්‍රධානම වන්නේ 1951 අංක 14 දරන මෝටර් රථ ප්‍රවාහන පනත (Motor Traffic Act) සහ ඒකට අදාල රෙගුලාසි. ඒ අනුව:

අවසර තියෙන වෙනස් කිරීම් මොනවාද?
සීමාසහිත වෙන්නේ මොනවා ද?
සම්පූර්ණයෙන්ම නීතිවිරෝධී මොනවාද?
පොලිසිය ප්‍රශ්ණ දාන්නේ මොනවාට ද?
ප්‍රායෝගිකව වෙන්නේ මොනවද?

මෙම පනතේ Section 19 – Alteration of Motor Vehicles යටතේ “වාහනයේ registration details (engine capacity, structure, type ආදිය) වෙනස් කරනවා නම් Commissioner General (DMT)ගේ පූර්ව අනුමැතිය අනිවාර්යයි” කියලා පැහැදිලිව සඳහන් වෙනවා. සරලවම කිව්වොත් නිෂ්පාදනයෙන් ආපු මූලික සැලැස්ම අවසර නැතුව වෙනස් කිරීම නීති විරෝධීය.

සරලවම කිව්වොත් නිෂ්පාදනයක නිර්මාණාත්මක සැකැස්ම අවසර නැතව වෙනස් කිරීම කියන්නේ නීති විරෝධීයි.

අපි ඉස්සෙල්ල බලමු මොනවද වෙනස් කිරීම් කියන වර්ගීකරණයට අයිති වෙන්නේ කියල. ඒ තමයි,

ව්‍යුහාත්මක වෙනස් කිරීම (structure change)

මානයන්ගේ වෙනස් කිරීම (dimension change)

උපකරණ වෙනස් කිරීම (equipment change)

ආරක්ෂක පද්ධති වෙනස් කිරීම (safety systems change)

මෝඩිෆිකේෂන් කියන එක නීතිමය වශයෙන් “Alteration” ලෙස සලකනවා. බයික් modify කරනකොට ලොකුම confusion එක තියෙන්නේ මෙතන “මේක appearance change එකක්ද?” “නැත්නම් structure change එකක්ද?” නීතියට අනුව “ව්‍යුහාත්මක වෙනස් කිරීම” කියන්නේ serious තැනක්. permission නැතුව කරලා තියෙනවා නම් direct illegal. ඒක Motor Traffic Act – Section 19 (Alteration of Motor Vehicles) විදිහට“කිසිදු මෝටර් රථයක ලියාපදිංචි සහතිකයේ සඳහන් මූලික විස්තර (structure, type, engine capacity, etc.) මෝටර් රථ ප්‍රවාහන කොමසාරිස් ජනරාල්වරයාගේ පූර්ව ලිඛිත අනුමැතියකින් තොරව වෙනස් නොකළ යුතුය.” කියල තමයි තියෙන්නේ.

ඒකෙදි structure කියලා සලකන මූලික කරුණු වෙන්නේ:

Frame / Chassis (බයික් එකේ main body)
Engine mounting system
Wheel base (දිග)
Suspension geometry
Fuel tank position
Seat frame structure

මෙවැනි ව්‍යුහාත්මක වෙනස්කම් අතර Chassis (Frame) කැපීම / Weld කිරීම මගින් bike එක “short” කරන එක, “bobber / chopper style” හදන එක වැරැද්දක්. Wheel Base (දිග) වෙනස් කිරීම මගින් rear swing arm extend කරන එක, drag style bikes හදන එක වැරැද්දක්. Engine Swap කරල වෙන CC ගානක් තියෙන එන්ජින් එකක් තියන එක වරදක්. Suspension Geometry Change මගින් front fork angle change හරි rear height extreme lower / higher කරන එකත් වරදක් විදිහට සලකනවා. තවද Fuel Tank Relocation / Custom Frame වල custom tank mount එකක් දාන එක හා cafe racer builds කරන එකත් වරදක් විදිහට සළකනවා. ඒවා vehicle stability, braking balance සහ safety එකට සෘජුවම බලපාන නිසා නීතියෙන් තහනම්.

කොහොම වුනත්, සමහර වෙනස්කම් අනුමැතියෙන් කරන්න පුලුවන්. උදාහරණයක් ලෙස same CC engine replacement එකක් කරන්න පුළුවන් නමුත් පසුව DMT එකට update කිරීම අවශ්‍යයි. Accident එකකට පස්සේ frame repair කරනවා නම් approved workshop එකකින් කරලා MVI inspection එක pass වෙන්න ඕන. Disabled rider modification වගේ special conversions ද අනුමැතියෙන් කරන්න පුලුවන්.

අනෙක් පැත්තෙන් non-structural changes ලෙස mirrors, lights, crash guards, stickers සහ seat foam changes වගේ දේවල් generally allowed. නමුත් ඒවා safety standards break කරන්න බැහැ. උදාහරණයක් ලෙස motorcycle එකකට mirrors දෙකක් තිබිය යුතුයි. Mirror angle එක rear view clear වෙන්න ඕන. Riderට පස්සෙන් traffic එක clearly දකින්න පුළුවන් වෙන්න ඕන, blind spots අඩු වෙන්න ඕන, vibration නිසා blur වෙන්න බැහැ. OEM mirrors, normal aftermarket mirrors සහ proper bar-end mirrors allowed. නමුත් tiny mirrors, inward fold mirrors, single mirror use කිරීම සහ tinted mirrors illegal ලෙස සලකනවා. ඉතින් කන්ණාඩි වෙනස් කරනවා නම් bike එකේ ඉඳගෙන පස්සෙන් bus එකක් clearly දකින්න බැරි නම් නීති විරෝධියි කියන එක මතක තියාගෙන කරන්න.

Lighting systems සම්බන්ධයෙන් ගැසට් කරපු නීතිය අනුව headlight white හෝ yellow විය යුතුයි. Front visibility 300m වටා සහ tail light red 200m visibility maintain විය යුතුයි. Stock lighting systems හෝ properly aligned upgrades legal. නමුත් blue/red headlights, flashing police lights, overly bright HID kits වගේ දේවල් තහනම්. Opposite drivers blind වෙනවා නම් ඒක direct violation එකක්.

crash guard සවි කරනවා නම් බයිසිකලයේ දිග සහ පලළ කියන දෙකට වැඩි නොවිය යුතුය. ඒ වගේ බයිසිකලය හරවන්න සහ වංගු ගන්න වෙලාවේදී එයට බාධා නොවිය යුතුයි. stickers අලවනවා නම් බයිසිකලේ මූලික වර්ණය වෙනස් වෙලා පේන විදිහට ස්ටිකර් කරන්න බෑ.

අංක තහඩු සවි කිරීමේ දී clearly visible, horizontal position, night illumination අත්‍යාවශ්‍යයි. ඒ වගේම straight mount, visible from behind කියන අවශ්‍යතාව සපුරන්න ඕන. ඒ වගේමයි vertical plates, angled plates, hidden plates, no light නම් නීතියෙන් තහනම්. නීතිය කියන්නේ 10m distance එකෙන් plate read කරන්න බැරි නම් violation එකක්.

Exhaust (Silencer) වලදී නම් noise disturb කරන්න බැහැ. stock exhaust, low noise aftermarket පුලුවන් වුනාට kotu silencer, straight pipe, DB killer remove වගේ ඒවා තහනම්. Mudguard සහ tail tidy modifications සම්බන්ධයෙන් full mudguard හෝ proper splash control තිබිය යුතුයි. Mudguard කපා ඉවත් කිරීම හෝ tail tidy kits භාවිතා කිරීම නීති විරෝධීය. Crash guard install කරනකොට bike එකේ dimensions වෙනස් නොවිය යුතුයි සහ steering control එකට බාධා නොවිය යුතුයි.

Phone holder සම්බන්ධයෙන් direct ban එකක් නැති වුවත් riderගේ view එක block කරන්න බැහැ. Speedometer cover නොවෙන low center mount acceptable. නමුත් riding කරන අතරතුර phone use කිරීම distracted driving ලෙස සලකනවා. Motor Traffic Act යටතේ careless/dangerous driving provisions අනුව “අනාරක්ෂිත ලෙස වාහනය ධාවනය නොකළ යුතුය” කියලා සඳහන් වෙනවා.

සරලව ගත්තොත් බයික් එක modify කරනකොට පදවන්නාගේ ආරක්ෂාව සහ අනෙක් අයගේ ආරක්ෂාව කියන දෙකම බලනවා. නීතියේ අරමුණ තමයි accidents prevent කරන එක.

මෙයට අමතරව braking systems upgrade කරනකොට braking efficiency වැඩි වෙනවා නම් acceptable. නමුත් unsafe conversions illegal. Indicators amber colour විය යුතුයි. Horn systems standard sound range තුළ තිබිය යුතුයි. Air horns සහ train horns තහනම්. Tyre sizes manufacturer specification range එක තුළ තිබිය යුතුයි.

නීතියේ මූලික සංකල්පය වන්නේ “roadworthiness” එක maintain කිරීමයි. එනම් vehicle එක සෑම විටම safe, controllable, visible සහ stable විය යුතුයි. Unauthorized modifications තිබේ නම් fitness certificate අහෝසි විය හැක. එමෙන්ම accident එකකදී insurance claims reject වීමේ අවදානමක් ද පවතී.

ඒ නිසා ප්‍රායෝගිකව පදවන්නන්ට කියන්න තියෙන්නේ DMT approval list එක බලන්න. Aftermarket parts ගන්නවා නම් බිල් තියා ගන්න. විශාල වෙනස් කිරීම් කරල නම් MVI Inapection එකක් කරල approval ගන්න. ලස්සන වගේම නීතිය කියන එක ගැනත් හිතල මොඩිෆිකේෂන් කරන්න.

මොකද නීති උල්ලංඝනය කරමින් නීති විරෝධී මෝඩිං කළ බයික් එකක් පදිනකොට පොලිස් පරීක්ෂාවකට හසු වුණොත්,

වාහනය පොලිස් භාරයට ගැනීම: නීති විරෝධී වෙනස්කම් සහිත වාහන අධිකරණයට ඉදිරිපත් කරන තුරු හෝ ඒවා නැවත මුල් තත්ත්වයට (Original condition) පත් කරන තුරු පොලිස් භාරයට ගැනීමට නිලධාරීන්ට බලය ඇත.
අධිකරණ දඩ මුදල්: මෝටර් රථ පනත උල්ලංඝනය කිරීම යටතේ මහෙස්ත්‍රාත් අධිකරණය මඟින් දැඩි දඩ මුදල් නියම කෙරේ.
වාහන පරීක්ෂක (RMV Motor Vehicle Inspector) වාර්තාව: වාහනය අලුත්වැඩියා කර, ඔරිජිනල් තත්ත්වයට ගෙනැවිත් මෝටර් රථ ප්‍රවාහන දෙපාර්තමේන්තුවේ වාහන පරීක්ෂකවරයා ලවා වාහනය මාර්ගයට යෝග්‍ය බවට සහතිකයක් (Fitness Certificate) ලබා ගන්නා තෙක් බයික් එක පාරට දාන්න අවසර ලැබෙන්නේ නැත.

මතක තියාගන්න, ‌1951 අංක 14 දරණ මෝටර් රථවාහන පනතේ,

19 වගන්තිය – මෝටර් වාහන වෙනස් කිරීම යටතේ ලියාපදිංචි වාහනයක මූලික ව්‍යුහය, වර්ගය, හෝ එන්ජින් ධාරිතාවය වෙනස් කිරීම DMT (Department of Motor Traffic) හි අනුමැතියකින් තොරව කළ නොහැකි බව සඳහන්ය. ඒ අනුව frame cut කිරීම, engine swap කිරීම, wheel base වෙනස් කිරීම, suspension geometry වෙනස් කිරීම, fuel tank relocation වගේ structural changes නීතිවිරෝධීය.

ඉදිකිරීම් සහ උපකරණ රෙගුලාසි (මෝටර් රථවාහන පනත යටතේ) සඳහන් විදිහට "වාහනයක් අවශ්‍ය ආලෝක, කන්ණාඩි, බ්‍රේක්, අංක තහඩු, හෝර්න් වැනි උපකරණ වලින් සපුරා තිබිය යුතුයි. ඒවා prescribed standards අනුව තිබිය යුතුයි."

213 වගන්තිය – අපරික්ෂාකාරී අනාරක්ෂිත රිය ධාවනය යටතේ Modified bike එකක් පදවන්නාගේ view block කරන, phone use කරන, loud exhaust එකක් තියෙනවා නම් එය අනාරක්ෂිත රිය ධාවනය ලෙස සලකනවා. ඒ අනුව වරදක් ලෙස රථවාහන පොලීසියට දඩ නියම කල හැකිය.

122 වගන්තිය – ලියාපදිංචි විස්තර අනුව Engine replace කිරීම, colour change කිරීම, structure alter කිරීම සිදු කරනවා නම් ඒ වෙනස්කිරීම 14 දිනක් ඇතුළත DMT වෙත දැනුම් දිය යුතුයි. එසේ නොකළොත් ලියාපදිංචියේ නොගැලපීමක් ඇති වේ. එය නීතිමය වරදකි.

200 වගන්තිය – වාහන පරීක‍ෂා කිරීම අනුව පොලීසිය හෝ DMT එකට පරික්ෂා කිරීමක් නිර්දේශ කරන්න පුලුවන්. නීති විරෝධී වෙනස් කල වාහනයක් නම් එම වාහනයේ ලියාපදිංචිය අවලංගු කරන්න පුලුවන්.

237A වගන්තිය – හඳුනාගැනීමේ ලකුණු වෙනස් කිරීම හෝ වෙනස් කිරීම අනුව එන්ජින් මාරු කිරීමක් හෝ සැකිල්ලේ වෙනස් කිරීමක් කරලා chassis number / engine number වෙනස් වෙනවා නම් අපරාධ වරදක්. එයට පොලිස් විමර්ශනයක් ආරම්භ වෙනවා.

මෝටර් රථවාහන පනත හා රේගු ආඥා පනතේ විධිවිධාන අනුව ආනයනික කොටස් (exhaust, lights, tyres, accessories) සඳහා තීරු බදු සහ වැට් බදු ගෙවීම කරන්න ඕන. අනවසර ආනයනය (නීති විරෝධී HID kits, police lights, loud exhausts) ආනයනය, ලඟ තබා ගැනීම හෝ විකිණිම රේගු අත්අඩංගුවට ගැනීම හා දඩ නියම කල හැකියි. නවීකරණය කරන ලද බයිසිකල් වාණිජමය වශයෙන් නැවත විකිණීම සිදු කරනවා නම් ව්‍යාපාර ලියාපදිංචිය හා බදු අනුකූලතාවය අත්‍යාවශ්‍යයි.

151 වගන්තිය - රියදුරුගේ සම්පූර්ණ පාලනය යටතේ "මෝටර් වාහනයක රියදුරුට සෑම විටම වාහනයේ පූර්ණ පාලනය තිබිය යුතු අතර එවැනි පාලනයට බාධා කිරීමට කිසිවක් ඉඩ නොදිය යුතුය." හා 216 වගන්තිය - දර්ශනයට බාධා කිරීම යටතේ “මාර්ගය හෝ ගමනාගමනය පිළිබඳ ඔහුගේ දර්ශනයට කිසිදු ආකාරයකින් බාධාවක් ඇත්නම් කිසිදු රියදුරෙකු මෝටර් රථයක් ධාවනය නොකළ යුතුය.” අනුව දුරකථනය නිසා steering ‌ෙහා් handlebar පාලනය අහිමි වෙනවා නම් නීතිවිරෝධීය. දුරකථන රඳවනය නීත්‍යානුකූලව සවි කර (රියදුරුගේ දර්ශනපථය අවහිර නොවන සේ) ඇත්නම් හා රිය පැදවීමේදී භාවිතා නොකරයි නම් නීති විරෝධී නොවන්නේය.

ඉතින් හැමෝම මූලික වශයෙන් මේ නීති රීති දැනගෙන වෙනස්කම් කරල පදින්න කියල ඉල්ලනවා. ඒ් විතරක් නෙවෙයි වාහනයක් පදින ඔයා. ඔයාගේ විතරක් නෙවෙයි, වාහනයේ ගමන් කරන වගේම මාර්ගයේ ගමන් කරන අයගේත් ආරක‍ෂාවට වගකියන්න ඔ්න වගේම වගවීමෙන් කටයුතු කරන්න කියලත් ඉල්ලනවා.

ඔයාල‌ගේ වටිනා අදහස් මේකට කොමෙන්ටුවක් දාන්න.

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය - පස්වන කොටස

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Fri, 24 Jul 2026 17:33:14 +0000

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය - පළමු කොටස කියවන්න....

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය - දෙවන කොටස කියවන්න....

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය - තෙවන කොටස කියවන්න....

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය - සිව්වන කොටස කියවන්න...

ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රධාන පොල් සමාගම් සහ කර්මාන්තශාලා විශ්ලේෂණය (Analysis of Major Coconut Companies and Manufacturing Factories in Sri Lanka)

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය අද වන විට තනි නිෂ්පාදනයකට සීමා වූ ක්ෂේත්‍රයක් නොව, කෘෂිකර්මාන්තය, ආහාර සැකසුම් කර්මාන්තය, අපනයන වෙළඳාම, පරිසර හිතකාමී නිෂ්පාදන සහ නවීන ජෛව ආර්ථිකය (Bio Economy) එකට සම්බන්ධ කරන විශාල කර්මාන්ත පද්ධතියකි.

මෙම කර්මාන්තයේ ප්‍රධාන බලවේග වන්නේ:

විශාල අපනයන සමාගම්
පොල් තෙල් හා ආහාර සැකසුම් කර්මාන්තශාලා
කොහු නිෂ්පාදන කර්මාන්තශාලා
Activated Carbon නිෂ්පාදකයන්
කුඩා හා මධ්‍ය පරිමාණ නිෂ්පාදකයන්

ය.

ශ්‍රී ලංකා අපනයන සංවර්ධන මණ්ඩලය අනුව ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් ආශ්‍රිත අපනයන අතර දිසිඳි පොල්, Virgin Coconut Oil, පොල් වතුර, කොහු නිෂ්පාදන සහ පොල් කටු Activated Carbon ප්‍රධාන ස්ථානයක් ගනී.

1. Haycarb PLC – ශ්‍රී ලංකාවේ Activated Carbon අධිරාජ්‍යය

Haycarb PLC

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තයේ ඉහළම තාක්ෂණික වටිනාකමක් ඇති අංශයක් වන්නේ පොල් කටු ආශ්‍රිත Activated Carbon කර්මාන්තයයි.

මෙම ක්ෂේත්‍රයේ ලෝක මට්ටමේ සමාගමක් ලෙස Haycarb PLC සැලකේ.

ප්‍රධාන නිෂ්පාදන

Coconut Shell Activated Carbon
Granular Activated Carbon
Powder Activated Carbon
Specialty Carbon Products

නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලිය

Haycarb වැනි කර්මාන්තශාලාවලදී:

1. පොල් කටු එකතු කිරීම

ශ්‍රී ලංකාවේ විවිධ ප්‍රදේශවලින් පොල් කටු ලබා ගනී.

2. Carbonization

පොල් කටුව අධික උෂ්ණත්වයකදී Carbon බවට පත් කරයි.

3. Activation

වාෂ්ප හෝ රසායනික ක්‍රියාවලිය මගින් කාබනයේ සිදුරු ප්‍රමාණය වැඩි කරයි.

4. Classification

අවශ්‍ය භාවිතය අනුව:

Particle size
Adsorption capacity
Purity

පාලනය කරයි.

භාවිතා වන ක්ෂේත්‍ර

Haycarb නිෂ්පාදන භාවිතා වන්නේ:

පානීය ජල පිරිපහදු කිරීම
රන් නිස්සාරණ කර්මාන්තය
වායු පිරිසිදු කිරීම
ඖෂධ කර්මාන්තය
ආහාර කර්මාන්තය

සඳහාය.

ශ්‍රී ලංකා අපනයන සංවර්ධන මණ්ඩලය සඳහන් කරන පරිදි Haycarb PLC ලෝක Activated Carbon වෙළඳපොළේ ප්‍රමුඛ නිෂ්පාදකයෙකු වන අතර, වාර්ෂික නිෂ්පාදන ධාරිතාව මෙට්‍රික් ටොන් දස දහස් ගණනක් වේ.

2. Adamjee Lukmanjee & Sons – පැරණිම පොල් අපනයන සම්ප්‍රදායක්

Adamjee Lukmanjee & Sons

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් හා කෘෂි අපනයන ක්ෂේත්‍රයේ දිගු ඉතිහාසයක් ඇති සමාගමකි.

ප්‍රධාන ක්ෂේත්‍ර

Desiccated Coconut
Coconut Oil
Coconut Products Trading
Agricultural Exports

ව්‍යාපාර ආකෘතිය

මෙවැනි පැරණි සමාගම්වල ශක්තිය වන්නේ:

ගොවීන් සමඟ සම්බන්ධතා
අමුද්‍රව්‍ය සැපයුම් ජාලය
ජාත්‍යන්තර ගැනුම්කරුවන්

ය.

3. CBL Group – නවීන ආහාර කර්මාන්තය සහ පොල් නිෂ්පාදන

CBL Group

CBL Group ශ්‍රී ලංකාවේ විශාලතම ආහාර නිෂ්පාදන කණ්ඩායම් අතරින් එකකි.

පොල් ආශ්‍රිත සම්බන්ධතා

CBL වැනි ආහාර සමාගම් පොල් භාවිතා කරන්නේ:

බිස්කට්
Bakery products
Food ingredients

සඳහාය.

වැදගත්කම

මෙවැනි සමාගම් පොල් කර්මාන්තය සහ:

FMCG industry
Retail market
Export food industry

අතර සම්බන්ධතාවයක් ඇති කරයි.

4. Coco House (Pvt) Ltd – Organic Coconut Processing

Coco House (Pvt) Ltd

Coco House යනු නව පරපුරේ අගය එකතු කළ පොල් නිෂ්පාදන සමාගමකි.

එහි නිෂ්පාදන අතර:

Organic Virgin Coconut Oil
Coconut Milk
Coconut Cream
Coconut Flour
Coconut Sugar
Coconut Water

ඇතුළත් වේ.

කර්මාන්තශාලා විශේෂත්වය

මෙවැනි කර්මාන්තශාලා:

Food safety systems
Organic certification
Export quality packaging

මත අවධානය යොමු කරයි.

5. Orient Lanka Enterprises – විවිධාංගීකරණය කළ පොල් කර්මාන්තය

Orient Lanka Enterprises

මෙය පොල් ආශ්‍රිත නිෂ්පාදන කිහිපයක් එකම ව්‍යාපාර පද්ධතියක් තුළ නිෂ්පාදනය කරන සමාගමකි.

නිෂ්පාදන පරාසය

Cocopeat
Cocopeat Grow Bags
Coconut Shell Charcoal
Activated Carbon
Virgin Coconut Oil
Desiccated Coconut
Coconut Flour

ව්‍යාපාරික වැදගත්කම

මෙවැනි සමාගම්වල විශේෂත්වය වන්නේ:

එක් පොල් ගෙඩියක සෑම කොටසකින්ම ආදායමක් ලබා ගැනීමයි.

6. Coconut Miracle (Pvt) Ltd – Premium Coconut Products

Coconut Miracle (Pvt) Ltd

මෙම සමාගම නිෂ්පාදනය කරන්නේ:

Virgin Coconut Oil
Coconut Cream
Coconut Milk Powder
Coconut Butter
Coconut Water

වැනි අගය එකතු කළ නිෂ්පාදන වේ.

7. Sena Mills – පොල් තෙල් කර්මාන්තයේ පුරෝගාමියෙක්

Sena Mills Refineries (Pvt) Ltd

පොල් තෙල් කර්මාන්තයේ දිගු ඉතිහාසයක් ඇති සමාගමකි.

ශ්‍රී ලංකා අපනයන සංවර්ධන මණ්ඩලය සඳහන් කරන පරිදි Sena Mills ශ්‍රී ලංකාවේ ආහාර තෙල් කර්මාන්තයේ පැරණි හා වැදගත් ක්‍රීඩකයෙකි.

ප්‍රධාන ක්ෂේත්‍ර

Coconut Oil Refining
Edible Oil Processing
Industrial Oil Products

8. කොහු කර්මාන්තශාලා සහ Export Manufacturers

ශ්‍රී ලංකාවේ කොහු කර්මාන්තය විශාල වශයෙන් SMEs මත පදනම් වේ.

ප්‍රධාන නිෂ්පාදන:

Coir Fibre
Coir Yarn
Coir Pith
Grow Bags
Mats

ප්‍රධාන කොහු කලාප

පුත්තලම

Coco peat
Fibre processing

කුරුණෑගල

Fibre extraction
Yarn production

ගම්පහ

Finished products

9. පොල් කර්මාන්තශාලා වල නවීන තාක්ෂණ ප්‍රවණතා

වර්තමානයේ ප්‍රමුඛ කර්මාන්තශාලා අවධානය යොමු කරන්නේ:

Automation

භාවිතා කරන්නේ:

Automatic filling machines
Packaging systems
Quality monitoring

Cold Processing

Virgin Coconut Oil සඳහා:

Low temperature extraction
Nutrient preservation

Traceability Systems

අපනයන වෙළඳපොළ සඳහා:

Farm identification
Batch tracking
Quality records

භාවිතා කරයි.

10. ප්‍රධාන සමාගම් අතර තරඟකාරී විශ්ලේෂණය

සමාගම	ප්‍රධාන ක්ෂේත්‍රය	ශක්තිය
Haycarb PLC	Activated Carbon	ලෝක වෙළඳපොළ නායකත්වය
Adamjee Lukmanjee	Traditional exports	දිගු වෙළඳ ජාලය
Sena Mills	Coconut Oil	තෙල් සැකසුම් හැකියාව
Coco House	Organic products	Premium market
Orient Lanka	Multi-product	Zero waste approach
Coconut Miracle	Value-added foods	Modern products

11. ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තශාලා මුහුණ දෙන අභියෝග

1. අමුද්‍රව්‍ය මිල වෙනස්වීම

පොල් ගෙඩි මිල ඉහළ යාම නිසා:

Production cost වැඩිවේ
Export competitiveness අඩුවේ

2. ජාත්‍යන්තර තරඟය

ශ්‍රී ලංකාවට තරඟ කිරීමට සිදුවන්නේ:

Philippines
Indonesia
India

වැනි රටවල් සමඟය.

3. Branding හිඟය

ශ්‍රී ලංකාවේ බොහෝ නිෂ්පාදන:

වෙනත් රටවල private labels යටතේ

අලෙවි වේ.

12. අනාගත ආයෝජන අවස්ථා

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තයේ ඉදිරි වසර සඳහා විශාල අවස්ථා:

High-value coconut products

Coconut protein
Coconut snacks
Coconut cosmetics

Green Industry

Biodegradable products
Sustainable packaging

Agri-tech

Smart coconut farms
AI-based crop monitoring

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය යනු ගොවි වත්තකින් ආරම්භ වී ලෝක වෙළඳපොළ දක්වා දිවෙන සම්පූර්ණ කර්මාන්ත පද්ධතියකි.

Haycarb වැනි ලෝක මට්ටමේ සමාගම්, Coco House වැනි නවීන Organic නිෂ්පාදකයන් සහ කොහු කර්මාන්තයේ දහස් ගණනක් කුඩා නිෂ්පාදකයන් එක්ව ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තයේ අනාගතය ගොඩනඟමින් සිටී.

අනාගතයේදී ශ්‍රී ලංකාවේ ඉලක්කය විය යුත්තේ “පොල් ගෙඩි අපනයනය කරන රටක්” නොව, “පොල් වටිනාකම නිර්මාණය කරන ලෝක ප්‍රමුඛ රටක්” බවට පත්වීමයි.

ගොවියා සහ සමාගම අතර සම්බන්ධතාවය

වර්තමානයේ විශාල පොල් නිෂ්පාදන සමාගම් ගොවීන් සමඟ සෘජු සම්බන්ධතා ගොඩනඟමින් සිටී.

උදාහරණයක් ලෙස ඇතැම් ආහාර සමාගම් දහස් ගණනක් වූ ගොවි පවුල්වලින් පොල් මිලදී ගැනීම සහ වගා සංවර්ධන වැඩසටහන් ක්‍රියාත්මක කිරීම සිදු කරයි.

මෙවැනි සම්බන්ධතා මගින්:

ස්ථාවර වෙළඳපොළක්
ගුණාත්මක අමුද්‍රව්‍ය
ගොවියාට සාධාරණ ආදායමක්

ලබාදිය හැක.

පොල් ගොවියා මුහුණ දෙන ප්‍රධාන ගැටලු

1. මිල අස්ථාවරතාව

පොල් මිල වසරින් වසර වෙනස් වේ.

2. වන සතුන්ගේ හානි

වඳුරන්, රිලවුන් සහ වෙනත් සතුන් නිසා පොල් ඇතුළු වගාවල හානි සිදුවන බව ගොවීන් වාර්තා කර ඇත.

3. පොහොර හා ආදාන වියදම්

නිෂ්පාදන වියදම ඉහළ යාම ගොවියාගේ ලාභයට බලපායි.

වගාකරු සිට ව්‍යවසායකයා දක්වා

අනාගතයේ සාර්ථක පොල් ගොවියා:

පොල් විකුණන ගොවියෙකු පමණක් නොව,

VCO නිෂ්පාදකයෙකු
Coconut product entrepreneur කෙනෙකු
Digital seller කෙනෙකු
Export supplier කෙනෙකු

විය යුතුය.

පොල් ගස යට සිට ලෝක වෙළඳපොළ දක්වා

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තයේ සැබෑ වීරයන් වන්නේ පොල් ගස් අතරින් තම ජීවිතය ගොඩනගන ගොවීන්ය.

ඔවුන්ගේ කතාව:

දහඩිය
ඉවසීම
පරම්පරා දැනුම
නව තාක්ෂණය සමඟ ගැලපීම

යන කරුණු මත ගොඩනැගී ඇත.

ලෝක වෙළඳපොළේ “Ceylon Coconut” නාමය ශක්තිමත් වන්නේ කර්මාන්තශාලාවකින් පමණක් නොව, සෑම පොල් ගසක් යටම සිටින ශ්‍රී ලාංකික ගොවියාගේ කැපවීම නිසාය.

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය - සිව්වන කොටස

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Mon, 20 Jul 2026 15:22:33 +0000

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය – 2010 සිට 2025 දක්වා වාර්ෂික සංඛ්‍යාලේඛන විශ්ලේෂණය
(Annual Statistical Overview of Sri Lanka Coconut Industry: 2010–2025)

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තයේ ප්‍රගතිය, අභියෝග සහ අනාගත දිශානතිය අවබෝධ කර ගැනීම සඳහා වාර්ෂික නිෂ්පාදන, වගා භූමි ප්‍රමාණය, ගෙඩි පරිභෝජනය, කර්මාන්ත භාවිතය සහ අපනයන ආදායම් විශ්ලේෂණය කිරීම වැදගත් වේ.

පහත දත්ත ශ්‍රී ලංකා පොල් සංවර්ධන අධිකාරිය (CDA), පොල් පර්යේෂණ ආයතනය (CRI), ජන හා සංඛ්‍යාලේඛන දෙපාර්තමේන්තුව (DCS) සහ ශ්‍රී ලංකා අපනයන දත්ත මත පදනම්ව සකස් කර ඇත.

1. ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් නිෂ්පාදනය (2010–2025)

(Million Nuts – පොල් ගෙඩි මිලියන)

වර්ෂය	සමස්ත පොල් නිෂ්පාදනය (මිලියන ගෙඩි)	ප්‍රධාන සිදුවීම් / තත්ත්වය
2010	2,500 පමණ	සාමාන්‍ය නිෂ්පාදන තත්ත්වයක්
2011	2,720 පමණ	වගා ප්‍රදේශ වර්ධනය
2012	2,940 පමණ	ඉහළ අස්වැන්නක් ලැබුණු වසරක්
2013	2,520 පමණ	කාලගුණ බලපෑම්
2014	2,850 පමණ	නිෂ්පාදනය යථා තත්ත්වයට පත්වීම
2015	2,890 පමණ	කර්මාන්ත ඉල්ලුම වැඩිවීම
2016	2,200 පමණ	නියඟය නිසා විශාල පහළ යාම
2017	2,450 පමණ	අඩු අස්වැන්නෙන් යථා තත්ත්වයට පැමිණීම
2018	2,620 පමණ	අපනයන ඉල්ලුම වර්ධනය
2019	2,700 පමණ	සාමාන්‍ය නිෂ්පාදනය
2020	2,790 පමණ	COVID-19 බලපෑම් තිබුණද නිෂ්පාදනය ස්ථාවර වීම
2021	3,100 ආසන්න	ඉහළ අස්වැන්නක්
2022	3,100 පමණ	ඉහළ නිෂ්පාදන වසරක්
2023	2,800 පමණ	කාලගුණ හා ආදාන ගැටලු
2024	2,792.03	නිල සංඛ්‍යාලේඛනය අනුව වාර්තාගත නිෂ්පාදනය
2025	~2,700–2,900 (අනාවැකි)	කාලගුණ හා සැපයුම් බලපෑම්

2. පොල් වගා භූමි ප්‍රමාණය (2010–2025)

වර්ෂය	වගා භූමි ප්‍රමාණය
2010	හෙක්ටයාර් 395,000 පමණ
2015	හෙක්ටයාර් 410,000 පමණ
2020	හෙක්ටයාර් 440,000 පමණ
2022	හෙක්ටයාර් 445,000 ආසන්න
2024	හෙක්ටයාර් 443,900 පමණ

2024 වන විට පොල් වගාව සඳහා භාවිතා වූ භූමි ප්‍රමාණය අක්කර 1,095,982 ක් ලෙස වාර්තා වී ඇති අතර, එයින් කුඩා වතු හිමියන් සතු කොටස විශාල ප්‍රමාණයකි.

3. පොල් භාවිතය – ගෘහස්ථ පරිභෝජනය හා කර්මාන්ත භාවිතය

2024 දත්ත අනුව:

භාවිතය	ප්‍රමාණය
සමස්ත නිෂ්පාදනය	පොල් ගෙඩි මිලියන 2,792.03
ගෘහස්ථ පරිභෝජනය	මිලියන 1,414.01
කර්මාන්ත භාවිතය	මිලියන 1,378.02

මෙයින් පැහැදිලි වන්නේ ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් නිෂ්පාදනයෙන් ආසන්න වශයෙන් අඩක් පමණ කර්මාන්ත සඳහා යොමු වන බවයි.

4. පොල් නිෂ්පාදන අපනයන ආදායම (2010–2025)

(රුපියල් බිලියන ආසන්න වශයෙන්)

වර්ෂය	පොල් නිෂ්පාදන අපනයන ආදායම
2010	රු. බිලියන 32
2011	රු. බිලියන 40
2012	රු. බිලියන 45
2013	රු. බිලියන 48
2014	රු. බිලියන 55
2015	රු. බිලියන 60
2016	රු. බිලියන 60
2017	රු. බිලියන 70
2018	රු. බිලියන 75
2019	රු. බිලියන 75
2020	රු. බිලියන 70
2021	රු. බිලියන 90
2022	රු. බිලියන 110
2023	රු. බිලියන 230 ආසන්න
2024	රු. මිලියන 257,921 (රු. බිලියන 257.9)
2025	වර්ධනය වෙමින් පවතී

2024 වසරේ පොල් නිෂ්පාදන අපනයන ආදායම රුපියල් මිලියන 257,921 ක් ලෙස වාර්තා වී ඇති අතර එය සමස්ත ශ්‍රී ලංකා අපනයන ආදායමේ සැලකිය යුතු කොටසකි.

5. ප්‍රධාන අපනයන නිෂ්පාදන අනුව 2023–2025 සංඛ්‍යාලේඛන

මද ආශ්‍රිත නිෂ්පාදන

නිෂ්පාදනය	2023 ප්‍රමාණය (MT)	2024 ප්‍රමාණය (MT)	2024 වටිනාකම
Coconut Oil	5,518	7,391	රු. මිලියන 5,516.68
Virgin Coconut Oil	14,728	16,214	රු. මිලියන 19,514.90
Desiccated Coconut	37,988	40,250	රු. මිලියන 29,979.89

කොහු ආශ්‍රිත නිෂ්පාදන

නිෂ්පාදනය	2024 ප්‍රමාණය
Coir Yarn	814 MT
Coir Twine/Rope	4,046 MT
Tawashi Brushes	15,591 ('000pcs)
Coir Brushes	11,413 ('000 pcs)

6. පොල් කර්මාන්තයේ GDP දායකත්වය

2024 දත්ත අනුව:

අංශය	GDP දායකත්වය
සමස්ත වැවිලි කර්මාන්තය	1.4%
පොල් නිෂ්පාදන	0.7%

7. පොල් කර්මාන්තයේ රැකියා බලපෑම

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය සෘජුව සහ වක්‍රව විශාල පිරිසකට රැකියා සපයයි.

ප්‍රධාන රැකියා ක්ෂේත්‍ර:

වගා අංශය

පොල් ගොවීන්
කම්කරුවන්
පොල් කැඩීමේ සේවකයන්

කර්මාන්ත අංශය

තෙල් නිෂ්පාදන සේවකයන්
කොහු කර්මාන්ත සේවකයන්
ඇසුරුම් හා ප්‍රවාහන සේවකයන්

අපනයන අංශය

සැකසුම් කර්මාන්ත
වෙළඳ හා ලොජිස්ටික් සේවා

8. 2010–2025 කාලය තුළ ප්‍රධාන වෙනස්කම්

2010–2015

සාම්ප්‍රදායික නිෂ්පාදනයේ සිට අගය එකතු කළ නිෂ්පාදන වෙත ගමන් කිරීම

මෙම කාලයේ:

VCO
Coconut Milk
Activated Carbon

වැනි නිෂ්පාදන වර්ධනය විය.

2016–2019

නිෂ්පාදන අර්බුද සහ දේශගුණ බලපෑම්

විශේෂයෙන්:

නියඟය
ජල හිඟය
පොල් මිල ඉහළ යාම

කර්මාන්තයට බලපෑවේය.

2020–2022

COVID-19 සහ ආර්ථික අර්බුදය

අභියෝග තිබුණද:

Organic products
Health foods

සඳහා ජාත්‍යන්තර ඉල්ලුම වැඩි විය.

2023–2025

අගය එකතු කළ අපනයන යුගය

මෙම කාලයේ:

Premium coconut products
Sustainable products
Eco-friendly fibre products

වර්ධනය වෙමින් පවතී.

9. 2025 පසු ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තයේ අවධානය යොමු කළ යුතු ක්ෂේත්‍ර

ඉදිරි වසරවලදී අවධානය යොමු කළ යුතු ප්‍රධාන ක්ෂේත්‍ර:

1. Smart Coconut Farming

Drone monitoring
Soil sensors
Automated irrigation

2. High Value Products

Coconut Protein
Coconut-based cosmetics
Functional foods

3. Global Branding

"Ceylon Coconut"

ලෝකයේ Premium Coconut Brand එකක් කිරීම.

2010 සිට 2025 දක්වා කාලය තුළ ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය සාම්ප්‍රදායික කෘෂිකර්මාන්තයක සිට නවීන අපනයන කර්මාන්තයක් දක්වා පරිවර්තනය වී ඇත.

2024 වන විට:

වගා භූමි ප්‍රමාණය – අක්කර මිලියනයකට අධිකය
නිෂ්පාදනය – පොල් ගෙඩි මිලියන 2,792 කට අධිකය
අපනයන ආදායම – රු. බිලියන 257.9 ක්
අගය එකතු කළ නිෂ්පාදන – වේගයෙන් වර්ධනය වෙමින් පවතී

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තයේ අනාගතය තීරණය වන්නේ තවදුරටත් පොල් ගෙඩි ගණනින් නොව, එක් පොල් ගෙඩියකින් ලබාගන්නා ආර්ථික වටිනාකම මතය.

ලිපියේ පස්වන කොටස කියවන්න

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය - තෙවන කොටස

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Thu, 16 Jul 2026 17:29:32 +0000

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය - පළමු කොටස කියවන්න....

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය - දෙවන කොටස කියවන්න....

ලෝක වෙළඳපොළේ ශ්‍රී ලංකා පොල් සන්නාමය – අපනයන, ආනයන, නීති රෙගුලාසි සහ ආර්ථික බලපෑම

පොල් ගස ශ්‍රී ලංකාවේ ගෘහස්ථ ජීවිතයට පමණක් සීමා වූ සම්පතක් නොවේ. අද වන විට එය ශ්‍රී ලංකාවේ විදේශ විනිමය උපයන ප්‍රධාන කර්මාන්තයකි. තේ, රබර් සහ පොල් යන සාම්ප්‍රදායික වැවිලි බෝග අතරින් පොල් කර්මාන්තය විශේෂ වන්නේ, එය කෘෂිකර්මාන්තය සහ කාර්මික නිෂ්පාදනය එකට සම්බන්ධ කරන වටිනාකම් දාමයක් (Value Chain) ලෙස ක්‍රියා කරන බැවිනි.

පොල් ගෙඩියක් ගොවියාගේ වත්තෙන් ආරම්භ වී අවසානයේ ලෝකයේ සුපිරි වෙළඳසැලක රාක්කයක් දක්වා ගමන් කරන අතර, එම ගමනේ සෑම අදියරකදීම අගය එකතු කිරීමක් සිදු වේ.

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් අපනයන කර්මාන්තය

ශ්‍රී ලංකාව ලෝකයේ ප්‍රධාන පොල් නිෂ්පාදක රටවල් අතර සිටින අතර, පොල් ආශ්‍රිත නිෂ්පාදන අපනයනය කිරීමේදී විශේෂ ස්ථානයක් හිමි කරගෙන ඇත.

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් අපනයනය ප්‍රධාන වශයෙන් කාණ්ඩ කිහිපයකට බෙදිය හැක.

1. මද ආශ්‍රිත අපනයන නිෂ්පාදන

මෙයට අයත් වන්නේ:

Desiccated Coconut (දිසිඳි පොල්)
Coconut Oil
Virgin Coconut Oil
Coconut Milk Powder
Coconut Cream
Coconut Water
Coconut Flour

මෙම නිෂ්පාදන විශේෂයෙන් ආහාර කර්මාන්තය සඳහා අපනයනය කෙරේ.

2. කොහු ආශ්‍රිත අපනයන නිෂ්පාදන

ශ්‍රී ලංකාවේ කොහු නිෂ්පාදන ලෝකයේ ඉහළ පිළිගැනීමක් ලබා ඇත.

ප්‍රධාන නිෂ්පාදන:

Coir Fibre
Coir Yarn
Coir Mats
Coir Pith
Grow Bags
Geo Textile

මෙම නිෂ්පාදන සඳහා යුරෝපීය රටවල සහ උතුරු ඇමරිකාවේ ඉල්ලුම වැඩි වී ඇත්තේ පරිසර හිතකාමී නිෂ්පාදන සඳහා ඇති අවධානය හේතුවෙනි.

3. පොල් කටු ආශ්‍රිත අපනයන

මෙහි ප්‍රධාන නිෂ්පාදනය:

Coconut Shell Activated Carbon

වේ.

මෙය ශ්‍රී ලංකාවේ ඉහළ වටිනාකමක් ඇති අපනයන නිෂ්පාදනයකි.

ප්‍රධාන අපනයන වෙළඳපොළ

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් නිෂ්පාදන ලෝකයේ විවිධ ප්‍රදේශ වෙත අපනයනය කරනු ලබයි.

ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය

VCO, Coconut Milk Products සහ Organic Coconut Products සඳහා විශාල වෙළඳපොළකි.

ඇමරිකානු පාරිභෝගිකයන් අතර:

Natural foods
Organic foods
Plant-based products

සඳහා ඉල්ලුම ඉහළ යමින් පවතී.

යුරෝපීය සංගමය

යුරෝපයේ පරිසර හිතකාමී නිෂ්පාදන සඳහා ඇති ඉල්ලුම හේතුවෙන්:

Coir Products
Organic Coconut Products

සඳහා විශාල අවස්ථා පවතී.

ජපානය සහ ආසියානු වෙළඳපොළ

ජපානය වැනි රටවල් ගුණාත්මකභාවය සහ පිරිසිදුභාවයට විශාල වැදගත්කමක් ලබා දෙයි.

එබැවින් ශ්‍රී ලංකාවේ උසස් තත්ත්වයේ පොල් නිෂ්පාදන සඳහා ඉල්ලුමක් පවතී.

පොල් කර්මාන්තයේ ආනයන අවශ්‍යතාව

ශ්‍රී ලංකාව පොල් නිෂ්පාදන අපනයනය කරන රටක් වුවද, ඇතැම් අවස්ථාවලදී ආනයන අවශ්‍යතාවයක් ඇතිවේ.

එයට හේතු:

දේශීය පොල් අස්වැන්න අඩුවීම
කාලගුණික බලපෑම්
කර්මාන්තශාලා සඳහා අමුද්‍රව්‍ය අවශ්‍යතාව

වේ.

පොල් ආනයනය සිදු වන අවස්ථා

කර්මාන්ත අඛණ්ඩව පවත්වාගෙන යාම සඳහා:

Copra
Coconut Oil
Fresh Coconut

වැනි අමුද්‍රව්‍ය ඇතැම් අවස්ථාවල ආනයනය කරනු ලබයි.

නමුත් මෙය දේශීය ගොවියාට අහිතකර නොවන ලෙස පාලනය කිරීම වැදගත් වේ.

පොල් කර්මාන්තය පාලනය කරන ආයතන

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය සාර්ථකව පවත්වාගෙන යාම සඳහා ආයතන කිහිපයක් ක්‍රියා කරයි.

Coconut Development Authority (CDA)

පොල් කර්මාන්තයේ ප්‍රධාන නියාමන ආයතනයකි.

එහි වගකීම්:

පොල් නිෂ්පාදන ප්‍රවර්ධනය
කර්මාන්ත ලියාපදිංචිය
අපනයන ගුණාත්මකභාවය පාලනය
කර්මාන්තකරුවන්ට මාර්ගෝපදේශ ලබාදීම

Coconut Research Institute (CRI)

පර්යේෂණ හා සංවර්ධන කටයුතු සඳහා වැදගත් ආයතනයකි.

එහි කාර්යයන්:

නව පොල් ප්‍රභේද සංවර්ධනය
රෝග පාලනය
වගා තාක්ෂණය වැඩිදියුණු කිරීම

Export Development Board (EDB)

ශ්‍රී ලංකාවේ අපනයන ප්‍රවර්ධනය කිරීමේ ප්‍රධාන ආයතනයකි.

එහි කාර්යභාරය:

ජාත්‍යන්තර වෙළඳපොළ සොයා ගැනීම
අපනයනකරුවන්ට සහාය වීම
ශ්‍රී ලංකා නිෂ්පාදන ප්‍රවර්ධනය

අපනයන සඳහා අවශ්‍ය තත්ත්ව සහතික

ජාත්‍යන්තර වෙළඳපොළට පිවිසීම සඳහා නිෂ්පාදනවල ගුණාත්මකභාවය අත්‍යවශ්‍ය වේ.

ප්‍රධාන ප්‍රමිතීන්:

ISO Standards

නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලියේ ගුණාත්මකභාවය පවත්වා ගැනීමට භාවිතා කරයි.

HACCP

ආහාර නිෂ්පාදනවල ආරක්ෂාව සහතික කරන ක්‍රමවේදයකි.

Organic Certification

කාබනික නිෂ්පාදන සඳහා ජාත්‍යන්තර වෙළඳපොළේ විශාල වැදගත්කමක් ඇත.

අභියෝග, නව අවස්ථා සහ ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තයේ අනාගතය

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය විශාල ශක්තියක් ඇති ක්ෂේත්‍රයක් වුවද, එය අභියෝග රැසකට මුහුණ දෙමින් පවතී.

කාලගුණික වෙනස්කම් – විශාලතම අභියෝගය

පොල් වගාව සඳහා:

ප්‍රමාණවත් ජලය
සුදුසු උෂ්ණත්වය
හොඳ පස

අවශ්‍ය වේ.

වර්තමානයේ:

දිගු නියඟ
අධික වර්ෂාපතනය
උෂ්ණත්වය ඉහළ යාම

නිසා අස්වැන්නට බලපෑම් ඇතිවේ.

පොල් ගස් වයස්ගත වීම

ශ්‍රී ලංකාවේ ඇතැම් ප්‍රදේශවල පැරණි පොල් වතු පවතී.

එම නිසා:

නව පැළ සිටුවීම
වතු නැවත සංවර්ධනය
නව ප්‍රභේද හඳුන්වාදීම

අවශ්‍ය වේ.

ශ්‍රම හිඟය

පොල් කැඩීම සහ කර්මාන්ත ක්ෂේත්‍රයේ වැඩ සඳහා පුහුණු ශ්‍රමිකයන්ගේ හිඟයක් පවතී.

මෙයට විසඳුම් ලෙස:

යන්ත්‍ර භාවිතය
Automation
Digital farming

හඳුන්වා දිය යුතුය.

නව තාක්ෂණය සහ පොල් කර්මාන්තයේ අනාගතය

අනාගත පොල් කර්මාන්තය සාම්ප්‍රදායික ක්‍රමවලින් පමණක් ඉදිරියට ගෙන යා නොහැක.

නව තාක්ෂණික ක්ෂේත්‍ර:

Smart Agriculture

භාවිතයෙන්:

පස පරීක්ෂාව
ජල පාලනය
අස්වැන්න පුරෝකථනය

කළ හැක.

Digital Marketing සහ E-Commerce

කුඩා හා මධ්‍ය පරිමාණ පොල් නිෂ්පාදකයන්ට:

Online marketplaces
International buyers

සමඟ සෘජුව සම්බන්ධ වීමට හැකියාව ලැබේ.

අගය එකතු කළ නිෂ්පාදන – අනාගතයේ විශාල අවස්ථාව

ශ්‍රී ලංකාව තවදුරටත් අමු පොල් හෝ මූලික නිෂ්පාදන පමණක් අපනයනය නොකළ යුතුය.

වැඩි අවධානය යොමු කළ යුතු ක්ෂේත්‍ර:

Premium Coconut Oil
Organic Coconut Products
Coconut-based Cosmetics
Functional Foods
Eco-friendly Packaging

වේ.

“Ceylon Coconut” – ලෝක සන්නාමයක් කිරීමේ අවස්ථාව

ශ්‍රී ලංකාවට තේ සඳහා “Ceylon Tea” ලෙස ලෝක ප්‍රසිද්ධ සන්නාමයක් ඇත.

එලෙසම:

“Ceylon Coconut”

ලෝකයේ ප්‍රමුඛ සන්නාමයක් බවට පත් කළ හැක.

ඒ සඳහා අවශ්‍ය වන්නේ:

ගුණාත්මකභාවය
එකමුතු වෙළඳ නාමකරණය
නවීන ඇසුරුම්
ජාත්‍යන්තර ප්‍රචාරණය

වේ.

ගම, කර්මාන්තය සහ රටේ අනාගතය

පොල් කර්මාන්තය යනු ව්‍යාපාරයක් පමණක් නොවේ.

එය:

ගොවියාගේ ආදායම
ග්‍රාමීය ආර්ථිකය
කර්මාන්ත රැකියා
අපනයන ආදායම
පරිසර ආරක්ෂාව

සමඟ බැඳුණු ජාතික සම්පතකි.

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය වසර සිය ගණනක් පැරණි වුවද, එහි අනාගතය තවමත් විවෘතය.

පොල් ගසකින් ලබාගත හැකි වටිනාකම සම්පූර්ණයෙන් භාවිතා කිරීම, නව තාක්ෂණය යොදා ගැනීම, ජාත්‍යන්තර වෙළඳපොළ අවශ්‍යතා හඳුනා ගැනීම සහ “Ceylon Coconut” සන්නාමය ශක්තිමත් කිරීම තුළින් මෙම කර්මාන්තය ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථිකයේ තවත් ශක්තිමත් කුළුණක් බවට පත් කළ හැක.

පොල් ගස අදත් ශ්‍රී ලංකාවේ ගම්මානයේ සිට ලෝක වෙළඳපොළ දක්වා දිවෙන නිහඬ ආර්ථික බලවේගයකි.

ලිපියේ සිව්වන කොටස කියවන්න

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය - දෙවන කොටස

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Fri, 10 Jul 2026 16:06:48 +0000

පොල් මදයෙන් ආරම්භ වන විශාල කර්මාන්ත ලෝකය

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය - පළමු කොටස කියවන්න....

පොල් ගෙඩියක වඩාත් වටිනා කොටස ලෙස සැලකෙන්නේ එහි මදයයි. ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් භාවිතයේ ඉතිහාසය දෙස බැලූ විට, මුල් කාලයේදී පොල් මදය ප්‍රධාන වශයෙන් ගෘහස්ථ ආහාර අවශ්‍යතා සඳහා යොදා ගත්තද, කාලයත් සමඟ එය විශාල කර්මාන්ත ක්ෂේත්‍රයක් බවට පත්විය.

අද වන විට පොල් මදය ආශ්‍රිත නිෂ්පාදන ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් අපනයන ආදායමේ ප්‍රධාන කොටසක් නියෝජනය කරයි. විශේෂයෙන්ම සෞඛ්‍ය සම්පන්න ආහාර, ස්වභාවික නිෂ්පාදන සහ කාබනික ආහාර සඳහා ලෝකයේ ඇති ඉල්ලුම ඉහළ යාමත් සමඟ පොල් ආශ්‍රිත නිෂ්පාදන සඳහා නව වෙළඳපොළ අවස්ථා විවෘත වී ඇත.

පොල් මදයෙන් නිෂ්පාදනය කරන භාණ්ඩ සංඛ්‍යාව විශාලය. එහෙත් ප්‍රධාන කර්මාන්ත වන්නේ:

පොල් තෙල් කර්මාන්තය
Virgin Coconut Oil (VCO) කර්මාන්තය
දිසිඳි පොල් (Desiccated Coconut) කර්මාන්තය
පොල් කිරි හා පොල් කිරි පිටි කර්මාන්තය
පොල් පිටි කර්මාන්තය
පොල් සීනි හා ස්වභාවික පැණි නිෂ්පාදන
පොල් ආශ්‍රිත සෞඛ්‍ය හා රූපලාවන්‍ය නිෂ්පාදන

වේ.

පොල් තෙල් කර්මාන්තය – ශ්‍රී ලංකාවේ පැරණිතම පොල් කර්මාන්තය

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් තෙල් නිෂ්පාදනයට ඇත්තේ දිගු ඉතිහාසයකි. අතීතයේ ගම්මානවල සාම්ප්‍රදායික ක්‍රම භාවිතයෙන් පොල් තෙල් නිෂ්පාදනය කළද, අද වන විට එය නවීන තාක්ෂණික ක්‍රියාවලියක් බවට පත්ව ඇත.

පොල් තෙල් නිෂ්පාදනය සඳහා සාමාන්‍යයෙන් පොල් ගෙඩියක් අදියර කිහිපයක් හරහා ගමන් කරයි.

පළමු අදියර – පොල් තෝරා ගැනීම

තෙල් නිෂ්පාදනය සඳහා හොඳින් පැසුණු පොල් තෝරා ගනී. එයට හේතුව පැසුණු පොල්වල තෙල් ප්‍රමාණය වැඩි වීමයි.

දෙවන අදියර – කොප්පරා නිෂ්පාදනය

පොල් මදය වියළා කොප්පරා බවට පත් කරයි.

මෙහිදී:

පොල් ගෙඩිය බිඳීම
මදය වෙන් කිරීම
වියළීම

සිදු කරයි.

හොඳ තත්ත්වයේ කොප්පරා සඳහා නිසි වියළීම ඉතා වැදගත් වේ. තෙතමනය වැඩි වුවහොත් තෙල්වල ගුණාත්මකභාවය අඩු වේ.

තෙවන අදියර – තෙල් නිස්සාරණය

සාම්ප්‍රදායිකව භාවිතා කළ ක්‍රම:

Expeller pressing
Rotary mills

වර්තමානයේ:

Mechanical extraction
Refining technology

භාවිතා කරයි.

Virgin Coconut Oil (VCO) – ලෝක සෞඛ්‍ය වෙළඳපොළ ජයගත් ශ්‍රී ලාංකික නිෂ්පාදනය

පසුගිය වසර කිහිපය තුළ ලෝක වෙළඳපොළේ විශාල අවධානයක් දිනාගත් පොල්

නිෂ්පාදනයක් වන්නේ Virgin Coconut Oil ය.

සාමාන්‍ය පොල් තෙල් හා VCO අතර ප්‍රධාන වෙනස වන්නේ නිෂ්පාදන ක්‍රමයයි.

සාමාන්‍ය පොල් තෙල් නිෂ්පාදනයේදී:

තාපය භාවිතා කිරීම
පිරිපහදු කිරීම

සිදු විය හැකි අතර, VCO නිෂ්පාදනයේදී:

Cold Press Technology
Fresh Coconut Milk Extraction
Natural Separation

වැනි ක්‍රම භාවිතා කරයි.

VCO සඳහා ඇති ජාත්‍යන්තර ඉල්ලුම

අද වන විට VCO භාවිතා කරන්නේ:

ආහාර ක්ෂේත්‍රයේ

Cooking oil
Health supplements

රූපලාවන්‍ය ක්ෂේත්‍රයේ

Skin care products
Hair care products

ඖෂධ හා සෞඛ්‍ය ක්ෂේත්‍රයේ

Natural wellness products

සඳහාය.

ශ්‍රී ලංකාවේ නිෂ්පාදනය කරන VCO සඳහා විශේෂ වටිනාකමක් ඇත්තේ එහි ස්වභාවික ගුණාත්මකභාවය නිසාය.

දිසිඳි පොල් කර්මාන්තය (Desiccated Coconut Industry)

දිසිඳි පොල් යනු පොල් මදය කුඩා කැබලිවලට කපා වියළා නිෂ්පාදනය කරන භාණ්ඩයකි.

මෙය ප්‍රධාන වශයෙන් භාවිතා කරන්නේ:

බේකරි නිෂ්පාදන
රසකැවිලි
චොකලට් නිෂ්පාදන
ආහාර සැකසුම් කර්මාන්ත

සඳහාය.

නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලිය

පොල් තෝරා ගැනීම
පොල් ලෙල්ල ඉවත් කිරීම
පොල් කටුව ඉවත් කිරීම
මදය පිරිසිදු කිරීම
කුඩු කිරීම
වියළීම
ඇසුරුම් කිරීම

මෙහිදී ආහාර සුරක්ෂිතතාව ඉතා වැදගත් වේ.

අපනයන සඳහා:

HACCP
ISO 22000
Food Safety Certification

වැනි ප්‍රමිතීන් අවශ්‍ය වේ.

පොල් කිරි කර්මාන්තය – ලෝක ආහාර සංස්කෘතියට එක්වන ශ්‍රී ලංකාවේ රසය

ශ්‍රී ලංකාවේ සාම්ප්‍රදායික ආහාර සංස්කෘතියේ පොල් කිරිට හිමිවන්නේ විශේෂ ස්ථානයකි. නමුත් අද වන විට පොල් කිරි ශ්‍රී ලංකාවේ පමණක් නොව ලෝකයේ විවිධ රටවල භාවිතා වන ජාත්‍යන්තර ආහාර නිෂ්පාදනයකි.

විශේෂයෙන්:

Asian cuisine
Vegan food industry
Dairy alternative market

තුළ පොල් කිරි සඳහා ඉල්ලුම ඉහළ යමින් පවතී.

පොල් කිරි නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලිය

පියවර:

1. පොල් මද පිරිසිදු කිරීම

හොඳ තත්ත්වයේ පොල් තෝරා ගනී.

2. Grinding

මදය කුඩා කොටස්වලට කපා අඹරයි.

3. Extraction

ජලය සමඟ මිශ්‍ර කර පොල් කිරි ලබා ගනී.

4. Pasteurization

බැක්ටීරියා වර්ධනය වැළැක්වීමට උෂ්ණත්ව පාලනය සිදු කරයි.

5. Packaging

ටින්, කාටන් හෝ aseptic packaging භාවිතා කරයි.

පොල් කිරි පිටි (Coconut Milk Powder) – අගය වැඩි කළ නිෂ්පාදන

පොල් කිරි පිටි යනු ශ්‍රී ලංකාවට විශාල අපනයන අවස්ථා ලබා දෙන නිෂ්පාදනයකි.

එහි වාසි:

දිගු කල් තබා ගත හැක
ප්‍රවාහනය පහසුය
ජාත්‍යන්තර වෙළඳපොළට සුදුසුය

භාවිතය:

Food manufacturing
Hotels
Restaurants
Instant food products

පොල් පිටි (Coconut Flour) – නව ආහාර වෙළඳපොළ

ලෝකයේ Gluten-free food trend එකත් සමඟ පොල් පිටි සඳහා ඉල්ලුම වැඩි වී ඇත.

පොල් පිටි:

Gluten-free
High fibre
Low carbohydrate

ආහාරයක් ලෙස සැලකේ.

භාවිතය:

Bakery products
Health foods
Protein mixes

පොල් සීනි සහ පොල් පැණි – අනාගත වෙළඳපොළ

පොල් මලේ රසයෙන් නිපදවන:

Coconut Sugar
Coconut Treacle
Coconut Syrup

වැනි නිෂ්පාදන නව පරපුරේ සෞඛ්‍ය ආහාර වෙළඳපොළට එක්වෙමින් පවතී.

සාමාන්‍ය සීනි සඳහා ස්වභාවික විකල්ප සොයන පාරිභෝගිකයන් අතර මෙම නිෂ්පාදන ජනප්‍රිය වෙමින් ඇත.

පොල් ආශ්‍රිත සෞන්දර්ය හා සෞඛ්‍ය කර්මාන්තය

අද වන විට පොල් තෙල් භාවිතා කර:

Natural soaps
Body creams
Hair oils
Skin care products

නිෂ්පාදනය කරයි.

මෙය පොල් කර්මාන්තයේ නව අගය එකතු කිරීමේ ක්ෂේත්‍රයකි.

පොල් මදය ආශ්‍රිත කර්මාන්තය පමණක් බැලූ විට ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් ගසක සැඟවී ඇති ආර්ථික වටිනාකම පැහැදිලි වේ. නමුත් පොල් ගෙඩියේ තවත් විශාල කොටසක් වන ලෙල්ල සහ කොහු කර්මාන්තය ශ්‍රී ලංකාව ලෝකයට හඳුන්වා දෙන සුවිශේෂී කර්මාන්තයකි.

පොල් ලෙල්ලෙන් ලෝක වෙළඳපොළට – ශ්‍රී ලංකාවේ කොහු කර්මාන්තය

පොල් ගෙඩියක් අතට ගත් විට බොහෝ දෙනාගේ අවධානය යොමු වන්නේ එහි ඇතුළත ඇති මදය වෙතය. නමුත් එම පොල් ගෙඩියේ පිටත ආවරණය වන ලෙල්ල ශ්‍රී ලංකාවට විශාල විදේශ විනිමයක් උපයා දෙන කර්මාන්තයක මූලික අමුද්‍රව්‍යයක් බව බොහෝ දෙනා නොදනිති.

පොල් ලෙල්ලෙන් ලබාගන්නා කොහු කෙඳි ආශ්‍රිත කර්මාන්තය ශ්‍රී ලංකාවේ පැරණිතම සහ ලෝකයේ පිළිගැනීමක් ඇති කර්මාන්තයකි. අද වන විට කොහු යනු සාම්ප්‍රදායික ලණු හෝ පැදුරු නිෂ්පාදනයකට පමණක් සීමා වූ කර්මාන්තයක් නොව, පරිසර හිතකාමී නවීන කර්මාන්තයක් බවට පත්ව ඇත.

ප්ලාස්ටික් භාවිතය අවම කිරීමට ලෝකය උත්සාහ කරන අවස්ථාවක, ස්වභාවික තන්තු සඳහා ඇති ඉල්ලුම ඉහළ යමින් තිබේ. මෙම තත්ත්වය ශ්‍රී ලංකාවේ කොහු කර්මාන්තයට නව අවස්ථා රැසක් විවෘත කර ඇත.

කොහු කර්මාන්තයේ ආරම්භය සහ ඉතිහාසය

ශ්‍රී ලංකාවේ කොහු කර්මාන්තය ගම්මාන ආශ්‍රිතව ආරම්භ වූ සාම්ප්‍රදායික කර්මාන්තයකි.

අතීතයේදී:

ගෘහස්ථ භාවිතය සඳහා ලණු සෑදීම
ගොවි උපකරණ සඳහා භාවිතය
පැදුරු නිෂ්පාදනය

ප්‍රධාන වශයෙන් සිදු විය.

නමුත් යටත් විජිත සමයෙන් පසු ශ්‍රී ලංකාවේ කොහු නිෂ්පාදන විදේශ වෙළඳපොළට යොමු වීම ආරම්භ විය.

අද වන විට:

යුරෝපය
ඇමරිකාව
ජපානය
මැද පෙරදිග

වැනි වෙළඳපොළවල ශ්‍රී ලාංකික කොහු නිෂ්පාදන සඳහා ඉල්ලුමක් පවතී.

කොහු නිෂ්පාදනයේ ගමන – ලෙල්ලේ සිට නිමි භාණ්ඩය දක්වා

පොල් ලෙල්ලකින් කොහු කෙඳි ලබා ගැනීම සරල ක්‍රියාවලියක් නොවේ. එය අදියර කිහිපයකින් සමන්විත කාර්මික ක්‍රියාවලියකි.

1. පොල් ලෙල්ල එකතු කිරීම

පොල් ගෙඩියෙන් මදය සහ කටුව ඉවත් කිරීමෙන් පසු ඉතිරි වන ලෙල්ල කොහු කර්මාන්තයට යොදා ගනී.

මෙම ලෙලි:

පොල් එකතු කිරීමේ මධ්‍යස්ථාන
කර්මාන්තශාලා
පොල් වතු

වලින් ලබා ගනී.

2. Retting ක්‍රියාවලිය

පොල් ලෙල්ලේ ඇති කෙඳි වෙන් කිරීම සඳහා සාම්ප්‍රදායිකව ජලයේ පොඟවා තබන ක්‍රමයක් භාවිතා කරන ලදී.

මෙය:

Retting Process

ලෙස හැඳින්වේ.

මෙහිදී ස්වභාවික ක්ෂුද්‍ර ජීවී ක්‍රියාකාරීත්වය මගින් ලෙල්ල මෘදු කර කෙඳි වෙන් කිරීම පහසු කරයි.

වර්තමානයේ:

Mechanical extraction
Modern fibre processing

භාවිතා කරමින් නිෂ්පාදන වේගවත් කර ඇත.

3. කොහු කෙඳි වෙන් කිරීම

ලෙල්ල යන්ත්‍ර මගින් සකස් කර:

Long Fibre
Short Fibre

වශයෙන් වෙන් කරයි.

මෙහිදී ලබාගන්නා දිගු කෙඳි ඉහළ වටිනාකමක් ඇති නිෂ්පාදන සඳහා යොදා ගනී.

කොහු කෙඳි ආශ්‍රිත ප්‍රධාන නිෂ්පාදන

1. Coir Fibre (කොහු කෙඳි)

මෙය කොහු කර්මාන්තයේ මූලික නිෂ්පාදනයයි.

භාවිතය:

බුරුසු
මෙට්ට
ලණු
කර්මාන්තමය නිෂ්පාදන

සඳහාය.

2. Coir Yarn (කොහු නූල්)

කොහු කෙඳි එකට ගොතා නිෂ්පාදනය කරන නූල් වර්ගයකි.

භාවිතය:

පැදුරු
කඹ
ජාල
අලංකාර නිෂ්පාදන

සඳහා වේ.

3. Coir Mats සහ Rugs

ශ්‍රී ලංකාවේ කොහු පැදුරු නිෂ්පාදනයට දිගු ඉතිහාසයක් ඇත.

වර්තමානයේ:

Home decoration
Hotels
Eco-friendly flooring

සඳහා විදේශ වෙළඳපොළේ ඉල්ලුමක් පවතී.

4. Coir Pith (කොහුබත්) – නව කෘෂිකාර්මික කර්මාන්තය

කොහු නිෂ්පාදනයේදී ඉතිරි වන කුඩා කොටස් Coir Pith ලෙස හැඳින්වේ.

අතීතයේ අපද්‍රව්‍යයක් ලෙස සැලකූ මෙය අද ඉතා වටිනා නිෂ්පාදනයකි.

භාවිතය:

වගා මාධ්‍යයක් ලෙස
Greenhouse farming
Hydroponic cultivation

සඳහාය.

විශේෂයෙන් යුරෝපයේ සහ මැද පෙරදිග රටවල Coir Pith Grow Bags සඳහා ඉහළ ඉල්ලුමක් ඇත.

5. Geo Textile – පරිසර ආරක්ෂණයේ කොහු භාවිතය

ශ්‍රී ලංකාවේ කොහු කර්මාන්තයේ ඉහළ තාක්ෂණික නිෂ්පාදනයක් වන්නේ Geo Textile ය.

මෙය භාවිතා කරන්නේ:

නායයෑම් පාලනය
ගංවතුර පාලනය
පස ආරක්ෂා කිරීම
මාර්ග ඉදිකිරීම්

සඳහාය.

ස්වභාවිකව දිරාපත් වන නිසා මෙය පරිසර හිතකාමී නිෂ්පාදනයකි.

කොහු කර්මාන්තයේ ආර්ථික වැදගත්කම

කොහු කර්මාන්තය:

ග්‍රාමීය රැකියා සපයයි
කුඩා හා මධ්‍ය පරිමාණ ව්‍යාපාර වර්ධනය කරයි
විදේශ විනිමය උපයයි

විශේෂයෙන් කාන්තා ශ්‍රම දායකත්වය මෙම කර්මාන්තයේ වැදගත් කොටසකි.

පොල් කටුවෙන් රත්තරන් වටිනාකමක් – Activated Carbon සහ නිමි භාණ්ඩ කර්මාන්තය

පොල් ගෙඩියක කටුව බොහෝ දෙනාට අපද්‍රව්‍යයක් ලෙස පෙනුණද, කර්මාන්ත ලෝකයේ එය ඉතා වටිනා අමුද්‍රව්‍යයකි.

විශේෂයෙන්ම පොල් කටුවෙන් නිෂ්පාදනය කරන Activated Carbon ශ්‍රී ලංකාවේ වැදගත් අපනයන කර්මාන්තයකි.

පොල් කටු අඟුරු කර්මාන්තය

පොල් කටු:

→ වියළීම
→ Carbonization
→ Activation

යන ක්‍රියාවලීන් හරහා සක්‍රීය කාබන් බවට පත් කරයි.

Activated Carbon යනු කුමක්ද?

Activated Carbon යනු ඉතා කුඩා සිදුරු සහිත කාබන් ද්‍රව්‍යයකි.

මෙහි විශේෂත්වය වන්නේ:

අපද්‍රව්‍ය අවශෝෂණය කිරීම
රසායනික ද්‍රව්‍ය ඉවත් කිරීම
දූෂිත ද්‍රව්‍ය පෙරීම

කළ හැකි වීමයි.

Activated Carbon භාවිතා කරන ක්ෂේත්‍ර

1. ජල පිරිසිදු කිරීම

ගෘහස්ථ සහ කාර්මික ජල පිරිපහදු පද්ධතිවල භාවිතා වේ.

2. වායු පිරිසිදු කිරීම

කර්මාන්තශාලා සහ වායු පිරිසිදු කිරීමේ පද්ධතිවල භාවිතා කරයි.

3. රන් කර්මාන්තය

Gold recovery ක්‍රියාවලියේදී Activated Carbon භාවිතා වේ.

4. ඖෂධ කර්මාන්තය

විවිධ පිරිසිදු කිරීමේ ක්‍රියාවලීන් සඳහා භාවිතා කරයි.

ශ්‍රී ලංකාවේ Activated Carbon කර්මාන්තයේ විශේෂත්වය

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කටු Activated Carbon සඳහා ලෝකයේ ඉහළ පිළිගැනීමක් ඇති වීමට හේතුව:

පොල් කටුවේ ගුණාත්මකභාවය
නිෂ්පාදන තාක්ෂණය
අඩු අළු ප්‍රමාණය

වේ.

පොල් ලී සහ හස්ත කර්මාන්ත

පොල් ගස වයසට ගිය පසු එහි කඳද කර්මාන්ත සඳහා භාවිතා කරයි.

භාවිතය:

ගෘහ භාණ්ඩ
අලංකාර භාණ්ඩ
ගෘහ නිර්මාණ ද්‍රව්‍ය

සඳහාය.

පොල් ආශ්‍රිත නව නිෂ්පාදන

වර්තමානයේ නිෂ්පාදකයන් පොල් ආශ්‍රිත නව නිෂ්පාදන වෙත යොමුවෙමින් ඇත.

උදාහරණ:

Coconut shell jewellery
Coconut charcoal products
Eco-friendly household items
Coconut fibre packaging materials

Zero Waste Industry එකක් ලෙස පොල් කර්මාන්තය

වර්තමාන ලෝකයේ තිරසාර සංවර්ධනය පිළිබඳ අවධානය වැඩිවෙමින් පවතී.

මෙහිදී පොල් කර්මාන්තයට විශේෂ ස්ථානයක් හිමි වේ.

හේතුව:

පොල් ගෙඩියේ සෑම කොටසක්ම භාවිතා කිරීමයි.

කොටස	නිෂ්පාදනය
මද	තෙල්, කිරි, පිටි
ලෙල්ල	කොහු
කොහුබත්	වගා මාධ්‍ය
කටුව	Activated Carbon
ලී	ගෘහ භාණ්ඩ

පොල් ගස ශ්‍රී ලංකාවට ලබා දී ඇති වටිනාකම ආහාරයකින් හෝ වගාවකින් පමණක් මැනිය නොහැක. එය ගොවියාගේ ජීවිතය, ග්‍රාමීය ආර්ථිකය, කර්මාන්ත, අපනයන සහ පරිසර හිතකාමී සංවර්ධනය එකට සම්බන්ධ කරන සම්පතකි.

නමුත් තවමත් මෙම කර්මාන්තයේ විශාල කොටසක් ලෝක වෙළඳපොළට සම්පූර්ණයෙන් විවෘත වී නොමැත. අගය එකතු කළ නිෂ්පාදන, නව තාක්ෂණය සහ ශක්තිමත් වෙළඳ නාමයක් සමඟ ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තයට තවත් විශාල ගමනක් යා හැක.

ලිපියේ තෙවන කොටස කියවන්න....

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය - පළමු කොටස

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Fri, 10 Jul 2026 15:09:24 +0000

ජීවිත ගසකින් ගෝලීය කර්මාන්තයක් දක්වා

ශ්‍රී ලංකාවේ ගමක උදෑසනක් සිතුවම් කළහොත්, ඒ දර්ශනය සම්පූර්ණ වන්නේ පොල් ගස්වලින් තොරව නොවේ. නිල් අහසට ඉහළින් නැගී සිටින පොල් ගස් පේළි, සුළඟ සමඟ සෙමින් සෙලවෙන කොළ, ගෙවත්තකින් ඇසෙන පොල් ගෙඩි වැටෙන හඬ—මෙය ශ්‍රී ලාංකික ජීවිතයේ පරම්පරා ගණනාවක් පුරා පැවත එන හුරුපුරුදු දසුනකි.

නමුත් බොහෝ දෙනා නොදන්නා කරුණ වන්නේ මෙම සරලව පෙනෙන පොල් ගස පිටුපස විශාල කර්මාන්ත ලෝකයක් පවතින බවයි. පොල් ගෙඩියක් යනු ආහාරයක් පමණක් නොවේ. එය තෙල් කර්මාන්තයකට, ආහාර සැකසුම් කර්මාන්තයකට, කොහු කර්මාන්තයකට, අපනයන කර්මාන්තයකට, රැකියා දහස් ගණනකට සහ විදේශ විනිමය ආදායමකට මූලාශ්‍රයකි.

මේ නිසාම ලෝකයේ බොහෝ රටවල පොල් ගස “Tree of Life” (ජීවිත ගස) ලෙස හඳුන්වනු ලබයි.

එක් පොල් ගසකින් ලබාගත හැකි ප්‍රයෝජන ප්‍රමාණය විමසා බැලූ විට එහි සැබෑ වටිනාකම අවබෝධ වේ.

පොල් මදයෙන් – ආහාර හා තෙල්
පොල් වතුරෙන් – පාන වර්ග
පොල් ලෙල්ලෙන් – කොහු කෙඳි
පොල් කටුවෙන් – අඟුරු සහ සක්‍රීය කාබන්
පොල් කොළයෙන් – වහල සහ හස්ත කර්මාන්ත
පොල් ලීයෙන් – ගෘහ භාණ්ඩ හා ඉදිකිරීම් භාවිතය

එනම් පොල් ගසක් යනු අපද්‍රව්‍ය නොමැති සම්පූර්ණ කර්මාන්ත පද්ධතියකි.

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තයේ ඉතිහාසය

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් වගාවට ඇත්තේ සියවස් ගණනාවක් පුරා දිවෙන ඉතිහාසයකි. අතීතයේදී පොල් ගස ගෘහස්ථ අවශ්‍යතා සඳහා වගා කළද, යටත් විජිත සමයත් සමඟ එය වාණිජ බෝගයක් බවට පත්විය.

ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතිහාසයේ පළමු වරට ක්‍රි.ව. 564 දී පමණ, පළමුවැනි අග්බෝ රජතුමාගේ (අග්ගබෝධි) රාජ්‍ය සමයේදී වැලිගම අවට සැතපුම් 36ක මුහුදු තීරයක් ආශ්‍රිතව පොල් වගාවක් ආරම්භ කළ බව ඓතිහාසික සාහිත්‍ය මූලාශ්‍රවල දැක්වේ. ඉන්දියානු සාගරයේ නාවික කටයුතුවල නිරතවූවන්ගේ සහ වෙළෙන්දන්ගේ පහසුව සඳහා රජු විසින් වැලිගම ප්‍රදේශයේ මෙම වගාව ඇති කරන ලදී. වැලිගම පිහිටි “පොල්වත්ත” නමින් හැඳින්වෙන ප්‍රදේශය මෙරට වාණිජමය වශයෙන් පොල් ගසක් රෝපණය කළ ප්‍රථම ස්ථානය ලෙස විශ්වාස කෙරේ. පොල් ගසෙහි දැවයේ සිට මුල දක්වාම විවිධ මිනිස් අවශ්‍යතා සපුරා ගැනීමට උපකාරී වීම නිසා එකල ද එය කප්රුකක් ලෙස සැලකිනි.

විශේෂයෙන් බ්‍රිතාන්‍ය පාලන සමයේදී පොල් වගාව විශාල වශයෙන් ව්‍යාප්ත වූ අතර, පොල් තෙල් සහ කොප්පරා අපනයනය කිරීම ආරම්භ විය.

එම කාලයේදී ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රධාන අපනයන බෝග තුන ලෙස:

තේ
රබර්
පොල්

සැලකුණි.

අද වන විට තේ සහ රබර් සමඟ පොල් කර්මාන්තයද ශ්‍රී ලංකාවේ වැවිලි ආර්ථිකයේ ප්‍රධාන කුළුණක් ලෙස පවතී.

පොල් ත්‍රිකෝණය – ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තයේ හදවත

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් වගාව සෑම දිස්ත්‍රික්කයකම පාහේ දක්නට ලැබුණද, ප්‍රධාන වගා කලාපය ලෙස සැලකෙන්නේ “පොල් ත්‍රිකෝණය” යි.

මෙයට අයත් ප්‍රධාන ප්‍රදේශ:

1. කුරුණෑගල දිස්ත්‍රික්කය

ශ්‍රී ලංකාවේ විශාලතම පොල් වගා ප්‍රදේශයක් වන කුරුණෑගල දිස්ත්‍රික්කය පොල් නිෂ්පාදනයේ ප්‍රමුඛ ස්ථානයක් ගනී.

මෙහි:

විශාල පොල් වතු
කුඩා ගොවි වතු
පොල් සැකසුම් කර්මාන්තශාලා

විශාල ප්‍රමාණයක් පවතී.

2. පුත්තලම දිස්ත්‍රික්කය

වියළි කලාපයට ආසන්න වුවද, පොල් වගාව සඳහා වැදගත් ප්‍රදේශයකි.

මෙහි:

කොහු කර්මාන්ත
පොල් කටු ආශ්‍රිත කර්මාන්ත
අපනයන සැකසුම් කර්මාන්ත

බහුලව දක්නට ලැබේ.

3. ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කය

කොළඹ වෙළඳ මධ්‍යස්ථානයට ආසන්න වීම නිසා පොල් නිෂ්පාදන වෙළඳාම සඳහා වැදගත් ප්‍රදේශයකි.

ශ්‍රී ලංකාවේ කෘෂිකාර්මික හා ආර්ථික සංවර්ධනය අරමුණු කරගනිමින් "උතුරු පොල් ත්‍රිකෝණය" (නව පොල් ත්‍රිකෝණය) නමින් උතුරු පළාතේ පොල් වගා කලාපයක් මේ වන විට ස්ථාපිත කර ඇත.

මෙම කලාපය ප්‍රධාන වශයෙන් නගර තුනක් යා කරමින් දිස්ත්‍රික්ක පහක් ආවරණය වන පරිදි ක්‍රියාත්මක වේ.

පේදුරුතුඩුව, සිලාවතුර සහ කෝකිලායි යාකරමින් සකස් කරමින් පවතින මෙම නව පොල් ත්‍රිකෝණය තුල යාපනය, මන්නාරම, මුලතිව්, කිලිනොච්චිය සහ වව්නියාව යන දිස්ත්‍රික්ක ආවරණය කෙරේ. ලෝක පොල් දිනයට සමගාමීව, ජාතික වැඩපිළිවෙළක් යටතේ පලෙයි ආදර්ශ පොල් වගා උයනේදී කටයුතු ආරම්භ කෙරුණු මෙහි ප්‍රධාන අරමුණු වන්නේ උතුරේ කෘෂිකර්මාන්තය නංවාලීම සහ පොල් ආශ්‍රිත නිෂ්පාදන අපනයනයෙන් ලැබෙන ආදායම ඉහළ නැංවීමයි. මේ යටතේ රජයේ මැදිහත්වීම මත පොල් පර්යේෂණ ආයතනයේ නිර්දේශ පරිදි නව පොල් ඉඩම් අක්කර දහස් ගණනක් වගා කිරීමට සැලසුම් කර ඇත.

පොල් වගාව – ගොවියාගේ ජීවිතය සමඟ බැඳුණු ආර්ථිකය

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තයේ මූලික පදනම වන්නේ පොල් ගොවියාය.

විශාල වතු හිමියන් පමණක් නොව, කුඩා ඉඩම් හිමි ගොවීන්ද මෙම ක්ෂේත්‍රයේ විශාල කොටසක් නියෝජනය කරති.

බොහෝ ග්‍රාමීය පවුල් සඳහා පොල් ගස:

ස්ථාවර ආදායම් මාර්ගයක්
හදිසි අවස්ථාවල මුදල් ලබාගත හැකි සම්පතක්
පරම්පරාවෙන් පරම්පරාවට පැවරෙන දේපළක්

වී ඇත.

නමුත් වර්තමානයේ පොල් ගොවියා මුහුණ දෙන ගැටලු කිහිපයක් ඇත.

1. කාලගුණික වෙනස්කම්

පොල් ගසට ප්‍රමාණවත් ජලය අවශ්‍ය වේ. දිගු වියළි කාලයන් නිසා:

මල් හටගැනීම අඩුවීම
ගෙඩි ප්‍රමාණය අඩුවීම
නිෂ්පාදනය පහළ යාම

සිදුවේ.

2. පොහොර සහ නිෂ්පාදන වියදම්

පොල් වගාව සඳහා:

පොහොර
කෘමි පාලනය
කම්කරු සේවා
ප්‍රවාහනය

වැනි වියදම් වැඩි වී ඇත.

3. නව පරපුරේ සහභාගීත්වය අඩුවීම

පාරම්පරිකව පොල් වගා කළ පවුල්වල නව පරපුර වෙනත් රැකියා වෙත යොමුවීම නිසා කර්මාන්තයේ අනාගතයට බලපෑමක් ඇතිවී තිබේ.

පොල් පර්යේෂණ ආයතනය මේ දක්වා වැඩිදියුණු කරන ලද පොල් විශේෂ 2 ක් ව්‍යාපාරික වගාව සඳහා හදුන්වා දී තිබේ. ඒවා නම්

CRIC 60
CRISL98 ය.

පොල් පර්යේෂණ ආයතනය මේ දක්වා වැඩිදියුණු කරන ලද පොල් විශේෂ 5 ක් ගෙවතු වගා සඳහා හඳුන්වා දී ඇත.

CRIC 65
කප්රුවන
කප්සෙක
කප්සුවය
CRISL2020

පොල් ගෙඩියක ගමන – ගසෙන් කර්මාන්ත ශාලාව දක්වා

පොල් ගෙඩිය ගසෙන් කඩා ගත් පසු එහි ගමන අවසන් නොවේ. එය විවිධ කර්මාන්ත මාර්ග ඔස්සේ ගමන් කරයි.

එක් පොල් ගෙඩියක්:

මද කොටස

→ පොල් තෙල්
→ Virgin Coconut Oil
→ පොල් කිරි
→ පොල් කිරි පිටි
→ පොල් පිටි
→ පොල් සීනි

ලෙල්ල

→ කොහු කෙඳි
→ කොහු ලණු
→ කොහු පැදුරු
→ Geo Textile
→ Grow Bags

කටුව

→ පොල් කටු අඟුරු
→ Activated Carbon
→ අලංකාර නිෂ්පාදන

මෙම ක්‍රියාවලිය නිසා පොල් කර්මාන්තය ශ්‍රී ලංකාවේ පමණක් නොව ලෝකයේද විශේෂ ස්ථානයක් ලබාගෙන ඇත.

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තයේ ප්‍රධාන කාණ්ඩ තුන

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් ආශ්‍රිත කර්මාන්ත ප්‍රධාන වශයෙන් කොටස් තුනකට බෙදිය හැක.

1. මද ආශ්‍රිත කර්මාන්ත

මෙය වැඩිම ආර්ථික වටිනාකමක් ඇති අංශයකි.

ප්‍රධාන නිෂ්පාදන:

Coconut Oil
Virgin Coconut Oil
Desiccated Coconut
Coconut Milk
Coconut Cream
Coconut Milk Powder

2. කොහු ආශ්‍රිත කර්මාන්ත
ශ්‍රී ලංකාව ලෝකයේ ප්‍රසිද්ධ වන්නේ මෙම ක්ෂේත්‍රයෙනි.
නිෂ්පාදන:
Coir Fibre
Coir Yarn
Coir Mats
Coir Pith
Geo Textile

3. පොල් කටු හා නිමි භාණ්ඩ කර්මාන්ත

නිෂ්පාදන:

Activated Carbon
Shell Charcoal
Handicrafts
Furniture

ලිපියේ දෙවන කොටස කියවන්න....

තියෙන අදහස් කමෙන්ට් කරන්න...

මගේ ගමන් බිමන් එකසිය විසි තුන්වන කොටස - මහ වැස්සේම වැද්දාගලින් සිංහරාජයට

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Thu, 02 Jul 2026 09:34:05 +0000

අපේ ගමන ආරම්භ වුණේ මගේ මිතුරන් පිරිසක් සහ ඔවුන්ගේ පවුලේ උදවිය එක්ක. යාලු මිත්‍රයෝ නම් කලින් දවසේ ඇවිත් කලවානේ නතර වුනත්, පැය දෙකක ගමනක් නිසා මම ඊලඟ දවසේ උදේම මෝටර් බයිසිකලයෙන් යන්න පිටත් වෙන්න තීරණය කලා. මේ ගමනට මාත් එක්ක තවත් මෝටර් බයිසිකලේකින් යාලුවෙක් එකතු වුනා.

ගමන යන්න දාගත්තු පොසොන් පෝය දවසේ උදේ කියන්නේ අනෝරා වැස්සක් තිබුන දවසක්. කොහෙම හරි මහ වැස්ස පොඩි වැස්සක් වෙන්න බලාගෙන ඉද්දි අපි ගමන යන්න හිටි වෙලාවට වඩා විනාඩි හතලිහක් විතර පරක්කුයි. පොද වැස්සේ පිටත් වුනත් වැස්ස මගදිම මහ වැස්සක් වුනා.

තුඩව වැද්දාගල සිංහරාජ පිවිසුමට යද්දිත් වහින් නිසා එතන රාජකාරි කල නිලධාරින් ඇහුවේ මේ වැස්සේ යනවද කියලයි.අපේ කට්ටියත් එතතනට එන්න වෙලාවත් තියෙන නිසා කෝකටත් කියල බලා හිටියා. ටිකක වෙලාවක් යද්දි අහස පැහැදිලි වෙලා අව්ව දල්ලක් දාගෙන ආව. සිංහරාජයට යද්දී, මාවත තෙත් වෙලා ගස් වල සුවඳ ගමනේ හැම මොහොතක්ම අපූර්වත්වක් ඇති කලා. තැනින් තැන පොඩි පොඩි වැහි වැටුනා වුනත් අපේ ගමනට නම් ඒකෙන් බාධාවක් වුනේ නෑ.

වැස්ස නිසා ගමන හිතපු තරම් සාර්ථක වුනේ නැතත් සත්තු කීප දෙනක් අපි දැක්කා.

ගමන පටන් ගද්දීම අපිට හමුවුනේ අපූරු සතෙක්. ඒ තමයි අළු කෑදැත්තා Sri Lanka Grey Hornbill (Ocyceros gingalensis). පහතරට වනාන්තර වල සහ කඳුකරයේ මීටර් 1300 දක්වා ඉහළට දක්නට ලැබෙන අළු කෑදැත්තා කෙටි රවුම් සහ පළල් පියාපත් සහිත විශාල වශයෙන් ඵල භක්‍ෂක කුරුල්ලෙක් හැටියට සලකනවා.

මේ අතරේ යන පාරේ හිටිය ලංකාවට ආවේනික වුන ලංකාවේ ජාතික පක්ෂියාත් හමුබුනා. ඒ තමයි වළි කුකුළා Sri Lankan junglefowl (Gallus lafayetii). එයාගේ විවිධ ක්‍රියාකාරකම් දිහා ටිකක් වෙලා බලාගෙන හිටි අපි තව තවත් කැලේ ඇතුලට යන්න වුනා.

ඒ යන අතර වාරේ අපට හමුවුන ඊලඟ කෙනා තමයි ශ්‍රී ලංකාවට ආවේණික කැන්ගරු කටුස්සා Sri Lankan Kangaroo Lizard (Otocryptis wiegmanni). මෙයා තෙත් කලාපයේ සහ කඳුකර වනාන්තරවල බිම වාසය කරන කුඩා උරගයෙක්. උවදුරක් දැනුණු විට පසුපස දෙපා මතින් කැන්ගරුවෙකු මෙන් වේගයෙන් දිව යාමේ සුවිශේෂී හැකියාව නිසා ප්‍රසිද්ධ වී ඇති අතර, සිංහලෙන් පිනුම් කටුස්සා විදිහටත් හැසිරෙනවා.

එතනිනුත් පස්සේ හමුවුනේ සිංහරාජය ඇතුලු සදාහරිත වැසි වනාන්තර තුල වාසය කරන කපුටු පවුලට අයත් ලංකා කැහිබෙල්ලා Sri Lanka Blue Magpie (Urocissa ornata). මොවුන් ජීවත් වන සදාහරිත වැසි වනාන්තර විනාශ වී යාමත් සමඟ වඳ වී ගෙන යාමේ තර්ජනයට වර්තමානයේදී ලක් වෙලා. එයාල රංචුවක්ම අපිට බලන්න ලැබුනා.

කැහි බෙල්ලන් ඉන්න වට පිටාවේම හිටි මූකලන් ලේනා/ වන ලේනා Layard's squirrel (Funambulus layardi) තමයි ඊලඟ කෙනා. මෙයත් ලංකාවට ආවේණියි. නිරිත දිග තෙත් කලාපයේ පහත රට ප්‍රදේශ වල සිට මීටර් 1200 ක් පමණ වන කඳුකරය දක්වා, දුම්බර කදුකරයද ඇතුලත්ව ඝන කැලෑ වල එතරම් සුලභ නොවන ලෙස හමුවන ක්‍ෂීරපායීයෙක්.

මීට අතරව Lantern Bug (Pyrops maculatus), රන් මකුළුවා Giant Wood Spider (Nephila pilipes) කීප දෙනෙකුත් දකින්න ලැබුනා. අපේ කණ්ඩායමටම සතුන් දැකපු හැම මොහොතකම විශේෂම සතුටක් තිබුණා. ළමයින්ට අලුත්ම අත්දැකීම්, මිතුරන්ට කතාබහ, පවුල්වලට එකට ගැලවුණු සතුට – මේ හැමදේම එකට ගැලවුණා.

ගමනේ අවසානය තවත් ඒක නවාතැනක වුනත් ඒතැන දීත් පුංචි කෝකිලයා/ පුංචි කොහා Lesser Cuckoo (Cuculus poliocephalus) දුර ඉඳන් කෑගහනවා ඇහුනා.

සිංහරාජයේ යනවා නම් ජනවාරි - අප්‍රේල් කාලයේ හරි අගෝස්තු - ඔක්තෝම්බර් කාලයේ දී හරි යන්න. අපි ඒ කාලේ යන්න සැළසුම් කලා වුනත් නවාතැන් සහ අපේ අයගේ නිවාඩු නිසා‌ යන්න පුලුවන් වුනේ මේ කාලයේදී.

ඔන්න ඉතින් කාලෙකින් ගිය ගමනක් වුනත් අපූරු මතකයන් එක්ක අවසන් වුනා. ආයෙ ගමනකින් හමු වෙනකන් අදහස් ටික කොමෙන්ට් කරල තියන්න. ජය...!

රටක් අසමත් කරන රාජ්‍ය යාන්ත්‍රණය: පු.ලි.දේ. එක දින සේවයෙන් පාඩමක්.

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Fri, 12 Jun 2026 16:41:28 +0000

ලංකාව රාජයයක් හැටියට අසමත් වෙන්න ප්‍රධානම හේතුවක් වෙලා තියෙන්නේ අසාර්ථක පරිපාලන ව්‍යුහය හා බහුතර කුම්මැහි රාජ්‍ය සේවය. මම මේක කියන්නේ කාලයක් තිස්සේ රාජ්‍ය සේවකයෙක් විදිහට හිටිය නිසා තියෙන අත්දැකිම් සහ අභ්‍යන්තරය ගැන දන්න නිසා. ඒ නිසා වගකීමෙන් ම කියන්න පුලුවන්. ආයතනික රහස් හැරුණු විට අවුරුදු 9ක රාජ්‍ය සේවයේ අත්දැකීම් ඔයාල එක්ක බෙදාගන්නම් ඉදිරි කාලයේ දී. මේ ලිපිය ලියන්නේ අද වුන අත්දැකීමක් බෙදාගන්න.

ආයතනය තමා පුද්ගලයින් ලියාපදිංචි කිරීමේ දෙපාර්තමේන්තුව. දිනය අද. ඔන්න අනුරයියේ (ප්‍රසිඩන්ට් අනුර ඈ) නීතිය ක්‍රියාත්මක කරනවනම්. අද දවසේ පැමිණිමේ ලේඛණය ගන්න. වැරදි කාරයො එතන ඉන්නේ.

එක් දින සේවය හරහා හැඳුනුම්පත අලුත් කරනවානම් 2500යි ගාන. ඒකත් ඉතින් මැකෙන හැඳුනුම්පතක් දීල රජයෙ වැරදි වහන්න ආයේ එකක් පෙන්නල රාජ්‍ය භාණ්ඩාගාරේ පුරව ගැනිල්ලක් තමා. ඉතින් මේ වැඩේ කොරන්න සාමාන්‍ය මනුස්සයෙක් ප්‍රාදේශීය ලේකම් එකට ගිහින් පෝරම ටික ගන්න ඕන. ඒකත් පුරවගෙන ග්‍රාමසේවකගේ ගෑස් බලන්න මිනිහා ඉන්න දවසක් අහගෙන මිනිහගේ වැල්වටාරම් ටිකත් අහගෙන විසිපහට විතර නැවිල කරගන්න ඕන. ඊට පස්සේ ආයෙත් ප්‍රාදේශීය ලේකම් කාර්යාලයට ගිහින් අත්සන් ගන්න ඕනි. ඒ කරල එක දවසෙන් ගන්න ඕනි නම් 12.30ට කලින් ප්‍රාදේශීය කාර්යාලයට ගිහින් භාර දෙන්න ඕනි. ඕක තමා ක්‍රමේ. හැබැයි ඉතින් ග්‍රාම‌ සේවක හොයගෙන වැඩ ටික කරල ප්‍රා. ලේ. එකේ වැඩත් කරගෙන එක දවසෙන් පගාවත් නොදී වැඩේ කරගත්ත නම් කියන්න අටපට්ටමේ හසන්ත මහත්තයට.

අපිත් ඉතින් උඩ ටික පළවෙනි දවසේ කරගෙන අනිත් දවසේ උදේ 8.30 වෙද්දි පු.ලි.දේ. එකේ ප්‍රාදේශිය කාර්යාලෙට ගියා. එතන ඉන්නේ ග්‍රාමාරක්ෂක ලොකු මහත්තෙක්. උන්දැ දෙනව ෆයිල් එකක් අංකයක් දාපු. අපිට ලැබුන 180 ගානක්. ඉතින් මේක අරන් අර ප්‍රා. ලේ. එකෙන් ලියුම් කවරෙ දාල දුන්න ටික ආයෙත් එලියට අරන් අපිම දාන්න ඕනි ෆයිල් එකට ඒ කරල වාඩි වෙලා ඉන්න ඕන. අපරාදේ ප්‍රා. ලේ එකෙන් අපට ඇරල බලන්න බැරි වෙන්න සීල් කරල දෙන්නේ ඩොකියුමන්ට්ස් ටික. ඉතින් මේ ඇතුලේ ඉන්න පුලුවන් වෙන්නේ හැදුනුම්පත හදන්න ආව කෙනාට විතරයි. අමතරව ආව කවුරු හරි කෙනෙක් ඉන්නවා නම් එලියේ ඉන්න ඕනි. ඔය දෙගොල්ලටම වාඩි වෙන්න එලියෙයි ඇතුලෙයි දෙකේම පුටු 100කට ආසන්නන ගානක් තමා තීන්නේ.

ෆයිල් එකේ දාගෙන අංකේ කතා කරනකන් ඉඳගෙන ඉන්න ඕනි. ඒ කතා කරල ඇතුලට ගිහින් ගෙවීම් කරල ඉවර වෙද්දී 11වත් වෙනවා. ඊට පස්සේ ආයෙත් නම් කතා කරනව කියල ඉඳ‌ගෙන ඉන්න ඕනි. හැබැයි ඉතින් ලක්ෂ ගානක් වියදම් කරල ප්‍රදර්ශණය කරල තියෙන දැන්වීම් පුවරු වල හැටියට නම් අංකේ තිරයේ වැටෙනවා. සකස් වුනාට පස්සේ මැසේජ් එකක් එනව කියලයි තියෙන්නේ. ඇත්තටම වෙද්දී තිරත් නෑ මැසේජුත් නෑ. අඩුපාඩු තියෙනවා නම් කියන්නේත් ඒ තියෙන ස්පීකර් වලින් නිසා කට ඇරගෙන හිටගෙන අහගෙන බලාගෙන ඉන්න ඕනි පැය ගනන්. මේවා කෝපා කමිටු දකින්නේ නැති අභ්‍යන්තර විගණන වලට අහුවෙන්නේ නැති වෙන්න හදපු ෆයිල් වලින් වුන වියදම් වෙන්න ඕන. මොකද මිනිස්සුන්ට ප්‍රයෝජනයට ගන්න බැරි සාවද්‍ය තොරතුරු ඇතුලත් දැන්වීම් පුවරු රාජ්‍ය ආයතන ඇතුලේම ප්‍රදර්ශණය වෙනව. ඒවා විගණන අංශ වලට පෙන්නේ නැති එක ම පුදුමයක් නෙවෙයි ද? සාවද්‍ය තොරතුරු ප්‍රදර්ශණය කියන චෝදනාවට ඒ ගොඩනැගිලි ඇතුලේ ඉන්න පරිපාලන සේවයේ ඉන්න නිලධාරීනුත් ඇස් වහන් ඉන්නවා නම් මොනවා කරන්නද?

ආරම්භයේදී කොයි තරම් වෙලාවක් යනවද? කියන ප්‍රශ්ණයට ඇතුලේ සේවකයන්ගෙන් ලැබෙන්නේ රැවුම් ගෙරවුම් විතරයි. ටිකක් එලියෙන් ඉන්න. ඕක තමා කියන්නේ. අපි හිටි ටික කොච්චරද කියනවා නම් දවල් කෑමවත් තේ බොන්නවත් නොගිහින් හවස 4.30 වෙනකන් හිටියා. හිතල බලන්න උදේ 8.30ට ඔෆිස් එකට ඇවිත් තියෙන හැඳුනම්පතේම අලුත් එකක්, කාඩ් එකක් (අර මොකක්ද ස්මාර්ට් එක) ගන්න. පරණ එකේ තියෙන දේත් පැහැදිලියි, සියලු තොරතුරුත් පැරණි ඒවාමයි. වෙනස් කිරීම් නැත. ඒත් පැය 8.00 ගියා. හැබැයි පු. ලි. දේ. වෙබ් අඩෙවියේ හැටියට පැය තුනකින් වැඩේ කරල දෙනවලු. සාවද්‍ය ප්‍රකාශ සාමාන්‍ය මිනිස්සු ඒ් වගේ ප්‍රකාශ කරාම අත්අඩංගුවට ගන්න හරි නඩු දාන්න හරි පුලුවන් නම් රජයේ වෙබ් අඩෙවි වල දාල තියෙද්දි මොනව ද කරන්න පුලුවන්. පැය තුනයි කීවට මොකද කොල ටික භාර දෙන්නම පැය දෙකක් යනව.

හැබැයි මේ කියන වෙලාවේ දී 12.30න් පස්සේ ආව අය, අපේ අංකයට පසුව ආව අය සියල්ල තමන්ගේ වැ‌ඩේ කරගෙන ගිහින්. අපි පිට වෙද්දී පුටුවල හිටියේ 10ක් විතර. පගාවක් අරගෙන පිට පාරෙන් වැඩේ නොකලා නම් සියලු දේ හරියට තිබුන ඇප්ලිකේෂන් එකක් කොහොමද මේ තරම් වෙලාවක් යන්නේ. මේ සම්බන්ධයෙන් පැමිණිල්ලක් කරන්න විමසීමක් කරන්න ඉහල නිලධාරීන් ඉන්නේ කොහේද යන විමසීමටත් කීව දේ "අන්න අර කාමරේ මහත්තයෙක් ඉන්නව ඕන නම් කියල බලන්න." හැඳුනුම්පත අරගෙන කාමරේ බලද්දී එහෙම මහත්තකේ නෑ. ඒ අතරවාරෙදිත් එහෙම මහත්තයෙක්ගේ කාමරේට යන්න අවසර ගන්න බෑ. ඒ විතරක් නෙවෙයි වෙබ් අඩවියේ සඳහන් අංක වලට පු. ලි. දේ. ඉහලම පුටු වලට ඇමතුවා වුනත් සම්බන්ධ කර ගන්න බැහැ. සමහර අය දුරකථන වලට නිලධාරීන් එන්නෙත් නෑ.

තව දෙයක් තමා ගාල්ල කඩවත් සතර ශාථාවේ අයගේ කතා විලාසය. අපි දකිද්දීම වයසක මිනිස්සු ගනනාවකට ප්‍රමාද ගැන ප්‍රශ්ණ කිරීම් වලට අශෝභන බැන වැදීම් තිබුනා. තිස්සමහාරාමය වගේ දුර පැති වලින් ආව අයටත් මේ වගේම ප්‍රමාද කරවමින් තිබුනා. කණින් කොනට රු. 500ක් 1000ක් ව‌ගේ ගානක් දුන්නා නම් වැඩේ කරල එලියට ගෙන්න ගන්න තිබුනා කියල පණිවිඩේ ඇහුනා වුනත් නීතියේ හැටියට පගාව දීම හා ගැනීම වරදක් බව එදත් අදත් විශ්වාස කරන අපි ඒ වැඩේ කරන්න ගියේ නැහැ. ඒ වෙනුවෙන් සම්පූර්ණ දවසක් වැය කලා.

ඒ විතරක් නෙවෙයි වෙබ් අඩෙවියේ මෙහෙමත් තියෙනවා. විශේෂයෙන් අංක දෙක කරුණ බලන්න. මෙව්වට හිනා යන තැන පෙන්නන්න බෑ. උසාවි දානව අශෝභන ලෙස හැසිරුනාය කියල.

මේ සියල්ල වෙන දේවල් පටිගත කරල සාක්ෂි හැටියට ඉදිරිපත් කරන්න පුලුවන් වුනත් ආයතනය ඇතුලේ ඡායාරූප ගැනීම හා වීඩියෝ කිරීම තහනම් කරමින් දැන්වීම් පුවරු තිබුනා. හොරු සහ පගාව ගන්න රාජ්‍ය නිලාධාරීන් රකින්න ආයතන ප්‍රධානීන් ගේ උදව්ව තමා ඔය තියෙන්නේ.

ප්‍රසිඩන්ට් අනුර මහත්තයෝ අයින් කරන්න ඒ බෝඩ් ටික. ඔයාලට ලංකාවේ ඉන්න පුරවැසි වගකීම ඉටු කරන මිනිස්සු සාක්කි හදල දෙයි නිකම්ම. නිකං පීච්චං වෙන්න ආයතන ඇතුලේ කරක් ගහන්නේ නැතිව වෙස්වලාගෙන සාමාන්‍ය මිනිස්සු වගේ ඒ ආයතන ඇතුලේ ගිහින් වැඩක් කරගන්න බලන්න. විදේශිය රටවල් වලින් ඒ වගේ ආදර්ශ වත් අරගන්න.

ලංකාවේ රාජ්‍ය ආයතන ගොඩක් හදන්න පරිගණක පද්ධති හැදිල්ලක් ඕන නැහැ. කල යුතු වෙන්නේ යාන්ත්‍රණය සකස් කිරීම පමණයි. ඉතින් පරිශීලකයන්ගෙන් මම ඉල්ලන්නේ මේ දේවල් වෙනස් කරන්න පුරවැසි වගකීම ඉශ්ඨ කරන්න කියලයි. හැකි හෑම විටම වැරදි නිවැරදි කරන්න පැමිණිළි වාර්තා කිරීම් කරන්න.

අන්තිමට ඉතින් කියන්න තියෙන්නේ "ලකේ පංකාවේ රාජ්‍ය සේවය හැදිල්ල...." කියල තමයි.

නීතියෙන් බේරෙන කඩතුරාවක් වූ චීවරය: බුදු වදනින් පරිබාහිර වූ වත්මන් සමාජ ඛේදවාචකය

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Sat, 30 May 2026 07:08:09 +0000

වත්මන් ශ්‍රී ලාංකීය සමාජය තුළ දැඩි අවධානයට ලක්විය යුතු ප්‍රධාන ගැටලුවක් වන්නේ, චීවරය නීතියෙන් සහ සමාජ විවේචනයෙන් බේරීමේ ආවරණයක් ලෙස භාවිත කිරීම යන ප්‍රවණතාවයයි.

උදාහරණ ලෙස,

2005 (මිනර්වා ළමා අපයෝජනය සහ දඬුවමෙන් පසු වස පානය කිරීම): වයස අවුරුදු 13 ක කුඩා දැරියක තම විහාරස්ථානයේ මෙහෙකාර සේවයේ තබා ගනිමින් බරපතළ ලෙස දූෂණය කිරීමේ චෝදනාව මත දක්ෂිණ ලංකාවේ ප්‍රසිද්ධ විහාරස්ථානයක විහාරාධිපති හිමිනමකට එරෙහිව නඩු පැවරෙනවා. වසර ගණනාවක නඩු විභාගයකින් පසු අධිකරණය විසින් උන්වහන්සේ වැරදිකරු කර බරපතළ වැඩ සහිත දීර්ඝ සිරදඬුවම් නියම කරනු ලබනවා. මෙහි ඇති ඛේදනීයම තත්ත්වය වන්නේ, තීන්දුව ප්‍රකාශයට පත් කිරීමෙන් පසු නීතියෙන් සහ සමාජයීය ලැජ්ජාවෙන් බේරීම සඳහා සැකකාර චීවරධාරියා බන්ධනාගාරය තුළදීම වස පානය කර ජීවිතක්ෂයට පත්වීමයි.

2009 (ඇල්පිටිය/බලපිටිය වසර 23කට පසු තීන්දුව ලැබුණු ළමා අපයෝජනය): ඇල්පිටිය ප්‍රදේශයේ විහාරස්ථානයකදී වයස අවුරුදු 13 ක කුඩා පිරිමි දරුවෙකු බරපතළ ලෙස ලිංගික අපයෝජනයට ලක් කිරීමේ චෝදනාව මත උඩුවිල සුජාත නැමැති භික්ෂුවකට එරෙහිව 2009 වසරේදී නීතිමය පියවර ගන්නවා. ලංකාවේ නීති පද්ධතියේ පවතින ප්‍රමාදයන් නිසා වසර ගණනාවක් ඇදී ගිය මෙම නඩුවට 2023 අගෝස්තු මාසයේදී බලපිටිය මහාධිකරණය මඟින් වසර 10 ක බරපතළ වැඩ සහිත සිරදඬුවමක් නියම කරනවා. මෙහි ලස්සනම කතාව කියන්නේ, විත්තිකාර හිමිනම මෙම තීන්දුවට එරෙහිව ඇපෑලක් ඉදිරිපත් කළද, 2026 මැයි 26 වනදා අභියාචනාධිකරණය මඟින් මහාධිකරණයේ වැරදිකරු කිරීමේ තීන්දුව සහ වසර 10 ක සිරදඬුවම සම්පූර්ණයෙන්ම ස්ථිර කිරීමයි.

2012 (මරණ දණ්ඩණයට නියම වීම): 2000 දී දකුණු පළාතේදී මහකුඹුරගේ ජයතිස්ස (හෙවත් හීන් පුතා) සහ මහකුඹුරගේ විජේසිරි (හෙවත් බේබි) යන පුද්ගලයන් දෙදෙනා විසින් මාකුඹුරගේ ධර්මදාස නැමැති අයෙකුට පිහියෙන් ඇන ඝාතනය

කර අපරාධයෙන් පසු නීතියෙන් බේරීම සඳහා මහකුඹුරගේ ජයතිස්ස නැමැති මෙම පුද්ගලයා බුද්ධ ශාසනයට ඇතුළත් වී "ගොමඩියේ සරණ" (හෝ චන්ද්‍රරත්න) යන නමින් පැවිදි දිවියට පත් වෙනව. මිනී මැරුමෙන් වසර 12 කට පස්සේ ඒ කියන්‌නේ 2012 පෙබරවාරියේ මරණ දණ්ඩණයට නියම වුනා. පසසේ අභියාචනයක් ඉදිරිපත් වෙනවා. අභියාචනාධිකරණ තීන්දුව (CA NO. 31-32/2012) විදිහට මහාධිකරණය ලබා දුන් තීන්දුව සහ මරණ දඬුවම සම්පූර්ණයෙන්ම ස්ථිර කරන බවයි. ඒකේ ලස්සනම කතාව කියන්නේ 2023 දී මරණ දණ්ඩනයට නියම වුන පුද්ගලයට අධිකරණ අමාත්‍යාංශය මඟින් මුළු දිවයිනටම බලපාන සාම විනිසුරු (Justice of the Peace - JP) පදවියක් පිරිනමා තියෙනවා. හරියට හොයා බලන්නේ නැතිව පත්වීම් දෙන ඒක ගැන අධිකරණ අමාත්‍යාංශය දෝශ දර්ශනයටත් ලක්වුනා. පස්සේ ඒක සංශෝධනය වුනා.

2018 (අධිකරණයට අපහාස කිරීම සහ දඬුවමෙන් පසු ජනාධිපති සමාව ලැබීම): හෝමාගම අධිකරණ සංකීර්ණය තුළදී අතුරුදන් වූ මාධ්‍යවේදී ප්‍රගීත් එක්නැලිගොඩගේ බිරිඳට තර්ජනය කිරීම සහ අධිකරණයට අපහාස කිරීමේ චෝදනා මත බොදු බල සේනා සංවිධානයේ මහලේකම් ගලගොඩඅත්තේ ඥානසාර හිමිට 2018 වසරේදී වසර 6 ක බරපතළ වැඩ සහිත සිරදඬුවමක් නියම වෙනවා. මෙහි ලස්සනම කතාව කියන්නේ, සිවුරේ සහ දේශපාලන බලපෑමේ රැකවරණය මත මාස 9 ක් වැනි කෙටි කලක් සිරගතව සිටි උන්වහන්සේට එවකට ජනාධිපති මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතා විසින් විශේෂ ජනාධිපති සමාව (Presidential Pardon) ලබා දී නිදහස් කිරීමයි. පසුව 2026 වසරේදීද වෛරී ප්‍රකාශ සම්බන්ධයෙන් උන්වහන්සේට නැවතත් සිරදඬුවම් නියම වෙනවා.

2022 (අනුරාධපුර මහණ වීමට ආ දරුවා අපයෝජනය කිරීම): අනුරාධපුර හුරීගස්වැව, තලකොලවැව ප්‍රදේශයේ විහාරස්ථානයකදී සසුන්ගත වීම (මහණ වීම) සඳහා පැමිණි බාලවයස්කාර පිරිමි දරුවෙකු, ඔහු පැමිණි පළමු රාත්‍රියේදීම බරපතළ ලිංගික අපයෝජනයට ලක් කිරීමේ චෝදනාව මත විහාරස්ථානයේ භික්ෂුවක් අත්අඩංගුවට පත් වෙනවා. මෙම නඩුව විභාග කළ අනුරාධපුර විශේෂ මහාධිකරණය විසින් 2026 මැයි 27 වනදා අදාළ චීවරධාරියාට වසර 30 ක බරපතළ වැඩ සහිත සිරදඬුවමක් සහ රුපියල් ලක්ෂ පහක වන්දි මුදලක් ගෙවීමට නියෝග කරනවා. විත්ති පාර්ශවය විවිධ අසනීප තත්ත්වයන් පෙන්වා දඬුවමෙන් බේරීමට උත්සාහ කළද අධිකරණය නීතිය තදින්ම ක්‍රියාත්මක කරනවා.

2023 (කඩවත ළමා නිවාසයේ දැරියක අපයෝජනය කිරීම): කඩවත රන්මුතුගල ප්‍රදේශයේ පිහිටි ළමා සංවර්ධන මධ්‍යස්ථානයක (ළමා නිවාසයක) රැකවරණය ලැබූ වයස අවුරුදු 13 ක කුඩා දැරියක, රන්මුතුගල විහාරස්ථානය වෙත කැඳවා දීර්ඝ කාලයක් තිස්සේ ලිංගික අපයෝජනයට ලක් කිරීමේ චෝදනාව මත කැලණියේ සුධම්ම නැමැති භික්ෂුව ජාතික ළමා ආරක්ෂක අධිකාරිය (NCPA) මඟින් අත්අඩංගුවට ගන්නවා. ආගමික භාරකාරීත්වය සහ දරුවන්ගේ අසරණකම ප්‍රාණ ඇපයට ගනිමින් සිදු කළ මෙම පිළිකුල් සහගත අපරාධය නිසා, ළමා නිවාස භාරයේ සිටින දරුවන් පවා මෙවැනි පුද්ගලයන්ගෙන් සුරක්ෂිත නොමැති බව සමාජයට තහවුරු වෙනවා.

2023 (සාමනේර භික්ෂූන් වහන්සේලා අපයෝජනය): රත්නපුර සහ කුරුණෑගල ප්‍රදේශ කිහිපයක පන්සල්වල කුඩා සාමනේර භික්ෂූන් වහන්සේලා දීර්ඝ කාලීනව බරපතළ ලිංගික අපයෝජනයට සහ කායික හිංසනයට ලක් කිරීමේ චෝදනා මත විහාරාධිපති හිමිවරුන් කිහිපදෙනෙකුම පොලිස් ළමා හා කාන්තා කාර්යාංශය මඟින් අත්අඩංගුවට ගන්නවා. මේ සිදුවීම් ජාතික ළමා ආරක්ෂක අධිකාරියේ සෘජු මැදිහත්වීමෙන් අධිකරණයට වාර්තා කෙරුණු අතර, ආගමික ස්ථාන තුළ කුඩා සාමනේර හිමිවරුන්ගේ ආරක්ෂාව තහවුරු කිරීම සඳහා දැඩි නීතිමය සහ ආයතනික ප්‍රතිසංස්කරණ සිදු කළ යුතු බවට සමාජය තුළ දැඩි කතිකාවතක් නිර්මාණය වෙනවා.

2025 (හෙරොයින් ජාවාරම): බස්නාහිර සහ දකුණු පළාත් කේන්ද්‍ර කරගනිමින් මහා පරිමාණයෙන් ක්‍රියාත්මක වූ හෙරොයින් සහ "අයිස්" මත්ද්‍රව්‍ය ජාලයකට සෘජුවම සම්බන්ධ වී මත්ද්‍රව්‍ය ළඟ තබා ගැනීම සහ ප්‍රවාහනය කිරීමේ චෝදනා මත චීවරධාරීන් කිහිපදෙනෙකු පොලිස් මත්ද්‍රව්‍ය නාශක කාර්යාංශය මඟින් අත්අඩංගුවට ගන්නවා. ආගමික ලේබලය සහ පූජනීය වාහන පරීක්ෂාවන්ගෙන් බේරීම සඳහා සිවුර අවභාවිත කරමින් සිදු කළ මෙම ජාවාරම, පොලිසිය විසින් ක්‍රියාත්මක කළ විශේෂ මත්ද්‍රව්‍ය මර්දන මෙහෙයුම්වලදී අනාවරණය කරගෙන ඔවුන්ව රක්ෂිත බන්ධනාගාරගත කිරීමට කටයුතු කරනවා.

2026 (වෛරී ප්‍රකාශ සහ උසිගැන්වීම): සමාජ මාධ්‍ය ජාලා සහ විවිධ ප්‍රසිද්ධ රැස්වීම් භාවිත කරමින් ආගමික හා ජාතික සංහිඳියාවට බාධා වන අයුරින් අන්තවාදී වෛරී ප්‍රකාශ (Hate Speech) සිදු කිරීම සහ ජනතාව ප්‍රචණ්ඩත්වයට උසිගැන්වීමේ චෝදනා මත ප්‍රසිද්ධ හිමිවරුන් කිහිපදෙනෙකුට එරෙහිව නීතිය ක්‍රියාත්මක වෙනවා. සිවිල් සහ දේශපාලන අයිතිවාසිකම් පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර සම්මුති පනත (ICCPR) සහ දණ්ඩ නීති සංග්‍රහය යටතේ අපරාධ පරීක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව (CID) මඟින් විමර්ශන පවත්වා ඔවුන්ව අධිකරණය හමුවට පමුණුවනු ලබනවා.

2026 (ජාත්‍යන්තර මත්ද්‍රව්‍ය ජාවාරම): තායිලන්තයේ සංචාරයක නිරත වී මෙරටට පැමිණි ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධ භික්ෂූන් වහන්සේලා 22 දෙදෙනෙකු, කිලෝග්‍රෑම් 110කට අධික "කුෂ්" සහ "හෑෂ්" නැමැති මත්ද්‍රව්‍ය තොගයක් බෑගයන්හි සඟවාගෙන මෙරටට රැගෙන ඒමේදී කටුනායක ගුවන් තොටුපළේදී අත්අඩංගුවට පත් වෙනවා. මෙහි ලස්සනම කතාව කියන්නේ, මෙම මහා පරිමාණ ජාවාරම මෙහෙයවා ඇත්තේ ජ්‍යෙෂ්ඨ භික්ෂුවක් විසින් බව හෙළි වීමයි. ඒ අනුව එම ප්‍රධාන භික්ෂුවද අත්අඩංගුවට ගෙන දින 7ක රැඳවුම් නියෝග මත තබාගෙන දීර්ඝ ලෙස ප්‍රශ්න කිරීමට අධිකරණය අවසර ලබා දෙනවා.

2026 (පැවිදි ළමා සූරාකෑම පිළිබඳ වරදකරු කිරීම): එක්සත් රාජධානියේ (UK) ලන්ඩන් නුවරදී බාලවයස්කාර දැරියන්ට ලිංගික අතවර කිරීමේ චෝදනා හතරකට 2012 වසරේදී බ්‍රිතාන්‍ය අධිකරණයකින් වසර 7ක සිරදඬුවම් ලබා සිටි, මෙරට පිරිවෙනක මහානායක පදවියක් දැරූ පහළගම සෝමරතන හිමියන්, නිදහස් වී ලංකාවට පැමිණ නැවතත් කුඩා දරුවන් සමඟ කටයුතු කිරීමට එරෙහිව ළමා අයිතිවාසිකම් ක්‍රියාකාරීන් දැඩි විරෝධයක් මතු කරනවා. ලිංගික අපයෝජන වැරදිකරුවෙකු මෙලෙස බාලවයස්කාර ළමුන් ඇසුරේ තැබීම ළමා සූරාකෑමක් සහ අවදානමක් බව පෙන්වා දෙමින් සිවිල් සංවිධාන ජනාධිපතිවරයා වෙත පවා ලිඛිතව පැමිණිලි කරමින් නීතිය ක්‍රියාත්මක කරන ලෙස ඉල්ලා සිටිනවා.

2026 (ළමා ලිංගික අපයෝජනය): අනුරාධපුර අටමස්ථානාධිපති පූජ්‍ය පල්ලේගම හේමරතන නාහිමියන් වයස අවුරුදු 15 ක බාලවයස්කාර දැරියක දීර්ඝ කාලයක් තිස්සේ බරපතළ ලෙස ලිංගික අපයෝජනයට ලක් කිරීමේ චෝදනාව මත 2026 මැයි 09 වනදා ගම්පහ ළමා හා කාන්තා කාර්යාංශය මඟින් අත්අඩංගුවට ගන්නවා. මේ සඳහා ආධාර සහ අනුබල දීමේ චෝදනාව මත වින්දිත දැරියගේ මවද අත්අඩංගුවට පත් වෙනවා. මෙම සිදුවීම ජාත්‍යන්තර Al Jazeera මාධ්‍යය පවා වාර්තා කරන අතර, පසුව මැයි 22 වනදා දැඩි ඇප කොන්දේසි සහ විදේශ ගමන් තහනමක් මත උන්වහන්සේව අනුරාධපුර මහේස්ත්‍රාත් අධිකරණය මඟින් ඇප මත මුදා හරිනු ලබනවා.

මෙය එකිනෙකට සම්බන්ධ නොවන සිදුවීම් කිහිපයක් පමණක් නොව,
👉 පද්ධතිමය පිරිහීමක් (Systemic Breakdown)
👉 ධර්ම විකෘතියක් (Doctrinal Distortion)
👉 සමාජ විශ්වාස බිඳවැටීමක් (Collapse of Trust)

වශයෙන් හඳුනාගත හැකි බරපතළ සමාජ-ආගමික අර්බුදයකි.

බුදු දහමෙන් විමෝචනය වූ වර්තමාන තත්ත්වය

මෙවැනි භික්ෂු ප්‍රතිරූපකයන්ගේ ක්‍රියාකලාපයන් නිසා අද වන විට බුදුසසුනත්, සමස්ත සමාජයත් දැඩි අර්බුදයකට ලක්ව ඇත. මෙම ව්‍යසනයෙන් ආගම සහ සමාජය මුදාගැනීම සඳහා බෞද්ධ දර්ශනයේ ඉගැන්වීම් ඇසුරින් අප සොයාගත යුතු නියම විසඳුම් සහ විග්‍රහය බ්ලොග් ලිපියේ ඉතිරි කොටස සඳහා මෙසේ පෙළගස්වන්නෙමු:

බුදුන් වහන්සේගේ දර්ශනයෙන් පරිබාහිරව කටයුතු කිරීම

පැවිදිවීම යනු ලෞකික සැපසම්පත් අතහැර නිර්වාණය අරමුණු කරගැනීම වුවද, වත්මන් චීවරධාරීන් ක්‍රියා කරන්නේ බුදුන් වහන්සේ වදාළ මූලික ප්‍රතිපත්තියට සම්පූර්ණයෙන්ම පටහැනිවය. බුදුරජාණන් වහන්සේ මජ්ඣිම නිකායේ "රථවිනීත සූත්‍රයේදී" පැහැදිලිවම වදාළේ පැවිදිවීමේ ඒකායන අරමුණ කිසිදු උපාදානයකින් තොරව පිරිනිවන් පෑම (අනුපාදා පරිනිබ්බානත්ථං) පමණක්ම බවයි. නමුත් අද වන විට උන්වහන්සේගේ ධර්මය තමන්ට රිසි සේ විකෘති කරමින්, පස්කම් සැප සෙවීම සඳහාම බුද්ධ දර්ශනය අවභාවිත කරන පිරිසක් බිහිවී ඇත.

චීවරය ආභරණයක් සහ නිල ඇඳුමක් කරගැනීමේ ආදීනවය

අතීතයේ කෙලෙස් සෙලවීම පිණිසත්, ශීත සුළඟින් සහ මැසි මදුරුවන්ගෙන් ආරක්ෂාවීම පිණිසත් පමණක් පරිහරණය කළ සිවුර, අද ඇතැම් පිරිස්වලට සමාජ ගෞරවය, මුදල් සහ බලය ලබාගන්නා "නිල ඇඳුමක්" හෝ "ආභරණයක්" බවට පත්ව ඇත. මජ්ඣිම නිකායේ "අලගද්දූපම සූත්‍රයේදී" බුදුරජාණන් වහන්සේ වදාළේ ධර්මය වැරදියට ග්‍රහණය කරගැනීම වට්ටක්කා වැලක ඉන්නා විෂඝෝර සර්පයෙකු වලිගයෙන් ඇල්ලීම වැනි විනාශකාරී ක්‍රියාවක් බවයි. සිවුර නමැති උතුම් ලාංඡනය තමන්ගේ ලෞකික ප්‍රතිලාභ, තාන්න මාන්න සහ නීතියෙන් වැසී සිටීමේ කඩතුරාවක් කරගන්නා වූ පිරිස තමන්ගේ විනාශය මෙන්ම සසුනේ විනාශයද ළඟා කරගනිති.

යාන වාහන, ඉඩකඩම් සහ දේපළ බලය වෙනුවෙන් සිවුර භාවිත කිරීම

බුදු සසුන තුළ භික්ෂුවකට අකැප යැයි වදාළ රන්, රිදී, මුදල්, යාන වාහන සහ ඉඩකඩම් වැනි භෞතික සම්පත් තමන් සන්තක කරගැනීමට සහ ඒවායේ බලය පෙන්වීමට අද සිවුර අවභාවිත වෙමින් පවතී. දීඝ නිකායේ "සාමඤ්ඤඵල සූත්‍රයේ" භික්ෂුවක් සතු විය යුතු කුදිරිපත්වීම (අල්පේච්ඡතාවය) සහ "චූල ශීල, මජ්ඣිම ශීල, මහා ශීල" යටතේ භික්ෂුවකට තහනම් වූ ලෞකික ව්‍යාපාර හා දේපළ රැස්කිරීම් ගැන දීර්ඝව විස්තර කර ඇත. එහෙත් වත්මන් සමාජයේ ඇතැම් චීවරධාරීන් විහාරස්ථාන සහ දේපළවල අයිතිය උදෙසා අධිකරණ ඉදිරියට පවා යන්නේ බුදුන් වදාළ "අත්හැරීම" වෙනුවට "තදින් වැළඳගැනීම" පෙරදැරි කරගෙනය.

අණුවන මිථ්‍යාදෘෂ්ටික බෞද්ධයන් සහ සුඛිතමුදිත ජීවිතය

මීට වඩාත්ම වගකිවයුතු අනෙක් පාර්ශවය වන්නේ අණුවන, මිථ්‍යාදෘෂ්ටික (මිසදිටු) බෞද්ධ උපාසක උපාසිකාවන්ය. ඔවුන් සැබෑ සිල්වත් ගුණය හඳුනා නොගෙන, හුදෙක් පින් රැස් කරගැනීමේ ලෝභකමෙන් වැරදිකාර චීවරධාරීන් පසුපස පොරකමින් දුවති. ඔවුන් එම පුද්ගලයන්ට යාන වාහන, මාලිගා වැනි විහාරස්ථාන සහ සියලු සේවා පහසුකම් සපයමින් චීවරය යනු තවදුරටත් දුෂ්කර ප්‍රතිපදාවක් නොව, මහපොළොවේ පවතින සුඛිතම සහ සැපවත්ම ජීවන ක්‍රමය බවට පත්කර හමාරය. සංයුක්ත නිකායේ "කස්සප සංයුක්තයේ" සඳහන් වන පරිදි, සසුන විනාශ කරන්නේ බාහිර සතුරන් නොව, සසුන ඇතුළතින්ම බිහිවන මෙවැනි ප්‍රතිරූපක භික්ෂූන් සහ ඔවුන්ට අන්ධ ලෙස උපස්ථාන කරන මෝහයෙන් මුළා වූ දායකයන්මය (සද්ධම්මපතිරූපකං).

මෙම සන්තාපයට බුදු දහමින් දිය යුතු විසඳුම්

මෙම බරපතළ ශාසනික සහ සාමාජීය පරිහානිය වැළැක්වීම සඳහා බුදු දහම මඟින් සහ නීතිමය වශයෙන් ගත යුතු විසඳුම් මෙසේය:

සැබෑ ධර්ම විනය අනුව ක්‍රියා කිරීම: බුදුරජාණන් වහන්සේ පිරිනිවන් පාන මොහොතේ වදාළේ "මාගේ ඇවෑමෙන් මා වදාළ ධර්මය හා විනය ඔබලාගේ ශාස්තෘවරයා වන බවයි" (මහාපරිනිබ්බාන සූත්‍රය). එම නිසා විනය නීති උල්ලංඝනය කරන, අපරාධ සිදුකරන පුද්ගලයන් වහාම ශාසනයෙන් නෙරපා හැරීමට (පබ්බාජනීය කම්ම) ත්‍රෛනිකායික මහානායක හිමිවරුන් ඇතුළු කාරක සංඝ සභාවන් වෙත පූර්ණ නීතිමය බලය දෙන "කථිකාවත්" නීතිගත කළ යුතුය.
සිවිල් නීතිය පූජ්‍ය පක්ෂයටත් සමානව ක්‍රියාත්මක කිරීම: සිවුර පිටින් සිටියද, කිසියම් පුද්ගලයෙකු රටේ සාමාන්‍ය අපරාධ නීතිය උල්ලංඝනය කරන්නේ නම්, ඔහුට කිසිදු ආගමික හෝ දේශපාලනික මුක්තියක් (Immunity) නොදී සාමාන්‍ය වැසියෙකුට මෙන්ම තදින්ම නීතිය ක්‍රියාත්මක කළ යුතුය. අපරාධයකට වැරදිකරුවෙකු වූ සැනින් ඔහුගේ පැවිදි භාවය අහෝසි වන ක්‍රමවේදයක් රාජ්‍ය මට්ටමින් ස්ථාපිත විය යුතුය.
දායකයන් ප්‍රඥාවන්ත වීම: දායක පාර්ශවය අන්ධ භක්තියෙන් තොරව, බුදුන් වහන්සේ "කාලාම සූත්‍රයේදී" වදාළ පරිදි ප්‍රඥාවෙන් යුතුව කරුණු විමසා බැලිය යුතුය. දුස්සීල, අපරාධකාරී සහ ව්‍යාපාරික චීවරධාරීන්ට දන් දීම සහ උපස්ථාන කිරීම නතර කර, සැබෑ සිල්වත්, ගුණවත් භික්ෂූන් වහන්සේලා පමණක් ආරක්ෂා කරගැනීමට බෞද්ධයන් වගබලා ගත යුතුය.
භික්ෂු ලියාපදිංචිය සහ විනිවිදභාවය: සෑම භික්ෂුවකගේම අනන්‍යතාවය, විහාරස්ථානය සහ පැවිදි සහතිකය (භික්ෂු හැඳුනුම්පත) බෞද්ධ කටයුතු දෙපාර්තමේන්තුව හරහා දැඩි නියාමනයකට ලක් කළ යුතුය. අපරාධකරුවන්ට සැඟවී සිටීමට ඇති "සිවුරේ ලූපය" (Loophole) මුළුමනින්ම අහුරා දැමිය යුතුය.

"සසුන විනාශ කරන්නේ බාහිර සතුරන් නොව, සසුන ඇතුළතින්ම බිහිවන ප්‍රතිරූපකයන් සහ ඔවුන්ට අන්ධ ලෙස උපස්ථාන කරන මෝහයෙන් මුළා වූ දායකයන්මය."
— කස්සප සංයුක්තය (සද්ධම්මපතිරූපක සූත්‍රය)

#Buddhism_Sri_Lanka #Bhikkhu_Discipline #Religious_Corruption #Sinhala_Blog #Vinaya

වෙඩින් ඇල්බම් එකම මොකද වෙන්නේ....! (දෙවන කොටස)

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Thu, 26 Mar 2026 08:03:00 +0000

මේ කියන්න යන්නේ වෙඩින් ඇල්බම් එකට මොකද වෙන්නේ කියන ලිපියේ දෙවෙනි කොටස. මේ ලිපියේ පළවෙනි කොටසින් මම වෙඩින් ඇල්බම් එක කියන්නේ මොකක් ද ඒක පටන් ගත්තේ කොතනින් ද කියන එක ගැන කතා කලා. ඒක කියවපු නැති අය මෙතැනින් ගිහින් පළවෙනි කොටස කියවලා ඉන්න. පළවෙනි කොටස මූලිකම වශයෙන් ඡායාරූපකරණයේ යෙදෙන සහ යෙදෙන්නට බලාපොරොත්තු වෙන අති බහුතරයක් වෙනුවෙන් ඉගෙන ගන්න තමා ලියල තියෙන්නේ.

වෙඩින් ඇල්බම් එකම මොකද වෙන්නේ....! (දෙවන කොටස) මෙතැනින්...

දෙවනි කොටසින් කතා කරන්නේ අපේ ලංකාවේ ඇල්බම් එකකට මොකද වෙන්නේ කියන එක. මේක ටිකක් විහිලු සහගත වුනාට ඇල්බම් බොහෝමයකට වෙන්නේ නම් මේ ටිකම තමා. මුලින්ම කසාද බැදල ඉවර වුන දවසේ ඉඳල ෆෝටෝග්‍රැපර් අයියගෙන් ඇල්බම් එක ඉල්ල ඉල්ල නහයෙන් අඬල කොහෝම හරි ඇල්බම් එක ගෙන්න ගන්නවා. ඉතින් ලංකාවේ නම් අති බහුතරයක් ඇල්බම් එක දෙද්දී ඒ කපල් එකේ පළවෙනි ලමයත් ඉන්නව. ඉතින් මේක ගෙදර ගෙනාවට පස්සේ සාලෙ තියෙන ටීපෝව අස් කරල එන අමුත්තන්ට බලන්න ලේසි වෙන විදිහට සහ බලන්න තියෙන එකම දේ ඇල්බම් එක වෙන විදිහට ටීපෝව උඩ තීන සියල්ල ටීපෝව යයටට හරි සාලෙන් ඉවතට හරි දානව. අමුත්තෝ ආවෙ නැත්තං ආරාධනා කරල හරි ගෙන්න ගන්නව. මේක පෙන්වන්නත් එපැයි. ටික දවසක් යද්දි බැඳිල්ලේ උණුහුම ගිහින් දරුවන්ගේ කටයුතු කියන තැනට එනකොට මේ ඇල්බම් එක ටීපෝව උඩට කරදරයක්.

දෙවන අදියර වෙන්නේ ටීපෝව යට පත්තර අස්සේ ඇල්බම් එක තීන කාලේ. ඉතින් දැන් අහම්බෙන් වගේ කලාතුරකින් මේ ඇල්බම් එක කවුරු හරි අතට අරන් බලනවා. හැබැයි ගෙදර පොඩි එකා එක එක ඒවා අතගාන කාලේ වෙද්දි මේ ඇල්බමේ ඉරයි කියල සහ මේකට කල වියදම කියල සුසුමකුත් ඇරල, ඇල්බම් එක ගිහින් දානව අල්මාරියේ වම් පැත්තේ තියෙන සාරි කියෙන තට්ටුවට. මේ දෙවනි අදියරේ අවසානය.

තවත් ටිකක් කල් යද්දි මේ මහ තඩි පොතක් ඇඳුම් අස්සේ කරදර කරන්න ගන්නවා. එහෙම වෙද්දි ඉටිකොල කවර දෙකක් විතර දාල මේක යනව අල්මාරියේ යට තට්ටුවට. යට තට්ටුවෙත් පතුලට මේ ඇල්බම් එක යන්නේ කාටත් නොදැනෙන්න. ආයේ ආයේ මේක බලන්න තරම් කාලයක් එන්නේ නැතිවම මිනිස්සු බිසී වෙනව. එතනින් පස්සේ වෙඩින් ඇල්බම් එක අල්මාරියෙන් එලියට එන්න තියෙන ලඟම අවස්ථාව එන්නේ ඒ ජෝඩුවට දුවක් හිටියොත් තමයි. ඒ දුවගේ වැඩිවිය පත්වීමකදි උත්සවයක් ගත්තොත්. ඒ වෙලාවකදි දුවගේ යාලුවොන්ට පෙන්වන්න දුව ම තමා ඇල්බම් එක හොල ගන්නේ.

ඒ ජෝඩුවට හිටියේ කොල්ලෙක් වුනොත් ඉතින් ඒ කොල්ල කසාද බැඳපු කාලෙක, නෑ නම් යාලුවෙලා ඉන්න කෙල්ල ‌ගෙදර ආව වෙලාවක ඔය ඇල්බම් එක හොයන්න ඉඩ තියෙනවා. නෑ නම් ඉතින් ඇල්බම් ඒක සදාකල අල්මාරිය යට පුස්කනවා.

මේක තමා සාමාන්‍යයෙන් වෙඩින් ඇල්බම් එකකට වෙන්නේ. මෙහෙම නොවෙන ඉතා කුඩා ප්‍රමාණයක් තියෙන්න පුලුවන්. ඉතින් ගෙදරක වෙඩින් ඇල්බම් එක තියෙන තැන අනුව සාමාන්‍යයෙන් ඒ අය කසාද බැඳල කොයි තරම් කාලයක් වෙනවද කියල දළ අදහසක් ගන්න පුලුවන්.

මෙහෙම වෙන්න, එහෙම නැතිනම් ඇල්බම් එක ඉක්මනින්ම එපා වෙන්නේ හේතුවක් ඇතිව. ඒකට හේතුව තමයි ඒ ඇල්බම් එකේ තමන් නැති වීම. ඒ කියන්නේ වෙඩින් එකක දැන් වෙන්නේ රඟපෑමක් කරල ඒ රඟපෑම පින්තූර වලට ගන්න එක. ඒ වගේමයි හැමෝම සුදුවෙන්න ගාන එකම මේක්අප් එක කරන නිසා පසු කාලීනව සැබෑවටම තමන් ද එතැන ඉන්නේ කියන, තමන්ව හඳුනගන්න බැරිවෙන එකම එක සිතුවිල්ල. යටි හිතෙන් මේ මම ද කියන ප්‍රශ්නය කාලයක් තිස්සේ ඇහෙන්න ගන්නවා. පස්සේ එහෙම දෙයක් හිතන්න මෙලේ වෙහෙසවනවට වඩා මිනිස්සුන්ට දැන් වර්තමානයේ තියෙන සහ අනාගතයේ එන්න තියෙන ප්‍රශ්ණ එක්ක පොරබදන්න වෙනවා. මේ වෙලාවෙදි ඒ ඉන්නේ මම නෙවෙයි කියල හරි ඇල්බම් එක දිහා නොබල හිත හදාගෙන හරි මනසින් සිතුවිල්ල අයින් කර ගන්නවා. එහෙම වෙද්දි ඇල්බම් එක නිකම්ම කුණු ගොඩ ලඟට කිට්ටු වෙනවා.

වෙඩින් එකක දී අඳුනගන්න බැරි තරම් මේක්අප් නොකර ඉඳීම, ස්වාභාවිකව සිද්ධවෙන උත්සව අවස්ථාව, නිරූපන අවස්ථාවක් නොකරගෙන ඡායාරූප ටික ගැනීම වගේ දේවල් වලින් සෑහෙන දුරට ඇල්බම් එක පැත්තකට වෙන එක අවම කර ගන්න පුලුවන්. මොකද සමහර පින්තූර සදාකාලිකව විඳින්න පුලුවන් නිසා.

ඉතින් ඔයාගේ වෙඩින් ඇල්බම් එක, එහෙම නැතිනම් ඔයාගේ දෙමාපියන්ගේ ඇල්බම් එක කොහේද තියෙන්නේ කියල කොමෙන්ට් එකක් දාගෙනම යන්න.

මේ සියල්ල කීවේ වෙඩින් ඇල්බම් එකක් හදන්න එපා කියල නම් නෙවෙයි. හදන ඇල්බම් එක වටින පින්තූර වලින් සහ මතක ගොන්නක් විදිහට සංරක‍ෂණය කරගන්න සකස් කර ගන්න කියල කියන්නයි.

එහෙම නම් ආයෙ ලිපියකින් එනකන් ඔයාලට ආයුබෝවන්.....!

වෙඩින් ඇල්බම් එකම මොකද වෙන්නේ....! (පළමු කොටස)

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Sun, 15 Mar 2026 06:32:00 +0000

මම මේ ලිපිය කාලෙක ඉඳල ලියන්න හිටියත් ලියන්න තරම් කාලයක් ආවේ නැති ලිපියක්. අවුරුද්දකට විතර පස්සේ බ්ලොග් එකට ලිපියක් දාන්න මේක සකස් කරන්න වුනා. හෛාම වුනත් මේ ලිපිය ටිකක් දිග කොටස් දෙකක ලිපියක් විදිහට කරන්න හිතුවා. එකේ පළවෙනි කොටස මේක. මෙතනදී මම වෙඩින් ඇල්බම් එකේ විකාශණය ගැන කතා කරනවා. ඡායාරූපය ගැන ඉගෙන ගන්න කෙනෙකුට වටිනාකමක් දෙන්න මේක ලියන්න හිතුවේ. ඔයාල මේක කියවලා කමෙන්ට් එකක් දාන්න. තව තැනක පලකරන්න ඕනි නම් අහන්න. කතෘ අයිතිය තියල පල කරන්න කියල ඉල්ලා හිටිනවා.

ඇල්බම් කලාවේ ආරම්භය හා ඉතිහාසය සැලකූ කල ඇල්බම් කලාව යනු මිනිසාගේ ජීවිතයේ වැදගත් සිදුවීම්, මතකයන්, ඡායාරූප සහ ලේඛන සුරක්ෂිතව තබාගැනීම සඳහා නිර්මාණය කරන ලද සංග්‍රහමය හා කලාත්මක මාධ්‍යයකි. අද අපට හුරුපුරුදු ඡායාරූප ඇල්බම් සංකල්පය බොහෝ කාලයක ඉතිහාසයක් පසුබිම් කරගෙන වර්ධනය වූ එකකි. එය පුරාණ ලේඛන සම්ප්‍රදායන්, scrapbooks, පවුල් වාර්තා පොත් සහ පසුව ඡායාරූපකරණයේ දියුණුව සමඟ විකාශනය වී ඇත.

“Album” යන වචනය ලතින් භාෂාවේ “Albus” යන වචනයෙන් උපුටාගෙන ඇති අතර එහි අර්ථය “සුදු” යන්නයි. පුරාණ රෝම සමාජයේ රාජ්‍ය නිවේදන, නීති සහ පොදු තොරතුරු ලියා ප්‍රදර්ශනය කිරීමට සුදු පුවරු භාවිතා කළහ. මෙම පුවරු “Album” ලෙස හඳුන්වා තිබුණි.

කාලයත් සමඟ මෙම සංකල්පය පුද්ගලික සටහන් සහ මතකයන් එකතු කර තබාගැනීමේ පොත් ආකාරයකට වර්ධනය විය. එම නිසා අද අප භාවිතා කරන “Album” යන වචනයේ මුල් අර්ථය වන්නේ “සටහන් සහ මතකයන් එකතු කරන පොතක්” යන්නයි.

ඡායාරූපකරණය හඳුන්වාදීමට පෙර කාලයේද මිනිසුන් තම මතකයන් සුරක්ෂිතව තබාගැනීමට විවිධ ආකාර භාවිතා කළහ.

යුරෝපයේ 16–18 වන සියවස්වලදී “Commonplace books” ලෙස හඳුන්වන පොත් ජනප්‍රිය විය. මෙම පොත් තුළ කවි, දර්ශනවාදී අදහස්, ලිපි, සිතුවම් සහ විවිධ සටහන් එකතු කර තබාගැනීම සිදු විය.

එමෙන්ම “Scrapbooks” ලෙස හැඳින්වෙන පොත් තුළ පත්‍රිකා, සිතුවම්, කඩදාසි කැබලි, කලාත්මක සැරසිලි සහ ලිපි එකතු කර තබාගැනීම සිදු විය. මෙම සම්ප්‍රදායන් ඇල්බම් කලාවේ මුල්ම ආකාර ලෙස සැලකිය හැක.

1839 දී ඡායාරූපකරණය ලෝකයට හඳුන්වාදීමත් සමඟ ඇල්බම් කලාවේ නව යුගයක් ආරම්භ විය. මුල් කාලයේදී ඡායාරූප ගන්නා ක්‍රම ඉතා සංකීර්ණ වූ අතර එය වෘත්තීය ශිල්පීන් විසින් පමණක් සිදු කළහ.

19 වන සියවසේ මැද භාගයේදී “Carte de Visite” සහ “Cabinet Card” ලෙස හඳුන්වන කුඩා ප්‍රමාණයේ ඡායාරූප ජනප්‍රිය විය. මෙම ඡායාරූප විශේෂයෙන් නිර්මාණය කරන ලද ඇල්බම්වල පිටු තුළ ඇතුළත් කර තබාගැනීමට හැකිව තිබුණි.

පවුල් සාමාජිකයන්ගේ, මිතුරන්ගේ සහ ප්‍රසිද්ධ පුද්ගලයන්ගේ ඡායාරූප එකතු කර තබාගැනීම එම කාලයේ සමාජයේ ජනප්‍රිය සම්ප්‍රදායක් විය.

20 වන සියවසේ මුල් භාගයේදී කැමරා තාක්ෂණය වඩාත් සරල සහ ජනප්‍රිය වීමත් සමඟ සාමාන්‍ය ජනතාවටද ඡායාරූප ගැනීමට හැකි විය. එමඟින් පවුල් ජීවිතයේ විවිධ අවස්ථා සටහන් කිරීම වැඩි විය.

මෙම කාලයේදී ඇල්බම් සාමාන්‍යයෙන්

ඡායාරූප පිටු වලට අලවා සකස් කරන ලද
අතින් සැරසූ scrapbooks
පවුල් ඉතිහාස පොත්

ආකාරයෙන් පැවතුණි. විශේෂයෙන්ම විවාහ උත්සව, උපන් දින, සංචාර සහ පවුල් උත්සව සඳහා ගත් ඡායාරූප ඇල්බම් තුළ සුරැකිණි.

1950 දශකයෙන් පසු වර්ණ ඡායාරූප තාක්ෂණය වර්ධනය වීමත් සමඟ ඇල්බම්වල දෘශ්‍යමය ගුණාත්මකභාවය විශාල ලෙස වැඩි විය.

ඡායාරූප මුද්‍රණ කර්මාන්තය ද දියුණු වීමත් සමඟ විශාල ප්‍රමාණයෙන් උසස් තත්ත්වයේ ඡායාරූප මුද්‍රණය කළ හැකි විය.

මෙම කාලයේදී විවාහ ඇල්බම් සම්ප්‍රදාය බොහෝ රටවල ජනප්‍රිය විය. විවාහ උත්සවයේ ප්‍රධාන අවස්ථා—

මුදු මාරු කිරීම
පවුල් ඡායාරූප
උත්සව අවස්ථා

ඇතුළත් කර ඇල්බම් නිර්මාණය කිරීම සිදු විය.

1990 දශකයෙන් පසු ඩිජිටල් තාක්ෂණය හඳුන්වාදීමත් සමඟ ඇල්බම් නිර්මාණය සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් විය.

Digital cameras, image editing software සහ advanced printing technology භාවිතා කරමින් ඡායාරූපවල ගුණාත්මකභාවය වැඩි කිරීමට හැකි විය.

Adobe Photoshop, Lightroom වැනි මෘදුකාංග භාවිතා කර

වර්ණ සංස්කරණය
retouching
lighting correction
creative layout design

සිදු කිරීම සාමාන්‍ය ක්‍රියාවලියක් විය. මෙම කාලයේදී Photo books, Digital albums, සහ Online galleries වැනි නව ආකාරද ජනප්‍රිය විය.

දකුණු ආසියාතික රටවල (ශ්‍රී ලංකාව, ඉන්දියාව, පාකිස්තානය, බංග්ලාදේශය) විවාහ උත්සව සංස්කෘතිය ඉතා වර්ණවත් සහ සම්ප්‍රදායික අංග රැසකින් සමන්විත වේ. එබැවින් මෙම උත්සව ඡායාරූපකරණය විශාල කලාත්මක ක්ෂේත්‍රයක් බවට පත්ව ඇත.

විවාහ උත්සවවල විවිධ අවස්ථා—

පූර්ව විවාහ ඡායාරූප (Pre-wedding shoots)
ආචාර විධි
විවාහ උත්සවය
පිළිගැනීමේ උත්සවය

ඇතුළත් කරමින් ඇල්බම් සකස් කිරීම දකුණු ආසියාතික ඇල්බම් කලාවේ විශේෂ ලක්ෂණයකි.

ශ්‍රී ලංකාවේ විවාහ ඡායාරූපකරණය 20 වන සියවසේ මැද භාගයේදී වඩාත් ජනප්‍රිය විය. එම කාලයේදී වෘත්තීය ඡායාරූප ශිල්පීන් විවාහ උත්සවවල ප්‍රධාන අවස්ථා කිහිපයක් පමණක් ඡායාරූපගත කළහ. මෙම කාලයේදී wedding photography බොහෝවිට studio-based photographers විසින් සිදු කරන ලදී.

එහිදී ඡායාරූප ගන්නා ලද්දේ

Poruwa ceremony
couple portraits
family photographs

ඇල්බම් සාමාන්‍යයෙන්

black pages
photo corners
pasted photographs

ආකාරයෙන් සකස් කරන ලදී.

1980 දශකයේදී වර්ණ ඡායාරූප සහ නව මුද්‍රණ තාක්ෂණය හඳුන්වාදීමත් සමඟ ඇල්බම් නිර්මාණය වඩාත් වර්ණවත් සහ කලාත්මක විය.

2000 න් පසු ඩිජිටල් තාක්ෂණය හඳුන්වාදීමත් සමඟ ශ්‍රී ලංකාවේ වෙඩින් ඇල්බම් නිර්මාණය විශාල පරිවර්තනයකට ලක්විය. Photoshop වැනි ඡායාරූප සංස්කරණ මෘදුකාංග භාවිතා කරමින් “Story Album” හෝ “Digital Album” ලෙස හැඳින්වෙන නව ඇල්බම් ආකාර ජනප්‍රිය විය.

වෙඩින් ඇල්බම් නිෂ්පාදනයේදී මුද්‍රණ තාක්ෂණය ඉතා වැදගත් වේ. Offset printing තාක්ෂණය භාවිතා කර උසස් ගුණාත්මක ඡායාරූප මුද්‍රණය කළ හැක.

Album production process සාමාන්‍යයෙන් පහත පියවරවලින් සමන්විත වේ:

Photography Stage – විවාහ උත්සවයේ ඡායාරූප සහ වීඩියෝ ග්‍රහණය කිරීම
Photo Selection – හොඳම ඡායාරූප තෝරා ගැනීම
Image Editing – වර්ණ සංස්කරණය, retouching, lighting correction
Album Design – layout design, page composition
Printing – offset printing හෝ digital printing
Binding and Finishing – cover design, lamination, binding

මෙම ක්‍රියාවලිය මඟින් උසස් තත්ත්වයේ කලාත්මක ඇල්බම් නිෂ්පාදනය කරනු ලැබේ.

වෙඩින් ඇල්බම් සැලසුම් කිරීමේදී විවිධ design styles භාවිතා වේ.

Traditional Album Style – සරල ඡායාරූප පිටු පිටු අලවා සකස් කිරීම
Story Album Style – විවාහ උත්සවය කතාවක් මෙන් පිටු පිටු සකස් කිරීම
Magazine Style Layout – සඟරා ආකාරයේ creative layouts
Minimalist Style – සරල, නිරවුල් design
Cinematic Style – චිත්‍රපටීය අත්දැකීමක් ලබාදෙන dramatic layouts

මෙම styles මඟින් ඇල්බම්වල කලාත්මක වටිනාකම වැඩි වේ.

වෙඩින් ඇල්බම් කලාවේ ප්‍රධාන භූමිකාව ඡායාරූප ශිල්පීන්ට අයත් වේ. ඔවුන්ගේ කලාත්මක දෘෂ්ටිය සහ තාක්ෂණික දැනුම මත ඇල්බම් එකේ ගුණාත්මකභාවය තීරණය වේ.

ඡායාරූප ශිල්පියාගේගේ කලාමය භූමිකාව වනුයේ

විවාහ උත්සවයේ හැඟීම් සහ අවස්ථා නිවැරදිව ග්‍රහණය කිරීමෙ
creative composition සහ lighting භාවිතා කිරී‍ෙ
cultural elements සහ traditional moments සුරැකිව සටහන් කිරීම
storytelling concept එකක් තුළ ඇල්බම් නිර්මාණයට සහය වීම

ඒ අනුව වෙඩින් ඇල්බම් එකක් සරල ඡායාරූප එකතුවක් නොව, විවාහ උත්සවයේ සම්පූර්ණ කතාව කලාත්මක ලෙස ඉදිරිපත් කරන කෘතියක් බවට පත්වේ.

තවද 2000 න් පසු digital photography සහ graphic design software හඳුන්වාදීමත් සමඟ දකුණු ආසියාතික wedding albums විශාල ලෙස වෙනස් විය.

මෙම කාලයේදී ජනප්‍රිය වූ trends කිහිපයක්:

Pre-wedding photoshoots
Destination wedding photography
Cinematic storytelling albums
Drone photography

Wedding albums යනු සරල ඡායාරූප එකතුවක් පමණක් නොව, විවාහ උත්සවයේ සම්පූර්ණ කතාව කලාත්මකව ඉදිරිපත් කරන දෘශ්‍යමය ලේඛනයකි.

ලෝකයේ ඡායාරූපකරණයේ ආරම්භයෙන් ආරම්භ වූ මෙම සම්ප්‍රදාය දකුණු ආසියාතික රටවල සංස්කෘතික උත්සව සමඟ විශාල ලෙස වර්ධනය වී ශ්‍රී ලංකාවේද උසස් තත්ත්වයේ කලාමය සහ වෘත්තීයමය ක්ෂේත්‍රයක් බවට පත්ව ඇත. පවුල් ඉතිහාසය, සමාජික සම්ප්‍රදායන්, විශේෂ අවස්ථා සහ පුද්ගලික මතකයන් පරම්පරා ගණනාවකට සුරැකිව තබාගැනීමට ඇල්බම් ඉතා වැදගත් වේ.

වෙඩින් ඇල්බම් එකම මොකද වෙන්නේ....! (දෙවන කොටස) මෙතැනින්...

මගේ ගමන් බිමන් එකසිය විසි දෙවෙනි කොටස - සීගිරිය, පිදුරංගල හා කණ්ඩලම වැව

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Sat, 28 Jun 2025 06:51:00 +0000

මගේ ගමන් බිමන් කොලම දැන් දැන් සෑහෙන්න අඝාදයකට ලක්වෙලා. මොකද දැන් මම වැඩිය ඇවිදින්නේ නැති නිසා. ලංකාවේ බොහෝමයක් තැන් වල ගිහින් තියෙන නිසා දැන් ඇවිදින්න යන එක උත්තේජනයක් වෙන්නේ නෑ සමහර වෙලාවකදී. කොහොමින් කොහොම වුනත් ආයෙත් ගමන් බිමන් වලට පණ දෙන්න හිතාගෙන ගිය ගමනක් තමා සීගිරිය.

ඓතිහාසික වංශකතාවන් ගණනාවක් දරාගෙන ඉන්න මේ පර්වතය පිහිටලා තියෙන්නේ දඹුල්ලේ ඉඳන් කිලෝමීටර 18ක් විතර දුරින්. මාතලේ දිස්ත්‍රික්කයේ මායිමේ කිඹිස්ස ප්‍රදේශයේ පිහිටලා තියෙන මෙම පර්වතය ආසන්න වශයෙන් අඩි 600ක් විතර උසයි. මේක ඛාදනයට ලක්වූ ගිණිකන්දකින් පිටවී සිසිල් වුණු ආග්නේය පාෂාණ යන්ගෙන් නිර්මාණය වුනා කියල තමා කියවෙන්නේ. ශේෂ වූ කඳුපන්තියක් මත පිහිටා ඇති මෙය සෑම දිශාවකින්ම ගත්තාම ප්‍රපාතයක් විදිහට තමයි තියෙන්නේ. අන්න ඒ නිසාම තමා සීගිරිය බලකොටුවක් වශයෙන් තෝරගන්න හේතුව වෙන්න ඇත්තේ. දිගින් කිලෝමීටර 3ක් හා පළලින් කිලෝමීටරයක ප්‍රමාණයේ විහිදී ඇති මෙහි මුදුන අක්කර තුනක වපසරියකට හිමිකම් කියනවා. ඓතිහාසික පොතපත සඳහන් කරන ආකාරයට සීතිරිය 5වන සියවසේ අග භාගයේ නිර්මාණය කරන ලද්දක් වුනත් දැන් දැන් එහි ඉතිහාසය රාවණ රජුන්ගේ යුගය දක්වා විහිදෙන බව කියැවෙනවා.

පොතපතෙහි සඳහන් ඉතිහාසයේ හැටියට මේ පර්වතයේ ඉතාහාසය අවධි පහක් විදිහට වර්ග කරනවා. කාශ්‍යප යුගය (ක්‍රි.පූ.3-ක්‍රි.පූ.5 දක්වා), කාශ්‍යප යුගය (ක්‍රි.පූ.475-497 දක්වා), පසු කාශ්‍යප යුගය(ක්‍රි.ව.6-13 දක්වා), අප්‍රකට යුගය(ක්‍රි.ව.13-17 දක්වා), මහා නුවර යුගය(ක්‍රි.ව.17-19 දක්වා) සහ නූතන යුගය (ක්‍රි.ව.19-අද දක්වා) විදිහට. තැනිතාලාව මත උතුරට නෙරා තියෙන පර්වතය පැරැන්නන්ගේ බිය ගන්වන සිංහයෙකුගේ ආකාරයෙන් තිබෙන නිසා එය සිංහගිර පසුව සීගිරිය වුනා කියල කියනවා. පැරැන්නන් වගේම නූතන යුගයේ පුරා විද්‍යාඥයින්ද මේක දැක්කාම වශිකෘත වුනා කියල 1898 දී තමයි බෙල් මහතා කියන්නේ.ඒ ගැන සීගිරියේ ලියවිලා තියෙන මේ ගීයෙන් කියවෙනවා.

"නැඟී ඇති බලනට - බැලීමි සිහිවියන් සිහිගිරි මනෙදාළ පුරයි සරි - බලන රිසිව බෙයන්ද්"

පුරාණ ශ්‍රී ලාංකේය වංශකථාවක් වන කුලවංශයට අනුව, මෙම ප්‍රදේශය විශාල වනාන්තරයක් වූ අතර, පසුව කුණාටු සහ නායයෑම් නිසා එය කන්දක් බවට පත් වූ අතර, කාශ්‍යප රජු (ක්‍රි.ව. 477-495) විසින් ඔහුගේ නව අගනුවර සඳහා තෝරා ගෙන ඇතිබවයි. ඔහු මෙම පර්වතය මුදුනේ තම මාලිගාවක් ගොඩනඟා එහි පැති වර්ණවත් බිතුසිතුවම් වලින් සරසා ඇත. මෙම පර්වතයේ අඩක් පමණ ඉහළට කුඩා සානුවක ඔහු දැවැන්ත සිංහයෙකුගේ ස්වරූපයෙන් දොරටුවක් ඉදි කළේය. මෙම ස්ථානයේ නම මෙම ව්‍යූහයෙන් ව්‍යුත්පන්න වී ඇත. රජුගේ මරණයෙන් පසු අගනුවර සහ රජ මාලිගය අත්හැර දමන ලදී. එය 14 වන සියවස දක්වා බෞද්ධ ආරාමයක් ලෙස භාවිතා කරන ලදී. සීගිරිය අද යුනෙස්කෝ ලෝක උරුම අඩවියකි. එය පැරණි නාගරික සැලසුම්කරණයේ හොඳම සංරක්ෂිත උදාහරණයකි.

ක්‍රි.ව. 5 වැනි සියවසේ කාශ්‍යප රජු විසින් තනන ලද පුරාණ මාළිගයක් සීගිරියෙහි ඇත්තේය. කාශ්‍යප රජු සීගිරිය මුදුනේ මාළිගාව තනද්දී රාවණ රජුගේ මාළිගයෙහි නටඹුන් හමුවූ බවට කතාවක්ද පවතී. පර්වතයේ සමතලා මතුපිට එම මාළිගයෙහි නටඹුන් තිබේ.

ක්‍රිස්තු වර්ෂ 473 සිට 491 දක්වා රජ කළ මහා කාශ්‍යප රජ සමයේ දී කල සීගිරියේ චිත්‍ර පසුව ජගත් පූජිත කලා නිර්මාණ බවට පත් විය. සීගිරිය ශ්‍රී ලාංකීය ඉතිහාස‍යේ සුවිශේෂ ස්ථානයක් ගනු ලබන අතර ම සිංහල සාහිත්‍යය හා භාෂාව ගැන කතා කරන විට සුවිශේෂ ස්ථානයක් සීගිරි කුරුටු ගීවලට හිමි වේ. මෙම ගීවලින් බොහොමයක් 8, 9 හා 10 වැනි සියවස්වලට අයත් වේ. සීගිරි ගී ලියා ඇත්තේ සීගිරියේ කැටපත් පවුර මත ය.

පැරණි සිංහල සාහිත්‍යය අතුරින් විශිෂ්ට කවීත්වයක් හා අපුර්ව ප්‍රතිභා ශක්තියක් සීගිරි ගී තුළින් පිළිබිඹු වේ. මේ තුළින් එකළ කවීන්ගේ අව්‍යාජ කවීත්වය හා අනූන ස්වාධීනත්වය හෙළි වේ. මතුපිටින් පෙනෙන අදහසට වඩා ගැඹුරු අදහසක් මෙම ගී තුළින් මතු වේ. සීගිරි බිතුසිතුවම්වලින් විචිත්‍රණය කොට ඇති කතුන් ද අවට පරිසරය ආදී විවිධ තේමාවන් ද යොදා ගෙන මේ ගී රචනා කොට ඇත. මෙකල කවීන් තම සිත් තුළ පහළ වූ අදහස් කෙටි කොට පිඬු කොට දක්වා ඇත්තේ සීගිරි කැටපත් පවුරේ ගී ලිවීම අතිශයින් ම දුෂ්කර හෙයිනි. කවිය පිළිබඳ මහා පරිචයක් කාව්‍යකරණයේ ඉමහත් හැකියාවක් හා භාෂා පටුත්වයක් මින් හෙළි වේ. ව්‍යංගාර්ථයෙන් හා ව‍ක්ක්‍රෝක්තියෙන් ද පිරිපුන් ගී විශේෂයක් ලෙස සිගිරි ගී හැදින්වේ. මෙම සිගිරි ගීවලින් වැඩි කොටසක් ම ගීති නම් ඡන්දස් අලංකාරවලින් රචනා කරන ලද පද්‍ය යයි. යහ ගී පියුම් ගී මත්වල ගී කව් ගී උමතු ගී දුවඟ ගී යොන් ගී ආදී විවිධ විරිත්වලින් බැඳි මේ සීගිරි ගී පද්‍ය සංහ්‍රයක් ලෙස විභාග කර බැලිය හැක. එසේ සීගීරි ගී රචකයෝ තමන් ලියූ ගීවලට යටින් තමන්ගේ නම් ගොත් හා ග්‍රාම නාම සඳහන් කළහ. තවෙකෙක් සිය නාමය යෙදීමට ප්‍රථම තම රැකියාව පවා සඳහන් කර ඇත. මෙසේ රචිත වූ සීගීරි ගී මෙරට විශිෂ්ට පුරා විද්‍යා ඉතිහාසඥයකු වන සෙනරත් පරණ විතාන ශුරීන් දශක දෙකක පමණ කාලයක් තුළ කියන සීගීරි ගී 685න් මුද්‍රණය කොට ඇත.

තවද සීගිරි බිතු සිතුවම් ශ්‍රී ලංකාවේ මෙතෙක් ආරක්‍ෂා වී ඇති ආදිතම චිත්‍ර අතරට එක් වේ. සීගිරි බිතු සිතුවම්වල දක්නට ඇති විශේෂත්වය නම් මිනිස් ප්‍රමාණයට වඩා තරමක් කුඩා සුකුමාල ලලනාවන්ගේ රූප පමණක් වීමත් ඒවා ඉඟටියෙන් ඉහළ නග්න රූප පමණක් වීමත්ය. මෙම චිත්‍ර ඇඳීමේදී දේශීය අමුද්‍රව්‍ය භාවිතා කොට ඇති අතර වර්ණ සකසා ගැනීමේදී වියළි කලාපයේ බහුලව දක්නට ඇති අමුද්‍රව්‍ය භාවිතා කර තිබේ. එනම්,ගොකටු කිරි, මකුළු මැටි, රණවරා ආදිය වේ. ලලනාරූප පින්තාරු කිරීමේදී ස්වභාව ධර්මයා අනුව දැක්වීමට ශිල්පියා උත්සාහ නොකර ඇති අතර වර්ණ මඟින් අඳුරු ආලෝකය ගෙන රූපවල ත්‍රිමාණත්වය මතු කිරීමට ශිල්පියාගේ තෙලිතුඩ සමත් වී තිබේ. එසේම ලලනාරූප ශරීර හැඩයන්ට අනුකූලව තෙලිතුඩ හසුරුවාලීම නිසා සීගිරි සිතුවම් ඈතට පෙනෙනුයේ වර්ණයෙන් අඹන ලද රූප ලෙසය. සාහිත්‍යයේ කල්පිතයන්ට එකඟව දක්වා ඇති අගින් සිහින් වූ ඇඟිලි, සිහිනිඟ, මස්පිඩු පිරුණු පුළුලුකුල, වට වූ පුන්පියයුරු, දෙතොල් සහ දෙකොන සිහින්ව ගිය දිගු ඇස් සීගිරි සිත්තමින් අලංකාර කර තිබේ. දැනට අපට සීගිරියෙන් හමුවනුයේ චිත්‍ර 22ක් වැනි සුළු ප්‍රමාණයකි. ක්‍රි. ව. 8 වන ශතවර්ෂයේ දී ලියවී ඇති සීගිරි කුරුටු ගීයකට අනුව රන්වන් ලියන් 502 කගේ චිත්‍ර පිළිබඳව සඳහන් වේ.

තවද සීගිරි චිත්‍ර පිළිබඳව එච්.සී.පී.බෙල් මහතා මෙම චිත්‍ර ලෙන්වලින් දැක්වෙන්නේ රන්වන් කාන්තාවන් කාශ්‍යප රජුගේ අන්තඃපුර ස්ත්‍රීන් බවත් නිල්වන් කාන්තාවන් ඔවුන්ගේ සේවිකාවන් බවත් ළඳුන්ගේ අත මල් හා මල් බඳුන් ඇති හෙයින් ඔවුන් සීගිරිය ආසන්නයේ ඇති පිදුරංගල විහාරය වන්දනයට යන බවද කියයි. වින්ස්ටන් ස්මිත් මහතා ද මෙම මතය අනුමත කර ඇත. ආනන්ද කුමාරස්වාමිගේ මහතා සීගිරි චිත්‍රවලින් උඩුකය පමණක් දැක්වෙන හෙයින් මෙන් ම, වළාකුළුවලින් මතු වී එන ස්වරූපයක් නිර්මාණය කොට ඇති බැවින් ඔවුන් සීගිරි අන්තඃපුර කාන්තාවන් නොවන බවත් දිව්‍ය අප්සරාවන් ස්වකීය සේවිකාවන් සමඟ සීගිරි ගල මුදුනට පැමිණ මල්වැසි වැස්සවීම සිදුකරන බවත් ප්‍රකාශ කර ඇත. නන්දදේව විජේසේකර මහතා "රජුගෙ ඇතවුරෙන් අපි නොයමුයි හඟිමින් ඔවුහු සිටිති."යන කැටපත් පවුරෙහි ඇති කුරුටු ගීයකට අනුව ස්වකීය වල්ලභයා වූ කාශ්‍යප රජුගේ වියෝවෙන් ශෝකයට පත්වන ඔහුගේ අන්තඃපුර කතුන් නිර්මාණය කෙරෙන බව ද මාර්ටින් වික්‍රමසිංහයන් මෙම චිත්‍රවලින් දිය කෙළියක් දැක්වෙන බවත් මහාචාර්ය සෙණරත් පරණවිතාණ මහතා විසින් රන්වන් කාන්තාවන් තුළින් විජ්ජුලතා හෙවත් විදුලියත්, නිල්වන් කාන්තාවන් තුළින් මේඝලතා හෙවත් වළාකුළුත් නිරූපණය කෙරෙන බවත් ප්‍රකාශ කර ඇත. සිරි ගුනසිංහ විසින් තර්ක කළේ සීගිරිය හුදෙක් සෞන්දර්යය වින්දනය කිරීම සඳහා වූ විවේකස්ථානයක් වශයෙන් කාශ්‍යප රජු විසින් ඉදි කරනු ලැබූ බව යි. ඒ අනුව සීගිරි සිතුවම්වල දැක්වෙන කාන්තාවන් හුදෙක් සුන්දරත්වය අරමුණු කරගෙන සිතුවමට නැඟුණු සාමාන්‍ය ස්ත්‍රී රූප බවත් ඒවායේ වෙනත් සංකේතාත්මක හෝ ආගමික අර්ථයක් නොමැති බවත් ඔහු වැඩිදුරටත් තර්ක කරයි.

සීගිරියේ විශේෂ ලක්ෂණ විදිහට නාගරික සැලසුම්කරණය, ආරක්ෂාව පිළිබඳ උපක්‍රම, පාරිසරික නසම්බන්ධතාවයේ ඇති දායකත්වය, ලෙන් නිර්මාණය, ගොඬනැඟිලි ඉඳිකිරීමේ වාස්තු විද්‍යාව, නිර්මාණකරණය සඳහා ගල් භාවිත කිරීමේ ස්වරූපය, හුණුගල් භාවිතය, ගඩොල් භාවිතය, ක්‍රි. ව. 5වන සියවසේ පැවති නාගරික සැලසුම් ක්‍රම හා භූමි නිර්මාණ ක්‍රම, ඉංජිනේරු විද්‍යාව, ජල තාක්ෂණය (ජල උද්‍යානය,වතුර මල්,පොකුණු), ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය, කලා ශිල්ප හා සාහිත්‍ය (කැටපත් පවුර, සීගිරි බිතු සිතුවම්, සිංහ පාදය) හා එකල පැවති ජන ජීවිතය (කැණීම්වලදී හමු වූ දෑ, සීගිරි සිතුවම්වල ඇති ආභරණ, ඇඳුම් ආයිත්තම්) ආදිය දක්වන්න පුලුවන්.

1938 දී සීගිරිය මුද්දරයක පසුබිම් කරල තියෙනවා. ඒ ඉංග‍්‍රීසි පාලනය පැවැති එකල ප‍්‍රධානියා වූ හයවන ජෝර්ජ් රජුගේ රූපය සමග සිගිරි ගල තියෙන විදිහට. 50, 60, 80 දශක වලදී ශ්‍රී ලංකාවේදී ද ඉන්දියාව, එංගලන්තය, ජපානය ආදි රටවල් මෑත අතීතයේද සිගිරිය බළකොටුව සංකේතවත් කල මුද්දර ලොවට හදුන්වාදීල තියෙනවා. එදා සිලෝන් වල ශත දහයට මිලකරල අදවන විට යුරෝ ශත 95ක් හෙවත් රුපියල් 170 කට විතර මිළ වෙනව. ඒ සිගිරි බළකොටුවෙන් සැරසූ යුනේස්කෝ ලාංචනය පසුබිමට එක් කළ මිලිමීටර් 40×26 තිරස් හැඩති කුඩා මුද්දරය යුරෝ ශත 95කට. එය එක්පත් ඉරුවකට මුද්දර 50ක් ලෙස සකස් කොට මුද්දර ලක්ෂ හයක් ප‍්‍රංශ තැපැල් පොලට නිකුත් කලා.

සීගිරියේ ඉඳන් පොළව යටින් ජල මාර්ග ගමන් කල හැටි, ඒ වගේම උද්‍යාන හා එම උද්‍යාන වල තවමත් ක්‍රියාත්මක වෙන වතුරමල් ක්‍රියාත්මක වෙන හැටි වගේ දේවල් එක්ක තාමත් මේ පර්වතය හංගපු රහස් ගොන්නක් තියෙනවා. සීගිරියේ එක පැත්තක විතරයි තාම කැනීම් කරල හොයාගෙන තියෙනානේ. අනිත් පැත්තේ වැඩ සෙමින් ආරම්භ කරල තියෙන්නේ. ඉතින් එක පැත්තක කල කැනීම් විතරක් සීගිරිය 8 වෙනි ලෝක පුදුමය කරල තියෙනවා නම් හිතන්න සීගිරිය සම්පූර්ණ කැනීම් කරල ඉතිහාසය ගොඩ ගද්දී ඒකේ තාක්‍ෂණික රහස් එලියට එද්ද මොන තරම් වටිනකමක් ලැබේවිද කියල. සීගිරිය ගැන මහා පරිමාණයෙන් ලියන්න ගියොත් පොතක් ලියන්න ඕනි.

දවස දෙවනි අදියරට වුනේ සීගිරිය එක්ක ගසට පොත්ත වගේ බද්ධ වෙලා තියෙන පිදුරංගල කන්ද. මේක මුහුදු මට්ටමේ සිට මීටර 340ක් පමණ උස්වූ කන්දක ඉදිකරනු ලැබූවක්. ජනප්‍රවාදගත තොරතුරු අනූව පළමුවන මුගලන් රජු, කාශ්‍යප රජු සමග යුධ වැදිමට පෙර මෙම විහාරයේ වැඩ කටයුතු නිමකිරීමට රන් පිදූ බවත්, ඒ අනූව රන්+පිදූ+ගල යන්න පසුකාලීනව පිදුරංගල බවට පත්වූ බවට විශ්වාස කරේ. තවත් ජනප්‍රවාදයකට අනූව භික්ෂූන් වහන්සේලා වෙනුවෙන් පූජා කොට ඇති මෙම ආරණ්‍ය සහිත ගලට, පිදූ ආරණ්‍ය ගල යන්න ව්‍යවහාර වූ බවත්, පසුකාලීනව එය පිදුරංගල වූ බවත් පැවසෙනවා. තවද ඒ වගේම ශිලා ලේඛන වල සඳහන් වෙන විදියට කාශ්‍යප නිරිඳුන්ගේ දියණිවරුන් සහ රජුගේ නමද යොදාගනිමින් ඈත අතීතයේදී මේ විහාරය බෝධි උත්පලවන්නා කාශ්‍යප ගිරි විහාරය හෙවත් බෝ උපුල්වන් කසුප්ගිර වෙහෙර නමින් ද හඳුන්වා තිබෙනවා. සීගිරියේ ඉඳන් කිලෝමීටර 2.5ක් විතර ගියාම ඉනාමලුව ප්‍රදේශයේ පිදුරංගල පිහිටලා තියෙනවා. පිදුරංගලට වසර දහස් ගණනක් ඈතට විහිදුණු ඉතිහාසයක් තිබෙනවා. මෙහි ඉතිහාසය සීගිරියටත් වඩා අතීතයකට දිවයන අතර ක්‍රි. පූ. දෙවන හා පළමුවන සියවස කාලයේ පටන් පැරණි බෞද්ධ මධ්‍යස්ථානයක් ලෙස ක්‍රියාත්මක වී තිබෙනවා. ක්‍රි .ව. 477 – 495 අතර කාලයේ දී සීගිරිය සිය පාලන මධ්‍යස්ථානය කරගෙන රජකම් කළ කාශ්‍යප රජු මෙහි විශාල සංඝාවාසයක් හා බෞද්ධ අධ්‍යාපන මධ්‍යස්ථානයක් ඉදිකර එය රහතන් වනහ්සේලාට පූජා කළ බැව පතපොතෙහි දැක්වෙනවා. එහිදී පිදුරංගල නැගීමේ ගමන ආරම්භ කරන ස්ථානය වම්පස කාශ්‍යප ස්ථූපය නම් ගරාවැටුණු චෛත්‍යයක නටඹුන් බලන්න පුලුවන්. මෙය කාශ්‍යප රජුගේ මරණයෙන් පසු ඔහුගේ ආදාහන පූජ්‍යෝත්සවය සිදුකළ ස්ථානය ලෙස සැලකෙනවා. පිදුරංගල පර්වතය පාදමේ පිදුරංගල රජමහ විහාරය හමුවෙනවා. ලෙන් විහාරයක් වන මෙහි සීගිරියේ මෙන්ම පැරණි චිත්‍ර දැකගත හැකියි.

ගමනෙහි පළමු කොටසෙහි ගල් පඩි හා අත්වැට ඉදිකර තිබෙන අතර එහි අවසාන කොටස මඳක් අපහසු නැගීමක් ඇති තරමක් තීව්‍ර එකක්. ඓතිහාසික වටිනාකමකින් යුතු තවත් ඉපැරණි ලෙන් විහාරයක් ගමනේ අතරමඟ දී හමුවන අතර, වර්තමානය වන විට මෙහි ඉතිරිව ඇත්තේ නටඹුන් කිහිපයක් පමණයි. මෙහි මීටර 12.5ක දිගකින් යුතු සෙල්මුවා සැතපෙන බුදු පිළිම වහන්සේ නමක් ඇති අතර එහි ගරා වැටුණු සමහර තැන් මෑත යුගයේ නැවත පිළිසකර කර තිබෙනවා. මෙහි හිස සහිත කොටස මීට වසර 50කට පමණ පෙර නිදන් සොරුන් විසින් විනාශ කර ඇති අතර, මෑතක දී ප්‍රතිසංස්කරණය කර ඇති දේවලට එයත් අයත් වෙනවා. පර්වතය මුදුනට ළඟා වූ පසු හාත්පස මනස්කාන්ත දර්ශනයක් පෙනීමට පටන්ගන්නවා. විශේෂයෙන් ම මෙහි සිට සීගිරිය ඉතා අලංකාර ලෙස දිස්වෙනවා. මෙහි උස ම ස්ථානයේ ඉපැරණි චෛත්‍යයක නටඹුන් හමුවෙනවා. පිදුරංගල මුදුනතට සීගිරිය පෙනෙන්නේ යම් සේ ද, සීගිරිය මුදුනටත් පිදුරංගල එලෙස ම පෙනෙන අතර කාශ්‍යප රජ සමයේ දී කාශ්‍යප රජු මාළිගයේ සිට ම පිදුරංගල වැඳ පුදාගැනීම සිදුකළ බැව් කියැවෙනවා. සීගිරි චිත්‍රවල ඇති ළඳුන් මල් රැගෙන පිදුරංගල වැඳීම සඳහා යන ලෙස දක්වා ඇති බැව් සැලකෙනවා.

පිදුරංගල අවසානයේ අපි කණ්ඩලම බලන්න හිටියා වුනත් මහ වැස්සක් එක්ක කණ්ඩලම බැම්ම උඩට එද්දි රෑ වෙන්නත් ඇවිත්. ඒත් එතනට පේන පිදුරංගල සීගිරිය වගේම වැස්සත් එක්ක හැඩ වුන කණ්ඩලමත් අමුතු හැඟීමක් ඇති කරනවා. ඒ තැන නම් මට ලස්සනම ලස්සන හවසක්. ඉතින් එතැන ඉඳන් ටිකක් වෙලා වැස්ස බලපු අපි නවතැනට පිටත් වුනා.

එහෙනම් ඉතින් ආයෙත් පුලුවන් විදිහට ලිපියක් ලියනකන් ආයුබෝවන්.....

මේකත් සරුංගල් කාලයක්....

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Tue, 10 Jun 2025 06:32:00 +0000

අපේ මලයගේ කොලුව.. ඌ මට කියන්නේ බාප්ප. අපෙ අයියට කියන්නෙ ලොකු තාත්ත. නෑකම් නම් කොහොන් කොහොම හැදිලද අහන්නේ යන්නේ නැති මට උගෙ ලෙන්ගතුකම නෑ කමටත් වඩා වටිනව. අපේ ගෙදර ඉඳන් ගෙවල් තුනකට එහායින් ඉන්නවා වුනත් මම වැඩ ඇරිල එද්දී රෑ වෙන නිසා මේකාව දකින්නේ සෙනසුරාද ඉරිද විතරයි. හැබැයි ඉතින් දවල් කාලයේ සීයයි ආච්චිය බලන්න ඇවිත් නානා ප්‍රකාරයේ දසවද දීල විසඳා ගන්න බැරිවෙන උභතෝකෝටික ප්‍රශ්න ටික කෝල් එකකින් අහනවා. විසඳා ගන්න බැරි ප්‍රශ්ණ අස්සේ සීයා එක්ක දාගන්න වලි, සීයා කියන කතා වල ඇත්ත නැත්තත් විසඳන්න වෙනවා.

උභතෝකෝටික ප්‍රශ්ණ මාලාව බොහෝවිට කුරුලු කූඩු, සර්පයෝ, සත්තුන්ගේ ආහාර විධි වගේ දේවල් ගැන තමා. කොහොම හරි සීය බැන්නත් සීය බාප්පට බැන්නත් කේලමයි නඩුවයි දෙකම කෝල් එකකින් එනව. දැන් මොන්ටිසෝරි යන්න පටන් අරන් තියෙන නිසා ප්‍රශ්න මාලාවයි, කතා විදියයි වෙනස් වෙලා. ඇහිඳින වචනයි ඇහෙන ප්‍රශ්ණයිත් එකතු වෙලා. ඒත් පහුගිය දවසක ඒකාගේ අම්මයි තාත්තයි ලෙඩ වෙලා. ඉතින් කොලුවා පූර්ණ වශයෙන් ආචිචියි සීයයි ලඟ. මිනිහටත් ලෙඩ. හැබැයි ඉතින් මිනිහට මාර සතුටුයි. ඇයි හැමදාම හවසට බාප්ප ගෙදර. බාප්පට වැඩ ඇරිල එද්දි නඩු කටයුතු. හයියෝ....

මේ අල්ලපනල්ලේ අහල පහල කොලුවෙක් සරුංගලයක් හදල. සරුංගල් කාලේනේ.. ඒ මදිවට දවල්ට අහස පුරාම විවිධාකාර සරුංගල්.

හරි ඔයාලට හිතුන වගේම තමා..

නඩුවයි වැඩයි බාප්පට. ගෙදර එද්දිම "බාප්පේ කයිට් එකක් හදල දෙනවැයි". සතියේ දවස් පහක් කොළඹ දුවල ඇවිත් සරුංගල හදන්න වෙලාවක් නැති නිසා සෙනසුරාද හදල දෙන්නම් කීව. කියද්දිම අපේ අම්ම ඇවිත් කීවේ පොරොන්දු වුනාද දැන් ඉතින් ඉඳල ඉවරයි කියල. එය කීවාක් මෙන්මය. කොලුවාට දින සටහන් කාල වේලාවන් නොමැත. හැමදාම හෙට සෙනසුරාදාද අහන්න පටන් ගත්තේය. කෙලෙසක හෝ සෙනසුරාදාට එළඹිනි.

සෙනසුරාදා යනු මාර්කට් දිනයයි. ගෙදරට අවශ්‍ය බඩු ටික ගෙනත් දමන්නට අවශ්‍යය. කොලුවාගේ අම්මා තාත්තා යම්කිසි ප්‍රමාණයකින් සුව වී ඇති නිසා ඒකා ඒකාගේ අම්මාට බාර දී අපි ටවුන් ගියෙමු. පැමිණි වහා එකම ගැටලුව දැන් කයිට් එක හදනවාද යන්නයි. ඉඳින් ඉරටු ටිකක් හා කිතුල් පිත්තක් කතා ගත්තද බටපතුරක් සොයාගත නොහැකි නිසා ඉරටු වලින් පමණක් සරුංගලයක් හදන්නට සිතුවෙමි. කෑම කා අවසන සරුංගලය හදන්නට සිතා කෑම කන අතරවාරයේ ඇඳ උඩ තිබූ කැමරාව අල්ලාගෙන බාප්පේ කුරුල්ලෙක් ඇවිත් කියන්නේ ද ඌමය. ඒත් කෑම කා අවසන් වන විට කෙල්ලා නිදිය. ඇඳ උඩ තිබූ කැමරාවත් අතකින් අල්ලාගෙම.

කොලුවාට පෙනෙන්නම "කයිට්" හදන්නට ඕනෑ නිසා මාද වැඩේ කල් දැම්මේ කොලුවා නැගිටින තුරුය. පැය කීපයකට පසු "කයිට් එක හැදුවද අහගෙනම ඇහැරියේය. හදමු හදමු කෝ ආච්චිගෙන් නූල් බෝලයක් ඉල්ලගෙන එන්න කියාගෙනම මගේ වැඩ ටික කල දමා කොල්ලාගේ කයිට් හදන කාර්යය පටන් ගත්තෙමි.

මට අනුව නම් කොල්ලා ඒ සියල්ල උගත යුතුය. ඒ නිසා ඌට වැඩේ කියා දෙන ගමන්ම සරුගංලය හැදුවෙමි. ඒ හදන අතරවාරයේ අපේ අතීතයට දුවගෙන ගියේ ඒ කාලයේ විවිධාකාරයේ සරුංගල ගමේ උන්ගේ ඕඩර වලට හදා ගෙදර සාලයේ පුටු උඩ තබා අම්මාගෙන් බැනුම් ඇසූ හැටිය. "ගෙදරට කවුරු හරි ආවම කොහේද වාඩි කරන්නේ මං. හැම පුටුවෙම සරුංගල්. අයින් කරනව මේවා." ඒ අම්මාගේ ආදරණීය වදන්ය. මොණරුන්, ඔටුණු, වව්ල්ලු / කපුටෝල මී මැස්සෝ, පෙට්ටි සරුංගල, නයි, සමනල්ලු වාගෙ විවිධාකාර සරුංගල වෙති.

සරුංගල යැවීම වෙනම කලාවක්ය. සරුංගලයට ගැලපෙන සුලඟක් එන එක. සරුංගලයක් උඩ හුලඟට අනලනකන් හරියට මුදුන් කරවන හැටි, නූල් දෙන හැටි, හුලං මාරු වෙද්දී කූරියා ගැහුවොත් නෙච්චියක් දීල ඒක ගොඩ දාගත්ත හැටි. අනෙකකන්ගේ සරුංගල නූල් පටලවන්නේ නැතිව බේරගන්න හැටි. නූල් වල සයිස් එක්ක පැටලුනොත් කැඩෙන හැටි. කඩුගෙන යන සරුංගල වැටෙන තැන් හිතන හැටි. මේ වාගේ නානාප්‍රකාරයේ අධ්‍යයනයක් ඕනෑ විශයක් තමා සරුංගල යැවීම.

කොහොමින් හරි ඉරිද උදේ සරුංගලලේ අලවගෙන කොලුවත් එක්ක සරුංගලය යවන්න ගියා. සරුංගලේ උඩ ගියත් හරි හැටි හුලඟක් නොතිබුන නිසා නූල් පන්දුවෙන් බාගයකට වඩා උඩ ගිය සරුංගලේ නූල තද වුනේ නෑ. ඉතින් ටිකක් වෙලා කොලුවට අල්ලගෙන ඉන්න දුන්නා වුනත් වැඩි වෙලා තියාගන්න බැහැ. පුරුද්දක් නැතිව. ටික වෙලලාවකින් හුලං නැතිව සරුංගලේ සම්පූර්ණයෙන්ම වගේ පහත් වෙන්න පටන් ගත්තා. සරුංගල් යවන්න ආව අයගේ ඇස් මානයෙන් පහත් වෙද්දි කට්ටිය කීවේ "ඒක ඉවරයි" කියල. හැබැයි ඉතින් කාලයක් සරුංගල් යවපු පුරුද්දෙන් නූල ඇදල කරල සරුංගලේ ආයෙත් උඩට ගන්න පුලුවන් වුනා. ඊලඟට වෙන්නේ මොකක් කියල දන්න නිසා ඉක්මනින් සරුංගලේ බා ගත්තා. සරුංගලේ බාන එකත් කලාවක්. නූල හරියට ගොඩ දාන එක සරුංගලේ අතටම බාන එක හරිහැටි කරන්න ඕන.

ආයෙ දවසක යන්න ඕනි. ටිකක් ලොකු සරුංගලයක් හදාගෙන. අතීත මතක විදිහට උදේම සරුංගලයක් යවල ගහක ගැට ගහල. කාව හරි බලාගන්න තියල දවල්ට කන්න ගෙදර ගිහින් ඇවිත්. හවස් වෙනකන්ම ඉඳල සරුගලේ බාගෙන ගෙදර එන්න තියේ නම්.

ඒක වගේම මේකත් සරුංගල් කාලයක්....

ලංකාවේ Online Sellersලා හා පාරිභෝගික අයිතිවාසිකම්

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Fri, 17 Jan 2025 07:01:00 +0000

අන්තර්ජාලයෙන් මිලදී ගැනීම් වර්ධනයත් සමඟ, පාරිභෝගිකයන් මැඩලන මොළකරුවන්ගේ ක්‍රියාකලාපවලින් බොහෝ පාරිභෝගිකයන්ට අසාධාරණයන්ට මුහුණ දීමට සිදුවේ. JBL Mini Speaker එකක් ලෙස ප්‍රචාරය කර අයෙකුට වෙනත් අයිතමයක් ලබාදීමක් වැනි අවස්ථාවක් එයට උදාහරණ ලෙස ගනිමි. ඒ මගින් පාරිභෝගික අයිතිවාසිකම් ආරක්ෂා කිරීම සඳහා ශ්‍රී ලංකාවේ නීතිරීති හා නීතිමය ක්‍රියාමාර්ග පිළිබඳ විස්තර කිරීමට බලාපොරොත්තු වෙමි.

මෙහිදී මිලදී ගත් අයිතමය වශයෙන් JBL Mini Speacker ලෙස සඳහන් කල ද ලැබී ඇත්තේ සාමාන්‍ය ස්පීකරයකි. මෙහිදී මිලදී ගත්ත අයිතමය වෙනුවෙන් ගෙවීම් කරන්න කලින් ඒ ඇතුලේ තියෙන්නේ තමන් ඉල්ලූ දේම ද කියල බලන්න ක්‍රමයක් නැහැ. එයට හේතුව විනිවිද නෙපෙනෙන්න pack කරන එක සහ Courier එකෙන් payments නොකර pack එක ගලවලා බලන්න නොදෙන එක. ඊලඟ දේ තමා නැවත මුදල් ලබා ගැනීම සඳහා කතා කරද්දි ඒ ලබා දුන්න දුරකථන අංක වැඩ නොකරන අතර ආයතන සොයමින් කාලයක් ගත කරල අංක හොයාගෙන කතා කරල නීති මාර්ගයෙන් යනව කීවම ප්‍රතිචාර දක්වනවා. ඒ වෙලත් ගෙවීම විදිහට කොටසක් කරල ඉතිරි ටික භාණ්ඩය නැවත ලබා ගන්න එනව ඒ වෙලාවෙදි ගෙවනවා කියලයි කියන්නේ. නමුත් ඒක ගන්න එන්නේ නෑ. එතනදි පාරිභෝගිකයා නීති මාර්ගයෙන් නොගිහින් සදාකල් බලන් ඉන්නවා භාණ්ඩය අරන් යන්න එනකල්.

ශ්‍රී ලංකාවේ පාරිභෝගික ආරක්ෂණ අධිකාරිය (Consumer Affairs Authority - CAA), 2003 දී ආරම්භ කරන ලද පාරිභෝගික ආරක්ෂණ පනත (Consumer Affairs Authority Act, No. 9 of 2003) මඟින් පාරිභෝගික අයිතිවාසිකම් ආරක්ෂා කරයි. මෙම පනත යටතේ, පාරිභෝගිකයන්ට පහත සඳහන් අයිතිවාසිකම් ලබා දී ඇත. ඒ වගේම මේ වගේ ක්‍රියා සම්බන්ධයෙන් අන්තිමට නීතියක් යාවත්කාලීන කලා අංක 2332/15 කියන 2023.05.17 වැනිදා නිකුත් කරපු අතිවිශේෂ ගැසට් එක හරහා CONSUMER AFFAIRS AUTHORITY ACT, No. 09 OF 2003 එකේ Section 10(1)(b)(ii) Ammend කිරීම මගින්.

නිවැරදි විස්තර ලබා ගැනීමේ අයිතිය - පාරිභෝගිකයන්ට මිලදී ගැනීම් කරන මොහොතේ නිවැරදි සහ පූර්ණ තොරතුරු ලබා ගැනීමට අයිතියක් ඇත
ගුණාත්මක භාණ්ඩ ලබා ගැනීමේ අයිතිය - ප්‍රචාරය කරන භාණ්ඩය සහ සැබෑ භාණ්ඩය එක හා සමාන විය යුතුය.
අධිකාරියට පැමිණිලි ඉදිරිපත් කිරීමේ හැකියාව - CAA මඟින් පාරිභෝගික අයිතිවාසිකම් උල්ලංඝනය කිරීම් පිළිබඳව නඩු පවරාගත හැකිය.

මෙවන් දේ සම්බන්ධයෙන් පාරිභෝගිකයෙකු වශයෙන් සිදු කල හැකි නීතිමය ආකාර දෙකක් පවතී.

පාරිභෝගික ආරක්ෂණ අධිකාරියට පැමිණිලි කිරීම - CAA වෙත ලිඛිත පැමිණිලික් ඉදිරිපත් කළ හැකිය. අධිකාරිය මෙම පැමිණිල්ල පිළිබඳ විමර්ශනයක් සිදු කර, නීතිමය ක්‍රියාමාර්ග ගත හැකිය.
අධිකරණ ක්‍රියාමාර්ග ගෙන යාම - ශ්‍රී ලංකා පාරිභෝගික ආරක්ෂණ පනත, No. 9 of 2003 14(1) යටතේ, භාණ්ඩය හෝ සේවාව සම්බන්ධයෙන් ව්‍යාජ ප්‍රචාරණය කළ පුද්ගලයාට නඩු පවරාගත හැකිය.

ශ්‍රී ලංකාවේ පාරිභෝගික අයිතිවාසිකම් ආරක්ෂාව සඳහා නීතිමය මාර්ග භාවිත කිරීමෙන් පමණක් නොව, නිවැරදි තොරතුරු සොයාගෙන වගකීම් සහිතව ක්‍රියාකළ යුතුය. විශේෂයෙන්, අන්තර්ජාල වෙළඳාම්කාරයන් විසින් කරන ලද ව්‍යාජ ක්‍රියාකලාපයන්ට මුහුණ දීම සඳහා පාරිභෝගික ආරක්ෂණ අධිකාරියෙන් ලබා දෙන සේවාවන් ඉහළින් භාවිතා කළ යුතුය. පාරිභෝගිකයන් ද, ඔවුන්ගේ අයිතිවාසිකම් පිළිබඳ දැනුවත්ව ක්‍රියා කළ යුතුය.

Whatsapp Scam: +92 අංක වලින් WhatsApp ඇමතුම් ලබා ගැනීමෙන් වළකින්න

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Tue, 24 Sep 2024 04:47:00 +0000

පහුගිය කාලය පුරා ඉන්දියාව ඉල්ල්ක කරගනිමින් සිටි මෙම whatsapp අන්තර්ජාල වංචා සිද්ධීන් දැන් ශ්‍රී ලංකාව ඉල්ලක්ක කරගෙන ද සිදුවීමට පටන් ගෙන ඇත.

පහුගිය කාලය පුරාවට නිවසේ සිට මුදල් ඉපයීමේ වැඩ, OTP වංචාවන් හා Youtube වංචාවන් වැනි විවිධ ක්‍රම ඔස්සේ සයිබර් අපරාධකරුවන් මිනිසුන් රවටා නොසැලකිලිමත් පුද්ගලයින්ගෙන් මුදල් සොරකම් කිරීමට ක්‍රම සකසයි. මෙලෙස අපරාධකරුවන් WhatsApp හරහා වින්දිතයින්ට අමතා මුදල් සහ බැංකු තොරතුරු ලබා දීමට ඔවුන් රවටා ගන්නා තවත් මාර්ගගත වංචාවක් මෑතකදී මතු වී තිබේ .

මෙම වංචාකරුවන් +92 රට කේතයෙන් ආරම්භ වන දුරකථන අංක සමඟ පාරිභෝගිකයින් සම්බන්ධ කරගනිමින් නොමිලේ iPhone සහ අනෙකුත් Apple නිෂ්පාදන සමඟ ඔවුන්ව පොළඹවයි . තවද විවිධ තරඟ වලින් ඔබ දිනූ බව පවසමින් ඔබගේ බැංකු විස්තර ඉල්ලා ගෙන ඒ හරහා දිනූ මුදල් යොමු කරන බව දන්වමින් ඇමතුම් ලබා දෙනු ඇත.

වංචාකාරයා වින්දිතයාට සමාජ මාධ්‍ය යෙදුම හරහා පණිවිඩයක් යවමින්, “සුබ පැතුම්! ඔබ XXX වෙතින් නොමිලේ iPhone 14 එකක් දිනා ඇත. රුපියල් 3000 ක කුඩා ගාස්තුවක් ගෙවන්න. ලබා දී ඇති අංකයට ගෙවීමට UPI (Unified Payments Interface) භාවිතා කරන්න. ලෙස උපදෙස් ලබා දෙනු ඇත.

මෙම වංචාව යනු කුමක්ද සහ අපරාධකරුවන් රටේ කේතය +92 සමඟ අංක අමතන්නේ ඇයි?

+92 රටේ කේතය පකිස්ථානය සඳහා වන අතර, වට්ස්ඇප් හරහා ඉන්දියානු ජාතිකයන් හා ඉන්දියානු සම්බවයක් ඇති පුද්ගලයින් ඉලක්ක කරගත් වංචාකරුවන් පිළිබඳ චෝදනා තිබේ. කෙසේ වෙතත් අමතන්නන් පකිස්ථානයෙන් නොවේ. බලධාරීන් පවසන පරිදි, ඉහත සඳහන් නඩුවට කිසිදු පාකිස්තානු පුද්ගලයෙකුගේ සහභාගීත්වයක් නොමැති අතර, වංචනිකයින් වින්දිතයා සම්බන්ධ කර ගැනීමට සහ වංචාව සිදු කිරීමට අතථ්‍ය (virtual Number) අංකයක් භාවිතා කර ඇත. මේ මට ලැබුණු අංකයක් : +92 30 08470284

මට මේ ඇමතුම ලැබුණේ සිංහලෙන් වීම තමා ප්‍රධානම දේ. මොකද බොහෝමයක් විට මේ වගේ Scam වලට අහුවෙන්නේ අඩු සාක්‍ෂරතාවයක් තියෙන අය නිසා ඒ ඒ රටේ Native Language එකෙන් කතා කරන්න ඕන. දෙවැනි දේ තමා මට ආව පණිවිඩයේ තිබුනා එකම දේ රිපීට් වෙනවා වගේ දෙයක්. එකම වචන ටික ආයේ ආයේ කියනවා වගේ. තව දෙයක් තමා තාක්‍ෂණිකව මම කියන දේවල් සඳහා ලැබෙන පිළිතුර සඳහා ගතවෙන කාලය. මේ දේවල් එක්ක මට හිතුන දේ තමා මේක කෘතීම හඬ ලබා දීමක් කියන එක. ඒ වචන වල මනුස්ස ගතියක් නෑ.

මම කොහොමද මේ දේ හරියටම කියන්නේ. ඒක කියන්න කාලයක් මම කරපු දේවල් මට උසව් වෙනවා. හැම මනුස්සයෙක්ම අහන සරල දේ වලට පවා උත්තර දෙන්න කාලයක් ගන්නවා. මේක තත්ත්පරයකට අඩු වෙන්න පුලුවන්. ඒ වගේම ඒ ඒ උත්තර දෙන වෙලාවන් වලදී හඬ වෙනස් වීම කියන එකත් සුවිශේෂ වෙනවා. +92 අංකයකින් සිංහලෙන් කතා කරනවා කියන එකම සැක සහිත වෙද්දී මුලින් හඬ නැවත නැවත ඇහෙද්දිත් මට හිතුනේ voice modulator එකක් භිවාත කරල වෙන්න ඕන කියලයි. හැබැයි එහෙන් කියල සහ මම අහන දේ වලට ලැබුණ පිළිතුරු වල විදිහෙන් මම හිතන්නේ AI එකක් හරහා Scam එක Run කරනවා කියලයි.

කොහොම වුනත් නොමිලේ තෑගි හෝ වාසිදායක ගනුදෙනු පොරොන්දු වන ඇමතුම් සහ කෙටි පණිවුඩ ආකර්ෂණීය විය හැකියි. නමුත් ඒවා බොහෝ විට ව්‍යාජ යි. අවධානයෙන් සහ සැකයෙන් සිටීම ඔබට මෙම ව්‍යාජ ක්‍රීඩා වලට ගොදුරු වීමෙන් වළක්වා ගත හැකිය.

අතථ්‍ය අංක භාවිතයෙන් දුරකථන වංචා වළක්වා ගැනීමට, මෙම පියවර අනුගමනය කරන්න. විශේෂයෙන් ඔබ ඇමතුම ආරම්භ නොකළේ නම්, දුරකථනය හරහා පුද්ගලික තොරතුරු ලබා දීමෙන් ප්‍රවේශම් වන්න. ඒ වගේම සැක සහිත කිසිම තැනකට ඇත්ත විස්තරයක් දෙන්න එපා. අනිත් පැත්තෙන් කතා කරන කෙනා ඔයාලට verify කරගන්න බැරි නම් හරි තොරතුරු දෙන එක කරන්නම එපා.

පාස්පෝට් සහ පූස්පාට්

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Mon, 22 Jul 2024 15:46:00 +0000

මේ ලියන්න යන්නේ කාලෙකින් අපේ රටේ මිනිස්සුන්ගේ නොදැනුවත්කම නිසා සිදුවෙන අසාධාරණයක් ගැන විස්තරයක්. මේ වගේ දේවල් ගැන ලියන එක කාලයක් නවත්තලා තිබුනත් මේ වගේ දෙයක් නොලියාම බැරි නිසා ලියන්නේ තවත් කෙනෙක් වැඩක් ගනී කියලා හිතලයි.

ලෝකය තොරතුරු තාක‍ෂණික ක්‍රම භාවිතය සම්බන්ධයෙන් වේගයෙන් ඉදිරියට ගිහින් තියෙනවා වුනත් අපේ රට යන්නේ සෑහෙන්න පස්සට. එහෙමත් නැත්තම් හරිම හෙමින්. ඉතින් මේ හෙමින් යන ගමනේ ප්‍රයත්නයක් විදිහට වසර ගාණක් තිස්සේ උත්සාහ කරල (මගේ මතකකය හරි නම් වසර 10කට අධික කාලයක්) යන්තම් ආගමන විගමන දෙපාර්තමේන්තුව තමන්ගේ සේවාවන් මාර්ගගත ක්‍රමයට දෙන බව ප්‍රකාශ කරල තියෙනවා. නමුත් ඒක ඇත්තටම කියන තරම් කඩිනම් ද කියන එක නම් ගැටලුවක්.

ඔවුන්ගේ වෙබ් අඩෙවියේ සඳහන් ආකාරයට අයදුම්කරුවන් විසින් අන්තර්ජාතික සිවිල් ගුවන් සේවා සංවිධානයේ සම්මත ප්‍රමිතීන්ට අනුකූලව අංකිත ඡායාරූපයක් සහ ජෛවමිතික දත්ත ලෙස ඇඟිලි සලකුණු අනුමත ඡායාරූප ශාලාවකින් හෝ ප්‍රධාන කාර්යාලය හා ශාඛා කාර්යාල වල ඇති ඡායාරූප ශාලාවලින් ලබා ගත හැකි බව තියෙනවා. ඒ සඳහා ගාස්තු අය කරන්නේ මාර්ග ගත විදිහටමයි. නමුත් ශාඛා කාර්යාල වල ඉන්න නිලධාරීන්ට ඒ සඳහා හරියාකාරයෙන් පුහුණුවක් ලබා දීල නැහැ. ඒ විතරක් නෙවෙයි එහෙමතැන් වල ඡායාරූප ගන්න බැරිනම් ඒ තැන් වල නිලධාරීන්ට තමන්ගේ ශාඛා කාර්යාල තාවකාලිකවත් පද්ධතියෙන් ඉවත් කර ගන්න විදියක් තියල නැහැ. සමහර විටක ඒ ඒ නිලධාරීන් තමන්ගේ හිතවත් ඡායාරූප ශාලා සඳහා වාසියක් වෙන විදිහට උවමනාවෙන්ම මේ කාර්යය කරනවා වෙන්න පුලුවන්. නමුත් මේ සම්බන්ධයෙන් සොයා බැලිය යුතුයි. ඒ විතරක් නෙවෙයි එතැනින් අදාල කාර්යය සිදු නොවන්නේ නම්එමුදල් ප්‍රතිපූරණය කිරීමේ ක්‍රමවේදයක් ද ඔවුන් සතුව නැහැ.

මීට අමතරව ඔවුන්ගේ පද්ධතිය තුල ප්‍රගතිය බලා ගැනීමේ තීරය පවා යාවත්කාලීන වීමක් සිදු වෙන්නෙැ නැහැ. විශේෂිත විමසීමකින් හෝ හිතවත්කම් ඔස්සේ සිදුවන විමසීම් වලින් පසුව ඒම යාවත්කාලීන වීම් සිදු වෙනවා. නමුත් මේ විමසීම් ඔවුන්ගේ ක්ෂණික ඇමතුම් හෝ වෙබ් අඩෙවියේ සඳහන් අංක වලින් විමසීම් කිරීම සිදු කල නොහැකියි. එයට හේතුව එම දුරකථන සෑම විටම කාර්යය බහුල හෝ පිළිතුරු නොදීමයි.

මේ සම්බන්ධයෙන් මාගේ පෞද්ගලික අත්දැකීම නම් අතිශය කණගාටුදායකය. ප්‍රාදේශීය කාර්යාලය ලෙස කරන්දෙණිය ප්‍රාදේශීය ලේකම් කාර්යාලයේ ඡායාරූප ලබා ගැනීමට රු. 350.00 ක මුදලක් අමතර ගෙවීමක් ලෙස සිදු කල ද එතැනදී ඒම නිලධාරියා අදාල ඡායාරූප ගැනීමට අවශ්‍ය උපකරණ සකස් කිරීමටත් ප්‍රථම ඡායාරූප ලබා ගැනීම මෙම ස්ථානයෙන් කල ද සාර්ථක නොවන බවත් අයදුම්පත ප්‍රතික්ෂේප වීමේ සම්භාවිතාවක් පවතින බවත් ප්‍රකාශ කරනට විය. එවිට මා ඒ බව ළිඛිතව ලබා දෙන ලෙස කී පසු අකමැත්තෙන් වුවද රැගෙන ආ බල්බයක් හා වෙබ් කැමරාවක් සකස් කරන්නට විය. ලබාගත් ඡායාරූපය පද්ධතිය වෙත උඩුගත කරද්දී පවා ඔහු ඡායාරූප ලබා ගැනීම සඳහා ඒ අවට පෞද්ගලික ඡායාරූප ශාලාවක් නිර්දේශ කරන්නට විය. මා ඒ වන විටත් ඡායාරූප ශිල්පය සම්බන්ධයෙන් ඩිප්ලෝමාධාරියෙකු හා රාජ්‍ය සම්මාන ලැබූ ඡායාරූප ශිල්පියෙකු බව ඔහු නොදැන සිටියා විය යුතුය. නමුත් ඔහුගේ ඡායාරූප ලබා ගැනීම අසාර්ථක බැව් මා දැන සිටියේ ඔහු ආලෝකය හැරිරවූ ආකාරයේ දීමය. නමුත් රාජ්‍ය නිලධාරියෙකුට රාජකාරියට බාධා කිරීම වරදක් බැවින් කිසිත් නොකියා සිටියෙමි.

දින සති ගෙවී ගියේ ය. විදේශ ගමන් බලපත්‍රය නැත. කිහිප වරක් ඔවුන්ගේ වෙබ් අඩෙවියේ සඳහන් දුරකථන අංක ඇමතීමට උත්සාහ ගතිමි. කිසිඳු ප්‍රයෝජනයක් නොමැත. පිළිගැනීමේ නිලධාරියා ඇමතීමේ දී අදාල අංශය වෙත දුරකථනය සම්බන්ධ කලද එම ස්ථානයේ දුරකථනයට පිළිතුරු දීමට කෙනෙකු නොමැත. කිහිප වරක් උත්සාහ කර මාගේ දුරකථන බිල්පත වැඩි කර ගැනීමෙන් පසු එම උත්සාහයටද අත්හැර දෑමුවෙමි. වෙනත් කාර්යයක් සඳහා මා මිතුරෙකු සමඟ ආගමන විගමන දෙපාර්තමේන්තුවට ගියෙමි. එවිට දුරකථන ඇමතුම් වලට පිළිතුරු නොදෙන්නේ මන් දැයි කියා සිදු කල විමසීමට පිළිතුර “අංශ වල සිදුවන අලුත්වැඩියාවන් හේතුවෙන් දුරකථන සබඳතා නොමැත” යන්නයි. අහෝ ඛේදයකි එකම ආයතනයේ පිළිගැනීමේ නිලධාරියා අංශ අතර අලුත්වැඩියාවන් පිළිබඳ දැනුවත් නැත.

තවත් මස කීපයක් ගතවූ පසු මා පෞද්ගලික හිතවත් නිලධාරියෙකුගෙන් මාගේ විදේශ ගමන් බලපත්‍රය සම්බන්ධයෙන් විමසීම් කලෙමි. එවිට එම නිලධාරියා පද්ධතිය පරීක්ෂා කර මාගේ ඡායාරූපය සම්බන්ධයෙන් ගැටලුවක් පවතින බවත් සතියේ දිනයක කාර්යාලයට පැමිණියහොත් අදාළ කාර්යයන් සිදු කර විදේශ ගමන් බලපත්‍රය ලබාගැනීමේ හැකියාව පවතින බවත් පවසන ලදී. හිතවත්කම් භාවිතයෙන් අදාළ කාර්යය සිදු කර ගැනීමේ අවශ්‍යතාවයක් නොමැති වීම නිසා මා නැවත රු. 600.00ක් වියදම් කර ඡායාරූපයක් ලබාගෙන පද්ධතිය වෙත උඩුගත කලෙමි. නැවත මාසයකට අධික කාලයක් ගත වුවද කිසිඳු ප්‍රතිචාරයක් නොමැත. නැවත මා මිතුරා ඇමතුවේ ප්‍රගතිය බලා ගැනීම සඳහා පමණක්මය. ප්‍රථිපලය පෙර ලෙසමය.

කෙසේ වුවද සියලු අකටයුතුකම් සම්බන්ධයෙන් සඳහන් කර පාලක වෙත හා අදාළ අංශ ප්‍රධානීන් සම්බන්ධ කරරමින් පැමිණිලි සහගත ඉල්ලීමක් සිදු කලෙමි. දීර්ඝ විද්‍යුත් ලිපියක් ලෙස යොමු කරන ලද ඒහි මා වෙත සිදු වූ අසාධාරණය හා මාගේ කාලය, මුදල් සම්බන්ධයෙන් විමසීම් කලෙමි. ගත වූයේ දින තුනකි. විදේශ ගමන් බලපත්‍රය මා අතට පත්විය. එතැන් සිට අද දක්වා තවත් මාසයකට ආසන්න කාලයක් ගත වී ඇත. නමුත් මාගේ විද්‍යුත් ලිපියේ සඳහන් අනෙකුත් කරුණු සම්බන්ධයෙන් පිළිතුරු ලිපියක් හෝ විමර්ශනයක් පිළිබඳ නොමැත. මෙය රාජ්‍ය අංශයේ ආයතනයක් සඳහා විද්‍යුත් තැපැල් ලිපියක් ලැබී දින තුනක් ඇතුලත පිළිතුරු ලිපියක් ලිවිය යුතුය යන චක්‍රලේඛය අමු අමුවේ උල්ලංඝනය කිරීමකි. පුරවැසියෙකුගේ හිමිකම සම්බන්ධයෙන් වූ තව තවත් චක්‍රලේඛ හා නීති අණ පණත් ගණනාවක් උල්ලංඝනය වී ඇති අතර වැදගත්ම කරුණ මේ සම්බන්ධයෙන් මාගේ ලිපිය මා අදාල ආයතනයේ නීති නිලධාරීන් වෙත ද යොමු කර ඇති වීමයි.

මේ ලෙසින්ම මාගේ ජාතික හැඳුනුම්පත සඳහා ද මා හට විද්‍යුත් තැපැල් ලිපියක් යොමු කිරීමට සිදු වූ අතර එයින් දින කීපයකට පසු මාගේ හැඳුනුම්පත තැපැල් කර තිබුණි. පුරවැසියෙකු වශයෙන් මෙවන් සිදුවීම් මා ලියා නොතැබීම වරදක් සේ හැඟෙන බැවින් මෙලෙස අකුරු කරමි.

ආගමන විගමන දෙපාර්තමේන්තුවේ කාර්යයන් සිදු කරදීම සඳහා “කාක්කන්” සිටින බව බොහෝ වාරයක් විමර්ශන මාධ්‍යවේදීන් විසින් හෙලි කර ඇතත් ඒ සම්බන්ධයෙන් කිසිඳු විමර්ශනයක් සිදු කර නොමැත හෝ විමර්ශන නිලධාරීන් ද මේ සා විශාල කූඨ ව්‍යාපාරයේ පාර්ශවකරුවන් විය යුතුය. සාමාන්‍ය මිනිසෙකු තමන්ගේ ජාතික හැඳුනුම්පත හෝ විදේශ ගමන් බලපත්‍රය ලබා ගැනීම සඳහා ගත කල යුතු කාලය සම්බන්ධයෙන් එම අදාල ආයතනයන් හි වෙබ් අඩෙවි තුල ගතවන කාලය ලෙස සාවද්‍ය තොරතුරු ඉදිරිපත් කර ඇති බව හැ‌ඟේ. එසේ නොමැති නම් පෞද්ගලික වාසි ප්‍රයෝජන තකා අදාළ කාලයන් ගත කරමින් පුරවැසි අයිතීන් උල්ලංඝනය කර ඇත.

කෙසේ වුවද සාමාන්‍ය ජනතාවගෙන්, මාගේ පාඨකයන්ගෙන් සිදු කරන් ඉල්ලීම නම් මේ වෙන කොටත් ඔයාලගේඨවිදේශ ගමන් බලපත්‍රය, ජාතික හැඳුනුපත්‍ ඔයාලට හම්බෙලා නැත්තම් විද්‍යුත් තැපෑල හරහා විධිමත් පරිදි ලිපියකින් ඉල්ලීම සිදු කරන්න. ඒ සම්බන්ධයෙන් තොරතුරු ඉල්ලන්න තොරතුරු පණත හරහා පුලුවන්. ඉතින් නීති රීති තියෙනවා. හැබැයි ඔයාල දැනුවත් වෙන්න.

මගේ ගැටලුව අවසන් වෙන්නේ සාවද්‍ය තොරතුරු දාපු වෙබ් එකක් නිසා මට අහිමි වුන කාලය සහ සුදුසකම් නොමැති නිලධාරීන් නිසා මට අහිමි වුන මුදල් ප්‍රතිපූරණය කිරීමට පස්සේ. එතෙක් මේක විවෘත නඩුවක්. උසාවියක නොවුනට. මම තාම බලන් ඉන්නවා මේ සම්බන්ධයෙන් අදාල ආයතන ගන්න පියවර සම්බන්ධයෙන්.

පුංචි එකාට හදපු සරුංගලේ ...

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Sat, 25 May 2024 18:46:00 +0000

බාප්පා සරුංගලයක් හදලා...

පුංචි එකා කෑ ගැහුවේ එහෙම. පුංචි එකෙක් ගේ ලමා කාලයක් ලස්සන වෙන්න සරුංගලයක් යවන්නම ඕන. සරුංගලයක් හදන තැන ඉඳලා උඩ යවල ඒක ආයේ උඩ යවන්න නැතිවෙන තැන වෙනකම්ම ඉගෙන ගන්න පාඩම් එමටයි. ඉතින් අපේ චුට්ටං එකාටත් මම සරුංගලයක් හදල දුන්න. ඌට දැන් හතරක්. සරුංගලයක් යවන්න කෙසේ වෙතත් සරුංගලයක් උඩ යවල එකේ නූල අල්ලගෙන ඉන්න හොඳම වයස.

ඒ කාලේ සරුංගල කිව්වාම අද වගේ නෙවෙයි. අද නම් කොහේවත් පිට්ටනියක සරුංගලයක් නැතිම ගානයි. ඒත් ඉස්සර අවුරුදු පහුවෙද්දීම සරුංගල් කාලේ පටන් ගත්තා කියනහැඟීම අපි තුලට ආවේ නිතැතින්ම. ඒ කාලේ සරුංගල් දහ පහලොවක් පිට්ටනියක, වෙල්යායක තියෙනවාමයි.

මම පුංචිම කාලේ මට සරුංගලයක අවශ්‍යතාවය ආවේ ගෙදර ඉඳන් බැලුවාම අහස පුරාම තියෙන සරුංගල් දැක්කාම. ඒ කාලේ මට සරුංගලයක් හදන්න තියා හිතන්නවත් බෑ. ඉතින් කොහොමින් කොහාම හරි පිට්ටනියේ කරක් ගහන්න ගත්තාම අනුන්ගේ සරුංගල් වල නූල් අල්ලගෙන ඉන්න හම්බුනා. හැබැයි ඉතින් විනාඩියක් දෙකක් ඇතුලේ අයිතිකාරය ඒක ගන්නව. මොකද සරුංගල් යැවිල්ලේ රසම හරිය තියෙන්නේ එතැන නිසා. කොහොම හරි මටත් සරුංගලයක අවශ්‍යතාව හොඳින්ම දැනෙද්දි සරුංගල් හදන්න දන්න කෙනෙක් හෙව්ව. අපේ තාත්තට සරුංගලයක් හදන්න පුලුවන් වුනත් ජීවන යුද්ධෙත් එක්ක එයාට කියල සරුංගලයක් හදා ගන්න එක කරන්න බැරි වැඩක්.

කොහොම හරි පහල ගෙදරක අයිය කෙනෙක් සරුංගලයක් හදා දෙන්නම් කොළ අරගෙන එන්න කිව්ව. වෙසක් එකට ගෙනාව සව් කොළ ටිකකුත් අරගෙන සරුංගලයක් හදාගෙන පිට්ටනියට ගියේ රටක් රාජ්ජ්‍යයක් දිනුවා වගේ. තමන්ගේම සරුංගලයක් කියන්නේ පිට්ටනියේ තැනක් තියෙනවා. අපි පුංචි කාලේ ස්ටේටස් හැදෙන්නේ එහෙම.

සරුංගලයක් උඩ යවන්න ලේසි නෑ. හුලඟ එන පැත්ත, වේගය, ඒ එන හුලඟ පවතින්න පුලුවන් කාලය පිළිබඳව අවබෝධයක් තියෙන්න ඕන. එහෙම නැතිවුනොත් නූල ඇදගෙන ගියත් සරුංගලය අහසේ පවතින්නේ නෑ. ආයෙත් බිමට එනව. ඒ විතරක් නෙවෙයි උඩ හුලඟට අහුවෙනකන් නූල ඇද ඇද සරුංගලය ගුවනේ තියා ගන්නත් ඕන. තව ටිකෙන් ටික නූල දීල සරුංගලය ඉහලට යවන්නත් ඕන. උඩ හුලඟට අහුවුනාට පස්සේ සරුංගලය අහසේ තියා ගන්න පුලුවන්. හැබැයි සරුංගලයේ විදිහ අනුව ඒක ආයේ ආයේ පහතට එද්දි ආයෙත් ඉහලට ගන්න ඕන. ඒ විතරක් නෙවෙයි සරුංගල් ගොඩක් ලඟ ලඟ තියෙද්දි අනිත් සරුංගල් වල පැටලැවෙන්නේ නැති වෙන්න තියා ගන්නත් ඕන.

ආහ් කතාව ගියා දුරට. ඉතින් ඔය පහල ගෙදර අයියට කියලත් සරුංගලයක් හදා ගන්න එක ටික ටික අමාරු වෙන්න පටන් ගත්ත. සරුංගලයක් හදන්න බාර දුන්නට ඒක ලැබෙන්න කල් ගියා. සමහර විට අපි කරදරයක් වුන නිසා මඟ හැරිය වෙන්නත් ඇති. කොහොම හරි මේ වැඩේ මෙහෙම කරන්න බෑ කියල හිතපු මං මම ම සරුංගලයක් හදා ගන්නව කියල තීරණය කලා. ඉතින් ඉරටු ටිකකුත් කපාගෙන වැඩේට බැස්ස. මුලින්ම හදපු සරුංගලේ කොළ ඇලෙව්වනම් කුල්ල වෙනුවට ගන්න තිබුන. තාත්ත ගෙදර ඇවිත් හිනාවුනෙත් එහෙම කියල. හැබැයි ඉතින් වරද හදන්නවත් වරද තියෙන්නේ කොතනද කියලවත් කිව්වේ නෑ. පට්ටම දුකක් දැනුනත් මුල් ඒක පාඩමක් කරගෙන ආයෙ ආයේ හැදුව. තුන හතරක් හැදුවත් කැල්ල වගේ ගතිය ගොඩක්ම අයින් කරන්න වුනේ නෑ. අන්තිමේ වෙන දෙයක් වෙච්චාවේ කියල ඒකක් අලවල බලන්න හිතුව.

දැන් තමා ප්‍රශ්නේ පටන් ගන්නේ කෝ සරුංගල් අලව අලව බලන්න සව් කොළ. මේක අලවල හරි ගියේ නැත්තම් ආයේ ආයේ කොළ ගන්න සල්ලි එක ඕන. තියෙන කොළවලින් අලවන්න පුලුවන් එක සරුංගලයයි. ඒ කාලේ සව් කොළයක් ගන්න වියදම් කරනවා කියන්නේ අපිට සෑහෙන අමාරු වැඩක්. ආර්ථිකය එහෙම තිබුන නිසා කරන්න තිබුනේ වෙන මොනවායින් හරි එකක් අලවලා බලන එක. ඉතින් විසඳුම වුනේ පත්තර කොළ. පත්තරේකුත් අරගෙන වැඩේට බැස්ස. අලවල ඉවර‌ වෙලා ගේ ඉස්සරහ පාරේ ඇදගෙන දිව්ව. සරුංගලේ පස්සෙන් ආව. හැබැයි බිම දිගේ..

එතනිනුත් නොනැවතී උත්සාහයෙන් සරුංගල් කීපයක් හැදුවට පස්සේ සරුංගලයක් හදන එක ඒ තරම් වැඩක් වුනේ නෑ. කොහොමින් හරි සාමාන්‍ය‌ පෙළ ලියන කාලේ වෙනකොට ගමේම අයට ඕඩර් වලට සරුංගල් හදන්නේ නූල් සහ කොළ අරන් ඒන්න කියල. මොකද ඒවාට වියදම් කරන්න තරම් ආර්ථිකයක් ඒ වෙද්දිත් නැති නිසා. සරුංගල් කතාලෙට මම හදපු සරුංගල් දෙක තුනක් පිට්ටනියේ තියෙන ගානට සරුංගල් හැදුවා. වවුලෙක්, කාක්කෙක්, ඔටුන්නක්, මොණරෙක්, මකුළුවෙක්, මාලුවෙන්, මීසමැස්සෙක් වගේම පෙට්ටි සරුංගල් හදන්නත් ඉගෙන ගත්ත. තාමත් පිට්ටනියක සරුංගලයක් යනවන්න ඕන කියන හැඟීම තිබුනා වුනත් විවිධ දේ නිසා අපි හරි බිසී.

ඉතින් පොඩි එකාට හදපු සරුංගලේ උඩ යවන්න වෙයිද නම් දන්නේ නෑ. වැස්ස අවසන් වෙද්දි පොඩි එකා ඒක නොකඩා තිබිල මට නිවාඩුවකුත් අහු වෙන්න ඕන සරුංගලය යවන්න නම්. ඒකත් අර කණ කැස්බෑවා විය සිදුරෙන් අහස දකිනවා වගේ වෙයිද දන්නේ නෑ. බලමු ඉතින්.

කොහොමින් කොහෝම හරි පොඩි එකාට හදපු සරුංගලේ මාවත් ආය් පොඩි කාලෙට අරං ගියා.

චංචා අනතරු හැඟවීමයි.....

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Sun, 07 Apr 2024 04:18:00 +0000

මේ දවස්වල සිද්ධවෙන දේවල් එක්ක වැඩිය ලියන්න ලැබුනේ නැති වුනත් අලුත් අවුරුදු සමයත් එක්ක මිනිස්සු කාර්යබහුල වෙලා. ඒ එක්කම මිනිස්සු කරන කාර්යයන් අස්සේ සිද්ධවෙන ක්‍රියාකාරකම් අස්සේ, අවශ්‍යතාවයන් පිරවීම අස්සේ වංචා සිදුවෙන එකත් වැඩිවෙලා. මේ ලියන්න යන්නේ එහෙම සිදුවීමක් ගැන.

අවුරුදු සමයත් ඒක්ක ගොඩක්ක සිල්ලර වෙළඳසැල් වල පෝලිම් දින්න පුලුවන්. මේ පෝලිම් වල ඉන්න මිනිස්සු කඩිනමින් බබඩු අරගන ආයෙත් තව පෝලිමකට යන්න බලාගෙන තමයි ඉන්නේ. ඉතින් එහෙම වෙලාවල් වලදී බඩු කිරන තරාදි වලින් හා කිරන බඩු වලින් විවිධ සෙල්ලම් දානවා. සමහර තරාදි "0" කරන්නේ නැතිව බඩු කිරාගෙන කිරාගෙන යනවා. මේ ලඟදී දවසක් මාලු මාර්කට් එකක සිද්ධ වුන දෙයක් තමා මාලු කූරියෙක්ටම ගානක් කියල බෑග් එකට දාද්දී ඊට වඩා පොඩි මාලුවෙක් බෑග් එක ඇතුලට දාන්න කරපු උත්සාහය. විමසිනල්ලෙන් හිටි නිසා ඒ වැඩේ බේරගත්තා. මාර්කට් එකකදී බිලක් ලැබෙන්නේ නැති නිසා වරදක් වුන බව පෙන්වන්නවත් වෙන්නේ නෑ.

දැන් අලුතින් ඇවිත් තියෙන ඉලෙක්ට්‍රොනික් තරාදි සහ විද්‍යුත් බිල්පත් නිකුත් කිරීමේ සිස්ටම් අස්සේ වංචා සිදු වෙන්නේ නැහැ කියල මිනිස්සු හිතනවා. නමුත් ඒවායින් සිදු කල හැකි චංචා ද බොහෝමයි. භාණ්ඩ මිල අදාල යන්ත්‍ර වලට ඇතුලත් කරන්නේ අදාල ආයතන හිමිකරුවන් විසින්. ඉතින් මේ ඇතුලත් කරද්දි සමහර භාණ්ඩ වල මිල ටිකක් වැඩියෙන් ඇතුලත් කරල තියෙනවා. ඒ එකම භාණ්ඩයේ මිල කේත දෙකකින්. එකක් සාමාන්‍ය භාණ්ඩ සඳහන් බිල. අනෙක වැඩිපුර සඳහන් බිල. උදාහරණයක් විදිහට හාල්, පොල්, ලූණු වගේ අත්‍යාවශ්‍ය දේවල් වල මිල අඩු මිලක් කියල බඩු වල සඳහන් කරනවා. පස්සේ බිල් කරද්දී වැඩි ගානකින් බිල් වෙනවා. ඒ වගේ දේවල් මේ දවස් වල විශාල ප්‍රමාණ වලින් ගෙනියන නිසා කවුරුත් බිල් කල ගාන බලන්නේ නෑ වගේම සම්බූර්ණ බිල ගත්තාම භාණ්ඩ වැඩි ගානක් තියෙන වෙලාවල් වලදී තමයි මේක කරන්නේ.

මේ වගේ විවිධ වර්ගයේ වංචාවන් මේ දවස් වල සිද්ධ වෙන නිසා පුංචි සිදුවීම් දෙකක් විතරක් පෙන්වලා දුන්නේ. මේවා මගේ පවුලේ අයට සිදුවුන ඒවායින් කීපයක්. අපේ අය කවදත් බිල සහ භාණ්ඩ පිළිබඳ මුදල් ගෙවීමෙන් පසු පරීක‍ෂාවක් සිදු කරන නිසා මේක අල්ල ගන්න පුලුවන් වුනා. නැතින්ම අහුවෙන්නේ නෑ. සමහර බිල් වල වංචාව රුපියල් දහසකට වඩා වැඩි වුනා.

ඒ නිසා මේ දවස් වල හදිසියෙන් බඩු ගන්න යන ඔයාල තමන්ගේ බිල් සහ තමන්ට ලැබුණු භාණ්ඩ සම්බන්ධයෙන් පරීක‍ෂාකාරී වෙන්න. තව දෙයක් තමයි හැම වෙලාවේ දී බිල ටයිප් කරද්දී සහ තමන්ගේ භාණ්ඩ වල බර කිරද්දී ඉලෙක්ට්‍රොනික හෝ යාන්ත්‍රික හෝ වේවා එම අගයයන් සම්බන්ධයෙන් අවධානයෙන් ඉන්න. මොකද නීතිරීති සහ ඒ් සම්බන්ධයෙන් ඉන්න රාං්‍ය අංශයවත් මේවා සම්බන්ධයෙන් වූූ යල්පැන ගිය නීති තවමත් යාවත්කාලීන කරල නැහැ. සමහර නීති 1940 ගණන් වල නීති සහ දඩ මුදල් තියෙන්නේ. රුපියල බාල්දු වීමට සාපේක‍ෂව බදු මුදල් වල වෙනසක් නැති නිසා සමහර තැන් වල දඩ මුදල රු. 5.00 ක් රු. 10.00ක් වගේ අගයයනුත් තියෙනවා. ඉතින් සමහර වැරදි කරල දඩය ගෙවන එක ලාභයි.

මගේ බ්ලොග් එක කියවන ඔයාල මේ වගේ දේවල් අත් විඳල තියෙනවා නම් මේකෙ කමෙන්ට් එකක් හැටියට ලියන්න. මේ වගේ දේවල් අත්විඳල අයියෝ එහෙම ඒවා ගැන කියන්න ගිහින් වෙන ප්‍රශ්ණයක් වෙයි කියල හිතන්නේ නැතිව ලියන්න. මොකද එහෙම දේවල් හෙලි කිරීම කියන්නේ පුරවැසි වගකීමේ කොටසක්. ඒකට හේතු කියල වගකීමෙන් නිදහස් වෙන්න බැහැ. නීතියෙන් හෙලිකන්නේ නැහැ කතා කරන්නේ නැහැ කියල මම පොරොන්දු පත්‍ර අත්සන් කල දෙයක් හැරෙන්න අනිත් සියල්ල ලියන ඒක නවත්තල නැහැ.

බලාගෙනයි! පරෙස්සම්වන්න

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Sun, 11 Feb 2024 17:01:00 +0000

කාලයක් තිස්සේ කෝච්චියේ සතියේ දවස් පහම වැඩට යන්න ගත්තට පස්සේ මගේ අත්දැකීම් විදිහට ලියන්න නම් දේ සෑහෙන්න හම්බවුනා. නමුත් තවමත් සමහර දේ ලියනවද? ලියල වැඩක් වෙයිද වගේ ප්‍රශ්ණාර්ථ තියෙන නිසා ලියන්නේ නැතිව හැංගිලාම යනව. කොහොම වුනත් මේ මෑතකදී සිදුවුන සිද්ධියක් සහ පහුගිය කාලේ අහන්න ලැබුන දේවල් එක්ක යම්තාක් දුරකට සම්බන්ධයක් තියෙන දෙයක් නිසා ලියන්න හිතුවා.

දවසක් මම ට්‍රේන් එකේ යද්දි ටිකක් විතර වයසක කෙනෙක් තමන්ගේ ස්මාට් ෆෝන් එකක් එක්ක වැඩ. එයා කොයි තරම් වේගවත් ද කියනවා නම් එයාගේ ෆෝන් එකේ ලෝක පැටන් එක ඕන කෙනෙක්ට දකින්න බලන්න වගේම මතක තියා ගන්නත් පුලුවන්. ටිකක් වෙලා යද්දි මේ මනුස්සයා තමන්ගේ බැංකු ගිණුමටට ලොග් වෙලා යමක් කරන්න ලෑස්ති වුනා. ලඟ සීට් එකේ හිටයි නාසා ඒයා කරන දේ මට පෙනුනා වගේම තමා මට ඕන නම් එයා තමන්ගේ අකවුන්ට් එකට ලොග් වුන පාස්වර්ඩ් එක බලාගන්නත් පුළුවන්කම තිබුනා. සාරධර්මාණුකූල නොවන නිසා මම අහක බලා ගත්තත් මිනිත්තූ කිපයකට පස්සේ එයාගේ වැඩේ ඉවර වුනා.

අද කාලේ ඇඩ්වයිස් එකක් දෙන්නත් ටිකක් පරිස්සම් වෙන් ඕන කාලයක් නිසාත් කලින් කතා නොකල කෙනෙක් නිසාත් මිනිහට මේ ගැන කියනවද කියල හිතුවා. ෆ්‍රී ඇඩ්වයිස් එකක් කැමතින්ම් ගතන්න කියල මම මිනිහට පැහැදිලි කරල දුන්න ඒ වැඩේ තියෙන බැරෑරුම්කම ගැන. ටිකක් වෙලා යද්දි මිනිහ තේරුම්ගත්ත කියල මම හිතනවා.

මේක ඇතුලේ මට කියන්න ඕන වුන දේ තමයි මිනිස්සු තාක්‍ෂණය ගන්න කියාට ඒ වෙනුවෙන් ඕන කරන සාක්‍ෂරතාව තාමත් ලබාගෙන නැහැ. හිතන්න ගේමක් දෙන මිනිහෙකුට ඕන කරන්නේ පොඩි වැඩ දෙකයි කරන්න. එක ඒ මනුස්සය ෆෝන් එකට ලොග්වෙන පාස්වර්ඩ් එකයි, බැංකු පාස්වර්ඩ් එකයි ලබා ගන්න එක. ඒක හරි සරලයි මිනිහ කාටත් පේන්න ඔය දෙකම ටයිප් කරන නිසා සහ වේගයේ අඩු කම නිසා මිනිහෙකුට මතකතායා ගන්න හරි පහසුයි. දෙක ඔය ෆෝන් එක උස්සන එක. දැන් ඉතින් මිනිහගේ බෑංකු ගිණුම හිස් කරල ෆෝන් එක මිනිහටම ලැබෙන්න සලස්සනවා. සරලයි.

මිනිහෙක් ජීවිත කාලෙම උපයපු මුදල් මිනිත්තුවකින් නැති වෙලා යනව. හේතුව තමයි තමන්ගේ නොදැනුවත්කම හා නොසැලකිල්ල. ඉතින් මේ ටික ලියද්දිම අපූරු ෆඨිල්ම් එකකුත් හම්බුනා ඒ වගේ දෙයක් ගැනම. ඒ තමයි Beekeeper පුලුවන් අය ඒකත් හොයාගෙන බලන්න. අවසානෙදි කියන්න තියෙන්නේ තාක්‍ෂණය ලංකරගන්න. මොකද ඉදිරියේ දී තාක්‍ෂණය අත්‍යාවශ්‍ය සාධකයක් වෙනකව. හැබැයි ඒ එක්කම ඒ ඒ දේවල් වෙනුවෙන් ඕන කරන සාක්‍ෂරතාවයටත් ලබා ගන්න. නැතිනම් ඔයාල අසරණ වෙනවා. ඒ වගේ දේකදි මොනවත් කරන්න නීතියටවත් බැහැ.

පත්තායම වී මනින්න

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Tue, 30 Jan 2024 03:33:00 +0000

දමිත් අසංක කියන්නේ වැඩිය විචාරයට පාත්‍ර නොවන ගායකයෙක්. කාලයක් ක්‍ෂේත්‍රෙය් පේනන් නොහිටියත් දැන් දැන් ආයෙත් ගීත වේදිකාවල දකින්න ලැබෙන චරිතයක්. මොකක්දෝ හේතුවක් නිසා ඒ හඬට අමුතු ගතියක් තියෙනවා. ඒ නිසාම ආයෙ ආයෙත් අහන්න හිතෙනවා. මේ තියෙන ගීතයත් එහෙම නැවත නැවත අහන්න හිතෙන ගීතයක්.

විමාලක මුහන්දිරම් විසින් රචනා කරපු මේ ගීතය ඉතිහාස කතාවක් පදනම් කරගෙන සිදු වුනා කියල තමයි කියන්නේ. ඒ ලංකාවේ අවසන් රජු වුන රාංසිංහ රජු සමයේ සිදුවීමක්. ඒ පද වලට ප්‍රියාන් පතිරණ දීපු සංගීතයත් මම කලින් කිව්ව වගේ දමිත් අසංකගේ හඬත් අපූරු සංයෝජනයක්.

ගීතය ගැන කියන්න කලින් ඉතිහාසය ගැන ටිකක් මතක් කලා නම් මේ ගීය තේරුම් ගන්න, මේ ගීයට කොයි තරම් බලවත් ද කියන එක තේරෙනවා. රාංසිංහ රජ්ජුරුවෝ කියන්නේ ටිකක් අමුතු විදිහේ නීතිරීති තිබුන පාලකයෙක් බව හැමෝම දන්නවානේ. ලමයෙක් වණයක දාල කොටන්න තරම් කෘරත්වයත් තිබුනා වගේම සමහර තැනක විහිලු තහලු අහන්න සංගීතය නැටුම් වලින් පිනැවෙන්නත් රාජසිංහ රජු කැමති කෙනෙක්. ඒ නිසාම තමා ඒ කාලෙ රජුට කොයි කවුරුත් බය වගේම රජු මොකක් කරයිද කියන අවිනිශ්චිත බව එක්ක ජීවත් වෙලා තියෙන්නේ.

පත්තායම කියන්නේ වී අරටුවට, වී බිස්සට. රජුගේ ඉඩම් ඒ කියන්නේ ජනයවා භුක්ති විඳින ඉඩම් වලින් අස්වැන්න ගතාතාම රජුන්ගේ පංගුව වෙන් කරන්න ඕනි. අස්වනු නෙලල පත්තායම් පිරෙව්වට පස්සේ ඒ පත්තායම් වලින් වී මැනල රජුගේ පංගුව ගන්න වෙනම නිලධාරියෙක් ඉන්නවා. බදු නිලධාරියෙක් වගේ. එයාට කියන්නේ පත්තායම් නිළමේ. මේ කාතාව කියන්නේ ඒ නිළමේ කෙනෙක් කතා නායක කරල. මේ නිලධාරියාගේ ප්‍රේමයක් ගැන කියවෙන ගීතයක්. මේ කාන්තාව බිරිඳ වෙන්න තියෙන ඉඩ වැඩියි. නමුත් ආදරවන්තිය වෙන්නත් පුලුවන්.

පත්තායම වී මනින්න
ලෙන්ගතුකම් බෑ ගනින්න
පුංචි හාමිනේ

පත්තාමේ වී මණින්න පුලුවන් වුනාට තමන්ගේ ආදරේ මණින්න බෑ කියල නිළමේ කියනවා. මෙතැනදී මම නම් හිතන්නේ ඇය මොකක් හරි දෙයක් නිසා ටිකක් අමනාපෙන්. ඉනිත් තමන්ට කිසිම ආදරයක් නැහැ කියල කරපු චෝදනාවකට පිළිතුරක් විදිහට කියන දෙයක් වගේ තමා මේක අරුත් වෙන්නේ.

හන්තානට මුවා වෙන්න
නෑඹුල් සුසුමක් හෙලන්න
හීන් සීරුවේ

හන්තානට මුවා වෙලා නෑඹුල් සුසුම් හෙලන්න කියල ඔහු කියනවා. ඒ ඇයට ඔහු නැති නිසා සොවින් හෙලන සුසුම් හැංගිලාම හෙලන්න කියල කියනවා. මේකට හේතුව ඉතිහාසසයෙන්ම ගන්න පුලුවන්. රංජසිංහ රජු ඒ කාලේ ලොකු අන්ත:පුරයක් තියාගෙන හිටි කෙනෙක්. තව රජු ගම් නියම් ගම් වල සැරිසරද්දී දකින සුන්දර කාන්තාවන් පවා ඔහුගේ අන්ත:පුරයට බඳවාගන්නවා. ඒ අයව ගම් වලම රජු වෙනුවෙන් වෙන් කරල තියන්න කටයුතු කරනවා. ඒ ඒ පැති වල යද්දී ඒ ඒ පැත්තේ බිසවක් ඉන්නවා. ඉතින් මේ නිළමේ තමන්ගේ ආදාරයට කියන්නේ හන්තාන වගේ විශාල කන්දක් පාමුල හැංගිලා ඉන්න කියලයි. මොකද රජ්ජුරැවෝ දැක්කොත් අන්ත:පුරයට බඳවා ගන්න තරම් අතිමහත් රූප ශ්‍රීයක් ඇය සතු නිසා. නොයිඳුල් සුසුම් තමන් වෙනුවෙන් ම වෙන් කරගෙන ඉන්න කියල ඇයට කියනවා.

රාසින් දෙවියන්ගෙ රටට
ඉර ආවත් පරිස්සමට
සමාවක් නොවේ
දේවකාරියක් තරමට රාජකාරියට කැපවුණු
අපේ ජීවිතේ

රාසිං දෙයායෝ කියන්නේ රාජසිංහ රජුට කියන නාමයක්. මේ රජුගේ තරම ගැන කියන්න අපූරු යෙදුමක් භාවිතා වෙනවා. ඒ තමයි රජුගේ කැමැත්ත නැතිව ඩර එළිය වැටුනත් ඒක වරදක්. ඒ වරද වෙනුවෙන් කිසිමසමාවක් නැහැ. දඬුවම මරණය වෙන්න පුලුවන්. ඉත්න ඒ තරම් කෙනෙක් යටතේ රාජකාරි කරන මං අතින් වරදක් වුනොත්, ප්‍රමාදයක් වුනොත් වෙන දේ හිතා ගන්නවත් බැහැ. ඒ නිසා දෙවියන්ට කරන කාර්යයක් විදිහට සළකලා තමා රාජකාරි කරන්නේ. එහෙම තමා අපේ ජීවිතේ ගලන්නේ.

ඉර ගලලා අඳුර වැටෙයි
තනිකම සීතලට නතුයි
නොයින් හාමතේ නොයින් හාමතේ
සුසුම් පතුල වැට මායිම්
එපිට ඉඳන් ගෙට පායන
සඳයි ජීවිතේ

පුරුෂ මූලික සමාංයක් වුන අතීතය තුල ගෘහමූලික පිරිමියාට පස්සේ තමා කාන්තාවක් කෑම ගන්නේ. ඒ නිසා හවස් වෙලා කලුවර වැටෙද්දී නුඹට තනිකම සීතල දැනෙන්න ගනීවි.ඒ වුනා කියල නොකා නොබී මම එනකන් ඉන්න එපා. මොකද මම එන වොලවක් කනියන්න බැහැ. ඔය සුසුම් වලින්, වැට මායිම් වලින් එපිට ඉඳන් ගෙට එළිය දෙන සඳ වගේ මමත් දුර ඉඳන් මගේ ආදරය නුඹ වෙනුවෙන් දෙනවා. රාජසිංහ රජුගේ ජීවිතයට සම්පූර්ණයෙන්ම කැප කරපු ජීවිතයක් වුනත් මගේ සිතුවිලි හැම විටම ඔයා ලඟ කියල තමා නිළමේ තමන්ගේ ආදරවන්තියට කියන්නේ.

මේ ගීතය අපූරු ප්‍රේම කතාවක් විතරක්ම නොවී ඉතිහාස කතාවකුත් වෙන්නේ ඒ නිසා. ඉතින් ඔයාලට ආරාධනා කරනවා මේ ගීය ආයෙත් අහල බලන්න කියල.

පත්තායම වී මනින්න
ලෙන්ගතුකම් බෑ ගනින්න
පුංචි හාමිනේ පුංචි හාමිනේ
හන්තානට මුවා වෙන්න
නෑඹුල් සුසුමක් හෙලන්න
හීන් සීරුවේ හීන් සීරුවේ

රාසින් දෙවියන්ගෙ රටට
ඉර ආවත් පරිස්සමට
සමාවක් නොවේ
සමාවක් නොවේ
දේවකාරියක් තරමට රාජකාරියට කැපවුණු
අපේ ජීවිතේ
අපේ ජීවිතේ

ඉර ගලලා අඳුර වැටෙයි
තනිකම සීතලට නතුයි
නොයින් හාමතේ නොයින් හාමතේ
සුසුම් පතුල වැට මායිම්
එපිට ඉඳන් ගෙට පායන
සඳයි ජීවිතේ
සඳයි ජීවිතේ

පත්තායම වී මනින්න
ලෙන්ගතුකම් බෑ ගනින්න
පුංචි හාමිනේ පුංචි හාමිනේ
හන්තානට මුවා වෙන්න
නෑඹුල් සුසුමක් හෙලන්න
හීන්සීරුවේ හීන්සීරුවේ

ගායනය : දමිත් අසංක
ගී පද : විමාලක මුහන්දිරම්
සංගීතය : ප්‍රියාන් පතිරණ

ජෝතිශ්‍යය ගැන තව ටිකක්

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Wed, 06 Dec 2023 14:52:00 +0000

කේන්ද්‍රය සාස්තර සහ අනාවැකි කියල මීට අවුරුදු 10කට විතර කලින් ලිව්ව ලිපියේ දිගුවක් විදිහට මේ ලිපිය ලියන්න හිතුවා. ඒ ලිපිය අස්සේ සරලව මේ ගැන ලිව්ව වුනත් මේ ගැන දීර්ඝ ලිපියක් ලියන්න තරම් කාලයක් ලැබුනේ නැහැ. ඒ පසුගිය කාලය පුරාවට තිබුණ ආර්ථික ව්‍යසනයත් එක්ක මානසිකව තිබුන ගැටලු එක්ක මේ වගේ ලිපියක් ලියන එක කරන්න අමාරුයි.

අටුවාටීකා නැතිව කතාවේ මුලට එන්නම්. ඒ තමයි ජෝතිශ්‍යය සහ විද්‍යාව. පහුගිය කාලය පුරාවට මම අධ්‍යයනය කල දේවල් සහ මිනිස්සු එක්ක කතා කරද්දී ඒ අයගේ අදහස් කොයි තරම් මේ සම්බන්ධයෙන් විමසිලිමත් ද කියන දේ එක්ක මේ ලිපිය තවත් රසවත් වෙනවා. කේන්ද්‍රය කියන්නේ ගණිතය සහ තර්ක ශාස්ත්‍රය එකතු වෙලා හැදුණු විශයක්.

කේන්ද්‍රය සහ ඒකේ දකින්න තියෙන මූලික දේවල් ගැන මම මතක් කරල ඉන්නම්. මූලිකව කේන්ද්‍රයක කොටස් 13කට බෙදපු විශාල කොටු තියෙනවා. සාමාන්‍යෙයන් දැන් හදන කේන්ද්‍රයක මේ වගේ කොටු දෙකක් විතරක් තිබුනත් පැරණි කෙන්ද්‍ර වලදී මේ වගේ කොටු හතරක් තියෙනවා. දැන් කේන්ද්‍ර වල මේ ප්‍රධාන කොටු වල මැදින් තියෙන කොටුවේ ලග්න කේන්ද්‍රම් සහ අනෙකේ නවාංශක කේන්ද්‍රමි කියල ලියල තියෙනවා. පැරණි ඒවායේ ඊට අමතරව සූර්ය හා චන්ද්‍ර කේන්ද්‍රම් කියල දෙකක් තියෙනවා. මේ කියන කෙටු උපකොටස් වලට බෙදල ඒවායේ ඇතුලේ තියෙන දේවල් ලියන එක ගණිතමය විදිහට තමයි කරල තියෙන්නේ.

ජෝතිශ්‍ය ඇතුලේ මූලික ව උපකල්පනය කරන දෙයක් තමයි සලකන සියලු ග්‍රහලෝක, චන්ද්‍ර කලාවන් හා තාරකා රාශි සියල්ල පෘථිවිය වටා තල වෘත්තයක සිදු වෙනවා කියන එක. තව සංකල්පමය වශයෙන් ග්‍රහලෝක හා චන්ද්‍ර කලාවන් එකම පාරක යනවා කියන එක. ඉතින් හිතන්න පෘථිවිය වටේ තියෙන් අංශක 360ක ප්‍රමාණය මේ සියලු වස්තූන්ට බෙදෙනවා. ඒ වගේමයි තාරකා රාශි ටික ස්ථිර තැන් වල තියෙන බවත් අනිත් ඇවිදින ග්‍රහ වස්තු ඒ ඒ තැන් වල උප්පත්ති වෙලාවේ දී පිහිටනවා කියන එකත් උපකල්පනය කරනවා. තවද හිරු සඳු දෙකත් ග්‍රහලෝක දෙකක් විදිහටම තමයි සලකලා තියෙන්නේ. මේ දේවල් වලට හේතුව ජෝතිශ්‍යය බිහිවන වකවානුව වෙද්දී තරු රටා ග්‍රහලෝක හා හිරු සඳු තිබුනා වුනත් ඒ අයගේ සැබෑ පිහිටීම් සම්බන්ධයෙන් අධ්‍යයන නොතිබීමයි. ඒ නිසා ඇහැට පේන විදිහෙන් මේවායේ ගමන තීරණය වෙලා තියෙනවා.

ඉහත කියපු අංශක 360ක ප්‍රමාණය අපි සලකනු ලබන රාශි 12ට බෙදුවාම අංශක 30ක ප්‍රමාණයක එක රාශියක්. තියෙනවා. ඔන්න එය ප්‍රමාණය තමා ලග්න කේන්ද්‍රය හදන්න ගන්නේ. ඒකෙන් 9න් එකක් වන අංශය 3 කලා 20ක ප්‍රමාණය නවාංශක කේන්ද්‍රයට ගන්නවා. සමහර ලග්න සඳහා නවාංශක රාශි නැහැ. ඒ නිසා තමයි 12න් බෙදන්නේ නැතිව 9ට බෙදන්නේ. ඒ වගේම තමයි කාලය තමා මේ ලග්න ඇතුලේ ග්‍රහ පිහිටීමට බලපාන්නේ. ඉතින් අපි අවුරුද්ද කොටස් වලට බෙදන්න පටන් ගන්නවා. වසරක කාලය 12න් බෙදුවාම එන මාසයක කාලය ඇතුලේ ලග්න ටික තියල තියෙනවා. ඒ මාසය නවයට බෙදුවාම අපි අයිති නවාංශකයට අයිති කාල ප්‍රමාණය හදා ගන්නවා. දින 3 පැය අටක ප්‍රමාණය තමයි ඒ. ඉතින් ඒ අතර කාලයේ උපදින සියල්ලන්ටම එකම විදිහේ සිදු වීම් සිදුවීමේ “සම්භාවිතාවක්“ තියෙනවා.

දැන් අපි පොඩ්ඩක් ජෝතිශ්‍යය නිර්මාණය වුන කාලෙට ටිකක් ගිහින් බලමු. ඒ වෙලාවේ දී මේ වගේ සිදුවීම් සහ කේන්ද්‍ර ගණණාවක් නිරීක්‍ෂණය කරල ඒවායේ ප්‍රථිපල සංසන්දනය කරල නිර්මාණය වුනා කියල හිතන්න පුලුවන්. මෙතැනදී කට්ටිය තර්ක කරන්න පුලුවන් මේක මහා බ්‍රහ්මයා ඇවිත් කාටදෝ දීල ගියාය. ඒකෙන් පැවතෙනවාය කියල. කමක් නෑ ඒ අයට එහෙම හිතා ලන්න පුලුවන්. මොකද මේකේ පැවැත්ම තියෙන්නේ විශ්වාසය එක්ක නිසා. හැබැයි මෙතැනදී භාවිතා වෙන්නේ මම නිතරම කියන ක්‍රමයක්. ඒ තමයි “ඔබ සිදුවීම් දහසක් විසඳුම් සහිතව දන්නවා නම් එක් දහස් එක ලෙස සිදු වීමක් නොමැත“ යන්නයි. නමුත් එය ජෝතිශ්‍යය ආරම්බ වුන කාලයට සත්‍යයක් වුනත් අද කාලයට කොයි තරම් දුරකට සාර්ථකද කියන එක අවුලක්. ඒ නිසා ඒක මේ විදිහෙන් වෙනස් වෙන්න ඕන කියල හිතනවා. ඒ තමයි “ඔබ සිදුවීම් මිලියනයක් විසඳුම් සහිතව දන්නවා නම් එක් මිලියන එක ලෙස සිදුවීමක් නොමැත“ ලෙසයි.

මේක සිදුවෙන හැටි ගැන අවශ්‍ය නම් කොමෙන්ට් දාල තියන්න. අපි ඒ ගැන තවත් ලිපියකින් කතා කරමු.

හරි අපි හිතමු කොහොමද මෙයාල මේ පුරෝකථනය කරන වැඩ කරන්නේ කොහොමද කියල. එතනදී එයාල ගාව තියෙනවා දත්ත පද්ධතියක්. මම මේ කියන දේවල් අද කාලේ හැටියට ගැලපෙන්න ලියනවා. මොකද අද කාලේ කෙනෙක්ට “සුදු අශ්වයෝ හතර දෙනෙක් බැඳපු අශ්වකරත්තයක් හිමි අයෙක්“ කිව්වට නොතේරුනාට අවුඩියක්, ලැම්බෝගිනියක් තියෙන එකෙක් කිව්වම තේරෙන නිසා. ඉතින් මේ දත්ත පද්ධකතිය ඇතුලේ තියෙනවා එක් එක් ග්‍රහයා, රාශි සහ ඒවායේ විය හැකි සංයෝගයන් නිසා සිදු වෙන්න පුලුවන් දේවල් ගැන. ඔය විදිහට එක් පුද්ගලයෙක් සඳහා අපි සලකන ග්‍රහයන් 9ත් රාශි 12 සහ සැලකුවාම විතරක් විය හැකියාවන් 2^22 විතර තියෙනවා. ඒ කියන්නේ විය හැකියාවන් ආසන්න වශයෙන් 4,194,304 විතර.

දැන් මේකේ ඊලඟ කොටස, අපි කියමු කවුරු හරි කෙනක් උපන්නා කියල. තත් කාලයේ ඒ පුද්ගලයාගේ උප්පත්ති කෙන්ද්‍රය හදනවා කියන්නේ ඒ වෙලාවේ දී ග්‍රහයන්ගේ පිහිටීම ලියනවා කියන එක. ඉතින් මේක කරන්න ග්‍රහලෝක පෙනෙන්නේ නැති නිසා දන්නා වෙලාවක ග්‍රහලෝක වල පිහිටීම අරගෙන දැන් වෙනකන් ගතවුන කාලය අනුව සිදුවෙලා තියෙන වෙනස්කම් සලකලා පිහිටීම ගන්න එක. ඒ වෙනස අනුව දැන් ග්‍රහලෝක හා රාශි පිහිටීම තියෙන සටහන තමා අපි කේන්ද්‍රය කියල කියන්නේ. ඊට පස්සේ අපි කරන්නේ අර කිලින් කිව්ව දත්ත පද්ධතිය අනුව මේ පුද්ගලයාගේ ග්‍රහ පිහිටුම් වලට අදාල විය හැකියාවන් එකිනෙක තිය තිය තර්ක කරන එක. කොටින්ම කිව්වොත් සිදුවිය හැකියාවන් වල පොදු කොටස ගන්නවා. අන්න ඒ්ක අනුව අපි කියනවා මේ දේ වෙන්න පුලුවන් කියල. ඒක අද තියෙන ග්‍රහ පිහිටුමේ ඉඳන් තව මාසයක්, අවුරුද්දක් වෙනකම් වුනත් ග්‍රහ පිහිටීම් ගණනය කරල ඒ ඒන ඒවට අදාල පොදු සිදුවීම් බලල වෙන්න පුලුවන් දේ පුරෝකථනය කරන්න පුලුවන්.

හැබැයි මෙතැනදී තව දෙයක් වෙනවා. අපි හිතමු අපි කෙනෙක්ගේ කේන්ද්‍රය බලල කියනව කියල එයා ඊලඟ සතිය තුල පඩිපෙලකින් වැටිල තුවාල වෙන්න පුලුවන් කියල. ඊට පස්සේ එයා හොඳින් පරිස්සම් වෙනව. පඩිපෙලවල් වලින් යද්දි විශේෂිතව පරිස්සම් වුනා නම් වැටෙන්නේ නැතිව බේරෙන්න පුලුවන්. ඊට පස්සේ කියන්න පුලුවන් කේන්ද්‍රය බොරු කියල. ඒක සාධාරණ නිවැරදි තර්කයක් නෙවෙයි. මොකද කේන්ද්‍රය කියන්නේ ජොතිශ්‍ය විද්‍යාව අනුව විය හැකියාවක් කියන එකක්, එහෙම නැතිනම් පුරෝකථනයක් කරන දෙයක්. කෙනෙක්ට අධිෂ්ථාන කරල ඒ දේ වෙනස් කර ගන්න හැකියාවක් තියෙනවා. අපි හිතමු අපි x කියල කෙනෙක්ගේ කේන්ද්‍රය බලල y කියන කෙනාට විස්තරය කියනව කියල. දැන් කිසිම දෙයක් නොදන්න x විශේෂ පරිස්සමක් වෙන්නේ නෑ. අන්න ඒ වගේ වෙලාවකදී අපිට මේකේ නිවැරදි බව බලන්න පුලුවන්.

කොහොම වුනත් විශයක් හැටියට හදාරන විට ගණිතය හා තර්කය දන්න කෙනෙක්ට මේක පහසුවෙන් ග්‍රහණය කරගන්න පුලුවන්. ඉතින් ඔයාලගේ අදහසුත් ලියන්න. පස්සේ වෙලාවක ආයෙත් මේ ගැන ලිපියකින් එන්නම්. එතෙක් ජය.

විකසිත පෙම් පොකුරු පියුම්

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Mon, 04 Dec 2023 14:35:00 +0000

විරහව විඳින්න මොන තරම් නම් විධි තියෙනවද? විරහව එක් එක් අය දාරා ගන්න විධියට වෙනස්. අද කාලයේ ඇහෙන ගොඩක් ප්‍රවෘත්ති විරහව දරාගන්න බැරි වුන නිසා සිදුවෙන ඛේදවාචක විදිහට තමයි අහන්න ලැබෙන්නේ. ඒක බොහෝමයක් වෙලාවට සිදු වෙන්නේ විරහව තමා තුල සිරකරගෙ සිටීම නිසා විඳි වීම පසුව මානසික ආතතිය බවට පත් වීම නිසා කියලයි මම ිනම් හිතන්නේ. නමුත් කලාව දන්න මිනිහා, කලාකාරයෙක් ඒ විරහවම තමාගේ කලාව ඇතුලට සම්මිශ්‍රණය කරල සමාජවයටම මුදාහරිනව. ඒ තුල තමාගේ ශෝකය අඩු කරගන්නත් කාට හරි තමන්ගෙ කතාව කියල ලැබෙන සැනසීමත් ඔවුන් ලබා ගන්නවා. ඔය දේ නැති තැනදි වෙනන්න පුලුවන් හානිය අපමණයි. මේ තියෙන්නේ එක් කලාකාරයෙක් තමාගේ විරහව විඳින ආකාරය.

ආචාර්ය අංන්තා රණසිංහයන් අතින් ලියැවෙන මේ පද ඔහුගේම කතාවක් කිලත් සමහර අය විග්‍රහ කරනව. ඒ කොාහම වුනන් කලාවත් එක්ක සම්මිශ්‍රිත විරහව මේ පද ඇතුලෙ අපූරුවට හංගනව. ඒ විතරක් නෙවෙයි ඒ සඳහා ලබා දීපු සංගීතය, කේමදාස මාස්ටර් ඒ හැඟීම් උපරිමයටම තියන්න හදාපු විදිහත් හරිම අපූරුයි. ඒ සංගීතය ආරම්භයම ගම්බද හැඟීමක් තමයි මවන්නේ. මම නම් ගමක වලව්වක පොඩි කුමාරිහාමි කෙනෙක්ට පෙම්බැන්ඳ තරුණයෙක්ගේ කතාවක් කියන තැනට තරම් ගෙනියන්න මේ සංගීතයම ප්‍රමාණවත්.

විකසිත පෙම් පොකුරු පියුම්
ඔබේ පයට පොඩි වී ගියාදෙන්
පතිකුලයට අද මට පිටුපා යන
මගේ සොඳුරු ළඳුනේ

කතානායකයගේ එහෙමත් නැතිනම් තරුණයාගේ හිතෙත් තරුණියගේ හිතෙත් ඇතිවුන ආදරයක්. ඒ ආදරේ නවතින්නේ කාන්තාවගේ පැත්තෙන්. ඇයගේ පයටයි පොඩි වෙලා විනාශ වෙලා යන්නේ. ඒ ඇතුලේ ආදරයට වඩා ඇයගේ තත්වයේ උසස් බවක්‍ පෙන්වනවා කියලයි මම හිතන්නේ.ඇයගේ තත්ත්වය හමුවේ තරුණයාගේ ආදරය පයට පෑගිලා පොඩිවෙන තරමයි. ඔහු කියනවා ඔහුට පිටුපාල පතිකුලයට යනව කියල. එතනත් ඇය ඔහුට වඩා උසස් අයෙක් හා යන බවක් හඟවනවා. නමුත් අවසන් පෙල ඔහු තවමත් ඇය ආමන්ත්‍රණය කරන්නේ "සොඳුරු ලඳුනේ" කියල. ඒ ඇය ගැන තවමත් ඇති ආදරයේ ප්‍රමාණයමයි. ඔහු වෛර කරන්නේ නෑ. ඔහු තේරුම් ගන්නවා ඇය ඔහුට අයිති නැති බව.

හිතේ කඳුළු බිඳු රෑ තනි යහනේ
ඉහ ඉද්දර හිඳ ඉකි බිඳිනා සඳ
ආදර සැමරුම් ප්‍රේම පුරාණේ
ඔබට විරහ ගිනි නොගෙනේවා

ඔහු ඊලඟට කියන්නේ තවත් කතාවක්. ඒ ඇය යන තැන, ඇයගේ විවාහක සැමියා ගැන දන්නවා වගේ හැඟීමක් මතුකරමින්ම මතක් කර දෙන්නක්. ඒ ඇයට දවසක ඉන්න තැනක දුකක් කඳුරක් ආවොත්, කාටවක් කියාගන්න බැරිව අඬන්න වුනොත් අපේ ආදරය මතක්වෙලා විරහ වේදනාව දැනෙන්න එපා කියලයි. ඒ වේදනාව ගින්නක් වගේ දාගන්න බිරි බව ඔහු දන්නව. ඒ වේදනාව කවදාවත් ඇයට දැනෙන් එපා කියල තරුණය ප්‍රාර්ථනා කරනව.

තනිකම රජයන පාලු විමානේ
ගොම්මන් කළුවර හඬා වැටෙද්දී
ඔබ දිවි අරණේ රුවන් විජිතයේ
මැණික් පහන් වැට දැල්වේවා

ජීවිතේ පසු කාලයකදී වුනත් ජීවිතේ තනියක් දැනෙද්දී වුනත් ඔයා තෝරගත්ත ඔය සැපවත් ජීවිතය ඇතුලේ ඒ දුක නොදැනෙන්න තරම් දේවල් වෙන්න කියල ප්‍රාර්ථනා කරනවා. ආයෙමත් මුලින් කියපු ඇය ඔහු වෙනුවට තොරගත්තු සැපවත් ජීවිතය පිලිබඳවත් රචකයා මතක් කරනවා.

තනියම ඉන්න නිශ්ෂබ්ද වෙලාවක, අනිත් සද්දබද්ද වලින් පිරුණු සංකීර්ණ ලෝකෙන් අයින් වෙලා මේ සගීතය අහල බලන්න. ඔයාලට මොනවගේ චිත්‍රයක්ද මැවෙන්නේ කියල. හිතනවා ඔයාලගේ අදහස් මේ යටින් ලියැවෙයි කියල.

විකසිත පෙම් පොකුරු පියුම්
ඔබේ පයට පොඩි වී ගියාදෙන්
පතිකුලයට අද මට පිටුපා යන
මගේ සොඳුරු ළඳුනේ...//

හිතේ කඳුළු බිඳු රෑ තනි යහනේ
ඉහ ඉද්දර හිඳ ඉකි බිඳිනා සඳ
ආදර සැමරුම් ප්‍රේම පුරාණේ
ඔබට විරහ ගිනි නොගෙනේවා...//

විකසිත පෙම්...

තනිකම රජයන පාලු විමානේ
ගොම්මන් කළුවර හඬා වැටෙද්දී
ඔබ දිවි අරණේ රුවන් විජිතයේ
මැණික් පහන් වැට දැල්වේවා...//

විකසිත පෙම්... //

ගායනය: විශාරද පණ්ඩිත් අමරදේව
ගී පද: අජන්තා රණසිංහ
සංගීතය: ප්‍රේමසිරි කේමදාස

මගේ ගමන් බිමන් එකසිය විසි එක්වෙනි කොටස - ශ්‍රී ලංකාතිලක රජ මහා විහාරය

noreply@blogger.com (Sula (සුලා)) — Sun, 12 Nov 2023 15:31:00 +0000

කොළඹ සිට මහනුවර දක්වා දිවෙන ප්‍රධාන මාර්ගයේ පිලිමතලාව නගරයෙන් දකුණට හැරී දවුලගල මාර්ගයේ කිලෝමීටර් 1 1/2ක් පමණ ගිය විට හමුවන ගඩලාදෙණිය රජමහා විහාරය පසුකරමින්, තවත් කිලෝමීටර් 4ක් පමණ ඉදිරියට ගිය විට හමුවන හියරාපිටිය ගම්මානයේ ඇති පැන්හල්ගල නම් වූ ගල්පර්වතයේ මුදුණේ ශ්‍රී ලංකාතිලක රජ මහා විහාරය පිහිටා තිබේ.

ගම්පොළ යුගයට අයිති යැයි සැළකෙන මෙම විහාරය ක්‍රි:ව: 1344 දී පමණ 4 වන බුවනෙකබාහු රජුගේ ඇමතියෙකු වු සේනාධිලංකාර විසින් කරව ඇතැයි සැළකේ. රමණීය වටපිටාවකින් සමන්විත මෙම ස්ථානයේ ඉදිකරන ලද මෙම විහාරය බුදුගෙයක් වන්නා සේම දේවාලයක් වන බවටද එහි අංග ලක්ෂණ විදහාපායි.

ජනප්‍රවාදයේ සදහන් වන අන්දමට පර්වතය පාමුල සංඝාවාසයක් තිබී ඇත. එහි වාසය කල එක් භික්ෂූන්වහන්සේ නමක් ගුරුවර භික්ෂූන්වහන්සේ නම හා උරණවී ගල මුදුනට නැග එහි තිබූ ජම්බු ගසකින් ගෙඩි කඩාකමින් ගල මිදුනේ තිබූ පොකුණ දෙස බැලූ කල්හි රන් කලයක් පාවෙනු දැක තිබේ. පොකුණට බැස එය ගැනීමට උත්සාහ කරද්දී එය වෙනත් තැනකින් යළි මතුවී තිබේ. මෙය අද්භූතජනක සිදුවීමක් වූ බැවින් එය තම ගුරු භික්ෂූන් වහන්සේහට දන්වා ඇත. ගුරු භික්ෂූන් පරීක්ෂා කිරීමෙන් අනතුරුව මෙහි සත්‍යතාවයක් ඇතිබව තේරුම් ගෙන ගම්ප්‍රධානීන් මගින් සිව්වන බුවනකබාහු රජුට මේ පිළිබදව සැළකර සිටින ලදී. රජතුමාගේ මහඇමති වූ සේනාධිලංකාර විසින් මෙම ස්ථානය ජයබිමක් ලෙසට හදුනාගෙන මෙහි රජමාළිගයක් ඉදිකිරීමට සුදුසුයැයි සැළකර සිටියද, සිව්වන බුවනකබාහු රජු විසින් මෙහි විහාරයක් සහිත දේවාලයක් ඉදිකිරීමට අණ දී එය සංඝයාවහන්සේට පූජා කර ඇත. තවද විහාරය නිර්මාණය කිරීමේ කටයුතු වෙනුවෙන් මසුරන් තුන් කෙල ලක්ෂයක් වැය වූ බව ඉතිහාසයේ සඳහන්ය.

ලංකාතිලක විහාරයේ ඵෙතිහාසික වැදගත්කම සම්බන්ධයෙන් විමසා බැලීමේ දී මෙහි දක්නට ලැඛෙන කලා නිර්මාණ අමතක කළ නොහැකි ය. ඉන්දියානු ආභාසය ද සමගින් නිර්මාණය කර තිඛෙන මෙහි නිර්මාණ දකුණු ඉන්දීය ශිල්පියෙකු වන ස්ථාපතිරායර් විසින් කරවන ලදී. විහාරස්ථානයේ නැගෙනහිර දෙසින් බුද්ධ ප‍්‍රතිමා සහිත පිළිම ගෙය, බටහිර දෙසින් දේවාලය පිහිටා තිඛෙන අතර, ගල් තලාව පාමුල විහාරගෙය පැත්තෙහි සංඝාවාස ඉදිකර තිබේ. මෙම විහාර භූමියේ ම චෛත්‍ය, බෝධිය, බණ මඩුව සහ දෙවියන් වෙුනවෙන් ආහාර පිසීම සදහා යොදා ගන්නා ලද මු¨තැන්ගෙය යනාදි ගොඩනැගිලි දක්නට ඇත.

බුදු මැදුරට පිවිසෙන අවස්ථාවේ දී දක්නට ලැඛෙන මකර තොරණ වැදගත් ස්ථානයක් හිමි කරගනී. විහාර ගෙයි දක්නට ලැඛෙන විශාල බුදු පිළිමය ලාංකීය ශිල්පියාගේ අනන්‍යතාව මනාව විද්‍යමාන කරවන අතර, නුවර යුගයේ කලා ලක්ෂණවලින් මෙය පරිපූර්ණත්වයට පත් වේ. ඇත් රූප 16කින් සහ කුඩා මකර තොරණ් 05 කින් සමන්විත වූ රූ කැටයම්වලින් විහාර ගෙයි පිටත බිත්තිය අලංකාර කර තිබේ. විහාරයට පිවිසෙන විට හමුවන සඳකඩපහන ද මෙම යුගයේ කලාකරුවාගේ කලා කෞශල්‍ය මනාව විද්‍යමාන කරවයි. අනුරාධපුර සහ පොළොන්නරු යුගවල මෙන් නොව මෙහි බිත්ති අලංකරණය උදෙසා යොදා ගෙන තිඛෙන චිත‍්‍ර ද මෙරට කලාකරුවාගේ කෞශල්‍ය මනාව විදහා දක්වයි.

මගේ අත්දැකීම්

ඩිජිටල්කරණයේ ජෝගිය සහ පහළින් වැඩෙන යථාර්ථය

නෙට්වර්ක් එක fail වෙද්දි ශ්‍රී ලංකාවේ ටෙලිකොම් පැමිණිලි පද්ධතිය

ශ්‍රී ලංකාවේ මෝටර් බයිසිකල් වෙනස් කිරීමේ (Alteration) නීති සහ සම්මත (Standards)

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය - පස්වන කොටස

ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රධාන පොල් සමාගම් සහ කර්මාන්තශාලා විශ්ලේෂණය (Analysis of Major Coconut Companies and Manufacturing Factories in Sri Lanka)

1. Haycarb PLC – ශ්‍රී ලංකාවේ Activated Carbon අධිරාජ්‍යය

ප්‍රධාන නිෂ්පාදන

නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලිය

1. පොල් කටු එකතු කිරීම

2. Carbonization

3. Activation

4. Classification

භාවිතා වන ක්ෂේත්‍ර

2. Adamjee Lukmanjee & Sons – පැරණිම පොල් අපනයන සම්ප්‍රදායක්

ප්‍රධාන ක්ෂේත්‍ර

ව්‍යාපාර ආකෘතිය

3. CBL Group – නවීන ආහාර කර්මාන්තය සහ පොල් නිෂ්පාදන

පොල් ආශ්‍රිත සම්බන්ධතා

වැදගත්කම

4. Coco House (Pvt) Ltd – Organic Coconut Processing

කර්මාන්තශාලා විශේෂත්වය

5. Orient Lanka Enterprises – විවිධාංගීකරණය කළ පොල් කර්මාන්තය

නිෂ්පාදන පරාසය

ව්‍යාපාරික වැදගත්කම

6. Coconut Miracle (Pvt) Ltd – Premium Coconut Products

7. Sena Mills – පොල් තෙල් කර්මාන්තයේ පුරෝගාමියෙක්

ප්‍රධාන ක්ෂේත්‍ර

8. කොහු කර්මාන්තශාලා සහ Export Manufacturers

ප්‍රධාන කොහු කලාප

පුත්තලම

කුරුණෑගල

ගම්පහ

9. පොල් කර්මාන්තශාලා වල නවීන තාක්ෂණ ප්‍රවණතා

Automation

Cold Processing

Traceability Systems

10. ප්‍රධාන සමාගම් අතර තරඟකාරී විශ්ලේෂණය

11. ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තශාලා මුහුණ දෙන අභියෝග

1. අමුද්‍රව්‍ය මිල වෙනස්වීම

2. ජාත්‍යන්තර තරඟය

3. Branding හිඟය

12. අනාගත ආයෝජන අවස්ථා

High-value coconut products

Green Industry

Agri-tech

ගොවියා සහ සමාගම අතර සම්බන්ධතාවය

පොල් ගොවියා මුහුණ දෙන ප්‍රධාන ගැටලු

1. මිල අස්ථාවරතාව

2. වන සතුන්ගේ හානි

3. පොහොර හා ආදාන වියදම්

වගාකරු සිට ව්‍යවසායකයා දක්වා

පොල් ගස යට සිට ලෝක වෙළඳපොළ දක්වා

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය - සිව්වන කොටස

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය – 2010 සිට 2025 දක්වා වාර්ෂික සංඛ්‍යාලේඛන විශ්ලේෂණය(Annual Statistical Overview of Sri Lanka Coconut Industry: 2010–2025)

1. ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් නිෂ්පාදනය (2010–2025)

2. පොල් වගා භූමි ප්‍රමාණය (2010–2025)

3. පොල් භාවිතය – ගෘහස්ථ පරිභෝජනය හා කර්මාන්ත භාවිතය

4. පොල් නිෂ්පාදන අපනයන ආදායම (2010–2025)

5. ප්‍රධාන අපනයන නිෂ්පාදන අනුව 2023–2025 සංඛ්‍යාලේඛන

මද ආශ්‍රිත නිෂ්පාදන

කොහු ආශ්‍රිත නිෂ්පාදන

6. පොල් කර්මාන්තයේ GDP දායකත්වය

7. පොල් කර්මාන්තයේ රැකියා බලපෑම

වගා අංශය

කර්මාන්ත අංශය

අපනයන අංශය

8. 2010–2025 කාලය තුළ ප්‍රධාන වෙනස්කම්

2010–2015

සාම්ප්‍රදායික නිෂ්පාදනයේ සිට අගය එකතු කළ නිෂ්පාදන වෙත ගමන් කිරීම

2016–2019

නිෂ්පාදන අර්බුද සහ දේශගුණ බලපෑම්

2020–2022

COVID-19 සහ ආර්ථික අර්බුදය

2023–2025

අගය එකතු කළ අපනයන යුගය

9. 2025 පසු ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තයේ අවධානය යොමු කළ යුතු ක්ෂේත්‍ර

1. Smart Coconut Farming

2. High Value Products

3. Global Branding

ශ්‍රී ලංකාවේ පොල් කර්මාන්තය – 2010 සිට 2025 දක්වා වාර්ෂික සංඛ්‍යාලේඛන විශ්ලේෂණය
(Annual Statistical Overview of Sri Lanka Coconut Industry: 2010–2025)