Sustatu.eus - Aktualitatea

Pilotakada, eskupilota partiduak jokatzeko aplikazioa

Fri, 03 Jul 2026 06:16:42 +0000

Pilotakada mugikor eta tabletetarako jokoa da, Fifa eta NBA2K-ren bezalatsua aldeak alde, baina pilotan jokatzeko. Lau hizkuntzatan dabil jokoa, tartean euskaraz. Androiderako bertsioa irten da, eta gustura probatu dugu.

Jokoaren legeak pilotako betiko legeak dira; bote bakarrarekin jo daiteke, sakea pasa eta falta marren artean sartu behar da... Partida bat jokatzeko "joystick" bat, "A" botoia eta "B" botoia daude. Joysticka jokalaria mugitzeko erabiltzen da eta kolpeak apuntatzeko, A botoia pilota jotzeko erabiltzen da eta B botoia bi paretak egiteko. Pilotari nola eman, sakeak eta abarrak, jokoan idatzitako tutorialean aurki datezke.

Jokalariek ezaugarri ezberdinak dituzte, horrela jokalari bakoitzaren portaera ezberdina da kantxan, batzuek indar gehiago dute, beste batzuek erresistentzia gehiago. Aukeratzen dituzun pilotarien izenak egiazkoei kopiatutakoak dira baina zehatz jarri beharrean pixka bat aldatuta: Golaizola (Olaizola), Saldai (Aldai) edo Peloki (Beloki) dira horietako batzuk.

Jokalariez gain, beste aldagai batzuk ere badaude. 4 frontoi ezberdin daude (ezkerpareta, pareta bikoitza, paretarik ez eta trinketea) eta 9 pilota (golf, tenis, squash, gomazkoa, eskuzkoa, beisbol, saskibaloia, futbola, ping-pong pilota).

Joko barruan bada diru mota bat, "Eusko" izena jarri diote. Diru honekin pilotariak, frontoiak eta pilotak erosi daitezke. Pilota bakoitzak abiadura eta bote ezberdinak ditu. Euskoak lortu ahal izateko partidak jokatu daitezke edo lorpenak egin.

Jokatzeko 2 modu nagusi daude, jokalari bat eta hainbat jokalarikoa, beta bertsioan oraingoz.

Jokalari bakarra:

Lagunarteko partida: Pilotalekua, pilota, pilotariak eta zailtasuna aukeratuz AAren aurkako lagunarteko partida bat jokatu daiteke
Txapelketa: Pilotalekua, pilota eta zailtasuna aukeratuz, final-laurdenetatik hasi eta zuzeneko kanporaketa formatuan jokatzen da egiazko txapelketak bezala.

Hainbat jokalari (beta): Hau oraindik beta fasean dago

Partida azkarra: Linean ausazko aurkari baten aurka internet bidez jokatzeko. Nik probatu dut partida aurkitzen eta 10 segundu azpitik aurkitu dit partida (agian lehenengo eguneko gogoak)
Partida pribatua: Linean lagun baten aurka jokatzeko partida. Partida sortu edo batzeko modua dago kode bat erabiliz.
Sare lokala: Lagunarteko partidu bat jolastu lagun batekin sare lokalean. Sare lokalean sortutako partidak ikus daitezke listatuan eta bat sortu daiteke ere bai.

Pantaila irudiak

W edo WSocial, sare sozial europar susmagarria

Thu, 02 Jul 2026 13:31:50 +0000

Europako Batzordeak, Ursula von der Leyen buru duen Europako Batasunak, jakinarazi du sare sozial propioa duela jada: WSocial erabiliko dutela. Oso iragarpen bitxia, eta fedibertsoak jada gogor kritikatua.

WSocial enpresa pribatu suediar bat da, eta urtarrilean jakinarazi zen publiko egiten zela: Davosko finantza-biltzarrean, argi gera zedin "maila handiko" kontua zela. Itxura batean Bluesky plataformaren softwaretik garatutako fork edo bariazio bat zen, eta itxura irekia zuen orduan, baina itxura batean martxoan itxi egin zuten Github biltegian zeukaten kode irekia. Badirudi, jada ez dela software librea, edo gutxienez modu itxian garatuko dela.

Eta urtarriletik sei hilabete igaro gabe, pasa den hilean, ekainaren erdialdean, Europako Batzordeak eta Von der Leyenek iragarri zuten horixe izango zela Batzordearen sare soziala, proiektua aurkeztuz ekimen komunitario eta europar bezala. Prentsa-ohar ofizialak zabaldu ziren, eta horietan enpresa suediarreko burua agertzen zen esaten Europako zerbitzu-enpresak eta inbertsoreak erabilita lan egingo zuela aurrerantzean WSocial. Zorte galanta, bestalde, hain enpresa berria izanda Europako Batasuneko aldekotasuna (kontratua ez bada) lortu izana.

Sare sozial estatubatuar (edo txinatar) guztiz ahaltsuen ondoan... itxura batean bada zerbait europar proiektu bat izatea. Helburu logikoa izan liteke Europako Batzordearentzat burujabetza teknologikoa izatea kontu honetan, eta ez bideratu bakarrik jarduna Instagram, TikTok edo X/Twitterretik. Kontua da Europan burujabe izateko aukera logikoagoa izan zitekeela plataforma benetan libre batetik jotzea eta ez txisteratik ateratako enpresa suediar baten eskutik. Hortik etorri da Fedibertsoko ordezkari batzuen haserrea, bereziki Mastodonen propagandista nagusietako bat den Elena Rossinirena. Hona Rossiniren pare bat post kontu honetaz azken egunotan: bat, bi.

Eta, gauza praktikoetara joz... Nolakoa da WSocial? Ba ez dakigu, ze kontsultatzeko ere login egin beharra dago, eta login egiteko berifikazioak eta itxaron-zerrendak eta halakoak omen daude. https://wsocial.news/ eta https://wsocial.eu helbideak ikusi ditugu, baina aurkezpen orri bat dira. Scroll eginda han dabiltza kontu inportante batzuk ageri, hala nola pantaila-irudi honetan ikusi ditugunak, hor dabiltza Londresko alkatea (britainiarrak irten ziren EBtik ezta?) eta Von der Leyen, eta beren mezuek benetakoek dirudite, baina klik eginez gero, ez zoaz mezu zehatza duen URL batera: alta emateko eskaera besterik ez da agertzen.

Gainerakoan, erantzunak, bertxioak eta datsegit-bihotzak ageri dira mezu hauen pantaila-irudietan, baina Rossinik dio fikziozko datuak direla erakusten dituztenak.

Euskal erakundeei dagokienez, burujabetza komunikatibotik urrun daude gehienak, ez badira denak. Espero dezagun erabakitzen dutenean X/Twitter edo Instagram atzean uzteko garaia dela, ba ez direla joango WSocialera baizik eta, euskaraz aritzekotan behintzat, Mastodon.eus-era.

Joxe Azurmendiri omenaldia Zegaman, eta kongresua abenduan

Wed, 01 Jul 2026 09:49:29 +0000

Gaur bete da urtebete Joxe Azurmendi filosofo eta idazlea hil zela. Hori dela eta, Jakinek omenaldia antolatu dio asteburuan bere jaioterrian, Zegaman. Era berean, abendurako Joxe Azurmendiren ibilbide eta irakaskuntza ardatz hartuta 2019an antolatu zen 'Euskal pentsamenduaren ur-jauzia' kongresuak bigarren edizio bat izango du, eta hartarako komunikazioak edo sinposioak aurkezteko epea uztailaren 15a arte dago irekita.

Aste honetako omenaldian Zegaman izango da uztailaren 4an, larunbatarekin. Zegamako Udalarekin eta EHUko Joxe Azurmendi Katedrarekin antolatu du omenaldia Jakinek, eta ekitaldiak bi zati nagusi izango ditu: Azurmendiren ekarpenari buruzko jardunaldia eta omenaldi ekitaldia.

10:00etan hasiko da Joxe Azurmendiren ekarpena aletzeko jardunaldia, Zegamako Gaztelekuan Hasteko Iñaki Zabaleta Gorrotxateg EHUko Joxe Azurmendi Katedrako zuzendariak Katedraren bilakaeraz, oinarriez eta egitasmoez jardungo du, eta ondoren, Joxe Azurmendiren ekarpenaz arituko dira Alaitz Aizpuru Joaristi, Iratxe Retolaza Gutierrez eta Mikel Urdangarin Irastorza, Haritz Azurmendi Arruek gidatuta.

Jardunaldiaren ondoren, 12.30etan Zegamako udaletxe alboko plazan, omenaldia. Bertan parte hartuko dute herriko abesbatzak eta dantzariek, eta bertso musikatuak ere izango dira.

‘Euskal pentsamenduaren ur-jauzia II’ kongresua, berriz, abenduan izango da. Donostiako San Telmo Museoan, abenduaren 16tik 18ra. Kongresuaren helburua da, Joxe Azurmendiren pentsamenduaz gogoeta egiteaz gain, euskal pentsamenduaren testuinguru berriez, etorkizuneko erronkez, egiturez eta azpiegiturez ere gogoetatzea, Joxe Azurmendik Euskal Herriarekin izan zuen konpromisoarekin jarraituz.

Proposamenak bidal daitezke Kongresurako, uztailaren 15a bitartean, eta bi motatakoak izan daitezke:

Komunikazioak: egile batek edo gehiagok egindako ikerketa edo gogoeten inguruko 25-30 minutuko hitzaldiak
Sinposioak: gai baten inguruko ordu eta erdiko mahai-inguruak, gehienez hiru hizlari eta moderatzailearekin.

Informazio gehiago, Jakinen webgunean:

Gure Txokoak, jakiteko non eskaintzen duten zerbitzua euskaraz

Wed, 01 Jul 2026 06:38:25 +0000

Gure Txokoak webgune eta aplikazio berria da: arreta euskaraz eskaintzen duten merkataritza zerbitzuen gida izan nahi du. Ehundaka batzuk toki daude jada, eta bere bitartez erabiltzaileok toki gehiago proposatu ditzakegu.

Euskalgintzako taldetxo bat bildu da teknologia eta pantailetan dabiltzanekin proiektua sortzeko. Horietako bat Xumar Altzugarai da, albiste honen arabera.

Jadanik Twitterren sortutako oinarri batetik abiatu ziren. Orain, herritarren artean osatzeko helburua dute. Auzolanean elikatzea da helburua: kontu bat sortu eta euskaraz eskaintzen duten zerbitzuak proposatu, taldean adostu eta argitaratzeko. Ez dago in-situ egon beharrik toki jakin batean bertakoa proposatzeko: Bilbon zaude, baina Lizarrako taberna bat gehitu dezakezu, bertan euskarazko zerbitzua eskaintzen dutela baldin badakizu. Horra pantaila irudia aplikazioan nola gehitzen den toki bat:

Aplikazio edo webgunean, Euskal Herriko mapa agertzen da, euskal guneak agertuz, kategoriari dagokion kolorearekin, hori ere hautatzen ahal baita: jatetxe, gaztetxe, ostatu... Android aplikazioaren kasuan (oraingoz ez dago iOS bertsiorik), geokokapenak funtzionatzen du eta inguruko gertukoak erakutsiko dizkizu. Bestela, herri-bilatzailea ere badauka.

Puntu bakoitzean, lekuaren izena, argazkia eta eskaintza agertzen da, baina jendearen oharrak ere gehitzen ahal dira. Sustatzaileek dei hau egiten dute: "Proiektua auzolanean sortu dugu, eta euskaltzale guztion artean auzolanean elikatzea nahiko genuke. Beraz eskertuko genizuke gurean kontu bat sortu eta zure herri, hiri edo auzoan zerbitzua erabat (edo ia erabat) euskaraz eskaintzen duten txokoak proposatuko bazenitu!"

Proposamenak egiteko kontua sortu behar da. Aplikazioaren bidez edo webguneaten bidez, berdintsu, batean zein bestean sortzen duzun erabiltzaileak balio dizu elkarreragiketarako.

Probatu eta erabili:

Web bidez: GureTxokoak.eus
Android aplikazioa hemen.

Android telefonoek lurrikara baino segundu batzuk lehenago jaso zuten ohartarazpena Venezuelan

Tue, 30 Jun 2026 10:08:07 +0000

Google gauza izan zen joan den asteko Venezuelako lurrikara bikoitzaren ohartarazpena bidaltzeko hainbat herritarrei, segundu batzuetako aurrerapenarekin. Honen inguruko bideo eta albisteren batzuk zabaldu dira joan den astetik, fidagarriak ote ziren zalantza zabalduz, baina The New York Times-ek dio, Google beraren datuekin, egia dela. Marketina ere egongo da tartean, baina egiazkotasun kontua badu albisteak.

Zera da kontua: Android sistema eragilea duten mugikorrek neurgailuak dituzte beren giroskopioetan dardara bat-batekoak detektatzeko. Edozeinek eman diezaioke dardara hori bere mugikorrari, eta horrek ez du bestelako eraginik, baina Googlek sistema bat dauka milaka dardara aldi berean gertatzen badira, hortik ondorioztatzeko gune jakin batean lurrikara izan dela. Dardara sentitzen duten mugikorren jabeak jada lurrikararen epizentrotik oso gertu daude, baina Googleren sistemak alerta automatiko bat zabaltzen du erradio zabalago batean, eta hortaz, kilometro batzuetara lehenago iritsi daiteke Googleren alerta mugikorrera, lur azaletik lurrikararen uhinak iritsi aurretik.

Hemen analisia The New York Timesen. Ohartxo bat dakar albisteak: segundu batzuetako aurre-abisua egon zela, baina horrek inoren bizitza salbatu ote zuen jakitea zaila dela oraingoz.

Honela funtzionatzen du sistemak. Lurrikara gertatzen denean, Android mugikorrek dardara sentitzen dute. Googlek zabaldutako datuen arabera, Venezuelako mapan kokatutako mugikor hauek sentitu zuten lurrikara (puntu horixkak mugikorrak dira):

Goiko mapan, zirkulu urdin eta gorrien inguruko mugikorrek aldi bertsuan sentitu zuten, eta horrek determinatzen du "lurrikara gertatu da" seinale bat Google sisteman, eta nolabaiteko epizentroa ere kalkulatzen da aldi berean. Jarraian, segundu batean edo bitan, sistemak erabakitzen da honelako erradio zabalago batean zabaltzea abisua:

Hortaz, gertatu zen poligono urdinean zeuden mugikorrek jaso zutela abisua, eta epizentro gorritik urrutien zeudenek lehenago jaso zutela ohartarazpena lurrikararen uhin fisikoak baino.

Sistema hau herrialdeka dago garatua, tokian tokiko babes zibileko erakundeekin lotu behar baitu baimena Googlek. 2021n bospasei herrialdetan hasi zen, Grezia eta Turkia tarteko Europan, baina une honetan 100 inguru badira, eta horien artean dago Venezuela.

Biltoki: Euslop hutsa, %100 euzkotar, slop eta kitsch

Mon, 29 Jun 2026 08:56:43 +0000

Euslop bezala definitu dezakeguna aurkitu dugu; adimen artifizialarekin sortutako slop eduki eskas-samar hori, baina %100 EUSkal ukituarekin.Biltokiren bideoak Youtuben.

Biltoki omen dira, Youtubeko profilaren arabera, Xana eta Julen, eta bi lagun ageri dira aurpegiarekin, baina auskalo parte hori ere benetakoa den, ze ekoizten dutena musika artfiziala besterik ez da. Hitzak eurenak direnak diote, baina horrek ere zalantzazkoa dirudi neurri batean: frantsesez sortua izango da, eta hortik itzulia euskarara itxura guztien arabera. Agian hitzak ere adimen artifizialak sortu ditu, itzulpen automatikotik aparte. Musika Suno eta beste tresna batzuekin sortua dela bai onartzen dute.

Tematika kitsch nostalgikoa da, artzain-nekazal arkadia hura. Amonak, artzainak, arrantzaleak...

Batzuetan hitzetan geratzen da kitsch hori, hala nola behean itsatsitako bideo honetan, non argazki zahar bat besterik ez den irudia (azpidatzi bikoitzez aparte). Baina beste batzuetan, irudian oinarrian ere AA slopa dugu, hurrengo bideoan bezalaxe.

Atentatu estetiko-musikal hauen artean "euskal kantu zaharrak" ere sartu dituzte. Benetako kantu batzuen hitzak sartu, eta berregin kantua. Boga bogarekin eginak ez du barkaziorik. Tira, gainerakoak ere ez. Bideoan agertzen diren biak izango dira Xana eta Julen agian, goiko ilustrazio irudirako hortik hartu ditugu.

Egia esanda, euslopa Youtuben ez da gauza berria. Irandar estiloko lego bideoatan ere ikusi dugu. Eta, bestetik, Youtubeko musika biltzaile euskaldun handienak, Gabi de la Mazak, duela zenbait hilabete dabil irudi-oinarria ere honelakoa jartzen bere karakoeetan, abestiaren beste bideorik ez dagoenean azpidatziak jartzeko.

Euskal Enplegu Publikoaren legea zertan aldatzen den euskararekiko

Sun, 28 Jun 2026 08:14:21 +0000

Aste honetan albiste izan da Euskal Enplegu Publikoaren legean euskararen eskakizunaren inguruan akordioa egin dutela EAJk eta EH Bilduk, ez erabateko adostasunarekin (EH Bilduren aukera abstentzioa izan baita), baina bai EAJk aurkeztutako aldaketak aurrera egiteko moduan (eta beste alderdien kontrakotasun nabarmenarekin).

Dokumentatzeko gogoz, hona zehazki Eusko Legebiltzarrean onartutakoa:

Euskal Enplegu Publikoari buruzko abenduaren 1eko 11/2022 Legearen 187. artikuluari 11. paragrafoa gehitzen zaio, eta honela geratzen da idatzita:

11. Euskal administrazio publikoetako erakunde bakoitzean, euskararen normalizazioari eta erabilerari buruzko plangintzarako aldi baterako tresna onartzean, eta horren barruan ezarri beharreko helburuak, neurriak eta bitartekoak ezartzean, zorroztasun osoz zehaztu beharko da hizkuntza-eskakizunaren demigortasun-data ezarrita duten plazen ehunekoa. Erakunde bakoitzak egiten duen zehaztapena proportzionaltasun-irizpideen arabera justifikatu beharko da, erakundearen hizkuntza ofizialak erabilizeko irizpideak kontuan hartuta. Ez da aplikatuko nahitaez bete beharreko indizeen zehaztapen orokorrik.

Enplegu publikora sartzeko deialdiek, bai eta lanpostuak betetzeko, mugitzeko eta barne-sustapeneko prozesu guztiek kontuan hartu eta aplikatuko dute Administrazio publikoan euskararen normalizazioari eta erabilerari buruzko araubide juridikoa, lege honetan ezarritakoaren arabera.

Xedapen hau ere badu testu onartuak:

Lege hau indarrean sartu eta sei hilabeteko epean eguneratuko da, Euskal Sektore Publikoan Euskararen Erabilera Normalizatzeari buruzko otsailaren 22ko 19/2024 Dekretuak onartutako Erregelamendua.

Testu honek aldatzen duena, paragrafo bat gehituta, lege hau da, hor testu osoa 187. artikulu eta guzti (non gehitu behar den onartutakua).

Goiko lau parrafo labur horiek EAJk aurkeztutako dokumentu luzeago baten barruan daude: 20 bat orri, aurrekari eta azalpenekin. Irakurri hori hemen.

Ni.eus zerbitzua tresna multzo berri zabal batekin hornitu dute

Sat, 27 Jun 2026 06:26:50 +0000

PuntuEus-ek antolatutako Ni.eus zerbitzuak funtzionalitate berriak ditu orain. "Posta soil bat izatetik, komunikazio pertsonalerako zein profesionalerako tresna multzo oso bat izatera igaro da", zabaldutako oharrean azpimarratu dutenez. Nextcloud teknologia ardatz hartuta, bertsio berriak bideo-deiak, ofimatikatresnak eta hodeiko biltegiratzea txertatu ditu Ni.eus-ek, orain dituen ia 8.000 erabiltzaile euskaldunentzat erabilgarri.

Lan-behar berrietara egokitzeko, bertsio berritua Nextcloud software libreko hodei-plataforman oinarritzen da. Honekin, lehengo egutegiari eta kontaktuen agendari funtzionalitate indartsuak gehitu zaizkio:

Artxiboen kudeaketa: fitxategiak eta dokumentuak modu erraz zein seguruan biltegiratu, editatu eta partekatzeko aukera.
Online ofimatika: formularioak, aplikazio ofimatikoak eta jakinarazpen-sistemak, ezer instalatu beharrik gabe.
Komunikazioa denbora errealean: txat eta bideo-deiak, erabiltzaile, kolektibo eta erakundeen arteko lankidetza errazteko.

Berritze honekin batera, kontu-modalitate berriak argitaratu dira, eta ordainpeko plana ere bai (doakoarekin batera).

Doako plana: zerbitzua doan erabiltzen jarraitzeko aukera mantentzen da.
Plan aurreratua: funtzionalitate gehigarriekin eta domeinu propioa erabiltzeko aukerarekin. Urteko 36 euro orain.

Ni.eus garatu du Puntueusek Iametza enpreesarekin lankidetzan, eta proiektuak Azkue Fundazioaren babesa ere badu.

Uda ikastaro praktikoa: Ikas-egoerak eta Wikikasi

Fri, 26 Jun 2026 13:57:28 +0000

Wikikasi proiektua Euskal Wikilarien Kultur Elkarteak (EWKE)EWKE eta Talaios Kooperatibak martxan jarritako ekimena da, eta Wikipedia darabilten ikas-egoera libreak sortzea eta irakasleei eskaintzea du helburu. Kontzeptuez eta material praktikoez jabetzeko, UEUren uda ikastaroa dago datorren uztailaren 3an Eibarren (goizeko saio bat).

Ikas-egoera, Wikipediaren arabera, hezkuntzari lotutako ingurune batean egiten den baliabide eta jarduera didaktiko antolatuen bidez egiten den ekimen pedagogikoa da. Eta hain zuzen ere, EWKEk, euskarazko Wikipediaren sustatzaileak, ikas-egoeretan Wikipedia lantzeko programa du martxan: Wikikasi.

Wikikasin garatutako hezkuntzarako baliabide hauek, Bigarren Hezkuntzako gazteei daude zuzendurik, eta horien asmoa gai eta proiektu desberdinen lanketa oinarri hartuz Wikipediak eskaintzen dituen trenak erabili eta horiek elikatu eta erabiltzea da.

Honako helburuekin antolatu da ikastaroa:

Wikikasi erakutsi eta bere erabilgarritasuna aurkeztu.
Ikas-egoeren antolaketa eta azalpena.
Orain arte landutako ikas-egoeren laburpena. Zein ekarpen egiten dituzte?

Wikikasi proiektuaren aurkezpena eta kokapena.
Ikas-egoeren antolaketa eta azalpena.

Erronka digitalen azalpenarekin gainera:

Ikas-egoeraren aurkezpena eta ikusgelarekin lotura.
Jardueren aurkezpena eta praktika.

Matrikula eta informazio gehiago, UEUren webgunean.

Irulegiko zenbakia: abaŕ (hamar, 10?)

Thu, 25 Jun 2026 14:53:02 +0000

Aranzadi Zientzia Elkarteko adituek eta Irulegiko indusketetako arduradunek aurkikuntza berrien albistea eman dute gaur Iruñean. Bi hitz alfabeto iberiar/baskonikoz, Irulegiko zeramika piezetan aurkituak. Zeramikak eta markak ez dira aurkitu berriak, baina analisien ondoren eman dute gaur haien berri. Baten garrantzia azpimarratu dute, abaŕ irakurketa eman diote, eta edukiera adierazteko hamar (10) zenbakia izan daitekeela jakinarazi dute,

Piezetako bat estilo italiarrekoa da, eta bertan basi irakurketa aurkitu dute ikerlariek. Pertsona izena izan daiteke, ontziaren jabearen edo etxearen izen laburtua izan daitekeena, azaldu dutenez.

abaŕ irakurketa, bi zati batuta aurkitu dute: ontzi baten gainaldeko ertzaren azpiko partean kokatzen dute errekonstrukzio batean, eta hiru zeinu iberiar-baskonikoz osatua dago; a eta ŕ argiak dira ezker-eskuin (gure irakurketa zentzu berean, Irulegiko Eskuan bezalaxe), eta tartean dagoen zeramika zatikatuan ba bat egon daitekeela uste dute, abaŕ osatuz.

Eta abaŕ hori ontziaren edukiaren seinale izan daitekeela ere azaldu dute, hamar zenbakiaren parekidea agian Joan Ferrer epografistaren hipotesiarekin, zeinak ogei zenbaki iberiarra edukiera jakin baten pareko jo duen ikerlan batean (Kataluniako aurkikuntzak dokumentatuz), orgeirur, orgeikelaur eta orgeiabar bezalako konposatuekin lotuz: 20, 23, 24 eta 30 irakurtzen ahal da hor, eta azkenengo 30ekoan abar-hamar ere bai. Hortaz, urte batzuk lehenagotik datorren tesi baten indargarri da agian Irulegiko hamarrekoa: euskal doinu nabarmeneko numerazioa zuela iberierak.

Iberiera eta euskaraz numerazioan ahaide direlako tesi honek, dena dela, ez ditu komentzitu euskal hizkuntzalari historiko guztiak. Joseba Lakarrak euskarazko barne etimologia berezkoen bidez azaldu izan ditu euskal numeralen izenak, Wikipedian dokumentatuta dagoenez, eta bere garaian Sustatun ere jasoa.

Kontu honi buruz gehiago jakiteko:

Gaurko albistearen berri Diario de Noticias-en eta Berrian.
Joan Ferrerrena, Ogei edukiera marka numerala izan daitekeela.

abaŕ idatzita duen zeramika piezari dagokionez, ikusgai dago (urte hasieratik izatez) Irulegitik Pompelora erakusketan, Iruñeko Civivox Pompelo aretoan irailaren 27a arte.

Hona azalpen bideo bat, Iruñeko Udalak zabaldua gaztelerazko azalpenekin (irudia hortik atera dugu):

Hamaika Telebistak uztailaren 1ean itxiko du Gasteizko egoitza

Thu, 25 Jun 2026 06:49:21 +0000

Hamaika Telebistak jakinarazi duenez uztailaren 1ean itxiko du Gasteizko egoitza, egoera ekonomikoak behartuta. Argitu dutenez, egoitzaren itxierak ez du Hamaika Telebistaren proiektuaren amaiera esan nahi, eta euskarazko ikus-entzunezko komunikazio-proiektu gisa lanean jarraitzek konpromisoa berretsi du euskarazko telebistak. Aldi berean, idazki batean, euskarazko hedabideek bizi duten erronka zailaren kontestuan jarri du Hamaikak egoitzaren itxiera.

Hamaika Telebistako zuzendari Ainhoa Jauregik sinatutako agiri batek egoeraren larriaren berri eman du:

(...) Egoitzaren itxiera ez da gertakari isolatu bat. Azken urteotan hainbat euskal hedabidek jarduera murriztu behar izan dute edo desagertu egin dira, eta beste proiektu askok egoera ekonomiko zaila bizi dute. Hamaikaren kasua ez da salbuespena; euskarazko komunikazio-sistemak dituen ahulgune estrukturalen erakusgarri ere bada.

Komunikazioaren sektorea eraldaketa sakonean murgilduta dago. Kontsumo-ohiturak aldatu egin dira, plataforma digital berriak nagusitu dira, publizitatearen merkatuaren zati handi bat nazioarteko eragileen esku geratu da eta adimen artifizialaren iritsierak beste erronka batzuk gehitu dizkio sektoreari. Testuinguru horretan, euskarazko hedabideok etengabe berritu behar dugu, baina baliabide ekonomiko oso mugatuekin.

Horregatik, beharrezkoa da gogoratzea euskal hedabideen balioa ezin dela soilik irizpide ekonomikoen arabera neurtu. Euskal hedabideon errealitatea da finantzaketa gero eta zailagoa dela. Merkatu txiki batean jarduten dugu, publizitatearen zati gero eta handiagoa plataforma globaletara bideratzen da, eta euskarazko eduki profesionalak sortzeko behar diren baliabideak ez dira txikiagoak beste hizkuntza batzuetan baino. Horren ondorioz, ezin da euskarazko komunikazio-proiektu baten ekarpena bere errentagarritasun ekonomikoaren arabera bakarrik baloratu.

(...) Euskarazko komunikabideek, gainera, funtsezko ekarpena egiten diote hizkuntzaren normalizazioari. Euskararen erabilera-eremuak sortzen dituzte, hizkuntzari prestigioa ematen diote eta herritarrei informazioa, entretenimendua, kultura eta eztabaida publikoa euskaraz jasotzeko aukera eskaintzen diete. Hizkuntza bat ez da bizirik mantentzen hezkuntzaren bidez bakarrik; eguneroko erabilerarako espazioak ere behar ditu, eta hedabideok espazio horiek sortzen ditugu egunero.

(...) Egoera honek hausnarketa partekatua eskatzen du. Hedabideok berritzen eta eraldatzen jarraitu behar dugu, baina gizarteak eta erakunde publikoek ere hausnartu behar dute zer leku eman nahi dioten euskarazko komunikazioari etorkizunean. Euskararen etorkizuna eta euskarazko komunikazio-sistema sendo baten existentzia lotuta daude.

Gasteizko egoitzaren itxierak galdera bat uzten du mahai gainean: zenbateko garrantzia ematen diogu euskaraz informatzeko eta gure errealitatea euskaratik kontatzeko dugun gaitasunari? Galdera horri emango diogun erantzunak baldintzatuko du neurri handi batean etorkizuneko euskal hedabideen eta euskararen beraren osasuna.

Baliatu Googleren "iturburu-hobespenak" algoritmoa pittin bat gobernatzeko

Wed, 24 Jun 2026 06:28:11 +0000

Duela hilabete batzuk Google "prefered sources" edo iturburu hobetsien funtzio batekin probetan hasi zen, baina maiatzean Googlek darabiltzan hizkuntza guztietara zabaldu zuten, euskarari ere bai, eta jada erabil ditzakegu "iturburu-hobespenak" Googlek ematen dizkigun bilaketetan emaitza batzuk aurretik jartzeko promesa batekin.

Googleren iragarpena erdaraz aurkitu dugu hemen, baima euskarazko konfigurazioarekin bazabiltza, zerbitzua bera euskaraz daukazu hemen. Googleren arabera, albiste edo informazio-iturri berrienak moldatzeko balio du zerbitzuak; baina uste dugu teorikoki edozein bilaketa motarako ere praktikoa suerta daitekeela, emaitza berriak berezko algoritmoarekin ere hobesten baititu Googlek (edo bilaketa aurreratuko tresnekin berrienetara murritz daiteke bilaketa bestela).

Irudian erakutsi dugu zer agertzen den hobespen mota horietan, hemen klikatuta alegia: https://www.google.com/preferences/source

Domeinu izen-jakin bat bilatu, eta check eman, hori hobetsia ageri dadin. Ikusten duzuen bezala, Sustatuko editorearen konfigurazioa da irudiak erakusten duena, eta euskarazko iturri batzuk hobetsi ditu, eta Wikipedia orokorra ere bai, baina baita espezifikoki euskarazkoa, eu.wikipedia.org. Editore honek normalean euskarazko bilaketak egiten ditu, eta hortaz, ez da hain nabaria sistemak honek bereizketarik egiten duen horretan, baina kalterik ez behintzat.

Editorea maiatzetik ari da erabiltzen hobespen sorta hau, eta halako diferentzia erradikalik ez, baina nolabaiteko emaitza zehatz batzuen agerpen usuagoa bai, agian badago. Bereziki Wikipedian euskarazko emaitzak gorago agertzea gertatzen dela esango genuke.

Nolanahi ere, gomendagarria hau egitea Google bilatzailearen erabiltzaile bazara. Kalterik ez, eta indibidualki euskaldunok atera dezakegun etekinaz gain, euskal iturri batzuk jende gehiagok jartzen baditu, agian eragin metatu positibo bat euskarazko informazio zuzena irisgarri jartzeko orduan.

Ekin eta probatu hemen: https://www.google.com/preferences/source

Ebitatu honelako esaldiak: "AAk hau eta bestea egin dezake"

Tue, 23 Jun 2026 10:03:05 +0000

Iaz eman genuen berri gida bat agertu zela AA erabiltzeko hezkuntza munduan, Euskal Herrian egina eta euskarara egokitua. Oraingo honetan, Kamadako guraso batzuek ateratako gida bati erreparatuko diogu Joxe Rojas euskal teknofiloa (edo teknopata, hori baitu izena bere blogak) tarteko. Kanadakotik, adimen artifizialaz hitz egiteko estilo gida bat atera du Rojasek, eta eduki batzuk nabarmenduko ditugu hemen.

Produktuen kasuan, baztertu “AA” eta aipatu produktua bera.

Ez: “AA ikasgeletara iritsi da“.
Bai: “Copilot bezalako txatbot produktuak ikasgeletara iritsi dira”.

OpenAIren ChatGPT, Microsoften Copilot edo Googleren Gemini produktuak dira. Ez dira “tresnak”. Produktu horiek sortu dituzte propio merkaturatu duten enpresentzat irabaziak sortzeko.

Ikerketako “AArentzat” erabili “programa” edo “algoritmoa”

Ez: “AAk minbizia antzeman dezake”.
Bai: “Ikertzaileek programa bat erabili dute minbizia antzemateko”. Edo “ikertzaileek minbiziaren irudi askorekin entrenatutako algoritmo bat erabili dute minbizia antzematen laguntzeko”.

Kasu honetan “AA” zentzurik gabeko nahastea da. Ikertzaileek tresna sortu eta gero erabili egin zuten. Haien lana, seguruenik, beste ikertzaile batzuek gainbegiratuko zuten.

Zentratu pertsonan, ez produktuan

Ez: “AAk arazo hori konpon dezake”.
Bai: “Jendeak LLM bat erabil dezake erantzuna daukan testu bat sortzeko”.

LLM edo Hizkuntza Eredu Handiek ezin dute arazorik konpondu. Testu bat sortu dezakete, erantzun zuzenaren berdina izan daitekeena. Trukatutako dado batzuk botatzeak sarritan sortuko du emaitza bat “zenbat da 3 + 3” galderaren erantzunarekin bat datorrena. Baina horrek ez du esan nahi dadoek galderari erantzun diotenik. Galderaren erantzunarekin bat datorren emaitza eman dute.

AAk ez dira sortzaileak.

Ez: “AAk pelikulak egin ditzake orain”.
Bai: “Jendeak produktu batzuk erabil ditzake, beste film batzuekin entrenatutakoak, bideoak sortzeko”.

Azalpena: “AAk” ez du ezer esan nahi. Nor ari da lana egiten? Nondik etorri da informazioa? Idazle batek liburu bat idazten duenean, ez dugu esaten “Microsoft Wordek Eraztunen Jauna idatzi du”.

AAk ez du ulertzen.

Ez: “AAk ulertzen du zer esaten ari den eta erantzun bat eman”.
Bai: “Copilot-ek testua sortuko du, zuk tekleatzen diozun horretan oinarrituta”.

LLMek ez dute ulertzeko ahalmenik. Zure telefonoko auto-osatze funtzioak zure emailaren edukia ulertu ezin duen bezala.

Haluzinazioa esaten zaion horren inguruan:

Ez: “AAren arazo handi bat maiz dituen haluzinazioak dira”.
Bai: “Copilot bezalako produktuak testu sinisgarriak fabrikatzeko diseinatuta daude”.

Gizakiek haluzinatzen dute; LLMek emaitza bat sortzen dute sarrera bati erantzunez. Batzuetan, emaitza horrek bat egiten du errealitatearekin, baina erabiltzen duten algoritmoek ez dute egiaren kontzepturik, baizik eta zer den litekeena edo sinisgarria.

Eta kontu gehiago Teknopatarenean, adibidez AA hype hori guztia ebitatzeko gomendioak... nola marketinak edo publizitateak edozer saltzen dizun AArekin "honetua" baletor bezala.

Sindikatu baten gomendioak lanean bero gehiegi dagoenerako

Mon, 22 Jun 2026 07:59:33 +0000

Duela gutxi ikusi genuen sarean LAB sindikatuak gidalerro batzuk argitaratu dituela, gomendioak beroegi dagoenean lanpostuak, nola jokatu horren aurrean. Gaur Euskal Herrian alerta gorrian egon gaitezkeelakoan, kontuan hartzeko beraz.

Hemen dago LABen gida osoa PDFan. Baina grafiko pare batean fijatuko gara, eta, bereziki, arren zutabe gorriari, horretara hurbil daitezkeen egoerak gerta baitaiezke aste honetan.

Lana kanpoan egin behar bada:

Kanpoaldean gaur tenperatura goiko zutabe gorriko parametroetan egon daitekeela pentsa daiteke... Beraz, gelditzea beharrezkoa izan daiteke, eta ez badizute uzten, jakinaraztea kanal egokietatik.

Barrualdean beroa txikiagoa izan daiteke, segun eta ze hozbero sistema dituen bulego edo lantegiak, baina kasu hauetarako, hauxe da LABek gomendatzen duena:

Gomendio hauek langileen osasunaren eta lan-segurtasunaren aldekoak dira; eta noski, ikusi egin behar ea aukerarik dagoen tokian tokian aplikatu ahal izateko... "Nagusiak" uzten ote duen. Horregatik, sindikatuak proposatzen du lantokiaren arrisku ebaluazioaren planaren arabera jokatzea, baldun badago urrats batzuk jarraituz, eta ez badago, beste batzuk.

Hemen gomendatutako urratsen grafikoa:

Prebentzio urratsen faltan edo emandako balioen arabera lan egiten jarraitzera behartzekotan ez badago ordezkaritza sindikalik, LABek gomendatzen du bere egoitzetako batera jotzea. Pentsatzen dugu beste sindikatu batzuk ere arduratuko direla kontaktatuz gero.

Kontuz ibili, zaindu laneko segurtasuna.

UEU uztailean: euskarazko komunikazio digitalaz hausnartzeko bi topaketa

Fri, 19 Jun 2026 07:08:04 +0000

Udako Euskal Unibertsitateak antolatu dituen ikastaro eta jardunaldian artean, bi aipamen uztailean izango diren biri, euskarazko komunikazio digitala rdatz izango dutenak: Uztailaren 9an Tolosan, Euskararen jauzi digitala, eta biharamunean Errenterian: Komunikazioa sare sozialen erresuman.

Uztailak 9 (Tolosako Kultur Etxean): Euskararen jauzi digitala: hausnarketak eta elkarguneak. UEUren era Kontseiluaren artean antolatua, helburu hauekin:

Euskarak eremu digitalean duen egoera eta presentzia aztertzea, egungo testuingurua ulertu eta etorkizunerako joerak identifikatzeko.
Eremu digitalak euskararen normalizazio eta biziberritzerako eskaintzen dituen aukerak eta erronkak identifikatzea, ikuspegi estrategiko bat garatzeko.
Hizkuntza-burujabetzaren eta teknologia-burujabetzaren arteko loturetan sakontzea, globalizazio eta algoritmoen testuinguruan euskararen tokiaz hausnartuz.
Euskal hiztun-komunitate digitala indartzeko bideak aztertzea, eduki sortzaileak, arnasgune digitalak eta aktibazio soziala sustatuz.

Matrilulazio argibideak eta egitaraua, hemen.

Uztailak 10 (Errenteria, Torrekua gunean): Komunikazioa sare sozialen erresuman: nola izan burujabe(ago)?

Sare sozialen alorrean polemikak eta kezkak nagusitzen ari diren unean, galdera batzuei erantzuteko aukera: Benetan zein trafiko dator sare sozialetatik? Zein da sare sozialek dakarten etekina? Zein da benetan duten pisua? Nola sortu euskal komunitatea online? Nola izan burujabe eta gure xede-publikoarengana iritsi? Beste komunikazio bide batzuk behar ditugu?

Egutarauan, sare sozial eta komunikaziorako tresnen aurkezpen laburrak; baita hedabide, erakunde, enpresa eta elkarteen esperientzien berri, eta tailer bat, "komunikazio burujabea(goak) marrazteko".

Matrikulazio eta informazio gehiago hemen,

Euskara azterketan zero biribilak

Thu, 18 Jun 2026 15:37:35 +0000

Albiste dugu egunotan kexu direla zenbait ikasle, irakasle, ikastetxe eta guraso talde, A ereduan ikasi duten ikasle zenbaiti 0 (zero) emaitza eman dietela euskara eta literatura ikasgaian, USaP esaten den azterketan (Unibertsitatera sartzeko azterketa, selektibitatea), EHUk kudeatzen duena EAEn (Bizkaiko ikastetxe kontzertatu batzuetan gertatu da batik bat nonbait). Hemen albiste bat kontuari buruz, interesa baduzue. Guk hona euskalgintzatik sortutako erreakzio batzuk bildu ditugu.

Berrikuspena bai, osoa ahal bada

Ion Ansak Twitterren: "Bat nator unibertsitatera sartzeko azterketak zorrotz berrikustearekin, eskubide hori badute proba egiten duten guztiek. Berrikus ditzatela, aldi berean, beren kolegioetan egindako azterketak eta ateratako emaitzak. Berrikuspena izan dadila osoa." Eta erantzun batean ñabardura gehitu du: "Berrikuspenerako eskubidea dute beti, gai guztietan. Baina, eskatzen ari direna da pribilejioa, bidezidorra, salbuespena. Eta EHUren izena zikintzea, bide batez. Errespetu falta galanta ikasleak ondo prestatzeko lan egin duten eskolekiko!".

Euskarazko azterketaren zailtasuna zein den benetan

Gorka Bereziartuak nabarmendua Mastodonen: "Selektibitateko Gaztelaniako azterketan ikasleei galdetzen zaie ea Machadok poema batean García Lorcaren estiloa imitatzen duen. Selektibitateko Euskara azterketan Lazkao Txikiren bertso baten mezu nagusia laburbiltzeko eskatzen da. Baina ei, zaila bigarrena da." Eta beste batzuek berretsia, nola testu batean esaten den "Durangarra da Amaia" eta gero galderetako bat den, adibidez, "Nongoa da Amaia" (Sustatun agertua aspaldi).

Euskarafobia azpian

Twiterren anonimo bati irakurria: "Zero hauek oso agerian uzten dutena euskarofobia da. Ingelesez, frantsesez edo gaztelaniaz maila hori erakutsi eta hizkuntzaren ezagutza duela aldarrikatzen duenari, burla egingo litzaioke, ez aitortzarik eman."

Konparazioa baxoa euskaraz egin dutenekin

Miren Arantzazu Aranzabal Beitiaren iritzia Argian. "Pasa den ostiralean Etxepare lizeoko ikasleek Baxoko froga euskaraz erantzun zuten, azterketak zuzenduak ez izatearen arriskua hartu zuten, jakitun ziren zero bat ateratzeko arriskuan zeudela, baina beraien hizkuntzarekiko atxikimendua erakutsi dute, baita mugiezina zirudiena mugitu ere". Aranzabalek lizeoko gurasoen konpromisoa nabarmendu du bereziki: "Haien gurasoek haurrak ikastoletan eman zituzten duela 15 bat urte, jakinda ere ikasketa amaierako mugarrian trabak izanen zituztela, eta euskaraz ikastearen ekarpena notaz haratago doan zerbait dela erakutsiz". Eta horrekin kontrastatu, A eredukoen gurasoena: "Haien gurasoak, duela 15 urte, euskaraz ahalik eta harreman gutxien zeukan ereduan eman zituzten, A ereduan alegia. Arestian aipatutakoak bezala hautu kontziente eta politiko bat egin zuten, baina kasu honetan euskararen aurkakoa. A ereduak ez du euskalduntzen, telebistan ikusi dugu ikasle horien euskara maila."

Irudia: 0 emaitza Egunean Behin jokoan, gauza zaila lortzen nahita ere.

Txikipedia 10.000 artikuluetara iritsi da eta etapa berri bati ekin dio

Thu, 18 Jun 2026 13:22:33 +0000

Euskal Wikilarien Kultur Elkarteak garatutako Txikipedia ekimena 10.000 artikulutara iritsi da. Mugarri hau ospatzeko, berrikuntzak ekarri dituzte Wikipediaren azpi-atal didaktikora: azal berritua, atari tematiko berriak eta edukiak aurkitzeko modu errazagoak. Txikipedia 8-13 urte bitarteko haurrentzako entziklopedia bat da, Euskarazko Wikipediaren barruan txertatua, adin-tarte horretako umeentzako moduko lexiko eta sintaxiarekin egina.

Txikipediak, 8-12 urtekoentzako euskarazko entziklopedia libre eta kolaboratiboak, 10.000 artikuluen langa gainditu du. Mugarri hori ospatzeko, proiektuak hainbat berrikuntza aurkeztu ditu, erabiltzaileentzako esperientzia hobetzeko eta edukien antolaketa indartzeko.

Azken urteetan etengabe hazten joan den proiektuak urrats berria eman du bere garapenean. 10.000 artikuluen kopurura iristearekin batera, Txikipediaren azala berritu da, ordenatuagoa eta orekatuagoa izan dadin. Eduki dinamikoek protagonismo handiagoa hartu dute, hala nola ausazko hitzek, IKUSGELAko “Zortziko Txikian” bideoek edo “Ba al dakizu?” atal ezagunak. Era berean, “Euskal Herriko historia 100 objektutan” proiektuak ere presentzia nabarmenagoa izango du hemendik aurrera.

Berrikuntzarik garrantzitsuenetako bat atari tematikoen sorrera izan da. Astronomia, Bizia, Euskal Herria, Historia eta eskolarako oso erabilgarriak diren gaiak antolatzeko gune berriak sortu dira, etxeko txikiek edukiak modu antolatuagoan eta erakargarriagoan esploratu ahal izan ditzaten. Atari horiek ez dira bilatzailearen ordezko gisa sortu; aitzitik, ikasleei, irakasleei eta familiei jakintza-arlo jakin baten inguruko edukia modu egituratuan aurkezteko tresna gisa pentsatu dira.

Helburua ez da artikulu solteak pilatzea, baizik eta edukien arteko loturak agerian jartzea eta irakurketa-ibilbide esanguratsuak eskaintzea. Horrela, erabiltzaileak ez du artikulu bakar bat kontsumitzen; testuinguru zabalago batean murgiltzeko aukera du, gai baten inguruko ezagutza modu progresiboan eraikitzeko.

Azal berriak eta atari tematikoek estrategia bera partekatzen dute: ezagutza modu antolatu, bisual eta eskuragarrian eskaintzea. Azaletik abiatuta, erabiltzaileak atari tematikoetara irits daitezke, eta handik artikuluetara. Horrek bisiten sakontasuna handitzen du eta ikaskuntza-esperientzia aberasten du.

10.000 artikuluen mugarriak erakusten du euskarazko ezagutza librearen komunitateak duen indarra eta proiektuak etorkizunean hazten eta berritzen jarraitzeko duen gaitasuna.

Txikipedia ezagutu edo bertako edukiak arakatu nahi dituztenek hainbat bide dituzte eskura. Entziklopedia zuzenean bisita daiteke txikipedia.eus helbidean, edo euskarazko Wikipediaren azalean dagoen Txikipedia botoiaren bidez. Proiektuaren eguneroko jardunaren, artikulu berrien eta bestelako berrikuntzen berri izateko, berriz, Txikipediaren Mastodon kontua jarraitu daiteke: @txikipedia@mastodon.eus.

Bisitatu Txikipedia eta erabili app bitartez ere:

Hamarratz: ingurune digitalari buruzko eskola-programa Euskararen Etxean

Thu, 18 Jun 2026 07:42:49 +0000

Hamarratz ingurune digitalari buruzko eskola-programa abiatuko du Azkue Fundazioak Euskararen Etxean 2026/27 ikasturtean, baina izena emateko unea orain da. Euskararen Etxea Bilbon dago eta Azkue Fundazioa Bizkaiko Foru Aldundiaren egiturapekoa da, baina ekimen honetara aurkez daitezkeen ikastetxeak Euskal Herri osokoak izan daitezke.

Eskola-programa berritzailea da; teknologia modu kontziente eta arduratsuan, eta, euskaraz erabiltzen ikasteko espazioa da. Bi orduko saio dinamikoan, ikasleek ingurune digitala ulertu, zalantzan jarri eta eraldatzeko baliagarriak izango zaizkien tresnen berri izango dute.

Hamarratzen helburuak dira:

Euskararen erabilera digitala sustatzea
Fake news, algoritmoak eta pribatutasuna kritiko aztertzea
Komunikazio digital arduratsua lantzea
Autonomia eta ahalduntze teknologikoa indartzea
Teknologia sormen tresna gisa ulertzea

Interesa duten eskolek datorren ikasturtean astelehenetik ostiralera 10.00etatik 14.00etara hartu ahal izango dute tartea, erreserba eginez hemen.

Informazio gehiago, hemen.

Hiztegi bat, Gorka Urbizuren omenezko gauza bat

Wed, 17 Jun 2026 06:32:46 +0000

Beñat Erezuma teknologia dibulgatzaile eta AA aditua Berri Txarrak eta Gorka Urbizuren kantuen eta hitzen zaletua ere bada. Eta nola Urbizuk egin duen bakarkako diskoa Hasiera Bat den, Erezumak Hiztegi Bat egin du, baliabide digital interesgarria.

Gorka Urbizuren kantu-jotzetan oinarritutako hiztegi digitala da Hiztegi Bat, euskaraz trebatzeko eta hitz berriak deskubritzeko sortua. Erezuma pedagogoa ere bada eta uste du euskara ikasten ari direnentzat baliagarri izan daitekeela.

Berri Txarrak taldearen eta Urbizuren bakarkako ibilbideko kantuetan agertzen diren hainbat hitz bildu dotu, definizioekin, adibideekin... 399 hitz oraingoz.

Hiru atal ditu webguneak: Alfabetoa, Hutsunea bete jokoa eta abestien atala. Jokoaren itxura eta mekanika pantaila honekin ulertuko duzue:

Erezumak beste euskal garatzaile baten lana izan du inspirazio, Bermeoko hitzen Bermiotarra hiztegi digitala, Zital izeneko garatzaileak sortua: bere Mastodon kontutik, egunero doa hitz bat hiztegi horretakoa. Erezuma bezala, Zital ere ezagutzen dugu lehenagotik, adibidez itzultzaile automatiko honengatik.

Bermiotarra kode irekiz egin zen bezala, Hiztegi Bat ere bai; hemen duzue software biltegia.

Ezagutu eta probatu: https://hiztegibat.berezuma.com/

Anthropic-en Fable 5 AAren debekua, 5 ondorio ateratzeko

Tue, 16 Jun 2026 14:23:48 +0000

Asteko albistea izan da adimen artifizialaren (AA) alorrean Anthropic enpresak bere eredu berri indartsuak aurkeztu zituela, eta berehala Estatu Batuetako gobernuak debekatu egin zizkiola. Honen azpian dauden azpi-joko, diru-interes eta abantaila teknologiko estrategikoen inguruan, nekez asmatuko dugu zerbait zuzen esaten, baina gertakarietatik puntu batzuk nabarmentzera ausartuko gara.

Gure buletak jarraian:

Fable 5 delakoaren iragarpena. Anthropic enpresaren AA produktu ezagunena Claude da (inoiz Sustatun komentatua), baina orain Mythos 5 izeneko azpiegitura bat garatu dute, eta horren isla edo marka erabilgarria Fable 5 izendatu eta aurkeztu zuten joan den astean. Anthropicen arabera, orain arteko AA indartsuena omen.
Hain da indartsua non badaezpada... Anthropic-ek berak esan zuen hain zela indartsua tresna, non maltzurkerietarako erabili zitekeelakoan, babes berezi batzuk ezarrita dituen, baina gainera, argiki esan zuten hau, erabilpen baldintzetan erabiltzaileen input-a espreski gordeko zuten, okerrik egiten badugu erabiltzaileoi egozteko errua, ez makinari. "Mesedez erabili Fable 5 eta Mythos 5, baina adi, gordeko ditugu zure log guztiak." Ustez Fable 5ekin egin daitezkeen erabilpen okerrak dira, adibidez, eraso zibernetikoetarako sarbidea eskaintzea, nonbait gizakiek aurkitu ez dituzten zuloak topatuko dituelako AAk, eta hori erabiliko omen dutelako gaizkileek.
AEBetako gobernuaren erabaki bat-bateko bat etorri zen astebururako: hain dela arriskutsua Fable? Ba esportaziorako debekua ezarri zioten. Alegia, Estatu Batuetatik arma jakin batzuk ezin esportatu daitezkeen bezala, ba teknologia batzuk ere ez, eta kasu honetan txat adimentsu moduko bat denez hau, saretik zerbitzua kentzea da "ezin inportatu" horrek dakarrena. Anthropic-ek agindutakoa bete behar izan zuen. Orain negoziatzen ari omen dira, Anthropic-eko buru eta inbertsoreak, eta Etxe Zuriko jauntxoak.
AEBetako AA produktuak ezin direla erabili herrialde hartatik kanpo? ba aukera irekiko da AA txinatarrarentzat. Izatez, Kimi 2.7 eredu txinatarra amerikarren pare dagoela argitaratu da, eta GLM 5.2 deritzon beste bat ere bai (Zhifu izeneko enpresa batena). Merkeagoak izango dira gainera...
Txina aurrera doa, bai, baina AEBetako gobernuak duen indarraz jabetu gaitezen. Etxe Zuriaren agindu bat aski da enpresa indartsu batek (Anthropic) moztu dezan zerbitzu baten eskaintza mundu osoan. Eta okurritzen bazaio Donald Trumpi agindu bera ematea Google, Apple edo Microsoft-i? Ormuzko itsasartekoa baino ito-gune indartsuagoa dute hor, munduko ekonomia pikutara bidaltzeko. Gmail eta Google kontuak, iOS eta Android telefonoak, Windows sistema eragiledun sistemak geldiarazi badaitezke agindu soil batekin... Ez dago deskonexio hori, edo eraso tekno-militar hori azken batean, jasan dezakeen herrialderik.