Το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, μέσω του Εργαστηρίου Σεισμολογίας του Τμήματος Γεωλογίας και Γεωπεριβάλλοντος (Διευθυντής Καθηγητής Γεώργιος Καβύρης, Μέλος της Διεπιστημονικής Επιτροπής Διαχείρισης Κινδύνων και Κρίσεων ΕΚΠΑ), παρακολουθεί σε πραγματικό χρόνο την εξέλιξη της σεισμικής δραστηριότητας στη Λεπτοκαρυά Θεσπρωτίας.

Στις 8 Μαρτίου 2026, 05:32:32 τοπική ώρα (03:32:32 UTC) εκδηλώθηκε σεισμός μεγέθους M_L=5.3 με επίκεντρο 19.5 χλμ. δυτικά των Ιωαννίνων, πλησίον της Λεπτοκαρυάς Θεσπρωτίας, σε μικρό εστιακό βάθος (Εικόνα 1). Η μέγιστη ένταση εκτιμάται περίπου στο V της κλίμακας MMI. Περίπου τέσσερα (4) λεπτά αργότερα, στις 05:36:30 τοπική ώρα (03:36:30 UTC) εκδηλώθηκε μετασεισμός μεγέθους M_L=4.7 στον ίδιο εστιακό χώρο.

Εικόνα 1. Χειρακτική (manual) επίλυση σεισμικών παραμέτρων από το ΕΣ-ΕΚΠΑ (κλικ εδώ για λεπτομέρειες).

Πιθανόν ο σεισμός M_L=5.3 να είναι ο κύριος σεισμός, καθώς συνοδεύεται από πλούσια μετασεισμική ακολουθία (Εικόνα 2), και από έναν μεγάλο μετασεισμό με μέγεθος εντός των αναμενόμενων τυπικών τιμών, σε σχέση με το μέγεθος του θεωρούμενου κύριου σεισμού. Τα μεγέθη των υπόλοιπων μετασεισμών που έχουν εντοπιστεί έως τις 22:20 (τοπική ώρα) κυμαίνονται από 1.6 μέχρι 3.6, με συνολικά 9 σεισμούς με μεγέθη 3.0≤M_L≤3.6. Στην ίδια περιοχή είχε εμφανιστεί μικροσεισμική δραστηριότητα από τις αρχές του έτους, η οποία θα μπορούσε πλέον να χαρακτηριστεί ως προσεισμική. Επομένως, πρόκειται για μια κλασική ακολουθία προσεισμών, κύριου σεισμού και μετασεισμών, με τη μετασεισμική δραστηριότητα να εξελίσσεται φυσιολογικά. Ο μεγαλύτερος προσεισμός είχε μέγεθος M_L=2.9 και εκδηλώθηκε στις 13/2/2026.

Σύμφωνα με τις αναρτημένες λύσεις τανυστών σεισμικής ροπής στο CSEM-EMSC (Εικόνα 3), ο μηχανισμός γένεσης του σεισμού είναι οριζόντιας ολίσθησης, δηλαδή η διάρρηξη έλαβε χώρα σε ένα υποκατακόρυφο ρήγμα στο οποίο τα δύο ρηξιτεμάχη του φλοιού κινούνται οριζοντίως το ένα σε σχέση με το άλλο, με ελάχιστη κατακόρυφη συνιστώσα. Ανάλογου τύπου ρήγματα είναι εκείνα της ζώνης Λευκάδας – Κεφαλονιάς, της Βόρειας Ανατολίας καθώς και το ρήγμα του Αγίου Ανδρέα στην Καλιφόρνια των Ηνωμένων Πολιτειών, χωρίς φυσικά να μπορούν να συγκριθούν τα μεγέθη.

Εικόνα 2. Χάρτης σεισμικών επικέντρων για την 8/3/2026, όπως έχει διαμορφωθεί έως τις 22:20 (τοπική ώρα) της ίδιας ημέρας. Απεικονίζονται: ο σεισμός M_L=5.3 (μεγάλο αστέρι), ο μεγαλύτερος μετασεισμός M_L=4.7 (μικρό αστέρι), μικρότεροι μετασεισμοί (κύκλοι) και χαρτογραφημένα ρήγματα της περιοχής από τη βάση NOAFAULTS 7.0 (γραμμές με χρώματα ανάλογα με την κινηματική του ρήγματος).

Εικόνα 3. Αναρτημένες λύσεις μηχανισμών γένεσης στον ιστότοπο του CSEM-EMSC (link). Τα εκτιμώμενα μεγέθη σεισμικής ροπής (M_w) κυμαίνονται από 5.4 έως 5.6.

Τα δύο ορικά επίπεδα του μηχανισμού γένεσης βρίσκονται σε διευθύνσεις Β-Ν (δεξιόστροφη ολίσθηση) και Α-Δ (αριστερόστροφη ολίσθηση). Τα χαρτογραφημένα ρήγματα στην επικεντρική περιοχή, σύμφωνα με τη βάση NOAFAULTS 7.0 (Ganas, 2025) (Εικόνα 2), είναι ανάστροφα σε διεύθυνση ΒΒΔ-ΝΝΑ, ενώ υπάρχουν και δομές αριστερόστροφης οριζόντιας ολίσθησης σε διεύθυνση ΔΒΔ-ΑΝΑ, όπως το ρήγμα Νεροχωρίου-Βροσίνας που είναι συμβατό με τον μηχανισμό γένεσης του σεισμού M_L=5.3.

Εικόνα 4. Επίκεντρα σεισμών της ενόργανης περιόδου 1900-2019, από τον κατάλογο των Makropoulos et al. (2012), με επέκτασή του έως το 2019. Σημειώνονται με ετικέτες οι σεισμοί με μέγεθος M_w≥5.4 στην περιοχή ενδιαφέροντος. Το επίκεντρο του σεισμού M_L=5.3 της 8/3/2026 σημειώνεται με κόκκινο τετράγωνο. Τα χαρτογραφημένα ρήγματα της περιοχής είναι από τη βάση NOAFAULTS 7.0.

Η περιοχή που ενεργοποιήθηκε έχει δώσει και στο παρελθόν παρόμοιου μεγέθους σεισμούς. Συγκεκριμένα, είχαν σημειωθεί σεισμοί μεγέθους 5.8 το 1919, 5.6 το 1969, και 5.4 το 2016. Για τους σεισμούς του 1919 και του 1969 δεν υπάρχουν ακριβή στοιχεία για το επίκεντρο, αλλά ο σεισμός του 2016 εκδηλώθηκε περίπου 8.5 χλμ. ΑΒΑ από τον σεισμό της 8^ης Μαρτίου 2026 (Εικόνα 4).

Από τα στοιχεία της ιστορικής σεισμικότητας στην Ευρωπαϊκή βάση SHEEC (1000-1899) προκύπτει ότι στο παρελθόν στην ευρύτερη περιοχή έχουν εκδηλωθεί σεισμοί με μεγέθη που φτάνουν το 6.4-6.5, ωστόσο με μεγάλη αβεβαιότητα ως προς τα μεγέθη και τις θέσεις των επικέντρων (Εικόνα 5).

Εικόνα 5. Επίκεντρα σεισμών της ιστορικής περιόδου 1000-1899, από τον κατάλογο SHEEC (Stucchi et al., 2013). Σημειώνονται με ετικέτες οι χρονολογίες και τα μεγέθη των σεισμών. Το επίκεντρο του σεισμού M_L=5.3 της 8/3/2026 σημειώνεται με αστέρι. Τα χαρτογραφημένα ρήγματα της περιοχής είναι από τη βάση NOAFAULTS 7.0.

Σεισμοί όπως αυτός της 8^ης Μαρτίου 2026 είναι συχνοί στον ελλαδικό χώρο, και η ανησυχία προκλήθηκε κυρίως επειδή το επίκεντρο βρισκόταν κοντά σε κατοικημένες περιοχές, συγκεκριμένα τη Λεπτοκαρυά Θεσπρωτίας και τα Ιωάννινα. Αν ο σεισμός είχε σημειωθεί στη θάλασσα, πιθανότατα δεν θα είχε προκαλέσει ιδιαίτερη συζήτηση, όπως συμβαίνει με πολλούς αντίστοιχους σεισμούς που καταγράφονται συχνά.

Βιβλιογραφικές αναφορές

Ganas, A., 2025. NOAFAULTS KMZ layer Version 7.0 (version 7.0) [Data set]. Zenodo. https://doi.org/10.5281/zenodo.16728922

Makropoulos, K., Kaviris, G., Kouskouna, V., 2012. An updated and extended earthquake catalogue for Greece and adjacent areas since 1900. Nat. Hazards Earth Syst. Sci. 12, 1425–1430. https://doi.org/10.5194/nhess-12-1425-2012

Stucchi, M., Rovida, A., Gomez Capera, A.A., Alexandre, P., Camelbeeck, T., Demircioglu, M.B., Gasperini, P., Kouskouna, V., Musson, R.M.W., Radulian, M., Sesetyan, K., Vilanova, S., Baumont, D., Bungum, H., Fäh, D., Lenhardt, W., Makropoulos, K., Martinez Solares, J.M., Scotti, O., Živčić, M., Albini, P., Batllo, J., Papaioannou, C., Tatevossian, R., Locati, M., Meletti, C., Viganò, D., Giardini, D., 2013. The SHARE European Earthquake Catalogue (SHEEC) 1000-1899. J. Seismol. 17, 523–544. https://doi.org/10.1007/s10950-012-9335-2

Το άρθρο Σεισμός Θεσπρωτίας – Εργαστήριο Σεισμολογίας εμφανίστηκε πρώτα στο Hub ΕΚΠΑ.

Ήταν η πρώτη Ελληνίδα φαρμακοποιός αλλά και η πρώτη Ελληνίδα ιδιοκτήτρια φαρμακείου. Δυστυχώς πέθανε πολύ νωρίς και δεν πρόλαβε να εγγραφεί στη συλλογική μνήμη, ενώ θα έπρεπε να μνημονεύεται μέχρι σήμερα για τον αγώνα και την περήφανη στάση της.

Η Πολύμνια Παναγιωτίδου γεννήθηκε στα Κόμανα τού Πόντου. Η οικογένειά της, όμως, μετακόμισε στην Αθήνα, όπου η Πολύμνια φοίτησε στο Αρσάκειο. Το πτυχίο τής δασκάλας που απέκτησε τής παρείχε τη δυνατότητα χειραφέτησης, όμως η ίδια δεν ήταν ευχαριστημένη. Αγαπούσε πoλύ την επιστήμη και ήθελε να συνεχίσει σπουδές στο Πανεπιστήμιο. Παρακολούθησε κατ’ οίκον τα μαθήματα τού γυμνασίου, συμμετείχε επιτυχώς στις εξετάσεις και αποκτώντας το απολυτήριο τον Σεπτέμβριο του 1895 ενεγράφη στη Φαρμακευτική σχολή τού Εθνικού Πανεπιστημίου. Ήταν η πρώτη γυναίκα φοιτήτρια στη συγκεκριμένη Σχολή. Ήταν όμως και μία εκ των πρώτων γυναικών φοιτητριών σε ελληνικό πανεπιστημιακό ίδρυμα. Η εφημερίδα «Εστία» έγραφε στις 27 Σεπτεμβρίου 1895:«Εις τας φοιτητρίας τής Ιατρικής και τής Φιλοσοφίας προστίθεται εφέτος και φοιτήτρια τής Φαρμακευτικής. Έλαβε το απολυτήριον τού γυμνασίου και θα καταταχθή εις το Πανεπιστήμιον η δεσποινίς Πολυμνία Παναγιωτίδου. Και ούτω μετά τινα έτη θα έχωμεν και επιστήμονα φαρμακοπώλιδα. Είναι και τούτο πρόοδος.»

Το 1898 η Πολύμνια Παναγιωτίδου πήρε το πτυχίο της με βαθμό «λίαν καλώς» και έναν χρόνο αργότερα ήταν η πρώτη Ελληνίδα που απέκτησε την άδεια φαρμακοποιού. Αρχικά αναζήτησε εργασία στο φαρμακείο τού νοσοκομείου «Ευαγγελισμός», όπου όμως έμεινε μόνο δύο ημέρες. Παραιτήθηκε όταν πληροφορήθηκε ότι ο μισθός της θα αντιστοιχούσε στα δύο τρίτα τού μισθού τού προκατόχου της άνδρα φαρμακοποιού. Η επαναστατική αυτή πράξη της ήταν έμπρακτη διαμαρτυρία για τη μισθολογική ανισότητα μεταξύ ανδρών και γυναικών.

Το επόμενο βήμα τής Πολύμνιας, εξίσου τολμηρό και επαναστατικό, ήταν να αποκτήσει το δικό της φαρμακείο. Πράγματι, το πρώτο φαρμακείο ιδιοκτησίας γυναίκας φαρμακοποιού στην Ελλάδα ξεκίνησε τη λειτουργία του τον Δεκέμβριο τού 1899 (λίγες ημέρες πριν από τα Χριστούγεννα) και βρισκόταν στη διασταύρωση των οδών Ζωοδόχου Πηγής και Ναβαρίνου, στο κέντρο τής Αθήνας, στη συνοικία Νεάπολη.

Δυστυχώς η μοίρα στάθηκε σκληρή με την Πολύμνια Παναγιωτίδου. Ούτε ένας μήνας δεν πέρασε από τη λειτουργία τού φαρμακείου της και η πρώτη Ελληνίδα φαρμακοποιός αρρώστησε από τύφο. Ύστερα από ασθένεια λίγων ημερών έφυγε από τη ζωή στις 21 Ιανουαρίου 1900.

Η κηδεία τής Πολύμνιας έγινε στις 22 Ιανουαρίου και ήταν η πρώτη κηδεία στην Αθήνα κατά την οποία τον επικήδειο λόγο εκφώνησε γυναίκα, η γιατρός Ανθή Βασιλειάδου. Όπως σχολίαζε η εβδομαδιαία κυριακάτικη σατιρική εφημερίδα «Το Άστυ», των Μπάμπη και Θέμου Άννινου, «η πρωτοτυπία ευθύς εν αρχή εξέπληξε, κατώρθωσεν όμως να συγκεντρώση η εκφωνήσασα τον λόγον δεσποινίς την προσοχήν και να δειχθή δεξιωτέρα πολλών επικηδείων ρητόρων».

Η «Εφημερίδα των Κυριών» δημοσίευσε αφιέρωμα στην πρώτη Ελληνίδα φαρμακοποιό, αποκαλυπτικό της αγάπης που έτρεφε η Πολύμνια Παναγιωτίδου για την επιστήμη της, καθώς και της αποφασιστικότητάς της να μην αφήσει τις ανισότητες τής εποχής να ανακόψουν τον δρόμου που η ίδια τόσο συνειδητά είχε διαλέξει:

«[..] Απλή, ευγενής, αβρά, έφερεν υψηλά την σημαίαν τής επιστήμονος γυναικός. Δεν θα λησμονηθή δε βεβαίως το θάρρος της και κατά την διάρκειαν των σπουδών της και κατά τας διπλωματικάς εξετάσεις της, ως αποτελούν ωραίαν σελίδα τής ζωής της, και αι δύο ημέραι, καθ’ ας έμεινεν εις τον Ευαγγελισμόν ως εσωτερική φαρμακοποιός αυτού. Όταν κληθείσα παρά τού Συμβουλίου έμαθεν ότι θα επληρώνετο δρχ. εκατόν, αντί των εκατόν πενήντα ας ελάμβανεν ο προκάτοχός της ανήρ, διότι ήτο ανήρ, η Πολύμνια απέθεσε την φαρμακευτικήν εμπροσθέλλαν της επί τής τραπέζης τού συμβουλίου και ανεχώρησε.. «Προκειμένου περί επιστήμης», είπε, «άνδρες και γυναίκες είναι ίσοι». Μόνον αυτό αρκεί, ίνα πιστοποιήση, ότι ήτο εκ των σθεναροτέρων σκαπανέων των νέων ιδεών, ότι ήξευρε να φέρη υψηλά και με χείρα στιβαράν την σημαίαν τής αξιοπρεπείας τού φύλου της και ότι, εάν έζη, πολλά ηδύνατο να επιτελέση υπέρ αυτού».

Πηγή : https://history.arsakeio.gr/index.php/2018-07-13-09-47-16/178-polymnia-panagiotidou-arsakeiada-i-proti-ellinida-farmakopoios

Η Πολύμνια Παναγιωτίδου φοιτήτρια Φαρμακευτικής. Από το λεύκωμα «Η Ελλάς κατά τους Ολυμπιακούς αγώνες τού 1896» σελ. 203

Το άρθρο Πολύμνια Παναγιωτίδου, η πρώτη Ελληνίδα φαρμακοποιός και μία εκ των πρώτων γυναικών φοιτητριών εμφανίστηκε πρώτα στο Hub ΕΚΠΑ.

Την Πέμπτη 5 Μαρτίου, οι φοιτητές του μεταπτυχιακού μας προγράμματος «Εσωτερικός Έλεγχος, Διαχείριση Κινδύνων και Κανονιστική Συμμόρφωση», του University of Athens MBA και οι προπτυχιακοί φοιτητές του Τμήματος Οικονομικών Επιστημών του ΕΚΠΑ είχαν τη χαρά να επισκεφθούν τον Όμιλο Χρηματιστηρίου Αθηνών (ΕΧΑΕ), σε μια δράση ουσιαστικής διασύνδεσης με την αγορά εργασίας.

Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης, είχαμε την τιμή να μας μιλήσουν δύο εξαιρετικά έμπειρα και καταξιωμένα στελέχη του Ομίλου:

• κ. Νίκος Κοσκολέτος, CFA, Οικονομικός Διευθυντής (CFO) στον Όμιλο του Χρηματιστηρίου Αθηνών.
• κ. Στέλιος Κωνσταντίνου, Επικεφαλής Επενδυτικών Σχέσεων στον Όμιλο του Χρηματιστηρίου Αθηνών.

Μέσα από διαδραστικές παρουσιάσεις και συζητήσεις με στελέχη του Ομίλου, οι συμμετέχοντες είδαν στην πράξη πώς εφαρμόζονται έννοιες που διδάσκονται στο πρόγραμμα σπουδών, ενώ είχαν την ευκαιρία να θέσουν ερωτήσεις και να διερευνήσουν επαγγελματικές προοπτικές στον χώρο της κεφαλαιαγοράς.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκάλεσε η ανάλυση του τρόπου με τον οποίο διαμορφώνονται οι τιμές των μετοχών κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης, καθώς και το πώς αυτές προβάλλονται και ενημερώνονται σε πραγματικό χρόνο μέσω του ηλεκτρονικού συστήματος συναλλαγών του Χρηματιστηρίου Αθηνών.

Στην επίσκεψη συμμετείχαν και διδάσκοντες του μεταπτυχιακού προγράμματος μεταξύ των οποίων οι Καινούργιος Δημήτρης, Δότσης Γιώργιος, Κουραντή Φραγκώ και Μπλουγουράς Δημήτρης συμβάλλοντας ενεργά στον διάλογο και ενισχύοντας τη σύνδεση της ακαδημαϊκής γνώσης με την εφαρμογή της στην πράξη. Η παρουσία τους υπήρξε καθοριστική στην αξιοποίηση αυτής της βιωματικής εμπειρίας από πλευράς των φοιτητών.

Οι συμμετέχοντες έθεσαν ερωτήματα, συζήτησαν τις προοπτικές τους και βίωσαν στην πράξη το πώς η γνώση συνδέεται με την αγορά.

Μια δυναμική εμπειρία που ενίσχυσε το ενδιαφέρον για τον χρηματοοικονομικό τομέα και τις επαγγελματικές επιλογές του α ύριο.

Ευχαριστούμε θερμά τον κ. Κοσκολέτο, τον κ. Κωνσταντίνου και τα στελέχη της ΕΧΑΕ για την υποδοχή και τον πολύτιμο χρόνο τους!

Δείτε παρακάτω στιγμιότυπα από την επίσκεψη!

Το άρθρο Εκπαιδευτική Επίσκεψη στην ΕΧΑΕ – Μια μοναδική εμπειρία από τον κόσμο των αγορών! εμφανίστηκε πρώτα στο Hub ΕΚΠΑ.

Όπως κάθε χρόνο, έτσι και φέτος πραγματοποιείται το 4ο Πανελλήνιο Συνέδριο Παιδιατρικής & Εφηβικής Ιατρικής στη Λίμνη Πλαστήρα.

Το Ετήσιο Πανελλήνιο Συνέδριο Παιδιατρικής και Εφηβικής Ιατρικής αποτελεί πλέον θεσμό στο χώρο της Παιδιατρικής και συνεργαζόμενων ειδικοτήτων και προσελκύει όλο και περισσότερους συναδέλφους από όλη την Ελλάδα, με ενθουσιασμό και ενδιαφέρον για την πρόοδο και ανάπτυξη της κλασικής Παιδιατρικής και Εφηβικής Ιατρικής, λαμβάνοντας υπόψη τα σύγχρονα δεδομένα και τις τάσεις της διεθνούς επιστημονικής κοινότητας.

Οι θεματικές στο φετινό πρόγραμμα εμβαθύνουν σε ουσιαστικές ανάγκες της Δημόσιας Υγείας και της εναρμόνισης των υπηρεσιών που προσφέρονται σε παιδιά, εφήβους και τις οικογένειές τους, με γνώμονα την ενδυνάμωσή τους σε όλα τα πεδία υγείας, ανάπτυξης και λειτουργικότητας.

Ο διάλογος είναι ζωντανός, ακούγονται ιδέες, καλές πρακτικές και προτείνονται λύσεις που βασίζονται σε υπόβαθρο τεκμηρίωσης και εμπειρίας από ειδικούς επιστήμονες.

Το Συνέδριο υλοποείται από την Ελληνική Εταιρεία Εφηβικής Ιατρικής, με την συν-διοργάνωση της Β΄ Παιδιατρικής Κλινικής Ε.Κ.Π.Α., Νοσοκομείο Παίδων «Παν. & Αγλ. Κυριακού», του Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών της Ιατρικής Σχολής Ε.Κ.Π.Α. “Στρατηγικές Αναπτυξιακής και Εφηβικής Υγείας” και της UNESCO Έδρας για την Παγκόσμια Υγεία και Εκπαίδευση στις 27-29 Μαρτίου 2026, στο ξενοδοχείο KAZARMA στη Λίμνη Πλαστήρα.

Φέτος εγκαινιάζονται Διεθνείς συνεργασίες και Εθνικά Δίκτυα που στοχεύουν σε δράσεις και αποτελεσματικές συνέργειες προς όφελος των παιδιών. Το τοπίο της περιοχής είναι μαγευτικό και η εποχή ιδανική για να απολαύσουμε τη φύση. Μέσα από τις μοναδικές ομορφιές της Θεσσαλίας, τις γεύσεις και τη θετική διάθεση που δημιουργείται από την επιστημονική και κοινωνική αλληλεπίδραση, ανανεώνουμε τις γνώσεις, αναθεωρούμε πρακτικές, αναζητούμε λύσεις και συμβάλλουμε σε αυτές.

Όπως κάθε χρόνο, χορηγούνται Ευρωπαϊκά Μόρια Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης (ECMECs Credits) από τον Πανελλήνιο Ιατρικό Σύλλογο.

Το πρόγραμμα του Συνεδρίου 

Το άρθρο 4ο Πανελλήνιο Συνέδριο Παιδιατρικής & Εφηβικής Ιατρικής – Το πρόγραμμα [27-29 Μαρτίου 2026] εμφανίστηκε πρώτα στο Hub ΕΚΠΑ.

Στο τέλος του 2025 δημοσιεύθηκε η 6η επιστημονική έκδοση της «Ελληνικής Καινής Διαθήκης» των Ηνωμένων Βιβλικών Εταιριών (UBS Greek New Testament, βλ. https://www.die-bibel.de/scholarly-bible-editions/greek-new-testament-gnt/the-sixth-edition-of-the-greek-new-testament-ubs6).

Στην έκδοση αυτή συνεκδότης είναι ο Καθηγητής του Τμήματος Θεολογίας Χρήστος Καρακόλης, από κοινού με τους Καθηγητές Hugh Houghton και David Parker του Πανεπιστημίου του Birmingham, Holger Strutwolf του Πανεπιστημίου του Münster, Stephen Pisano του Ποντιφικού Βιβλικού Ινστιτούτου της Ρώμης, καθώς και με τους Δρες David Trobisch του Μουσείου της Βίβλου της Ουάσινγκτον και Klaus Wachtel του Πανεπιστημίου του Münster.

Η έκδοση, η οποία προορίζεται για τους/τις ανά τον κόσμο μεταφραστές/μεταφράστριες της Καινής Διαθήκης, καθώς επίσης και για καθηγητές/καθηγήτριες, φοιτητές/φοιτήτριες και γενικά ενδιαφερόμενους/ες για την ιστορία και τις διαφορετικές εκδοχές του κειμένου της Καινής Διαθήκης στη χειρόγραφη παράδοση, υλοποιείται ένδεκα χρόνια μετά την 5η έκδοση.

Αξιοσημείωτο είναι ότι στη συγκεκριμένη έκδοση μεταβάλλεται η ακολουθία των κειμένων της Καινής Διαθήκης, υιοθετώντας την πρακτική της πλειονότητας των ελληνικών χειρογράφων της Καινής Διαθήκης. Συγκεκριμένα, οι Καθολικές Επιστολές παρατίθενται μετά τις Πράξεις των Αποστόλων, ενώ οι Παύλειες Επιστολές ακολουθούν αμέσως μετά.

Για πληροφορίες σχετικά με την ιστορία της UBS Greek New Testament βλ. https://www.die-bibel.de/scholarly-bible-editions/greek-new-testament-gnt/the-greek-new-testament-history.

Το άρθρο Επιστημονική έκδοση της Καινής Διαθήκης με συνεκδότη τον Καθηγητή του ΕΚΠΑ Χρήστο Καρακόλη εμφανίστηκε πρώτα στο Hub ΕΚΠΑ.

Το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών και ο Δήμος Αθηναίων, στο πλαίσιο των επιμορφωτικών, πολιτιστικών και καλλιτεχνικών δράσεων «Το ΕΚΠΑ στην Πόλη» (υπεύθυνος: Αχιλλέας Χαλδαιάκης) και ειδικότερα της ενότητας «Ποίηση: το αρνητικό της σιωπής» (υπεύθυνη: Τζίνα Καλογήρου), συνδιοργάνωσαν με μεγάλη επιτυχία την Πέμπτη 26 Φεβρουαρίου 2026, στην κατάμεστη  Μεγάλη Αίθουσα του ΕΚΠΑ, την εκδήλωση «Καρδιά και Ποίηση».

Η εκδήλωση συγκρότησε έναν συνεκτικό χώρο διεπιστημονικής συνάντησης, όπου η ποιητική γλώσσα προσεγγίστηκε όχι ως αισθητικό συμπλήρωμα, αλλά ως μορφή γνώσης και εμπειρίας που διαμεσολαβεί τη σχέση σώματος, συγκίνησης και νοήματος. Με άξονα το τρίπτυχο λόγος – σώμα – ήχος, η βραδιά ανέδειξε την καρδιά ταυτόχρονα ως βιολογικό κέντρο ρυθμικής λειτουργίας και ως πολιτισμικό/συμβολικό τόπο, στον οποίο εγγράφονται η μνήμη, η ευαλωτότητα και η επιθυμία του ανθρώπινου υποκειμένου.

Την εκδήλωση άνοιξαν με χαιρετισμούς ο Καθηγητής και Μέλος του Συμβουλίου Διοίκησης του ΕΚΠΑ κ. Αχιλλέας Χαλδαιάκης και η Καθηγήτρια Νεοελληνικής Λογοτεχνίας και της Διδακτικής της στο Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης του ΕΚΠΑ κυρία Τζίνα Καλογήρου. Οι παρεμβάσεις τους λειτούργησαν ως θεωρητικό και θεσμικό πλαίσιο: υπογράμμισαν τη σημασία της σύζευξης επιστημονικού λόγου και καλλιτεχνικής πράξης και νοηματοδότησαν την εκδήλωση ως δημόσια πολιτισμική δράση του πανεπιστημίου, δηλαδή ως διαδικασία μεταφοράς γνώσης και ευαισθησίας προς τον αστικό χώρο και το ευρύτερο κοινό. Ο κ. Χαλδαιάκης  καλωσόρισε το κεντρικό πρόσωπο  της βραδιάς , τον κ. Θανάση Δρίτσα, κάνοντας εκτενή αναφορά στο πολυσχιδές της προσωπικότητάς του και στην τεράστια συμβολή του στην Ιατρική, την Τέχνη, τη Λογοτεχνία, τη Μουσική.

Στη συνέχεια, η σκηνή υποδέχθηκε τον Θανάση Δρίτσα, διακεκριμένο καρδιολόγο, Αναπληρωτή Διευθυντή στο Ωνάσειο Καρδιοχειρουργικό Κέντρο, συνθέτη, συγγραφέα και μέλος της International Association of Music and Medicine (IAMM). Η παρουσία του, ως προσώπου που δρα στο μεσοδιάστημα ιατρικής επιστήμης και μουσικής δημιουργίας, ανέδειξε το διακύβευμα της βραδιάς: τη δυνατότητα να διαβαστεί η εμπειρία της καρδιάς όχι αποκλειστικά με όρους κλινικής λειτουργίας, αλλά και ως πεδίο όπου η τέχνη (και ειδικά η μουσική) οργανώνει μια άλλη μορφή φροντίδας: έναν τρόπο πρόσληψης και επεξεργασίας του βιώματος.

Μετά την ομιλία του κ. Δρίτσα, παρουσιάστηκε η σκηνική σύνθεση «Η ποίηση στον χτύπο της καρδιάς», με επιλεγμένα ποιήματα και λογοτεχνικά αποσπάσματα από μέλη της θεατρικής ομάδας «Πλους» του Εργαστηρίου Τέχνης & Λόγου (Π.Τ.Δ.Ε. – Ε.Κ.Π.Α.), σε συνεργασία με τους Φοιτητικούς Συλλόγους Π.Τ.Δ.Ε. & Τ.Ε.Α.Π.Η. Τη διεύθυνση είχε η Μαρία Δημάκη-Ζώρα (Αναπληρώτρια Καθηγήτρια, Αντιπρόεδρος ΠΤΔΕ – ΕΚΠΑ), ενώ συμμετείχαν οι Θωμαή Γεωργοπούλου, Απόστολος Ιωαννίδης, Πάνος Κορογιαννάκης, Ελένη Κούκουζα, Ζέτα Κωνσταντοπούλου, Νεφέλη Μάρη, Γιώργος Μπαρτατίλας, Παρασκευή Πατρίκη και Χριστίνα Σεραφείμ. Την επιμέλεια υπέγραψε η Αιμιλία Καραντζούλη (Δρ. Παιδαγωγικής του Θεάτρου, Εντεταλμένη Διδάσκουσα Π.Τ.Δ.Ε. – Ε.Κ.Π.Α.). Η σκηνική σύνθεση λειτούργησε ως μορφή «ερμηνευτικής δραματοποίησης» της ποιητικής γλώσσας: ο λόγος απέκτησε υλικότητα (φωνή, ανάσα, ρυθμό, παύση), ενεργοποιώντας τη σωματική διάσταση της πρόσληψης και μετατοπίζοντας την ποίηση από την ατομική ανάγνωση στη συλλογική εμπειρία. Η ερμηνευτική πρακτική, ως συνάρθρωση κειμένου και σκηνικής παρουσίας, ανέδειξε τη δυναμική της ποίησης να παράγει νοήματα όχι μόνο σημασιολογικά αλλά και αισθητηριακά, δηλαδή ως ρυθμική-συγκινησιακή διάταξη που «εργάζεται» πάνω στον χρόνο και στην προσοχή του ακροατή.

Κατά τη διάρκεια της σκηνικής σύνθεσης ακούστηκαν ποιήματα των εξής: Σαπφούς,  Shakespeare,  Dickinson, Ελύτη, Ρίτσου, Βρεττάκου, Σαχτούρη, Γερμενή, Plath, Αγγελάκη-Ρουκ, καθώς και αποσπάσματα από τα έργα του Θ. Δρίτσα: Στον Προσωπικό μου Άγγελο,  Υποβρύχιος Κόσμος και Ποιητικό Ημερολόγιο του Δεκέμβρη 2008.

Το πρόγραμμα ολοκληρώθηκε με μουσικό μέρος, όπου ο Θανάσης Δρίτσας ερμήνευσε  συνθέσεις του (φωνή και πιάνο) σε ποίηση Χρήστου Μπουλώτη και Ελευθερίας Ζαμπετάκη. Το μουσικό μέρος δεν λειτούργησε ως απλή καταληκτική ενότητα, αλλά ως μορφή ερμηνευτικού κλεισίματος που ανακεφαλαίωσε, με διαφορετικό μέσο, τα νοηματικά φορτία της βραδιάς. Πρώτον, επειδή ενεργοποίησε τη μετάβαση από τον επιστημονικό λόγο (την τεκμηριωμένη, εννοιακή προσέγγιση του φαινομένου) προς μια αισθητική πραγμάτωση της ίδιας προβληματικής: η καρδιά δεν παρέμεινε αντικείμενο περιγραφής, αλλά έγινε ρυθμική εμπειρία μέσα από τον ήχο, την ανάσα και την ερμηνεία. Δεύτερον, επειδή η συνάντηση πιάνου – φωνής ανέδειξε με καθαρότητα την οργανική σχέση λόγου και μουσικής: το ποιητικό κείμενο δεν υποτάχθηκε στη μελωδία ως «υλικό», αλλά αναδείχθηκε ως ισότιμος φορέας νοήματος, που αποκτά δεύτερη χρονικότητα μέσω της μελωδικής ανάπτυξης, της ρυθμικής επιμήκυνσης και της ερμηνευτικής παύσης.

Η εκδήλωση «Καρδιά και Ποίηση» ανέδειξε, τελικά, μια παραγωγική συνθήκη δημόσιου πολιτισμού: το πανεπιστήμιο ως φορέα που δεν περιορίζεται στη μετάδοση εξειδικευμένης γνώσης, αλλά συγκροτεί σκηνές συλλογικής πρόσληψης και αναστοχασμού. Στο πλαίσιο αυτό, η ποίηση αναγνωρίστηκε ως πρακτική που συνδέει το βίωμα με τη μορφή, το ατομικό με το κοινό, και —στο επίκεντρο— την καρδιά ως λειτουργία με την καρδιά ως νόημα.

Το άρθρο Πραγματοποιήθηκε η εκδήλωση «Ποίηση: το αρνητικό της σιωπής – Καρδιά και Ποίηση» εμφανίστηκε πρώτα στο Hub ΕΚΠΑ.

«Γυναίκες, ανισότητες και έμφυλες ταυτότητες: Διαθεματική προσέγγιση» / Μ.-Κ. Χολέβα & Α.-Σ. Αντωνίου 

(Εκδόσεις Ελληνοεκδοτική, Μάρτιος 2026).

Στον σύγχρονο κοινωνικό και επιστημονικό προβληματισμό, οι έμφυλες ανισότητες εξακολουθούν να παραμένουν βαθιά ριζωμένες και να αναπαράγονται μέσα από ένα σύνθετο και διαρκώς μεταβαλλόμενο πλέγμα κοινωνικών, οικονομικών, πολιτισμικών και θεσμικών παραγόντων. Οι περιορισμοί στην ενδυνάμωση και την αυτονομία των γυναικών αποτελούν παγκόσμιο και διαχρονικό φαινόμενο το οποίο εκδηλώνεται σε πολλαπλά επίπεδα: στην κοινωνική θέση, την εκπαίδευση, την επαγγελματική ζωή και την αγορά εργασίας, την υγεία, την πολιτική συμμετοχή και την καθημερινή ασφάλεια. Καθεμία από αυτές τις διαστάσεις συνυφαίνεται με τις υπόλοιπες, παράγοντας μοναδικές εμπειρίες αποκλεισμού.

Αξίζει να επισημανθεί η πολυπλοκότητα και η διασύνδεση των ανισοτήτων που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες σε παγκόσμιο και τοπικό επίπεδο, εξετάζοντας το φύλο ως μια δυναμική κατηγορία ανάλυσης σε αλληλεπίδραση με άλλους άξονες κοινωνικής διαφοροποίησης. Είναι σαφές ότι οι ανισότητες δεν είναι μονοδιάστατες· συγκροτούνται και αναπαράγονται μέσα από πολλαπλές και διασταυρούμενες μορφές αποκλεισμού που σχετίζονται με την κοινωνική τάξη, τη φυλή, τη σεξουαλικότητα, την αναπηρία, τη θρησκεία και άλλες κοινωνικές ταυτότητες. Η κατανόηση των διαστάσεων αυτών υπερβαίνει το θεωρητικό ή ακαδημαϊκό πεδίο και συνιστά καθοριστικό παράγοντα για τη διαμόρφωση ουσιαστικών πολιτικών και την πραγματική ενδυνάμωση των γυναικών. Η αναγνώριση της έμφυλης διάστασης σε σημαντικούς τομείς, όπως η εργασία, η εκπαίδευση, η υγεία και η τεχνολογία, καθώς και η ολιστική και συστηματική αντιμετώπιση των μορφών βίας και αποκλεισμού αποτελούν σημαντικά βήματα προς την επίτευξη της κοινωνικής δικαιοσύνης.

Η εμπειρία των φεμινιστικών κινημάτων, των πολιτικών πρωτοβουλιών και των δράσεων ενδυνάμωσης αναδεικνύει ότι η αλλαγή είναι εφικτή, όταν κινητοποιούνται συλλογικές δυνάμεις με επίγνωση της διαθεματικής διάστασης των ανισοτήτων. Ο δρόμος προς την ισότητα, ωστόσο, απαιτεί συνεχή εγρήγορση, πολιτική βούληση και ενεργό συμμετοχή των ίδιων των γυναικών στη διαμόρφωση των πολιτικών που τις αφορούν. Οι γυναίκες δεν είναι παθητικά υποκείμενα ανισοτήτων, αλλά αποτελούν φορείς γνώσης, εμπειρίας και κοινωνικού μετασχηματισμού.

Η παγκόσμια φεμινιστική κινητοποίηση και η δέσμευση για κοινωνική δικαιοσύνη γεννούν ελπίδα και δύναμη για ένα μέλλον πιο συμπεριληπτικό και ισότιμο. Όπως επισημαίνει η Audre Lorde, «δεν μπορούμε να εξαλείψουμε μία μορφή καταπίεσης, αν δεν αναγνωρίσουμε και δεν καταπολεμήσουμε όλες τις άλλες». Η πρόκληση για το μέλλον συνίσταται στη διαμόρφωση πολιτικών, εκπαιδευτικών συστημάτων και θεσμών που ενσωματώνουν τη φεμινιστική αρχή της ισότητας μέσα από τη διαφορετικότητα και τη συλλογικότητα. Η επίτευξη της ουσιαστικής ισότητας των φύλων και η ενδυνάμωση όλων των γυναικών και των κοριτσιών διαμορφώνονται μέσα από μια σύνθετη αλληλεπίδραση θεσμικών και κοινωνικών ρυθμίσεων. Η πραγματική πρόοδος προϋποθέτει όχι μόνο την ύπαρξη θεσμών και πολιτικών διασφάλισης της ισότιμης συμμετοχής, αλλά και τη δραστική αντιμετώπιση των βαθιά ριζωμένων κοινωνικών κανόνων και στερεοτύπων που εξακολουθούν να υπονομεύουν την ισότητα.

Εν κατακλείδι, η επίτευξη της ισότητας των φύλων δεν αποτελεί μόνο κοινωνικό αίτημα, αλλά και θεμελιώδη προϋπόθεση για τη δημοκρατία, τη δικαιοσύνη και την αειφόρο ανάπτυξη. Η ανατροπή των έμφυλων ανισοτήτων απαιτεί διαρκή αγώνα, συλλογική ευθύνη και ουσιαστική πολιτική δέσμευση, ώστε οι θεσμοί να λειτουργούν με γνώμονα τα δικαιώματα και τις ανάγκες όλων. Η ισότητα αποτελεί μια δυναμική, εξελισσόμενη διαδικασία που πρέπει να καλλιεργείται, να υπερασπίζεται και να διευρύνεται σε κάθε πτυχή της κοινωνικής ζωής.

«Γυναίκες, ουσιοεξάρτηση και μετανάστευση – Ψυχοκοινωνικές και ψυχαναλυτικές προσεγγίσεις ψυχικής οδύνης και επανανοηματοδότησης» 

Μ. Ντάλλα & Α.-Σ. Αντωνίου (Εκδόσεις Gutenberg-Ιανουάριος 2026) 

Η έρευνα, τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό, έχει ασχοληθεί ιδιαίτερα με την προσαρμογή των μεταναστών/μεταναστριών στις χώρες υποδοχής, τις διεργασίες επιπολιτισμού, το επιπολιτισμικό στρες, τους τραυματικούς παράγοντες της μετανάστευσης, κ.ά. Λίγες είναι οι μελέτες που έχουν ασχοληθεί με τα θέματα της ουσιοεξάρτησης στους μετανάστες, και ελάχιστες αυτές που ασχολούνται με τη μετανάστευση και τη γυναικεία ουσιοεξάρτηση. Ωστόσο, τόσο η έρευνα όσο και οι κλινικές περιπτώσεις αναδεικνύουν μια ιδιαίτερη εικόνα για τη γυναικεία ουσιοεξάρτηση στον πληθυσμό των μεταναστών και προσφύγων.

Η γυναίκα, η νεαρή και η μητέρα, η μετανάστρια, η πρόσφυγας μέσω της ουσιοεξάρτησης υψώνουν τη φωνή τους έναντι της ρηχότητας και του ναρκισσισμού της κοινωνίας, έναντι της ασταθούς και απρόβλεπτης πατρικής και μητρικής συμπεριφοράς, έναντι της σύγχυσης του δεσμού μεταξύ παιδιού και γονέων. Αποκαλύπτουν κοινωνικά και οικογενειακά  συμπτώματα οι οποίες προσιδιάζουν προς τις ναρκωτικές ουσίες. Έχει, επανειλημμένως, ομολογηθεί ότι οι γονείς, όχι σπάνια, δεν κατανοούν τι σημαίνει παιδί, έφηβος, νέα γενιά και δεν έχουν τη διάθεση να το μάθουν — δεν διαθέτουν πρόθυμα αυτιά να ακούσουν. Το αναφέρουν ξεκαθαρά οι εξαρτημένες γυναίκες στις συνεντεύξεις: «Η μάνα μου δε με αγάπησε ποτέ», «Η μάνα μου ήταν ψυχρή», «Ο πατέρας μου ήταν βίαιος και επιθετικός».

Αναζητούν τη γλυκύτητα, τη ζεστασιά, την αγκαλιά, την αφειδώλευτη προσφορά της μητέρας, αλλά και τις αρχές του πατέρα, το πρότυπό του, την προστασία του, ο οποίος θέτει συγκεκριμένο πλαίσιο και όρια και όχι τη βία, την επιθετικότητα, την κακοποίηση, την επιβολή και την ανεξέλεγκτη συμπεριφορά. Επιπλέον, η σύγχρονη κοινωνία έχει απολέσει το βάθος της και την προοπτική της, κυριαρχεί το φαινομενικό, ο ψυχικός χώρος έχει αλλοιωθεί, δεν υπάρχουν σημεία αναφοράς, η νέα και ο νέος συχνά παραδέχονται ότι δεν γνωρίζουν ούτε τι θέλουν ούτε τι αγαπούν. Σε ένα περιβάλλον γενικευμένης και άκριτης κυριαρχίας των «social» και της AI υιοθετείται μια ευτελής προσέγγιση της αγάπης και του έρωτα, και εδραιώνεται ο χώρος της μοναξιάς, της απαισιοδοξίας και της αποστέρησης.

Ο διψασμένος για αγάπη εγκέφαλος της γυναίκας καταφεύγει στα υποκατάστατα, τις ουσίες, την απόλαυση της οδύνης, τα οποία αντανακλούν την απελπισία, την απόγνωση, την πλήρωση του κενού και του ελλείμματος. Με την πράξη της, η εξαρτημένη γυναίκα καλεί γονείς και κοινωνία να συνειδητοποιήσουν τα συγκρουσιακά αδιέξοδα των προβλημάτων της και την υπερευαισθησία της, τα οποία έρχονται σε ρήξη με τις οικογενειακές και κοινωνικές επιταγές, με το πολλαπλό στίγμα ως εξαρτημένης γυναίκας, εξαρτημένης μητέρας, εξαρτημένης μετανάστριας και εξαρτημένης πρόσφυγος.

Η οδύνη της εξαρτημένης γυναίκας δεν συνιστά άρνηση της ζωής, της αγάπης, της θηλυκότητας, του έρωτα και της μητρότητας. Καταφεύγει στην κραυγή ενός ελλείμματος δεσμού και αγάπης που τη θεωρεί πολύτιμη, καθώς καλλιεργεί και διαιωνίζει την ευχάριστη εμπειρία. Παρουσιάζει ένα πρόσωπο μέσω του οποίου μιλά ως πολίτης, ως μέλος μιας κοινωνίας που παράγει αποξενωμένους ανθρώπους, επιθετικότητα και, εν τέλει, βία. Μια κοινωνία η οποία δεν καλύπτει με νόημα το κενό και το έλλειμμα αλλά αποπροσανατολίζει και δεν επιτρέπει να μορφοποιηθεί ένα πλήρες εσωτερικό «είναι», δεν διαθέτει λόγους αγάπης και έρωτα. Υπ’ αυτές τις συνθήκες, η οδύνη της εξαρτημένης γυναίκας καθίσταται εντονότερη εντός του χρόνου μιας νέας αρχής, της κυοφορίας, αλλά και μέσα στον φόβο της αγκαλιάς, της ζεστασιάς και της ανατροφής ενός παιδιού.

Η υφιστάμενη διεθνής βιβλιογραφία, καθώς και οι κλινικές εμπειρίες, αποκαλύπτουν την ανάγκη της εξαρτημένης γυναίκας να σταθεί στα πόδια της, να μετατρέψει την οδύνη σε μια καινούργια αρχή μέσα σε ένα πλαίσιο απεξάρτησης με βασικό εργαλείο την ψυχοθεραπεία, η οποία εμπεριέχει τις ιδιαιτερότητές της: γυναίκα και μητέρα, νεαρή και ενήλικη μητέρα, μετανάστρια και πρόσφυγας. Η ανάδειξη βασικών διαστάσεων όσον αφορά την προβληματική της ουσιοεξάρτησης από την πλευρά των γυναικών καθίσταται επιβεβλημένη καθώς συμβάλει στην ευαισθητοποίηση της οργανωμένης Πολιτείας προς την κατεύθυνση της πρόληψης των εξαρτήσεων των νέων ανθρώπων, γυναικών και ανδρών, όπως και προς τη στήριξη της γυναικείας απεξάρτησης.

Το άρθρο Δύο νέα βιβλία για τις γυναίκες εμφανίστηκε πρώτα στο Hub ΕΚΠΑ.

Η καθηγήτρια Χρυσή (Σίσσυ) Χατζηχρήστου του Τμήματος Ψυχολογίας τιμήθηκε πρόσφατα με το σημαντικό βραβείο Judith Kaufman Award for Outstanding Training Contribution to School Psychology (in recognition of exceptional commitment to training through scholarship, teaching, service, and leadership in the field of School Psychology) για τη σημαντική συμβολή της στην επιστήμη, εκπαίδευση, πρακτική και ηγεσία στη Σχολική Ψυχολογία σε εθνικό και διεθνές επίπεδο. Είναι σημαντικό ότι το βραβείο απονέμεται για πρώτη φορά σε επιστήμονα εκτός του εκπαιδευτικού πλαισίου των ΗΠΑ από την αμερικανική επιστημονική εταιρεία Trainers of School Psychologists.

Η τελετή βράβευσης πραγματοποιήθηκε  στις 23 Φεβρουαρίου 2026 κατά τη διάρκεια του Συνεδρίου της εταιρείας στο Loyola University στο Σικάγο.

Η κ. Χατζηχρήστου είναι Καθηγήτρια Σχολικής Ψυχολογίας του Τμήματος Ψυχολογίας, Διευθύντρια του ΠΜΣ Σχολική Ψυχολογία και του Εργαστηρίου Σχολικής Ψυχολογίας. Η κ. Χατζηχρήστου είναι επίσης Past President of the International School Psychology Association και έχει συμμετάσχει στα διοικητικά συμβούλια πολλών διεθνών και αμερικανικών επιστημονικών εταιρειών.

Η βράβευση αυτή αποτελεί ακόμη μία σημαντική διεθνή διάκριση για το Τμήμα Ψυχολογίας και το Εθνικό  και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών.

Το άρθρο Διεθνές Βραβείο στην καθηγήτρια κ. Σίσσυ Χατζηχρήστου του Τμήματος Ψυχολογίας εμφανίστηκε πρώτα στο Hub ΕΚΠΑ.

Με ιδιαίτερη επιτυχία ολοκληρώθηκε το Φεστιβάλ–Συνέδριο Σύγχρονης Μουσικής στο Πολιτιστικό και Συνεδριακό Κέντρο Ηρακλείου, σε συνδιοργάνωση με το Τμήμα Μουσικών Σπουδών του ΕΚΠΑ – ένα διήμερο έρευνας, διαλόγου και σύγχρονης δημιουργίας

Το Φεστιβάλ–Συνέδριο Σύγχρονης Μουσικής φιλοξενήθηκε, στο πλαίσιο του Κύκλου «Έλληνες Δημιουργοί», στο Πειραματικό Θέατρο του Πολιτιστικού και Συνεδριακού Κέντρου Ηρακλείου (ΠΣΚΗ), από τις 28 Φεβρουαρίου έως την 1 Μαρτίου 2026, περιλαμβάνοντας δύο θεματικές συνεδρίες και δύο συναυλίες. Η γόνιμη αυτή συνεργασία ανέδειξε τη σημασία της διασύνδεσης του Πανεπιστημίου με έναν δυναμικό πολιτιστικό φορέα της Κρήτης, διευρύνοντας τα πεδία παραγωγής και διάχυσης της σύγχρονης μουσικής. Το συναυλιακό πρόγραμμα περιελάμβανε έργα καταξιωμένων συνθετριών και συνθετών από την Ελλάδα και το εξωτερικό, ενώ η παρουσία των ίδιων των δημιουργών, που τίμησαν με τη συμμετοχή τους το Φεστιβάλ-Συνέδριο, συνέβαλε ουσιαστικά τόσο στο καλλιτεχνικό όσο και στο επιστημονικό σκέλος της διοργάνωσης. Ιδιαίτερη σημασία είχε το γεγονός ότι οι ερμηνευτές ήταν, κατά κύριο λόγο, φοιτήτριες και φοιτητές του Τμήματος Μουσικών Σπουδών του ΕΚΠΑ, στοιχείο που ανέδειξε την εκπαιδευτική διάσταση της διοργάνωσης και τη στενή σύνδεση καλλιτεχνικής πράξης και πανεπιστημιακής εκπαίδευσης. Τη μουσική διεύθυνση των συνόλων είχε ο μαέστρος και Καλλιτεχνικός Συντονιστής του ΠΣΚΗ, Γιάννης Πρωτόπαπας.

Το πρόγραμμα αναπτύχθηκε σε δύο ημέρες

Σάββατο 28/2

Η Συνεδρία Ι, με τίτλο «Σύγχρονη μουσική δημιουργία: έρευνα και εκπαίδευση», με συντονιστή τον Αν. Καθηγητή (ΤΜΣ ΕΚΠΑ) Ιάκωβο Σταϊνχάουερ και ομιλήτριες/ομιλητές τις/τους Ελένη Ράλλη, Δημήτρη Παπαγεωργίου, Θάνο Πολυμενέα-Λιοντήρη, Στυλιανό Δήμου και Γιάννη Μποκέα, εστίασε στις συνθήκες παραγωγής, στις πρακτικές διδασκαλίας και στους τρόπους επικοινωνίας της σύγχρονης μουσικής. Με αφετηρία σύντομες εισηγήσεις των συμμετεχόντων, βασισμένες στο ερευνητικό τους έργο, η συζήτηση αναπτύχθηκε γύρω από τις συνθετικές τους προσεγγίσεις και τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνονται και επεξεργάζονται σήμερα το μουσικό έργο και τον σύγχρονο ήχο: από τον πειραματισμό και την έρευνα έως την οργάνωση του υλικού, της μορφής και των αισθητικών επιλογών. Παράλληλα, αναδείχθηκαν ζητήματα που αφορούν τον ρόλο των θεσμών, της εκπαίδευσης και της επικοινωνίας της σύγχρονης μουσικής, με έμφαση στις συνθήκες παραγωγής και πρόσληψης που επηρεάζουν την εξέλιξη και τη διάχυσή της στο σύγχρονο πολιτισμικό περιβάλλον.

Ακολούθησε η Συναυλία Ι, στην οποία παρουσιάστηκαν έργα των δημιουργών Λίνας Τόνια, Γιάννη Αγγελάκη, Δημήτρη Ανδρικόπουλου, Βασιλικής Λεγάκη, Κωνσταντίας Γουρζή, Δημήτρη Παπαγεωργίου και Ορέστη Καραμανλή. Το πρόγραμμα, με έργα για σύνολο δωματίου, πιάνο τρίο, ντουέτα και σόλο όργανο με ζωντανή ηλεκτρονική επεξεργασία, ανέδειξε τις πολλαπλές εκφάνσεις της σύγχρονης δημιουργίας, λειτουργώντας ως βιωματική προέκταση των θεωρητικών και αισθητικών προβληματισμών που αναπτύχθηκαν κατά τη συζήτηση και φωτίζοντας τη σύγκλιση συνθετικής σκέψης, ερμηνευτικής πράξης και τεχνολογίας εντός της σκηνικής συνθήκης.

Κυριακή 1/3

Η Συνεδρία ΙΙ, με τίτλο «Σύγχρονη μουσική δημιουργία στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης», με συντονίστρια την Καθηγήτρια (ΤΜΣ ΕΚΠΑ) Αναστασία Γεωργάκη και ομιλήτριες/ομιλητές τις/τους Βασιλική Λεγάκη, Πηνελόπη Μπεκιάρη, Δημήτρη Ανδρικόπουλο, Μάνο Παναγιωτάκη, Μιχάλη Παρασκάκη και Ορέστη Καραμανλή, επικεντρώθηκε στη δημιουργία με μεικτά μέσα και στη χρήση σύγχρονων τεχνολογικών εργαλείων. Η συνεδρία άνοιξε με σύντομες εισηγήσεις των συμμετεχόντων, βασισμένες στο ερευνητικό τους έργο, με άξονες τις συνθετικές τους προσεγγίσεις, τον συνδυασμό ακουστικού οργάνου και ηλεκτρονικής επεξεργασίας, καθώς και τον ρόλο των νέων τεχνολογιών στη διαμόρφωση προσωπικού συνθετικού ιδιώματος. Η συζήτηση εστίασε στις ψηφιακές διαδραστικές τεχνολογίες, στην επεξεργασία ήχου σε πραγματικό χρόνο, στη χωρική διάχυση, στη μηχανική μάθηση και στην Τεχνητή Νοημοσύνη, αναδεικνύοντας τόσο τη γεφύρωση του οργανικού με τον ηλεκτρονικό ήχο όσο και τη διεύρυνση της εκτελεστικής πρακτικής προς την πολυηχοχρωματικότητα, καθώς και τον διάλογο ανθρώπου και μηχανής στο πεδίο της συνθετικής πράξης. Κατά τη διάρκεια της συνεδρίας προσκλήθηκε να συμμετάσχει στη συζήτηση ο συνθέτης και πανεπιστημιακός Cort Lippe (Professor Emeritus, University at Buffalo, ΗΠΑ), ο οποίος τίμησε με την παρουσία του το Φεστιβάλ–Συνέδριο.

Η Συναυλία ΙΙ ολοκλήρωσε το διήμερο, παρουσιάζοντας έργα των δημιουργών Στυλιανού Δήμου, Φανής Κοσώνα, Ελένης Ράλλη, Καλλιόπης Τσουπάκη και Πηνελόπης Μπεκιάρη, ενώ περιλάμβανε και ειδικό αφιέρωμα σε Κρήτες συνθέτες με έργα των Μηνά Μπορμπουδάκη, Μιχάλη Παρασκάκη και Μάνου Παναγιωτάκη. Το πρόγραμμα, με έργα για σύνολο δωματίου, κουιντέτο ξύλινων πνευστών, ντουέτα, σόλο έργα και έργο για πιάνο με ζωντανή ηλεκτρονική επεξεργασία, ανέδειξε, όπως και η πρώτη συναυλία, τον πλουραλισμό της σύγχρονης δημιουργίας, προσφέροντας μια αντιπροσωπευτική εικόνα των διαφορετικών αισθητικών και τεχνοτροπικών της κατευθύνσεων, από την αμιγώς ακουστική γραφή έως τη σύνθεση με μεικτά μέσα.

Συνολικά, το Φεστιβάλ–Συνέδριο Σύγχρονης Μουσικής ανέδειξε τη σημασία της θεσμικής συνδιοργάνωσης ως πλαισίου που ενισχύει την κατανόηση και τη δημόσια πρόσληψη της σύγχρονης μουσικής. Η σύζευξη συνεδριών και συναυλιών λειτούργησε ως ενιαία διαδρομή, όπου ο επιστημονικός λόγος, ο διάλογος με το κοινό και η ζωντανή εμπειρία της ακρόασης συγκρότησαν ένα συνεκτικό πεδίο πρόσληψης της μουσικής δημιουργίας του σήμερα. Παράλληλα, η εναλλαγή οργανολογικών διατάξεων και ηλεκτρονικών μέσων ανέδειξε πώς η τεχνολογία, η ερμηνευτική πράξη και η ποικιλία των συνθετικών προσεγγίσεων συναρθρώνουν τον σύγχρονο ήχο. Έτσι, η σύγχρονη δημιουργία αναδείχθηκε ως δυναμικό πεδίο συνάντησης δημιουργών, ερμηνευτών, φοιτητών και ευρύτερου κοινού, σε άμεση σχέση με την εκπαίδευση, τους θεσμούς και τις τεχνολογικές συνθήκες του 21ου αιώνα. Επιπλέον, η φιλοξενία στο Ηράκλειο Κρήτης από το ΠΣΚΗ ανέδειξε τον ρόλο της περιφέρειας ως ενεργού κόμβου σύγχρονης καλλιτεχνικής και ακαδημαϊκής ανταλλαγής, στο πλαίσιο μιας ιδιαίτερα γόνιμης συνεργασίας με το ΕΚΠΑ. Τέλος, η διοργάνωση αυτή φιλοδοξεί να αποτελέσει την αφετηρία μιας στενής και τακτικής συνεργασίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών με το Πολιτιστικό και Συνεδριακό Κέντρο Ηρακλείου στον τομέα της σύγχρονης μουσικής.

Συντονιστική ομάδα του ΕΚΠΑ

Αναστασία Γεωργάκη (Καθηγήτρια)
Ιάκωβος Σταϊνχάουερ (Αν. Καθηγητής)
Ορέστης Καραμανλής (Επικ. Καθηγητής)
Βασίλης Πριόβολος (Υπ. Μεταδιδάκτορας)
Γιάννης Μποκέας (Υπ. Διδάκτωρ)

Παράρτημα – Τα προγράμματα των δύο συναυλιών

Συναυλία Ι

Λίνα Τόνια — Sirènes des mondes invisibles (2023), για φλάουτο, κλαρινέτο, πιάνο, βιολί, βιόλα, βιολοντσέλο

Σοφία Χατζή (φλάουτο), Τριαντάφυλλος Μαρούγκας (κλαρινέτο), Γεωργία-Ευαγγελία Κουρμπέλη (πιάνο), Δανάη Παπάζογλου (βιολί), Ελένη Σπαχή (βιόλα), Κλεοπάτρα Δαρδάλη (βιολοντσέλο)
Μουσική διεύθυνση: Γιάννης Πρωτόπαπας

Γιάννης Αγγελάκης — Διάφανη Νύχτα (2007), για βιολί και πιάνο
Θοδωρής Αλτόγλου (βιολί), Στάθης Χωματσάς (πιάνο)

Δημήτρης Ανδρικόπουλος — Μοιρολόι III (2022), για κλαρινέτο και ηλεκτρονικά
Τριαντάφυλλος Μαρούγκας (κλαρινέτο)

Βασιλική Λεγάκη — Philomela’s Dream (2024), για βιολί και ηλεκτρονικά
Φώτης Ασημάκης (βιολί)

Κωνσταντία Γουρζή — Apollon, επτά μινιατούρες για πιάνο τρίο (2023)
Βασίλης Τράπαλης (βιολί), Κλεοπάτρα Δαρδάλη (βιολοντσέλο), Γεωργία-Ευαγγελία Κουρμπέλη (πιάνο)

Δημήτρης Παπαγεωργίου — Oumuamua (2022–23), για κανονάκι και κουαρτέτο εγχόρδων
Θάλεια Θωμοπούλου (κανονάκι), Θοδωρής Αλτόγλου (βιολί I), Δανάη Παπάζογλου (βιολί II), Ελένη Σπαχή (βιόλα), Νάσος Κοκκώνης (βιολοντσέλο)
Μουσική διεύθυνση: Γιάννης Πρωτόπαπας

Ορέστης Καραμανλής — Recover (2020), για πιάνο και ηλεκτρονικά
Λυδία Ιατράκη (πιάνο)

Συναυλία ΙΙ

Στυλιανός Δήμου — flatline rewind (2019), για κουιντέτο ξύλινων πνευστών
Σοφία Χατζή (φλάουτο), Φώτης Χατζής (όμποε), Τριαντάφυλλος Μαρούγκας (κλαρινέτο), Μάριος Καπηλίδης (φαγκότο), Πέτρος Γαλάνης (κόρνο)
Μουσική διεύθυνση: Στυλιανός Δήμου

Φανή Κοσώνα — Δύο Κομμάτια για Φαγκότο και Πιάνο (Παλμός | Βοή – Ροή) (2001),
Βασίλης Πριόβολος (φαγκότο), Γεωργία-Ευαγγελία Κουρμπέλη (πιάνο)

Ελένη Ράλλη — Small, Light Moments (2020), για πιάνο
Στάθης Χωματσάς (πιάνο)

Καλλιόπη Τσουπάκη — No Name I & II (1997–98), για όμποε και βιολί
Φώτης Χατζής (όμποε), Φώτης Ασημάκης (βιολί)

Πηνελόπη Μπεκιάρη — Rhoē (2026), για πιάνο και ηλεκτρονικά
Πηνελόπη Μπεκιάρη (πιάνο)

Αφιέρωμα στους Κρήτες συνθέτες

Μηνάς Μπορμπουδάκης — Αιολική Ελεγεία (2006–07), για φλάουτο
Μυρτώ Μαρή (φλάουτο)

Μιχάλης Παρασκάκης — Φλοιός | Cortex (2016), για πιάνο
Στάθης Χωματσάς (πιάνο)

Μάνος Παναγιωτάκης — Octet (2025), για σύνολο δωματίου
Μυρτώ Μαρή (φλάουτο), Τριαντάφυλλος Μαρούγκας (κλαρινέτο), Μάριος Καπηλίδης (φαγκότο), Πέτρος Γαλάνης (κόρνο), Θοδωρής Αλτόγλου (βιολί I), Δανάη Παπάζογλου (βιολί II), Ελένη Σπαχή (βιόλα), Νάσος Κοκκώνης (βιολοντσέλο)
Μουσική διεύθυνση: Γιάννης Πρωτόπαπας

Το άρθρο Με ιδιαίτερη επιτυχία ολοκληρώθηκε το Φεστιβάλ–Συνέδριο Σύγχρονης Μουσικής στο Πολιτιστικό και Συνεδριακό Κέντρο Ηρακλείου, σε συνδιοργάνωση με το Τμήμα Μουσικών Σπουδών του ΕΚΠΑ εμφανίστηκε πρώτα στο Hub ΕΚΠΑ.

Με ιδιαίτερη επιτυχία ολοκληρώθηκε το Διακρατικό Επιστημονικό Συνέδριο Ελλάδας και Κύπρου με θέμα: «Μαζί για την Πρόληψη και Αντιμετώπιση της Ενδοσχολικής Βίας», το οποίο συνδιοργάνωσαν το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού (Υ.ΠΑΙ.Θ.Α.), το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής (Ι.Ε.Π.), το Υπουργείο Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας (ΥΠΑΝ) της Κύπρου και το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου (ΠΙ Κύπρου).

Το Συνέδριο πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή 6 Μαρτίου 2026, ημέρα που έχει καθιερωθεί ως Πανελλήνια Ημέρα κατά της Ενδοσχολικής Βίας και του Εκφοβισμού (Ε.ΒΙ.Ε.), στην αίθουσα εκδηλώσεων «Jacqueline de Romilly» από τις 9:00 έως τις 16:45. Πρόκειται για μία δράση που εντάσσεται στον κεντρικό σχεδιασμό για την εφαρμογή της Εθνικής Στρατηγικής κατά της Ενδοσχολικής Βίας και του Εκφοβισμού (Ε.ΒΙ.Ε.) και είχε ως στόχο την επιστημονική ενημέρωση της εκπαιδευτικής και της ευρύτερης κοινότητας, την ανταλλαγή γνώσεων, απόψεων και καλών πρακτικών, καθώς και την ενίσχυση των δράσεων πρόληψης και αντιμετώπισης του φαινομένου.

Τις εργασίες χαιρέτισαν η Υπουργός Παιδείας της Ελλάδας, Σοφία Ζαχαράκη, και η Υπουργός Παιδείας της Κύπρου, Δρ. Αθηνά Μιχαηλίδου. Η Καθηγήτρια Εγκληματολογίας Παντείου Πανεπιστημίου, Βασιλική Αρτινοπούλου, Επικεφαλής της Επιτροπής Εμπειρογνωμόνων για την Πρόληψη της Βίας κατά των Παιδιών και την Αντιμετώπιση της Παραβατικότητας Ανηλίκων, παρουσίασε τη φιλοσοφία της Εθνικής Στρατηγικής για τη βία και παραβατικότητα μεταξύ ανηλίκων, ενώ εκπρόσωποι των δύο Υπουργείων παρουσίασαν τη νομοθεσία και τις πολιτικές πρόληψης και αντιμετώπισης της Ενδοσχολικής Βίας και του Εκφοβισμού (Ε.ΒΙ.Ε.). Προσκεκλημένοι κεντρικοί ομιλητές από την πλευρά της Ελλάδας ήταν δύο ακαδημαϊκά μέλη της κοινότητας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, ο Καθηγητής του Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής Εκπαίδευσης Θωμάς Μπαμπάλης, Μέλος της Εθνικής Επιτροπής Εμπειρογνωμόνων για την Πρόληψη και Αντιμετώπιση των Φαινομένων Βίας και Παραβατικότητας Ανηλίκων και η Αν. Καθηγήτρια στο ίδιο Τμήμα Κωνσταντίνα Τσώλη, Επιστημονική Υπεύθυνη του Επιμορφωτικού Προγράμματος των Εκπαιδευτικών «Πρόληψη και Αντιμετώπιση Περιστατικών Ενδοσχολικής Βίας και Εκφοβισμού». Ο τίτλος της ομιλίας τους ήταν: «Στρατηγικές πρόληψης της ενδοσχολικής βίας και του εκφοβισμού (Ε.ΒΙ.Ε.): ένα αναπτυξιακό συνεχές».

Από την πλευρά της Κύπρου, την κεντρική ομιλία με τίτλο: «Εφηβεία, Ψηφιακή Ψυχολογία και Κυβερνοεκφοβισμός: από την κατανόηση στη διαμόρφωση πολιτικής» ανέλαβε ο Δρ Παναγιώτης Σταυρινίδης, Καθηγητής Αναπτυξιακής Ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο Κύπρου.

Ακολούθησε συζήτηση στρογγυλής τραπέζης στην οποία συμμετείχαν η Δρ. Μαρία Δόκου, Γενική Διευθύντρια της Γενικής Διεύθυνσης Σπουδών Α/βάθμιας και Β/βάθμιας Εκπαίδευσης, η Δρ. Έλενα Χατζηκακού, Διευθύντρια Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Κύπρου, ο Καθηγητής Θωμάς Μπαμπάλης και ο Καθηγητής Παναγιώτης Σταυρινίδης. Το Συνέδριο ολοκληρώθηκε με την παρουσίαση καλών πρακτικών για την πρόληψη και διαχείριση περιστατικών Ε.ΒΙ.Ε από διάφορα σχολεία της Ελλάδας και της Κύπρου.

Το άρθρο Πραγματοποιήθηκε το Διακρατικό Επιστημονικό Συνέδριο Ελλάδας και Κύπρου με θέμα: «Μαζί για την Πρόληψη και Αντιμετώπιση της Ενδοσχολικής Βίας» με κεντρικούς ομιλητές τον Καθηγητή του ΕΚΠΑ Θωμά Μπαμπάλη και την αν. Καθηγήτρια Κωνσταντίνα Τσώλη εμφανίστηκε πρώτα στο Hub ΕΚΠΑ.

Μια εφ’ όλης της ύλης συνέντευξη στην LIFO παραχώρησε η Kαθηγήτρια στο Τμήμα Επικοινωνίας και ΜΜΕ του Πανεπιστημίου Αθηνών, Εύα Στεφανή.

Η Καθηγήτρια του ΕΚΠΑ, με αφορμή την τελευταία της ταινία «Η καρδιά του ταύρου», μίλησε για τη συνεργασία της με τον Δημήτρη Παπαϊωάννου, ενώ ανέτρεξε και στα δύσκολα χρόνια της εφηβείας της, ενώ στάθηκε και στα πρόσωπα που τη βοήθησαν να βρει τον προορισμό της.

«Κάθε βέλος στην καρδιά σε κάνει καλύτερο άνθρωπο» (Lifo.gr)

Από τις πιο καταξιωμένες Ελληνίδες κινηματογραφίστριες, η Εύα Στεφανή έχει πίσω της πολλές «χειροποίητες» ταινίες και μια πρόσφατη… υπερπαραγωγή όπου παρακολουθεί με τον φακό της τον Δημήτρη Παπαϊωάννου επί το έργο. «Ως συνεργάτης, ο Δημήτρης μοιάζει με αρχέτυπο πατέρα. Είναι πολύ τρυφερός αλλά και πολύ αυστηρός. Θέλει τα πράγματα να γίνονται τέλεια, όπως ακριβώς τα έχει σκεφτεί. Από μια άποψη, αυτός είναι ο ορισμός του ταλέντου!». Τρυφερός αλλά και αυστηρός ήταν και ο πατέρας της, ο καθηγητής Ψυχιατρικής Κώστας Στεφανής, «ένας άνθρωπος πολύ δημοκρατικός αλλά και παλαιών αρχών σε ορισμένους τομείς», ο οποίος τη βοήθησε να μάθει να μιλάει σε βάθος για τα πράγματα και να εκτίθεται χωρίς να φοβάται.

Μέχρι να καταλήξει στον «κινηματογράφο της παρατήρησης», έπειτα από σπουδές στις ΗΠΑ, στη Βρετανία και στη Γαλλία, η Εύα Στεφανή τελείωσε το Πολιτικό της Νομικής, όπου λίγο έλειψε να καταρρεύσει. Ως παιδί είχε την τύχη να περνά τα καλοκαίρια της πλάι σε μια γυναίκα με οργιώδη φαντασία, τη γιαγιά της, που «ζωγράφιζε παντού, στα παράθυρα, στα πατώματα, κι έφτιαχνε χειροτεχνίες με κουρέλια», ενώ ως έφηβη, χάρη στη φιλία της με τον Ζάφο Ξαγοράρη, είχε την ευκαιρία να συγχρωτιστεί με ώριμους καλλιτέχνες όπως η Μπία Ντάβου, η Ρένα Παπασπύρου, ο Δ. Αληθεινός αλλά και με τη νεανική παρέα που θα εξελισσόταν στην Ομάδα Εδάφους.

Η Εύα Στεφανή μιλά, επίσης, για τους «ήρωες» των ταινιών της, όπως η σεξεργάτρια Δήμητρα ή ο συγγραφέας Ε.Χ. Γονατάς, για το πώς αντιμετώπισε τον καρκίνο, για όσα της πρόσφερε η εμπειρία της μητρότητας, για την ποιότητα των φοιτητών της στο πανεπιστήμιο, καθώς και για το κόμικ που έχει βάλει στα σκαριά. «Βγείτε μπροστά!» τη δασκάλευε κάποτε η ψυχαναλύτριά της και επί τέσσερις δεκαετίες ακολουθεί τη συμβουλή της πιστά.

Το άρθρο Συνέντευξη της Καθηγήτριας του ΕΚΠΑ Εύας Στεφανή στην LIFO με τίτλο: «Κάθε βέλος στην καρδιά σε κάνει καλύτερο άνθρωπο» εμφανίστηκε πρώτα στο Hub ΕΚΠΑ.

Το Επιστημονικό Σωματείο «Σύνδεσμος των Φίλων της Γαλλικής Νομικής Παιδείας» (L’Association Henri Capitant) και το LL.M. in International and European Legal Studies (iELS) της Νομικής Σχολής ΕΚΠΑ συνδιοργανώνουν την Πέμπτη 19 Μαρτίου 2026 ημερίδα με θέμα «Digital Services Act: A New Era in Digital Services», στο Αμφιθέατρο Δρακόπουλου (Προπύλαια).

Το άρθρο Ημερίδα με θέμα «Digital Services Act: A New Era in Digital Services» από το Επιστημονικό Σωματείο «Σύνδεσμος των Φίλων της Γαλλικής Νομικής Παιδείας» και το LL.M. in International and European Legal Studies (iELS) της Νομικής Σχολής [19 Μαρτίου 2026] εμφανίστηκε πρώτα στο Hub ΕΚΠΑ.

Πραγματοποιήθηκαν τα εγκαίνια του νέου κτηρίου της Σχολής Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Αθηνών, το οποίο βρίσκεται στην καρδιά της Αθήνας και αποτελεί έναν μοντέρνο ακαδημαϊκό χώρο εκπαίδευσης και έρευνας, σχεδιασμένο ώστε να ανταποκρίνεται στις ανάγκες της σύγχρονης πανεπιστημιακής διδασκαλίας.

Η τελετή πραγματοποιήθηκε παρουσία του Πρύτανη του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, καθηγητή κ. Γεράσιμου Σιάσου, της Υπουργού Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού Σοφίας Ζαχαράκη και του Δημάρχου Αθηναίων καθηγητή Χάρη Δούκα, οι οποίοι και απηύθυναν χαιρετισμούς. Τον Αγιασμό τέλεσε ο Μητροπολίτης Περιστερίου και καθηγητής της Θεολογικής Σχολής Γρηγόριος.

Στην τελετή επίσης παρέστησαν ο Αναπληρωτής Πρόεδρος του Συμβουλίου Διοίκησης του Ιδρύματος καθηγητής Νικόλαος Θωμαΐδης, τα μέλη του Συμβουλίου Διοίκησης του Ιδρύματος καθηγητής Σπύρος Βλαχόπουλος, καθηγητής Δημήτριος Καινούργιος, καθηγήτρια Αθανασία Σμυρνιώτου και καθηγητής Αχιλλέας Χαλδαιάκης, οι Αντιπρυτάνεις καθηγητής Ευστάθιος Ευσταθόπουλος, καθηγήτρια Σοφία Παπαιωάννου, καθηγητής Αριστείδης Σάμιτας και καθηγητής Χρήστος Καραγιάννης, ο Πρόεδρος του Τμήματος Διοίκησης Επιχειρήσεων και Οργανισμών καθηγητής Δημήτρης Θωμάκος και ο Πρόεδρος του Τμήματος Κοινωνιολογίας καθηγητής Μάνος Σπυριδάκης, καθώς και πολλά μέλη του διδακτικού και διοικητικού προσωπικού των Τμημάτων που θα χρησιμοποιούν το ανακαινισμένο πλέον κτήριο.

Πρόκειται για ένα ακόμα εμβληματικό κτήριο του Πανεπιστημίου το οποίο αγοράστηκε και παραδόθηκε μετά από την πλήρη ανακαίνιση και διαμόρφωση των χώρων του ώστε να φιλοξενήσει τους φοιτητές και τις φοιτήτριες και το προσωπικό του Πανεπιστημίου.

H αγορά του ακινήτου ήταν αναγκαία για τη Σχολή Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Αθηνών, καθώς θα καλυφθούν πλήρως οι στεγαστικές ανάγκες των δυο Τμημάτων της Σχολής, του Τμήματος Κοινωνιολογίας και του Τμήματος Διοίκησης Επιχειρήσεων και Οργανισμών, τα οποία έως σήμερα δεν είχαν δική τους στέγη.

Πρόκειται για ένα σύγχρονο αυτοτελές Πανεπιστημιακό κτήριο υψηλών κατασκευαστικών προδιαγραφών: έτος κατασκευής 2001, συνολικού εμβαδού 4.200 τ.μ., 8 όροφοι, ισόγειο, κοινόχρηστοι χώροι και 4 υπόγεια, parking με δυο ανελκυστήρες αυτοκινήτων, πληροί τους κανονισμούς ΕΑΚ και ΕΚΟΣ 2000, σε κεντρικό σημείο της Αθήνας και πολύ κοντά στα υπόλοιπα κτήρια της Σχολής.

Η χρηματοδότηση όλου του έργου (αγορά και ανακαίνιση/διαμόρφωση) πραγματοποιήθηκε από το Υπουργείο Παιδείας μέσω του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων. Το κτήριο παραδόθηκε στο Πανεπιστήμιο μετά από πλήρη ανακαίνιση και αναδιαμόρφωση όλων των χώρων του ως Πανεπιστημιακό κτήριο έτοιμο προς χρήση από φοιτητές και Καθηγητές. Διαμορφώθηκαν αίθουσες εκπαίδευσης και εργαστηρίων, γραφεία διοίκησης, γραμματείας, προσωπικού, χώροι συνεδριάσεων και υπόγεια parking.

Η αγορά του ακινήτου πραγματοποιήθηκε με πλήρη τήρηση όλων των προβλεπόμενων από τη κείμενη νομοθεσία διαδικασιών και κατόπιν όλων των απαιτούμενων δημοσιονομικών και νομικών εγκρίσεων και αποφάσεων των αρμοδίων οργάνων: Υπουργείο Παιδείας, Υπουργείο Οικονομικών, Ελεγκτικό Συνέδριο, Τεχνικό Συμβούλιο και Συμβούλιο Διοίκησης ΕΚΠΑ, και με τη μέριμνα και επίβλεψη της Τεχνικής Υπηρεσίας και του Γραφείου του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους στο ΕΚΠΑ.

ΔΕΙΤΕ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΝΑΚΑΙΝΙΣΗ

Το άρθρο Εγκαίνια νέου κτηρίου της Σχολής Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών του ΕΚΠΑ – Ένα ακόμα εμβληματικό κτήριο του Πανεπιστημίου εμφανίστηκε πρώτα στο Hub ΕΚΠΑ.

Την Τετάρτη 4 Μαρτίου 2026, ο Καθηγητής Χρηματοοικονομικής και Μέλος του Συμβουλίου Διοίκησης του ΕΚΠΑ, Δημήτρης Καινούργιος συμμετείχε στην εκπομπή «Οικονομικός Ταχυδρόμος» του Mega News, με τη δημοσιογράφο Αθανασία Ακριβού, όπου ανέλυσε τις οικονομικές επιπτώσεις που προκαλεί η κλιμάκωση του πολέμου στη Μέση Ανατολή.

Όπως επισήμανε, η διεθνής οικονομία βρίσκεται αντιμέτωπη με έναν σημαντικό γεωοικονομικό κλυδωνισμό, καθώς η γεωπολιτική ένταση στην περιοχή έχει ήδη επηρεάσει το επενδυτικό κλίμα παγκοσμίως. Οι αγορές, όπως σημείωσε, προεξοφλούν τις εξελίξεις, γεγονός που έχει οδηγήσει σε εκτεταμένες ρευστοποιήσεις στα χρηματιστήρια διεθνώς, ενώ οι δείκτες αβεβαιότητας και φόβου παρουσιάζουν σημαντική αύξηση.

Αναφερόμενος στο ελληνικό χρηματιστήριο, υπογράμμισε ότι μέχρι στιγμής επικρατεί στάση αναμονής από τους επενδυτές, με περιορισμένες ρευστοποιήσεις, καθώς οι αγορές επιχειρούν να αξιολογήσουν την ένταση και τη διάρκεια της κρίσης. Όπως τόνισε, το εύρος των οικονομικών επιπτώσεων θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από το εάν η σύγκρουση παραμείνει περιορισμένη ή θα αποκτήσει χαρακτηριστικά περιφερειακής κλιμάκωσης.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στο ενδεχόμενο ενεργειακών επιπτώσεων, επισημαίνοντας ότι το ενεργειακό κανάλι μετάδοσης της κρίσης αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες που μπορεί να επηρεάσουν την παγκόσμια οικονομία. Ειδικότερα, σημείωσε ότι ενδεχόμενη διαταραχή σε κρίσιμες ενεργειακές οδούς, όπως τα Στενά του Ορμούζ, θα μπορούσε να προκαλέσει σημαντικές αυξήσεις στις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου, με άμεσο αντίκτυπο στο κόστος ενέργειας και στον πληθωρισμό διεθνώς.

Σύμφωνα με τον ίδιο, οι πληθωριστικές πιέσεις που ενδέχεται να προκύψουν από μια τέτοια εξέλιξη θα εμφανιστούν με χρονική καθυστέρηση, όπως έχει συμβεί και σε παρόμοιες κρίσεις στο παρελθόν. Ωστόσο, εκτίμησε ότι σε περίπτωση που η κρίση δεν παραταθεί, οι επιπτώσεις θα μπορούσαν να έχουν κυρίως βραχυπρόθεσμο και περιορισμένο χαρακτήρα.

Παράλληλα, σημείωσε ότι σε περιόδους αυξημένης γεωπολιτικής και οικονομικής αβεβαιότητας παρατηρείται παραδοσιακά στροφή των επενδυτών προς ασφαλή επενδυτικά καταφύγια. Όπως ανέφερε, ο χρυσός, το δολάριο και τα αμερικανικά κρατικά ομόλογα εμφανίζουν εκ νέου χαρακτηριστικά «ασφαλούς καταφυγίου», καθώς οι επενδυτές επιδεικνύουν αυξημένη αποστροφή στο ρίσκο σε περιόδους έντονης μεταβλητότητας.

Αναφορικά με τη στάση των κεντρικών τραπεζών, ο κ. Καινούργιος υπογράμμισε ότι βρίσκονται σε διαρκή επαγρύπνηση και παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις. Όπως σημείωσε, οι νέες συνθήκες ενδέχεται να επηρεάσουν τη νομισματική πολιτική, ενώ δεν αποκλείεται να επανεξεταστεί η πορεία μείωσης των επιτοκίων εφόσον οι πληθωριστικές πιέσεις ενταθούν.

Σε ό,τι αφορά την ελληνική οικονομία, τόνισε ότι η ύπαρξη δημοσιονομικής ισορροπίας αποτελεί σημαντικό παράγοντα σταθερότητας, καθώς επιτρέπει στην κυβέρνηση να διαθέτει μεγαλύτερα περιθώρια αντίδρασης σε περίπτωση επιδείνωσης των συνθηκών. Όπως σημείωσε, υπάρχουν εργαλεία και μηχανισμοί που μπορούν να ενεργοποιηθούν για τη στήριξη της κοινωνίας και των καταναλωτών, εφόσον η κρίση αποκτήσει πιο παρατεταμένο χαρακτήρα, παρόμοια με παρεμβάσεις που εφαρμόστηκαν και κατά την περίοδο της πανδημίας.

Παράλληλα, εκτίμησε ότι σε περίπτωση που η κρίση παραταθεί πέραν ενός ορισμένου χρονικού διαστήματος, θα χρειαστούν ευρύτερες παρεμβάσεις τόσο σε ευρωπαϊκό επίπεδο όσο και από τις κεντρικές τράπεζες, προκειμένου να στηριχθούν οι οικονομίες και να περιοριστούν οι αρνητικές επιπτώσεις.

Κλείνοντας, ο κ. Καινούργιος απηύθυνε μήνυμα ψυχραιμίας προς τους επενδυτές, τονίζοντας ότι σε περιόδους έντονης αβεβαιότητας απαιτείται επαγρύπνηση και προσεκτική παρακολούθηση των εξελίξεων. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι πέρα από τις οικονομικές συνέπειες, το σημαντικότερο ζήτημα παραμένει η ανθρωπιστική διάσταση της σύγκρουσης, εκφράζοντας την ευχή να τερματιστεί το συντομότερο δυνατό ο πόλεμος και να σταματήσουν οι ανθρώπινες απώλειες.

Δείτε το βίντεο της συνέντευξης (19.43-27.56): εδώ

Το άρθρο Δημήτρης Καινούργιος στο Mega News: Επιπτώσεις του πολέμου στη Μέση Ανατολή στις αγορές και την οικονομία εμφανίστηκε πρώτα στο Hub ΕΚΠΑ.

Το Εργαστήριο Φιλοσοφίας Δικαίου, Πολιτικής Φιλοσοφίας και Ηθικής (της Νομικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών) σας καλεί στην επιστημονική εκδήλωση: «Θέματα της εγελιανής φιλοσοφίας του δικαίου», την Παρασκευή 13.3.2026, ώρα 17:00, στο μικρό Αμφιθέατρο του Μεγάρου Φυσικής, Σόλωνος 104 (Βιβλιοθήκη Νομικής Σχολής).

Ομιλητές: Κωνσταντίνος Σταμάτης, Ομότιμος Καθηγητής, «Τα θεμελιώδη δικαιώματα στην εγελιανή Φιλοσοφία Δικαίου», και Γεώργιος Φαράκλας, Καθηγητής, «Η κατάκτηση της ισονομίας σύμφωνα με τον Έγελο».

Το άρθρο Επιστημονική εκδήλωση του Εργαστηρίου Φιλοσοφίας Δικαίου, Πολιτικής Φιλοσοφίας και Ηθικής με τίτλο: «Θέματα της εγελιανής φιλοσοφίας του δικαίου» [13 Μαρτίου 2026] εμφανίστηκε πρώτα στο Hub ΕΚΠΑ.

Την Δευτέρα 16 Μαρτίου 2026 10.00πμ. στην αίθουσα Οπτικοακουστικών Μέσων της Θεολογικής Σχολής ΕΚΠΑ θα μιλήσει ο π. Nicholas Denysenko, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Valparaiso Indiana των ΗΠΑ, ο οποίος επισκέπτεται την Ελλάδα με μεταπτυχιακούς φοιτητές του.

Το θέμα ομιλίας του είναι: «Μυστηριακή Θεραπεία και ψυχικό Τραύμα: Δυνατότητες και Προκλήσεις»

Η παγκόσμια αύξηση της ευαισθητοποίησης για την ψυχική υγεία έχει εισαγάγει το ψυχικό τραύμα στο κέντρο της συζήτησης. Το ψυχικό τραύμα είναι κάτι περισσότερο από το σύνδρομο μετατραυματικού στρες – επί του παρόντος υπάρχει πληθώρα βιβλιογραφίας για το οικογενειακό, πολυγενεακό και κοινοτικό τραύμα. Οι ποιμένες παραδοσιακά λαμβάνουν οδηγίες να αποφεύγουν τον πειρασμό της σύγχυσης ανάμεσα στην εξομολόγηση και άφεση αμαρτιών από τη μια και την ψυχοθεραπεία από την άλλη. Είναι δυνατόν το λειτουργικό εορτολόγιο και τα μυστήρια της Εκκλησίας να είναι, κατά μία έννοια, και τραυματικά αλλά ταυτόχρονα και να ανταποκρίνονται στο τραύμα;

Η διάλεξη ξεκινά εξετάζοντας παραδείγματα της μυστηριακής θεολογίας του Βαπτίσματος που δίδαξε ο Άγιος Κύριλλος Ιεροσολύμων τον 4ο αιώνα για να εξετάσει τη δυνατότητα οι ποιμαίνοντες ιερείς να αντιμετωπίσουν το τραύμα στο κήρυγμα κατά την τέλεση των μυστηρίων. Η διάλεξη θα εμπλέξει μια χούφτα από σύγχρονους θεολόγους για να προτείνει τόσο δυνατότητες όσο και προκλήσεις για την αντιμετώπιση του τραύματος στους λειτουργικούς και μυστηριακούς εορτασμούς μέσα στην κοινότητα της Ορθόδοξης Εκκλησίας.

Ο π. Dr. Nicholas Denysenko είναι τακτικός καθηγητής Θρησκευτικών Σπουδών στην έδρα Emil and Elfriede Jochum του Valparaiso University στην Indiana, ΗΠΑ. Είναι συγγραφέας πολλών βιβλίων και άρθρων για την Ορθόδοξη Λειτουργία και την Ορθόδοξη Εκκλησία στην Ουκρανία. Ο π. Denysenko είναι επίσης ιερέας της Ορθόδοξης Εκκλησίας στην Αμερική.

Θα ακολουθήσει συζήτηση.

Το άρθρο Ομιλία του π. Nicholas Denysenko, Καθηγητή του Πανεπιστημίου Valparaiso Indiana των ΗΠΑ [16 Μαρτίου 2026] εμφανίστηκε πρώτα στο Hub ΕΚΠΑ.

Συνέντευξη στο περιοδικό «Οδοντιατρικό Βήμα» παραχώρησε ο Καθηγητής Οργάνωσης και Πολιτικής των ΜME στο Τμήμα Επικοινωνίας και ΜΜΕ του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, κ. Στέλιος Παπαθανασόπουλος, ο οποίος, μεταξύ άλλων, ανέλυσε πώς τα ΜΜΕ, και ιδίως τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, μπορούν, υπό προϋποθέσεις, να λειτουργήσουν ως πολύτιμοι σύμμαχοι της δημόσιας υγείας.

«Η απουσία του επιστηµονικού λόγου από τα ψηφιακά µέσα αφήνει χώρο στην παραπληροφόρηση και την ψευδοεπιστήµη»

Στη ψηφιακή εποχή, η ιατρική επικοινωνία βρίσκεται αντιμέτωπη με σύνθετες και διαρκώς μεταβαλλόμενες προκλήσεις. Από τη μία πλευρά, η εκτεταμένη πληροφοριακή ρύπανση, με τους εγγενείς κινδύνους της παραπληροφόρησης και των ψευδών ειδήσεων, υπονομεύει την εμπιστοσύνη του κοινού στην επιστημονική γνώση.

Από την άλλη, η πληθώρα ψηφιακών πλατφορμών και μέσων κοινωνικής δικτύωσης προσφέρει στην ιατρική και επιστημονική κοινότητα νέες δυνατότητες άμεσης επικοινωνίας με τα ευρύτερα ακροατήρια. Ωστόσο, το νέο αυτό περιβάλλον συχνά γεννά φόβο και αβεβαιότητα στους επιστήμονες ως προς τη διαχείριση της ψηφιακής τους παρουσίας και τον τρόπο με τον οποίο μπορούν να παρέμβουν ουσιαστικά στον
δημόσιο διάλογο, προάγοντας τον επιστημονικό λόγο με τρόπο έγκυρο αλλά και κατανοητό.

Αυτούς τους κρίσιμους προβληματισμούς θέτουμε στο επίκεντρο της συζήτησής μας με τον Καθηγητή Οργάνωσης και Πολιτικής των ΜME στο Τμήμα Επικοινωνίας και ΜΜΕ του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, κ. Στέλιο Παπαθανασόπουλο, ο οποίος αναλύει πώς τα ΜΜΕ, και ιδίως τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, μπορούν, υπό προϋποθέσεις, να λειτουργήσουν ως πολύτιμοι σύμμαχοι της δημόσιας υγείας.

Έχετε υποστηρίξει ότι τα μέσα επικοινωνίας γερνούν μαζί με το κοινό τους, και πράγματι βλέπουμε ότι τα ψηφιακά μέσα παίζουν σημαντικό ρόλο στην ενημέρωση των νεότερων γενιών. Παρ’ όλα αυτά, ένα μέρος της ιατρικής κοινότητας αντιμετωπίζει τα νέα ψηφιακά μέσα – και ιδιαίτερα τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης με φόβο. Κατά τη γνώμη σας, τα ψηφιακά μέσα εγκυμονούν εγγενείς κινδύνους για τη δημόσια υγεία ή το πρόβλημα αφορά κυρίως τον τρόπο με τον οποίο χρησιμοποιούνται;

Η επιφυλακτικότητα που εκδηλώνει ένα μέρος της ιατρικής κοινότητας είναι κατανοητή, καθώς τα νέα μέσα λειτουργούν με μια λογική ταχύτητας και εντυπωσιασμού που συχνά αντιβαίνει στην επιστημονική μεθοδολογία. Ωστόσο, η στάση αυτή δεν είναι πλέον παραγωγική. Γνωρίζουμε ότι συντελείται μια δομική αλλαγή στις συνήθειες του κοινού, με τις νεότερες γενιές να ενημερώνονται σχεδόν αποκλειστικά μέσω ψηφιακών πλατφορμών. Το πρόβλημα δεν είναι η ύπαρξη των μέσων, αλλά το «κενό πληροφορίας». Αν η τεκμηριωμένη ιατρική γνώση απουσιάζει από αυτές τις πλατφόρμες, τον χώρο καταλαμβάνει η παραπληροφόρηση και η ψευδοεπιστήμη. Εφόσον, λοιπόν, στόχος είναι η δημόσια υγεία, καθίσταται αναγκαίο η επιστημονική κοινότητα να μην αφήνει το πεδίο ελεύθερο σε μη ειδικούς.

Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, λόγω της αλγοριθμικής τους αρχιτεκτονικής, τείνουν να προωθούν περιεχόμενο που προκαλεί συναισθηματική πόλωση ή έχει υψηλή πιθανότητα διαμοιρασμού (“virality”), συχνά εις βάρος της ακρίβειας. Επομένως, το ζητούμενο δεν είναι η «δαιμονοποίηση» των μέσων, αλλά η ένταξή τους σε μια συγκροτημένη στρατηγική υπεύθυνης επιστημονικής επικοινωνίας.

Ποιοι είναι οι τρόποι με τους οποίους τα social media μπορούν να συμβάλουν θετικά στην πρόληψη και στην ενίσχυση της δημόσιας υγείας;

Πρώτον, τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης επιτρέπουν τη μαζική διάχυση της επιστημονικής γνώσης, προσπερνώντας τα παραδοσιακά φίλτρα, κάτι που είναι κρίσιμο σε περιόδους κρίσεων. Δεύτερον, μπορούν να ενισχύσουν την κουλτούρα της πρόληψης, αρκεί η πληροφορία να προσαρμόζεται στους κώδικες του μέσου χωρίς να χάνει την επιστημονική της εγκυρότητα.

Η δυνατότητα αλληλεπίδρασης μπορεί να συμβάλει στην οικοδόμηση σχέσεων εμπιστοσύνης, εφόσον ο διάλογος γίνεται με όρους διαφάνειας, ενώ δύναται να οδηγήσει σε βελτιωμένη κατανόηση και αυξημένη συμμόρφωση με τις οδηγίες πρόληψης. Τέλος, και ίσως σημαντικότερο, τα ψηφιακά μέσα αποτελούν πεδίο για την καταπολέμηση των «μύθων» και των θεωριών συνωμοσίας. Σε μια εποχή πληροφοριακής αταξίας (information disorder), οι ειδικοί μπορούν να παρεμβαίνουν διορθωτικά, προάγοντας τον ορθολογισμό.
Έτσι, τα μέσα μετατρέπονται από απλοί αγωγοί πληροφορίας σε εργαλεία ενδυνάμωσης της κοινωνίας των πολιτών.

Πώς μπορεί ένας ιατρός να χτίσει αξιοπιστία και εμπιστοσύνη σε ένα περιβάλλον όπως το TikTok ή το Instagram; Είναι εύλογες οι ανησυχίες για εκλαΐκευση της επιστημονικής γνώσης ή ακόμη και για υποβάθμιση του αγαθού της υγείας, όταν αυτή εντάσσεται στη λογική της εμπορευματοποίησης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης;

Οι ανησυχίες είναι απολύτως θεμιτές και θα έλεγα αναγκαίες. Υπάρχει μια λεπτή γραμμή μεταξύ της εκλαΐκευσης (popularization), που είναι επιθυμητή, και του ευτελισμού (vulgarization) της επιστήμης. Η προσαρμογή στη «γλώσσα» του TikTok ή του Instagram δεν πρέπει να σημαίνει απλούστευση που αλλοιώνει την επιστημονική αλήθεια, αλλά «μετάφραση» της επιστημονικής γνώσης σε γλώσσα κατανοητή και προσβάσιμη στο ευρύ κοινό. Η ιδιαίτερη δυναμική των μέσων κοινωνικής δικτύωσης έγκειται πρωτίστως στην αμεσότητα και στην αμφίδρομη φύση της επικοινωνίας που καθιστούν δυνατή την ανάδυση μιας διαφορετικής σχέσης μεταξύ ιατρού και ασθενών/ κοινού. Η αξιοπιστία στον ψηφιακό χώρο δεν χτίζεται με όρους θεάματος ή «influencing», αλλά με τη συνέπεια, τη διαφάνεια και την παραδοχή των ορίων της γνώσης.

Ο γιατρός δεν πρέπει να λειτουργεί ως «διασκεδαστής», αλλά ως φορέας κύρους που αφουγκράζεται τις κοινωνικές αγωνίες. Όσον αφορά την εμπορευματοποίηση, αυτή είναι όντως η κυρίαρχη λογική των πλατφορμών. Ωστόσο, η υγεία είναι δημόσιο αγαθό. Όσον αφορά την εμπορευματοποίηση, αυτή είναι όντως η κυρίαρχη λογική των πλατφορμών. Ωστόσο, η υγεία είναι δημόσιο αγαθό. Η απουσία της επιστημονικής φωνής αφήνει το πεδίο ελεύθερο σε πρακτικές που εμπορευματοποιούν την υγεία χωρίς επιστημονικά εχέγγυα. Η ενεργή και δεοντολογική παρουσία των ιατρών στη ψηφιακή δημόσια σφαίρα λειτουργεί ως ανάχωμα απέναντι στην άκρατη εμπορευματοποίηση της ανθρώπινης αγωνίας.

Ποιο είναι το μεγαλύτερο λάθος που κάνουμε σήμερα στη δημόσια συζήτηση γύρω από την ιατρική πληροφόρηση στα MME;

Νομίζω ότι εστιάζουμε υπερβολικά στο μέσο και όχι στο περιεχόμενο και στους φορείς του. Συχνά αντιμετωπίζουμε τα μέσα, ιδίως τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, είτε ως πανάκεια είτε ως απειλή, παραβλέποντας το κρίσιμο ερώτημα του ποιος παράγει την πληροφορία, με ποια επιστημονική τεκμηρίωση και με ποια ευθύνη απέναντι στο κοινό. Παράλληλα, υπάρχει η τάση να συγχέουμε την επιστημονική αβεβαιότητα με την αναξιοπιστία. Η ιατρική γνώση εξελίσσεται, αναθεωρείται και συχνά εκφράζεται με όρους πιθανοτήτων. Η επιστήμη δεν προσφέρει δόγματα, αλλά δεδομένα που εξελίσσονται. Όταν αυτή η αβεβαιότητα -η οποία είναι σύμφυτη με την εξέλιξη της έρευνας- μεταφέρεται στον δημόσιο λόγο χωρίς το κατάλληλο ερμηνευτικό πλαίσιο, τότε τείνει να εκλαμβάνεται ως αντιφατικότητα ή αναξιοπιστία, με αποτέλεσμα την ενίσχυση της δυσπιστίας και τη διάβρωση της εμπιστοσύνης των πολιτών προς την επιστημονική κοινότητα.

Το φαινόμενο αυτό έγινε ιδιαίτερα εμφανές κατά τη διάρκεια της πανδημίας, όταν επικράτησε έντονη πολυφωνία εντός της επιστημονικής κοινότητας αναφορικά με τις βέλτιστες στρατηγικές διαχείρισης (όπως τα περιοριστικά μέτρα έναντι της προσέγγισης της συλλογικής ανοσίας), και ακόμη περισσότερο με την εμφάνιση των εμβολίων, όπου ο δημόσιος διάλογος συχνά αδυνατούσε να αποδώσει με σαφήνεια
τη στάθμιση μεταξύ οφέλους και κινδύνου πιθανών ανεπιθύμητων ενεργειών.

Τέλος, ένα ακόμη σοβαρό σφάλμα είναι ότι συζητούμε την ιατρική πληροφόρηση αποκομμένα από την ανάγκη συστηματικής καλλιέργειας του media literacy, του εγγραμματισμού στα ΜΜΕ. Σε ένα περιβάλλον υπερπληροφόρησης, όπου η ιατρική πληροφορία συνυπάρχει με φήμες, προσωπικές εμπειρίες και σκόπιμη παραπληροφόρηση, οι πολίτες συχνά αδυνατούν να αξιολογήσουν την αξιοπιστία των πηγών. Τα fake news στον τομέα της υγείας δεν αποτελούν απλώς επικοινωνιακό πρόβλημα. Συνιστούν άμεση απειλή για τη δημόσια υγεία, καθώς μπορούν να επηρεάσουν κρίσιμες αποφάσεις πρόληψης, διάγνωσης και θεραπείας.

Η αντιμετώπιση της εν λόγω απειλής δεν δύναται να στηριχθεί αποκλειστικά σε μηχανισμούς ελέγχου περιεχομένου ή σε πρακτικές απαγόρευσης. Αντιθέτως, προϋποθέτει συστηματική επένδυση στην εκπαίδευση τόσο των επαγγελματιών υγείας όσο και των πολιτών, με στόχο την καλλιέργεια δεξιοτήτων κριτικής πρόσληψης των ψηφιακών μέσων. Ειδικότερα, καθίσταται αναγκαία η ικανότητα αναγνώρισης αξιόπιστων πηγών πληροφόρησης, η βασική κατανόηση της λειτουργίας των αλγορίθμων που επηρεάζουν και διαμορφώνουν τη ροή της πληροφορίας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, καθώς και η σαφής διάκριση μεταξύ επιστημονικά τεκμηριωμένης γνώσης, προσωπικής άποψης και σκόπιμης παραπλάνησης. Χωρίς αυτή τη θεμελιώδη βάση μιντιακού και επιστημονικού εγγραμματισμού, η δημόσια συζήτηση γύρω από ζητήματα υγείας παραμένει ευάλωτη στη χειραγώγηση και η επιστημονική γνώση αδυνατεί να επιτελέσει τον κοινωνικό της ρόλο.

Πιστεύετε ότι η ψηφιακή επικοινωνία θα έπρεπε να ενταχθεί στην ιατρική εκπαίδευση; Με ποιον τρόπο;

Η ψηφιακή επικοινωνία θα έπρεπε να ενταχθεί οργανικά στην ιατρική εκπαίδευση, όχι ως συμπληρωματική δεξιότητα, αλλά ως αναπόσπαστο μέρος της σύγχρονης ιατρικής πρακτικής. Ο σημερινός ιατρός δεν επικοινωνεί πλέον με τους ασθενείς του μόνο στο ιατρείο του, αλλά και στον ψηφιακό δημόσιο χώρο, όπου διαμορφώνονται αντιλήψεις, στάσεις και συμπεριφορές υγείας. Σήμερα, ο ιατρός οφείλει να γνωρίζει πώς να διαχειρίζεται τη δημόσια εικόνα της επιστήμης του.

Η ένταξή της στην εκπαίδευση πρέπει να αφορά τη δεοντολογία της ψηφιακής παρουσίας και την κατανόηση του νέου οικοσυστήματος ενημέρωσης. Δεν μιλάμε για εκπαίδευση στην αυτοπροβολή, αλλά για εκπαίδευση στην κοινωνική ευθύνη της ενημέρωσης. Οι επιστήμονες έχουν πλέον τη δυνατότητα να ανοίξουν διαύλους επικοινωνίας με το κοινό, χωρίς την παραδοσιακή διαμεσόλαβηση των δημοσιογράφων. Μπορούν και πρέπει να παρεμβαίνουν σε περιπτώσεις που συναντούν ένα παραπλανητικό δημοσίευμα και να αποκαθιστούν άμεσα τις όποιες ανακρίβειες.

Σε αυτό το πλαίσιο, οι συνεργασίες μεταξύ πανεπιστημιακών και ερευνητικών ιδρυμάτων μπορούν να διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο, λειτουργώντας ως πεδία ανταλλαγής καλών πρακτικών και ως μοχλοί ανάπτυξης κοινών εκπαιδευτικών πρωτοβουλιών. Μέσα από τέτοιες συνέργειες καθίσταται δυνατή όχι μόνο η συστηματική καλλιέργεια ψηφιακών δεξιοτήτων στην επιστημονική επικοινωνία, αλλά και η διασφάλιση ενός βαθμού ποιότητας στον τρόπο με τον οποίο η ιατρική γνώση μεταφέρεται στη δημόσια σφαίρα. Τα πανεπιστήμια και οι ιατρικοί σύλλογοι οφείλουν να αναλάβουν πρωτοβουλίες, ώστε οι νέοι ιατροί να μπορούν να υπερασπιστούν την επιστημονική αλήθεια στον δημόσιο χώρο, διασφαλίζοντας εν τέλει το κύρος του ιατρικού επαγγέλματος.

Κύριε Παπαθανασόπουλε, σας ευχαριστούμε για αυτή την ενημερωτική συζήτηση.

Κι εγώ σας ευχαριστώ για τη φιλοξενία.

Το άρθρο Συνέντευξη του Καθηγητή του ΕΚΠΑ, Στέλιου Παπαθανασόπουλου, με τίτλο «Η απουσία του επιστηµονικού λόγου από τα ψηφιακά µέσα αφήνει χώρο στην παραπληροφόρηση και την ψευδοεπιστήµη» στο περιοδικό «Οδοντιατρικό Βήμα» εμφανίστηκε πρώτα στο Hub ΕΚΠΑ.

Με αφορμή την Διεθνή Ημέρα Γυναικών Δικαστών, τιμούμε σήμερα, 10 Μαρτίου, τον καθοριστικό ρόλο των γυναικών στη Δικαιοσύνη και τις απόφοιτες της Σχολής μας που έχουν διακριθεί σε όλα τα επίπεδα της δικαστικής ιεραρχίας, υπηρετώντας με ακεραιότητα, επιστημονική επάρκεια και υψηλό αίσθημα ευθύνης.

Η Νομική Σχολή του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, με μακρά ακαδημαϊκή παράδοση και διαρκή προσήλωση στην καλλιέργεια της νομικής επιστήμης, στηρίζει ενεργά την ισότιμη συμμετοχή των γυναικών σε θέσεις ευθύνης και την ανάπτυξη ενός ακαδημαϊκού και επαγγελματικού περιβάλλοντος χωρίς διακρίσεις.

Στην Ελλάδα η συμμετοχή των γυναικών στο δικαστικό σώμα έχει αυξηθεί σημαντικά τις τελευταίες δεκαετίες, με πολλές να κατέχουν πλέον υψηλόβαθμες θέσεις ευθύνης στα δικαστήρια όλων των βαθμίδων. Σήμερα, 3 στους 4 δικαστές στην Ελλάδα είναι γυναίκες. Στα ανώτατα δικαστήρια (Άρειος Πάγος, Ελεγκτικό Συνέδριο, Συμβούλιο της Επικρατείας) 2 στους 3 δικαστές είναι γυναίκες.

Παρά τη σημαντική πρόοδο, παραμένουν προκλήσεις που αφορούν την εξισορρόπηση επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής, την ίση πρόσβαση σε ηγετικές θέσεις και την αντιμετώπιση στερεοτύπων. Η Διεθνής Ημέρα Γυναικών Δικαστών αποτελεί αφορμή όχι μόνο για τιμή και αναγνώριση, αλλά και για υπενθύμιση της ανάγκης για περαιτέρω ενίσχυση των πολιτικών και υιοθέτηση αποτελεσματικών πρακτικών που διασφαλίζουν μια Δικαιοσύνη σύγχρονη, συμπεριληπτική και κοινωνικά ευαίσθητη.

Το άρθρο 10 Μαρτίου: Διεθνής Ημέρα Γυναικών Δικαστών – Γυναίκες στη Δικαιοσύνη, Γυναίκες για τη Δικαιοσύνη εμφανίστηκε πρώτα στο Hub ΕΚΠΑ.