Het doel van de Watertijdreis is om de historische kennis van waterbeheer zichtbaarder en toegankelijker te maken. Samen met STOWA (Stichting Toegepast Onderzoek Waterbeheer) en het Kadaster is gekozen om dit verleden net als de Topotijdreis zo eenvoudig mogelijk te presenteren; als een tijdlijn. Door simpelweg een kaart in het mozaïek aan te klikken, wordt voor elke periode en voor elk gebied inzichtelijk hoe men destijds omging met het water. Zo kunnen we boezems, waterpeilen, sluizen, bevloeiingen en dijken beter begrijpen.

Gebruik van de kaart

Deze kaart is voor iedereen toegankelijk. De informatie is waardevol voor waterschappen in tijden van klimaatverandering, voor ontwerpers die werken aan waterveiligheid en voor iedereen die nieuwsgierig is naar de historische keuzes die een stempel hebben gedrukt op het huidige Nederlandse landschap.

Lees het hele bericht op de website van het RCE

In 2019 is het project officieel overgedragen van de Fryske Akademy in Leeuwarden aan het KNAW Humanities Cluster in Amsterdam. Dankzij een landelijke investering van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) heeft de ontwikkeling van HisGIS het afgelopen jaar een sterke impuls gekregen.
Eerder deze maand is de bèta-versie onze geheel vernieuwde website gelanceerd. Via https://www.hisgis.nl/ kun je deze bekijken en ons van feedback voorzien.

Eerder deze maand is de bèta-versie van onze geheel vernieuwde HisGIS website gelanceerd. Je kan deze via de oude website bereiken en ons van feedback voorzien.

Ons doel is om ook het nog resterende deel van het kadaster te digitaliseren en HisGIS volledig landelijk dekkend te maken. Het gaat daarbij onder meer om nog te verwerken gebieden in Zuid-Holland en Noord-Brabant.

Wil jij daarbij helpen?
Wil jij bijdragen aan een landelijk dekkend HisGIS? Raak je enthousiast van oude kaarten en historische documenten? Zoek je flexibel vrijwilligerswerk dat je vanuit huis kunt doen — met zichtbare impact? Of wil je (beter) leren werken met Geografische Informatie Systemen (GIS)?

Waar we hulp bij zoeken

We zoeken vrijwilligers voor de volgende taken:
1. Georefereren van minuutplans – ingescande minuutplans van coördinaten voorzien zodat ze zo passend mogelijk op de moderne kaart worden gelegd. De minuutplans vormen zo een kaartlaag waarop vervolgens de percelen kunnen worden ingetekend (zie taak 3).
2. Invoeren van perceelgegevens – gegevens uit de ingescande Oorspronkelijk Aanwijzende Tafels (OAT’s) invoeren in de digitale OAT-tool.
3. Tekenen van de percelen (vectoriseren) – percelen van minuutplans uit 1832 intekenen in een OpenStreetMap-omgeving en voorzien van de juiste gegevens (‘tags’).
4. Controleren van bestaande data – fouten opsporen, verbeteringen aanbrengen en ontbrekende informatie aanvullen.

Wat vrijwilligerswerk bij HisGIS biedt

• Gebruiksvriendelijke invoermodules, met duidelijke handleidingen en begeleiding door HisGIS-medewerkers en ervaren vrijwilligers.
• Toegang tot een digitaal platform om kennis te delen en vragen te stellen.
• Flexibiliteit: werken vanuit huis, met eigen tempo en tijdsindeling.
• Geen vaste tijdsverplichting, al raden we aan om wekelijks enkele uren actief te zijn om goed ingewerkt te blijven in de systemen.

Wat je nodig hebt: een laptop of computer met een groot (of tweede) scherm en interesse in het historische landschap.

Heb je interesse of wil je meer weten? Stuur dan een e-mail naar helpmee@hisgis.nl

Door de eeuwen heen hebben landmeters prachtige kaarten gemaakt van de Biesbosch en omgeving. Weinigen zullen beseffen dat aan zo’n kaart een meting ten grondslag ligt. In 1938 schrijft jhr. dr. Th. van Rheineck Leyssius “Het is eenigszins verwonderlijk, dat onze moderne cartographen van de gegevens der raaiingen geen gebruik hebben gemaakt. Zelfs Hingman, die er ettelijke publiceert, blijkt deze niet te hebben berekend”.
Twee landmeters beschouwen vanuit hun vakgebied alle landmeetkundige activiteiten die zich in het verleden hebben afgespeeld rond de oude loop van de Maas in de Biesbosch. In dit boek hun verslag, alles naer de rechte conste der geometrie.

Auteurs : Jan Blaas & Leen Rietveld
Binding : Hardback
Distributievorm : Boek (print, druk)
Formaat : 210mm x 297mm
Aantal pagina’s : 236
Uitgeverij : Eigen uitgave
ISBN : 9789463451901
Datum publicatie : 08-2017
Prijs : €34,90

De atlas is een uitgave van de Stichting Cultuurhistorie Voorst en kwam tot stand met medewerking van vele schrijvers onder hoofdredactie van Luuk Keunen, teamleider cultuurhistorie bij RAAP.

Het vetrekpunt voor de atlas was de eerder gemaakte cultuurhistorische waardenkaart voor Voorst, bedoeld om gemeentelijke plannen te toetsen op de aanwezigheid van cultuurhistorisch waarden. Om de vergaarde kennis voor deze waardenkaart op een aansprekende manier toegankelijk te maken voor de inwoners van Voorst, is het idee voor de atlas als publieksboek ontstaan.

Aan het boek hebben vele schrijvers meegewerkt. Zowel erfgoedprofessionals als lokale gebiedskenners en vrijwilligers van de Historische Vereniging Voorst. De hoofd- en eindredactie is verzorgd door Luuk Keunen, die bij RAAP gespecialiseerd is in cultuurhistorisch- en historisch- geografisch onderzoek en vanuit zijn vakgebied een grote bijdrage leverde. Ook andere collega’s van RAAP schreven mee aan het boek, waarvan de fraaie opmaak verzorgd is door RAAP-ontwerper Olav Odé. De ruim 400 pagina’s tellende atlas is wetenschappelijk gefundeerd, maar vooral ook toegankelijk geschreven en rijk geïllustreerd met vele foto’s, kaarten en prenten.

De oorsprong van het Voorster landschap is gevormd in de prehistorie. De wordingsgeschiedenis vanaf de ijstijden tot heden staat centraal in het eerste katern. Het tweede katern gaat over de diverse landschappen van Voorst en wordt onder meer verteld aan de hand van vele kaarten. In het derde katern komt de cultuurgeschiedenis aan de hand van 12 thema’s waaronder industrie, strijd, vervoer, bestuur en religie aan bod. De vele persoonlijke verhalen van inwoners van Voorst maken de atlas extra aansprekend voor de lezers.

De cultuurhistorische atlas Voorst is verkrijgbaar voor € 34.90 via de Historische Vereniging Voorst:

Iedere kaart vertelt een verhaal. Over de totstandkoming van een stratenplan, over waterwegen, over economische bedrijvigheid of de verdediging van een stad. Maar ook over technische keuzes in het productieproces en cultuur-historische ontwikkelingen. Naar die verhalen is de community Kaarten van Utrecht op zoek.

Veertien enthousiaste leden vonden hun weg naar de eerste bijeenkomst en een aantal van hen had een of meerdere kaarten meegenomen waar kort over verteld werd. Dit waren oudere en nieuwere kaarten, maar ook kaarten uit boeken en zelfs zelfgemaakte, variërend van de zestiende tot de eenentwintigste eeuw. Aan bod kwamen verschillende aspecten, zoals het proces van ontwikkeling, lay out, verdieping in straten en gebieden, stadsverdediging, watergangen, vervoer, inlijsting, etc. Afgesloten werd er met een drankje.

Lees meer in dit blog-artikel

Landkaarten zijn er in alle soorten en maten, maar de kaart die in 1760 werd gemaakt van Tilburg en Goirle is wel heel bijzonder. Met een afmeting van ruim 3 bij 4 meter is de kaart mogelijk het grootste archiefstuk van Nederland. De kaart was 2 dagen in het echt te zien in het Regionaal Archief Tilburg (RAT).

Het gaat om de Kaart van Zijnen, een gedetailleerde kaart van de heerlijkheid Tilburg en Goirle die landmeter Diederik Zijnen tekende in opdracht van Gijsbertus Steenbergensis. Dat was de graaf die het gebied in 1760 bestuurde.

Lees het artikel op NOS – nieuws – Tilburg toont met oude landkaart een van de grootste archiefstukken van Nederland

De kaart is ook online te zien in de collectie van het RAT – Kaart van Zijnen

Kaart van de heerlijkheid Tilburg en Goirle die Diederik Zijnen in 1760 heeft vervaardigd voor de toenmalige heer van Tilburg en Goirle Gijsbertus Steenbergensis, graaf van Hogendorp, vrijheer van Hofwegen etc. De kaart is gebaseerd op landmetingen uit 1732.

Vindingrijk uitgever van kaarten en boeken

De Amsterdamse uitgever Evert Maaskamp (1769-1834) bouwde in de eerste decennia van de negentiende eeuw een omvangrijk en veelzijdig fonds op: van kostuumboeken en kunstportretten tot almanakken, zakatlasjes en panorama’s. Maaskamp was eigenzinnig, trendgevoelig en soms onnavolgbaar in zijn complexe werkwijze. Tegelijkertijd was hij een vindingrijk en kundig zakenman, die met zijn uitgeverspraktijken telkens vernuftig wist in te spelen op de actualiteit.

In dit boek belichten twintig historici telkens één object, met de nadruk op zijn cartografische werk. Maaskamp leefde in roerige tijden: onder wisselende regeringen veranderden de landsgrenzen van Nederland voortdurend, overstromingen vonden plaats en oorlogen werden uitgevochten. Nationalisme stak de kop op, terwijl reizen in binnen- en buitenland voor steeds meer mensen toegankelijk werd. Vanuit zijn winkel in hartje Amsterdam bracht Maaskamp een grote verscheidenheid aan uitgaven op de markt die deze culturele veranderingen weerspiegelen.
Dit boek is deel 4 in de reeks Kaarthistorie.

Omschrijving van het boek over Evert Maaskamp

Titel: Evert Maaskamp (1769-1834), Amsterdams kaart- en boekuitgever in roerige tijden
Auteurs: Anne-Rieke van Schaik, Bram Vannieuwenhuyze, Marissa Griffioen, Paula van Gestel – van het Schip, Peter van der Krogt
Illustraties:  circa 300 afbeeldingen in zwartwit en kleur
Uitg.:  Wbooks,2025,  gebonden, 224 pagina’s
Formaat: 24 x 28 cm.
ISBN: 9789462587526

Prijs: € 39,95

Bron: Wbooks website  (hier kunt u tevens inkijkexemplaar bekijken)

Dit boek beschrijft verdedigingswerken van Utrecht van de Romeinse tijd tot aan de Tweede Wereldoorlog in detail. De staatkundige, geografische en krijgskundige ontwikkelingen in Utrecht en de gevolgen op het gebied van de vestingbouw worden op de voet gevolgd.

Bron : Matrijs Uitgeverij

Redactie : Teun de Kruijf e.a.
Afmetingen : 22x 28 cm
Afwerking : hardcover
Pagina’s : 304
Prijs : €39,95

Atlassen hebben de loop van de geschiedenis veranderd. Onderzoekers en ontdekkingsreizigers tekenden de eerste echte kaarten; avontuurlijke kooplui markeerden hierop de nieuwe handelsroutes overzee. Intussen lieten vorsten kaarten vervaardigen om de grenzen van hun land of keizerrijk in beeld te brengen, diplomatieke betrekkingen aan te knopen en de manoeuvres van hun legers uit te stippelen.

De wereldgeschiedenis komt voorbij aan de hand van de schitterende oude land-, zee-, stads- en wereldkaarten die de historicus Philip Parker zorgvuldig selecteerde. Geleidelijk brachten cartografen uit vroeger eeuwen de wereld in beeld.

Omschrijving van het boek Geschiedenis van de atlas

Titel: Geschiedenis van de atlas
Auteur: Philip Parker
Uitg.: Librero, gebonden, 272 pagina’s
Formaat: 200 x 240 mm
ISBN: 978-94-6499-007-2
Prijs: € 19,95

Bron: Uitgeverij Librero (tevens kunt u hier een inkijk-exemplaar aanklikken)