Sağlık ve Yaşam Sitesi

Çocuğunuz sebze yemiyor mu? Uzmanından etkili öneriler

2026-07-09T15:10:51.378+03:00

Çocukların brokoli, ıspanak, kabak ve karnabahar gibi sebzeleri reddetmesi, ebeveynlerin en sık karşılaştığı beslenme sorunlarından biridir. Pek çok aile, "Çocuğum hiç sebze yemiyor.", "Sebze yemeden büyüyebilir mi?" veya "Her öğün yemek kavgasına dönüşüyor." gibi endişeler yaşayabiliyor. Uzmanlara göre, çocukluk döneminde görülen yemek seçiciliği çoğu zaman gelişim sürecinin doğal bir parçasıdır ve doğru yaklaşımlarla sağlıklı beslenme alışkanlıkları zaman içinde desteklenebilir.

Batıgöz Balçova Cerrahi Tıp Merkezi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Fikret İşbilir, sebze tüketiminin çocukların büyüme ve gelişimi açısından önemli olduğunu, ancak bu alışkanlığın baskıyla değil, sabır ve doğru yöntemlerle kazandırılması gerektiğini belirtiyor.

Her Sebze Reddi Bir Hastalık Belirtisi Değildir

Çocukların bazı yiyecekleri severken bazılarını reddetmesi, büyüme sürecinde sık karşılaşılan bir durumdur. Renk, koku, kıvam ve tat açısından alışık olmadıkları besinlere karşı daha temkinli davranabilirler. Sebzelerin kendine özgü aroması da bu çekingenliği artırabilir.

Uzm. Dr. Fikret İşbilir, ebeveynlerin bu dönemi "çocuğum hiç sebze yemeyecek" kaygısıyla değerlendirmemesi gerektiğini belirterek, tek bir öğün ya da birkaç günlük beslenme düzeni yerine çocuğun genel büyüme-gelişme sürecinin dikkate alınmasının daha doğru olduğunu söylüyor.

Israr Etmek Yerine Düzenli Olarak Sunmaya Devam Edin

Çocukların yeni bir besini ilk karşılaşmada reddetmesi oldukça yaygın bir durumdur. Bu nedenle ilk olumsuz tepkinin ardından o besini tamamen sofradan kaldırmak yerine, belirli aralıklarla yeniden sunmak daha doğru bir yaklaşım olabilir.

Çocuğun zaman içinde o besine alışmasını kolaylaştırmak için şu yöntemler denenebilir:

Farklı pişirme yöntemleri uygulamak: Haşlanmış sebzeyi reddeden bir çocuğa aynı sebzeyi fırınlayarak, püre yaparak veya çorbaya ekleyerek sunmak,

Sevdiği besinlerle eşleştirmek: Yeni bir sebzeyi, çocuğun halihazırda severek tükettiği tanıdık yiyeceklerin yanında servis etmek,

Mevsimselliğe önem vermek: Sebzeleri mevsiminde, en taze ve lezzetli olduğu dönemde sofraya eklemek.

Önemli olan, bu sürecin baskı oluşturmadan ve doğal bir şekilde devam ettirilmesidir.

Yemek Saatleri Mücadele Alanına Dönüşmemeli

Birçok ebeveyn iyi niyetle çocuğunun tabağını bitirmesini ister. Ancak sürekli uyarılmak veya zorlanmak, çocukların yemekle kurduğu ilişkiyi olumsuz etkileyebilir.

"Bu tabak bitecek" baskısı ya da "Sebzeni yersen çikolata alabilirsin" gibi ödüllendirmeler uzun vadede sebzeyi bir "ceza", tatlıyı ise "nihai hedef" haline getirir. Bunun yerine çocukların sebzelere dokunmasına, koklamasına ve mutfakta hazırlık sürecine dahil olmasına izin verilmelidir. Yiyeceklerle kurulan duyusal bağ ve mutfaktaki sorumluluk duygusu, çocukların o besini deneme isteğini ciddi oranda artırır.

Uzm. Dr. Fikret İşbilir, yemek saatlerinin çocuk açısından stres kaynağı olmaması gerektiğini belirterek, ebeveynlerin yönlendirici olmaktan çok rehberlik eden bir tutum benimsemesini öneriyor.

Çocuklar Söyleneni Değil, Gördüğünü Öğreniyor

Çocuklar için yemek deneyimi tamamen görsel algıyla başlar. Evde sebze tüketiminin günlük yaşamın doğal bir parçası olması, aile bireylerinin birlikte sofraya oturması ve çocukların yetişkinleri gözlemleyebilmesi sağlıklı beslenme davranışlarını destekleyebilir.

Sebzeleri eğlenceli şekillerde kesmek veya tabakta sanatsal sunumlar hazırlamak ilgiyi artırır. Klinik gözlemler ve çalışmalar, okul öncesi çocuklarda bölmeli tabaklar kullanarak porsiyonlara ayrılmış şekilde sunulan sebzelerin tüketiminin %36 oranında arttığını göstermektedir.

Mutfakta Görev Alan Çocuklar Yeni Tatlara Daha Açık Olabiliyor

Sebzeleri yalnızca tabağa koymak yerine çocuğu hazırlık sürecine dahil etmek de beslenme alışkanlığını destekleyen uygulamalar arasında yer alıyor.

Yaşına uygun olarak marul yıkamak, salata karıştırmak, domates seçmek veya tabağını hazırlamak gibi küçük sorumluluklar üstlenen çocuklar, hazırladıkları yiyecekleri denemeye daha istekli olabilir. Ayrıca sebzelerin farklı renk ve şekillerde sunulması, çocukların merak duygusunu artırarak yeni besinlere karşı daha olumlu yaklaşmalarına katkı sağlayabilir.

Sabır ve Doğru Yaklaşım Ömür Boyu Sağlık Demektir

Çocukluk çağında yetersiz ve dengesiz beslenmenin dikkat süresini, okul başarısını ve fiziksel gelişimi olumsuz etkileyebileceğini hatırlatan Batıgöz Balçova Cerrahi Tıp Merkezi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Fikret İşbilir, şu uyarıda bulunuyor:

"Çocuklarda sağlıklı beslenme alışkanlığı zaman içinde gelişir. Ailelerin sabırlı olması, çocukları zorlamak yerine onlara örnek olması ve beslenmeyi günlük yaşamın doğal bir parçası hâline getirmesi, uzun vadede çok daha kalıcı sonuçlar sağlayabilir."

Yaz aylarında cildimizi çok yıpratan 7 önemli tehlike

2026-07-06T12:24:12.785+03:00

“Yaz aylarında cilt sağlığımızı bozan etkenler” denildiğinde aklımıza çoğu zaman sadece güneşin zararlı ışınları geliyor. Ancak cildimizi tehdit eden riskler bununla sınırlı değil. Sıcak havalar, klimalar, havuzlar, cep telefonları, parfümler ve yoğun terleme gibi etkenler de önemli risk faktörlerini oluşturuyor.

Acıbadem Üniversitesi Atakent Hastanesi Dermatoloji Uzmanı Dr. İlayda Uysal, bu nedenle yaz aylarında cilt sağlığımız için sadece güneşten korunmanın yeterli olmadığına dikkat çekerek, “Genellikle gözden kaçan bu riskler cilt bariyerini zayıflatarak kuruluk, akne ve leke oluşumuna, hatta çeşitli enfeksiyonlara neden olabilir. Dolayısıyla yaz aylarında güneşten korunmanın yanı sıra bu faktörlere karşı da önlem almak son derece önemlidir”. Aslında alacağımız bazı basit önlemlerle aşırı sıcaklarda da cildimizi büyük oranda korumamız mümkün. Dermatoloji Uzmanı Dr. İlayda Uysal, yaz aylarında cildimizi yıpratan etkenleri anlattı; önemli öneriler ve uyarılarda bulundu.

HAVUZLAR

Yaz aylarında sıkça tercih edilen havuzlar, hijyen koşullarının yetersiz olması durumunda impetigo gibi bakteriyel enfeksiyonlar ve cilt ile gözleri etkileyebilen adenovirüs kaynaklı viral enfeksiyonların da bulaşmasına neden olabiliyor. Özellikle kalabalık olan havuzlarda fazla zaman geçirilmesi ve cildin uzun süre suyla temas etmesi bu tarz enfeksiyonların bulaşmasını kolaylaştırıyor. Diğer yandan klorlu suda uzun süre kalmak ciltte su kaybına bağlı olarak kuruluk, gerginlik ve tahrişe de yol açabiliyor.

Nasıl önlem almalı?

Çok kalabalık ve hijyen koşullarının düşük olduğu havuzlarda yüzmeyin.
Havuzda uzun süre kalmamaya özen gösterin.
Havuzdan çıktıktan sonra zaman kaybetmeden duş almaya dikkat edin.

HAVUZ KENARLARI, ŞEZLONGLAR, DUŞAKABİNLER

Havuz kenarları ile duşakabin gibi ortak kullanım alanlarında terlik olmadan çıplak ayakla dolaşılması, şezlongların havlu serilmeden kullanılması cilt sağlığını tehdit edebiliyor. Bu hatalar, Human Papilloma Virüsü’ne (HPV) bağlı siğillerin ve molluskum kontagiozum başta olmak üzere viral enfeksiyonların bulaşmasına yol açabiliyor. Siğiller en sık ayak altı, gövde ve yüz gibi bölgelerde ortası siyah noktasal kanama odakları içeren kabarıklıklar şeklinde görünürken, molluskum ise ortası göbekli ve çukur, çevresi deriden daha kabarık şişlikler şeklinde kendini gösteriyor. Cilt bariyerinin bozulduğu durumlarda basit bir temas bile bu virüslerin bulaşmasını kolaylaştırıyor.

Nasıl önlem almalı?

Havuz kenarı ve duşakabin gibi ortak alanlarda çıplak ayakla dolaşmayın.
Terlik ve havlu gibi kişisel eşyaları ortak kullanmamaya dikkat edin.
Şezlongları havlu sermeden kullanmayın.
Deride çizik ve sıyrık gibi durumlarda virüsler daha kolay bulaşabileceğinden el ve ayak hijyenine özen gösterin.

KLİMALAR

Yaz aylarında serinlemek için sıkça kullandığımız klimalar ortamın nem oranını düşürerek cildin su kaybetmesine neden olabiliyor. Dermatoloji Uzmanı Dr. İlayda Uysal, bu durumun özellikle kuru ve hassas ciltlerde sorun oluşturabileceğini belirterek, “Uzun süre klimalı ortamlarda bulunmak cilt bariyerini zayıflatabilir ve bunun sonucunda ciltte hassasiyet artışı, gerginlik, kızarıklık, küçük çatlaklara bağlı irritasyonlar gelişebilir” uyarısında bulunuyor.

Nasıl önlem almalı?

Gün içinde cilt bariyerini destekleyen nemlendirici kullanmayı alışkanlık edinin.
Her gün 2–2,5 litre su içmeye özen gösterin
Klimalı ortamlarda doğrudan hava akımına maruz kalmayın.
Mümkünse ortamın nem dengesini korumak için aralıklı havalandırma sağlayın.

AŞIRI SICAK HAVA

Aşırı sıcak hava damarların genişlemesine, kılcal damarların belirginleşmesine ve rozasea hastalığında ataklara yol açabiliyor. Melazmaya (kahverengi cilt lekelerine) yatkın kişilerde güneşin ve zararlı ultraviyole ışınlarının yanı sıra aşırı sıcaklık da leke oluşumunu tetikleyebiliyor. Sıcak havanın etkisiyle ciltte oluşan su kaybı pul pul dökülme, kaşıntı ve hassasiyet gibi sorunlar oluşturabiliyor.

Nasıl önlem almalı?

Özellikle rozasea sorununuz varsa cildinizi ani hava değişimlerinden koruyun. Aşırı sıcak ve aşırı soğuk ortamlarda bulunmamaya çalışın.
Melazmaya yatkınsanız güneşten korunmak için şapka, gözlük ve düzenli güneş kremi kullanmayı ihmal etmeyin.

YOĞUN TER BİRİKİMİ

Yaz aylarında yoğun terleme malassezia furfur gibi mantar türlerinin çoğalmasına ve bunun sonucunda cilt lekeleri ile gözeneklerin tıkanmasına yol açabiliyor. Aşırı sıcaklara ek olarak yoğun güneş kremi kullanımı da terlemeyi artırarak komedon (siyah nokta) oluşumunu tetikleyebiliyor.

Nasıl önlem almalı?

Cildinizi her akşam terden ve krem artıklarından arındırın.
Çok yoğun terleme problemi yaşıyorsanız, mantar oluşumunu engellemek için antifungal (mantar önleyici) etki gösteren şampuanları haftada bir veya iki kez vücudunuz için kullanabilirsiniz.

PARFÜMLER

Yaz aylarında boyun, dekolte ve el bileklerimize sıktığımız parfümler güneş ışınlarıyla birleşince ciltte leke oluşumunu tetikleyebiliyor. Dermatoloji Uzmanı Dr. İlayda Uysal, “Özellikle narenciye, portakal ve limon gibi turunçgillerden zengin kokular güneş altında o bölgede lekelenmeye, damarlanma oluşumuna, bazen de ciddi alerjik reaksiyonlara neden olabilir” diye konuşuyor.

Nasıl önlem almalı?

Leke oluşumunu ve alerjik reaksiyonları önlemek için parfümleri cildiniz yerine kıyafetlerinize sıkmayı alışkanlık edinin.

CEP TELEFONLARI

Günlük hayatın vazgeçilmez parçası haline gelen cep telefonları, yalnızca iletişimi değil cilt sağlığını da etkileyebiliyor. Telefon yüzeyinde biriken bakteri ve kirler, yaz aylarında artan terleme ve sıcaklıkla birleştiğinde ciltte yağ dengesinin bozulmasına neden olabiliyor. Dermatoloji Uzmanı Dr. İlayda Uysal, bu durumun ciltteki gözeneklerin tıkanmasını kolaylaştırarak özellikle yanak ve çene bölgesinde sivilce ile siyah nokta oluşumunu artırabileceğini belirtirken, “Telefon ekranlarından yayılan görünür ışığın da ultraviyole ışınlarıyla birlikte ciltte leke oluşumuna katkıda bulunabileceği düşünülmektedir” uyarısında bulunuyor.

Nasıl önlem almalı?

Telefon ekranını düzenli olarak temizleyin ve mümkünse dezenfekte edin.
Uzun görüşmelerde kulaklık veya hoparlör kullanarak telefonun yüzle temasını azaltın.
Cildinizi temiz tutun, terledikten sonra yüzünüzü yıkayın ve hafif, gözenekleri tıkamayan ürünler kullanmaya özen gösterin.
Demir oksit filtresi içeren ve mavi ışığa karşı da koruma sağlayan güneş kremlerini tercih etmeniz, cep telefonu ve bilgisayar ekranlarından yansıyan görünür ışığa karşı da koruma sağlayacaktır.

Sıcaklar aşırı etkiliyorsa sıcak intoleransınız olabilir

2026-06-30T13:51:05.489+03:00

Sıcağa karşı olağan üstü bir hassasiyet olarak kendini gösteren sıcak intoleransına sahip kişilerin, diğerleri rahat ve hatta soğuk hissederken bile sıcak hissedebildiklerini açıkladı.

Sıcak intoleransının yoğun terleme ile birlikte, sıcağa karşı tepki olarak bulantı, kusma, baş dönmesi ya da ruh hali değişikliklerine de yol açabileceğini kaydeden Akkurt, “Sıcak intoleransı bir hastalık değildir, ancak altta yatan bir hastalığın belirtisi olabilir.” dedi. MS gibi kronik hastalıkları olan kişileri, semptomlarının aşırı sıcaklarda kötüleşebileceği yönünde uyardı.

Artan sıcaklıklar bazılarını diğerlerinden daha fazla rahatsız ediyor. Dr. Sinan Akkurt’un verdiği bilgilere göre, ısı intoleransı olan insanlar yüksek sıcaklıklara yüksek duyarlılık gösteriyor. Isı intoleransı ya da sıcak intoleransı olarak adlandırılan durumu, ısıya verilen çok çeşitli tepkilere işaret eden bir semptom olarak tanımlayan Dr. Sinan Akkurt, “Bazı insanlar sıcağa tepki olarak ciddi ve hatta hayatı tehdit eden semptomlar geliştirebilir.” dedi.

Sıcak intoleransı belirtilerinin kişiden kişiye değişebildiğini kaydeden Dr. Akkurt, genel olarak şu gibi belirtilerin görüldüğünü şekilde belirtilerin görüldüğünü aktardı: Ilık sıcaklıklarda çok sıcak hissetmek, aşırı terleme, sıcak havalarda yorgunluk, bitkinlik, sıcağa karşı tepki olarak bulantı, kusma, baş dönmesi ya da ruh hali değişiklikleri.

Sıcak intoleransının, bir kişinin genel sağlığı için ipuçları taşıdığına dikkat çeken Dr. Sinan Akkurt, “Vücudun kendini düzgün bir şekilde soğutamayabileceğini, beynin sıcağa doğru yanıt vermeyebileceğini ya da kalp ve akciğerlerin yeterince verimli çalışmak için mücadele ettiğini gösteriyor.” dedi.

Diyabet ısı intoleransına neden olabilir

“Isı intoleransı olanlar, otonom sinir sistemini etkileyen dysautonomia adlı bir bozukluğa sahip olabilir. Otonom sinir sistemi, vücudun ısıya tepkisi de dahil olmak üzere vücudun otomatik işlevlerini düzenlemeye yardımcı olur.” diyen Dr. Sinan Akkurt, dysautonomia'ya yol açan etkenler arasında şeker hastalığı, alkolizm, Parkinson, Guillain-Barre sendromu ve mitokondriyal hastalıkları sıraladı.

Dr. Sinan Akkurt, ısı intoleransının diğer nedenlerini şöyle açıkladı:

Yaş: 4 yaşın altındaki çocuklar ve 60 yaşın üzerindeki yetişkinler sıcağa karşı daha duyarlı olabilir. Bu hassasiyet, sıcak çarpması gibi sıcakla ilgili hastalıklara duyarlılıklarını arttırır.

İlaçlar: Bazı ilaçlar, ter üretimini azaltarak vücudun ısıya tepkisini değiştirir. Birçok psikiyatrik rahatsızlık ve Parkinson hastalığının tedavisinde kullanılan antikolinerjik ilaçlar terlemeyi azaltabilir ve ısı duyarlılığını artırabilir.

Duyusal sorunlar: Duyusal işleme bozukluğu ve otizme eşlik eden duyusal sorunlar, kişiyi ısıya daha duyarlı hale getirebilir.

Nörolojik durumlar: Omurilik yaralanmaları ve MS gibi beyni ve omuriliği etkileyen tıbbi durumlar, vücudun veya beynin ısıya tepkisini değiştirerek veya vücudun sıcaklığı düzenleme yeteneğini engelleyerek ısı duyarlılığını artırabilir.

Endokrin sistem problemleri: Endokrin sistem vücudun çok çeşitli fonksiyonları düzenlemesine yardımcı olur. Tiroid hastalığı olan Graves hastalığı gibi bozukluklar ısı duyarlılığını artırabilir.

Sıcak intoleransı nasıl giderilir?

Sıcak intoleransı olan kişilerin öncelikle doktora başvurmalarını altta yatan nedenlerin incelenmesini öneren Dr. Sinan Akkurt, eğer sıcak intoleransı başka bir hastalığa bağlı ise hastalığın tedavisi sayesinde şikayetlerin giderilebileceğini kaydetti. Eğer bir hastalığa bağlı değilse şikayetleri azaltmak için şu önerileri sundu:

Isı intoleransını yönetmenin yolları şunlardır:

Doğrudan güneş ışığından, özellikle 11.00 ile 16.00 saatleri arasında güneşte olmaktan kaçının.
Yaz aylarında vantilatör ya da klima kullanın.
Dehidrasyonu önlemek için bol sıvı tüketin.
Açık renkli, bol ve pamuklu hafif giysiler giyin.
Sıcak havalarda alkolden kaçının.
Serin suyla duş alın ya da yüzün.
Ensenize soğuk suya batırılmış bir havlu koyun.
Sıcak havalarda veya sıcak odalarda yoğun fiziksel aktiviteden kaçının.
İdeal kilonuzu koruyun.

Yoğun Antrenman Sonrası Doğru Takviye Torq Protein Tozu ve ZMA Takviyesinin Sporcular Üzerindeki Etkileri

2026-06-30T13:09:36.456+03:00

Spor performansını bir üst seviyeye taşımak ve kalıcı fiziksel değişimler elde etmek, antrenman salonunda dökülen ter kadar, egzersiz bittikten sonra vücuda sağlanan destekle de doğrudan ilişkilidir. Yoğun bir antrenman seansı, kas liflerinde mikro düzeyde hasara yol açarken, vücuttaki enerji depolarını ve yaşamsal mineralleri de tüketir. Bu süreçten sonra doğru besin öğeleriyle desteklenmeyen bir vücut, gelişim göstermek yerine kas yıkımı ve kronik yorgunluk riskiyle karşı karşıya kalır. Sporcu beslenmesi alanında geliştirdiği bilimsel formüllerle adından söz ettiren Torq Nutrition, antrenman sonrasındaki kritik süreçleri optimize etmek için sporculara rehberlik ediyor.

Antrenman Sonrası Katabolik Evreyi Durdurmanın Önemi

Ağır kaldırılan ya da yüksek nabızda tamamlanan bir egzersizin hemen ardından vücut, kendini tamir etmek için acil bir protein arayışına girer. Eğer bu süreçte hızlı emilen bir kaynak bulunamazsa, vücut kendi kas dokularını yıkarak amino asit elde etmeye çalışır. Bu olumsuz durumun önüne geçmek için geliştirilen Torq protein tozu, yüksek biyoyararlanımı ve zengin BCAA içeriğiyle dikkat çeker. Sporcuların antrenman biter bitmez tükettiği bu kaliteli kaynak, sindirim sistemini yormadan doğrudan kas hücrelerine taşınır.

Kas protein sentezini maksimum düzeye çıkaran bu süreç, sadece kas kütlesinin büyümesini sağlamakla kalmaz, aynı zamanda bir sonraki antrenmana kadar olan toparlanma süresini de önemli ölçüde kısaltır. Sporcular üzerinde yapılan araştırmalar, düzenli ve doğru zamanlamayla yapılan protein takviyesinin, kas gücü ve dayanıklılık performansında sürdürülebilir bir artış sağladığını göstermektedir.

Mikro Besinlerin Yenilenme ve Hormon Dengesi Üzerindeki Gücü

Antrenman bittikten saatler sonra, vücut bu kez gece boyunca sürecek olan hücresel onarım fazına geçer. Ancak makro besinler tek başına bu onarım için yeterli değildir; hormonal sistemin ve sinir ağlarının düzgün çalışması için mikro besinlere, yani minerallere de ihtiyaç vardır. Özellikle yoğun terleme ile vücuttan atılan çinko ve magnezyum gibi minerallerin eksikliği, sporcularda uyku bozukluklarına, kas kramplarına ve serbest testosteron seviyelerinin düşmesine yol açabilir.

Tam olarak bu gece fazını desteklemek üzere formüle edilen Torq ZMA, çinko, magnezyum ve B6 vitaminini en saf haliyle sunar. Yatmadan önce aç karnına alınan bu takviye, sporcuların merkezi sinir sistemini rahatlatarak derin uyku (REM) kalitesini artırır. Derin uyku, vücudun doğal büyüme hormonlarını ve erkeklik hormonlarını en yüksek seviyede salgıladığı altın zaman dilimidir. Minerallerin bu sinerjik birleşimi sayesinde, sabahları çok daha dinç, enerjik ve kas ağrılarından arınmış bir şekilde uyanmak mümkün hale gelir.

Bütünsel Performans Yönetimi

Sonuç olarak, spordan alınan verimi kalıcı hale getirmek, antrenman sonrasındaki yıkım evresini beslenme ile durdurmaktan ve gece boyunca süren yapım evresini kaliteli uyku ile desteklemekten geçer. Torq Nutrition, sunduğu bu güçlü ürün kombinasyonlarıyla sporcuların sadece egzersiz anını değil, günün 24 saatini verimli geçirmelerini hedefler. Siz de hedeflerinize daha emin adımlarla yürümek ve vücudunuzun potansiyelini keşfetmek istiyorsanız, antrenman sonrası ve uyku öncesi rutininize bu bilimsel destekleri dahil edebilirsiniz.

Çocukluktan yaşlılığa beyni zinde tutacak 20 öneri

2026-06-25T14:49:35.224+03:00

Beyin gelişiminin belli bir yaştan sonra durduğu düşüncesi yerini “vücudumuzun amiral gemisinin sürekli geliştiği” bilgisine bıraktı.

Nöronların (beyin hücresi) kendini yenileyemediği savını geçersiz kılan araştırmalar beyin hücrelerinin kendisini yaşamın her döneminde yenileyebildiğini gösteriyor. Nörogenesiz adı verilen bu özellik 80’li yaşlara kadar sürüyor. “Beynimizi korumaya başlamak için asla çok erken veya çok geç değildir” diyen Acıbadem Ankara Hastanesi Nöroloji Uzmanı Dr. Esra Mıhçıoğlu “Onlarca yıllık araştırmalar, kalp sağlığımızı koruyan egzersiz, beslenme ile yüksek tansiyon, diyabet ve kolesterol seviyelerini dengede tutma gibi yöntemlerin beyin sağlığı için çok önemli olduğunu gösteriyor.

Orta yaşlardaki obezite, ileri yaşlarda Alzheimer hastalığı için bir risk faktörü olabilir ancak yaşlılıktaki kilo kaybı, bu hastalık için daha büyük bir risk nedeni olabiliyor. Aynı şey yüksek tansiyon da orta yaşlarda Alzheimer hastalığı için daha riskini artırırken daha sonraki yıllarda etkisi o kadar olmuyor” diyor. Yaşamın her döneminde beyin sağlığını geliştirmenin mümkün olduğunu ifade eden Dr. Esra Mıhçıoğlu, çocuklukta, ergenlikte, yetişkinlikte ve yaşlılıkta yapılması gerekenleri anlattı.

*Pokémon Mega Evolution Ascended Heroes Booster Bundle *

Çocukluk Dönemi: Sanat ve müzik önemli

Yaşamın ilk birkaç yılının beyin hücrelerini büyütmek ve aralarında sinaps denilen bağlantıları geliştirmekle geçtiğini söyleyen Dr. Esra Mıhçıoğlu “Doğumdan 12 yaşa kadar) 100 milyardan fazla nöron ve 100 trilyon sinaps gelişimi olur. 2 yaşındaki bir çocuk, bir yetişkinin yaklaşık iki katı kadar sinapsa sahiptir. Bu da çocukların dil ve müzik gibi yeni beceriler edinmede neden bu kadar hızlı olduklarını açıklar” dedi. Çocuklarının beyin sağlığını önemseyen anne babalara çeşitli önerilerde bulunan Dr. Esra Mıhçıoğlu, yapılması gerekenleri şöyle sıraladı:

● Güvenli oyun ortamları hazırlayın.

● Çocuklukta iyi beslenme alışkanlıkları edinmek, hayatın geri kalanını da olumlu etkiliyor. Kepekli tahılları, meyveleri ve yumurtaları çocuklarınızın öğünlerine ekleyin.

● Rahat bir uyku rutini oluşturun. Bir araştırmaya göre, çocuklar uykuya daldığında, beynin matematik, mantık ve dil öğreniminden sorumlu olan sol yarım küresi ile yaratıcı ve sanatsal işlevlerle ilgili sağ yarım küresi arasındaki bağlantılar güçlenerek benin olgunlaşmasına yardımcı oluyor.

● Çocuğunuzu müzikle erken tanıştırın. Araştırmalar risk altındaki çocukların iki yıl boyunca müzik eğitimine katıldıktan sonra sesleri işleme becerisinin arttığını gösteriyor. Bu becerinin daha iyi öğrenmeye ve dil yetkinliklerine etki ettiği düşünülüyor.

Ergenlik Dönemi: Teknolojiye dikkat!

Çocukluğun ardından beyindeki gelişmeler de farklılaşıyor. Öyle ki ergenlik döneminde beynin üstünü örten korteks tabakasındaki incelme ile sinir hücrelerinin üzerini kaplayan ve etkili iletimi sağlayan myelin kılıf düzeyinin artması sayesinde beyindeki bağlantılar da güçleniyor. Ergenliğin, beyin gelişimi için en önemli ancak bir o kadar da riskli bir dönem olduğuna dikkat çeken Dr. Esra Mıhçıoğlu, şu önerilerde bulundu:

● Çocuğunuzu alkol ve uyuşturucu gibi zararlı alışkanlıklardan uzak tutmanın şaşırtıcı derecede basit bir yolu var; iyi iletişim ve birlikte yenecek akşam yemeği.

● Güvenli sporu teşvik edin. Hem bedensel hem de duygusal açıdan faydalı olan sporlar beyin gelişimi için de çok önemli.

● Yatmadan önce teknolojik cihazları kapatın. Instagram ve WhatsApp gibi programlar bu yaş grubu için önerilen dokuz saatlik uyku süresini azaltıyor. Ergenlerin birçoğu bütün gece telefonlarında video izliyor ve arkadaşlarıyla sohbet ediyor. Uyku yoksunluğu, depresyona ve birçok dürtüsel davranışa kapı aralıyor. Ebeveyn dahil herkesin geceleri telefonları yatak odasının dışında bırakması ve tüm elektronik cihazları kapatması bir ev kuralı olarak uygulanmalı.

● Ergenlik, kilo alımı için savunmasız bir dönemdir. Gazlı içecekler ve enerji içecekleri gibi ilave şeker içeren ürünleri evinizden uzak tutun. Çocuklarınızı şekersiz bitki çayları ve bol su içmeye teşvik edin.

Yetişkinlik Dönemi: Stresle baş etmeyi öğrenin

Yetişkinlikte yani 20-39 yaşlar arasında beynin farklı alanları birbiri ile daha da bağlantılı hale geliyor. Böylece duygusal dürtüler için kontrol ve denge sistemi oluşuyor. Bu dönemde aksonların (sinir lifi, nöronun elektriksel uyarıları taşıyan ince, uzun çıkıntısı) çevresinde daha fazla miyelin geliştiğini ve beynin tamamındaki iletişimin hızlandığını anlatan Dr. Esra Mıhçıoğu, yetişkinlikte dikkat edilecek noktalar hakkında şu bilgileri verdi:

● Stresle baş etmeyi öğrenin. Araştırmalar, stres, korku ve anksiyetenin beyni etkileyip ve yaşamın ilerleyen dönemlerinde bunama ve diğer rahatsızlıkların gelişiminde büyük risklere yol açtığını ortaya koyuyor.

● Açık havada egzersiz yapın. Egzersiz, beyninizi sağlıklı tutmanın en önemli yollarından biri. Koşu yapmak, tenis oynamak veya bisiklete binmek gibi açık hava etkinlikleri, aynı zamanda D vitamini depolarınızı doldurmanıza yarar. Güneş ışığına maruz kalmanın depresyonu önleyebileceği ve uykuyu iyileştirebileceği ve her ikisinin de daha sağlıklı bir beyin anlamına geldiğini biliyoruz.

● Sigara içiyorsanız bu alışkanlığınızı bırakmanın tam zamanı! Sigara içmek sadece beyin hasarına ve vasküler demansa yol açıp inme riskinizi artırmakla kalmıyor. Uzun süreli sigara tüketimi, beynin dış tabakası olan, hafıza, dil ve algılama gibi kritik bilişsel işlevlerin meydana geldiği beyin korteksinin incelmesine neden olabiliyor.

Orta Yaş Dönemi: Sağlığınızı koruyun

Orta yaşta ortaya çıkan obezite, yüksek kolesterol, yüksek tansiyon ve diyabetin beyin sağlığını da etkilediğine dikkat çeken Dr. Esra Mıhçıoğlu, 40-64 yaş dönemine özel şu uyarılardı bulundu:

● Daha çok düşünün. Farklı bir ülkeye seyahat etmek, yeni bir dil öğrenmek, tipik olarak ilginizi çekmeyen film türlerini izlemek ve yorumlamak veya ilgi alanınız dışındaki kitapları okumak bu konuda size yardımcı olur.

● Diyabetin kontrolünü elinize alın. Bu sayede demans riskini yarıya indirebilirsiniz.

● Kilo verme konusunu önemseyin. Araştırmacılar artan vücut ağırlığı ile beynin öğrenme ve hafıza için önemli bir alanı olan hipokampusun boyutunun azalması arasında bir bağlantı ortaya koydu. Haftada üç kez en az 30 dakika kardiyovasküler egzersiz yapın ve kilo verme konusunda doktorunuzla konuşun.

● Uyku apnesi sorununuz varsa tedavi için harekete geçin. Türkiye'de, yaklaşık 1.5 milyon kişi, tıkalı hava yolları rahatsızlığı nedeniyle gece boyunca solunumun onlarca kez durmasına neden olan uyku apnesinden muzdarip. Araştırmalar uyku apnesi olan yetişkinlerin daha erken yaşta bilişsel düşüş yaşadığını kanıtlıyor.

Yaşlılık Dönemi: Sosyal ve zihinsel olarak aktif kalın

65 yaşından sonra beyinde bazı değişiklikler kaçınılmaz oluyor. Ancak ne kadar çok vücudunuzu sağlıklı tutarsanız ve beyninizin farklı bölümlerine meydan okursanız, iyi çalışmasını da o kadar desteklersiniz. Beynin aktif ve dinç tutulmasıyla şiddetli bilişsel kayıpların 5 yıl ötelenebildiğini kaydeden Dr. Esra Mıhçıoğlu, “Bu yaş grubunda Alzheimer hastalığı ve diğer demans türleri ile inme için risk artar. 65 yaşın üzerindeki dokuz kişiden biri Alzheimer hastalığına yakalanır ve 85 yaşına gelindiğinde bu risk üçte bir olur. Vücudunuz zayıfladıkça düşme riskiniz artar, bu da beyin sağlığını tehlikeye atabilir” diye uyarıyor. Dr. Esra Mıhçıoğlu’nun bu döneme özel diğer uyarıları şöyle:

● Günde en az bir arkadaşınızı arayın. Arkadaşlarınız ve ailenizle ne kadar çok iletişim halinde olursanız, beyninizi çalıştırmanız için o kadar çok fırsat yaratırsınız. Daha az sıklıkta sosyal iletişim, yalnızlık ve fiziksel hareketsizlik ileri yaşam depresyonu dahil olmak üzere diğer iyi bilinen demans risklerini artırır.

● Akıllı telefon kullanımını öğrenin. Çok fazla teknoloji gelişen beyin için zararlı olabilirken, uzaktan eğitim, online bankacılık, online alışveriş, telefonunuzda kelime sudoku oyunları oynamak önemli olabilir. Sosyal ve zihinsel olarak aktif kalmanın bir aracıdır.

● Haftada en az bir kez farklı şeyler yapın. Emeklilikte insanlar genellikle aynı alışkanlıkları sürdürür. Ancak küçük yenilikler yaparak motivasyonu, uyanıklığı ve hızı artıran güçlü bir nörotransmiter (nöronlar arasında iletişimi sağlayan kimyasallar) olan norepinefrin hormonunun salgılanmasını uyarabilir ve bu şekilde öğrenmeniz kalıcı hale gelir.

● Yürüyüş gibi orta düzeyde egzersizin hem sağlıklı yaşlılarda hem de hafif bilişsel bozukluğu olanlarda beynin dış tabakasının küçülmesini tersine çevirmeye yardımcı oluyor. Günde 15 dakika kadar kısa bir yürüyüş bile etkili. Güç antrenmanları beyin sağlığının korunmasında önemlidir. Bu nedenle tekerlekli sandalyeye bağlıysanız bile oturarak egzersiz yapabilirsiniz.

● Evinizi güvende tutun. Düşmeler, travmatik beyin hasarının önde gelen nedenidir ve 75 yaşından sonra düşme riski büyük ölçüde artar. Başınızı döndüren herhangi bir ilaç kullanmadığınızdan, gözlük reçetenizin güncel olduğundan emin olun ve gözlerinizi kontrol ettirin. Kablolar, kilimler ve gevşek korkuluklar gibi takılma riskini artıran durumları gözden geçirin.

Siz de bu konuda daha detaylı bilgilere sahip olmak istiyorsanız kankacard.com adresini ziyaret edebilirsiniz.

Ortamına göre makyaj önerileri

2026-06-25T12:05:44.437+03:00

Makyaj bulunduğunuz ortama göre yapıldığı ve doğal göründüğü zaman güzel olur. İş yerinde, gündüz ve gece makyajınız nasıl olmalı?

Makyaj yapmayı gerçekten bilen insanlar her durumda bakımlı olmayı başarabilirler.

Pikniğe giderken, spor yaparken, bir akşam yemeğine veya partiye gideceğiniz zaman, her defasında farklı bir makyaj yapmak gerekir. İşe giderken veya zamanınız çok kısıtlı olduğunda da soluk görünmek zorunda değilsiniz.

Spor yaparken

Makyajınız kibar ve sade olmalıdır. Fondöten kullanmayın. Çünkü terlediğiniz zaman fondöten sorun olur. Suya dayanıklı bir rimel, parlatıcı ya da açık renkli bir ruj yeterlidir. Bu hafif makyaj spor yaparken bozulmaz ve size taze bir görünüm kazandırır.

İşe giderken

İşe bakımsız ve soluk bir yüzle gidemezsiniz. Ama makyaj yapmak için yataktan bir saat önce kalkmak da herkese uygun değildir. İnsan erken kalksa bile sokağa çıkmadan önce yapması gereken pek çok şey sırada bekler. Hem size vakit kaybettirmeyecek hem de gün boyunca bakımlı görünmenizi sağlayacak sade bir makyaj için:

-Önce yüzünüze fondöten veya renkli bir nemlendirici sürün.
- Fondötenin dayanıklılığını arttırmak ve gün içinde cildin parlamasını önlemek için toz pudra uygulayın.
-Pastel renkte bir allık seçin.
-Sonra uygun renkte bir toz far sürün.
-Kirpik serumu ile iyice rimelleyin.
-Dudak çevresini kalemle belirginleştirin.
- Rujunuzu sürün.
Kalıcı makyaj yaptırırsanız bu süreyi çok daha kısaltmış olursunuz. Ayrıca yazın plajda dahi makyajlı görünürsünüz.

Gece makyajı

Gece çıkacağınız zaman, suni ışıkları ve gölgeleri hesaba katarak, daha frapan bir makyaj yapabilirsiniz. Suni ışık, renkleri soluklaştırdığından daha kuvvetli tonlar ve parlak altın renkleri gece makyajında uygun olur.

Bunun için:

- Yüzdeki ufak kusurları kapatıcıyla örtün.
- Omuz ve dekolteyi de içine alacak şekilde fondöten sürün.
- Makyaj konusunda bir az deneyiminiz varsa, açık ve koyu renkli fondöteni suni ışık ve gölgelerin etkisini azaltmak için birlikte kullanın.
- Yüzünüze ve dekoltenize altın yaldızlı bir toz pudra sürün.
- Yüz biçimini allık yardımıyla belirleyin.
- Göz kaleminizi veya eyelineri siyah veya kahverengi seçerseniz, yumuşak bir duman rengi elde edersiniz.
- Kaşlarınızın altına aydınlatıcı sürün.
- Dudaklarınıza kuvvetli tonlarda bir ruj kullanıp, üzerine parlatıcı uygulayın.

Siz de bu konuda daha detaylı bilgilere sahip olmak istiyorsanız https://kirpikserumu.com/ adresini ziyaret edebilirsiniz.

Çocuk neden yalnız uyumak istemez?

2026-06-23T17:20:40.214+03:00

Çocuğun uykuya dalamama, yalnız yatmama, kâbus görme sorunlarının gerisinde psikolojik problemlerin bulunabileceğine dikkat çeken uzmanlar, "Yaşadığı sorunlar uyku kalitesini bozar. Ebeveynleri ile aralarında yeterli iletişim olmayan çocuk yalnız yatmak istemeyebilir. Onlarla doyurucu bir ilişki yakalayamayan çocuk da yatağına gitmek istemez, iletişimi devam ettirme peşindedir" uyarısında bulundu.

Üsküdar Üniversitesi NP Feneryolu Tıp Merkezi'nden Uzman Klinik Psikolog Aynur Sayım, çocuklarda ortaya çıkan uyku sorunlarının çocuğun gelişimi üzerinde olumsuz etkilere yol açabileceğini söyledi.

Anne-babaların en çok danıştıkları birkaç konudan birinin çocuklarda yaşanan uyku sorunları olduğunu ifade eden Aynur Sayım, şunları söyledi:
"Çocuğumu yatağına yatıramıyorum, yatmak istemiyor, yalnız yatmak istemiyor, yanımıza geliyor, korkuyor, sık sık uyanıyor, uykuda diş gıcırdatıyor gibi şikâyetler alabiliyoruz. Çocukta uyku sorununun pek çok nedeni olabiliyor. Bu nedenler, fiziksel ve duygusal kaynaklı olabiliyor. Doğumdan itibaren ilk yıl, bebeğin bedensel gereksinimleri ve şikâyetleri, ortamın ısısı, gürültü, annenin bebek ile kurduğu güven ilişkisi, ihtiyaçlarını karşılama biçimi, annenin psikolojisi, uykuyu etkiler. Bebek, acıkır, gazı vardır, diş çıkartıyordur, reflüsü vardır. Uyku, bebek gelişimi açısından temel gereksinimdir. Her çocuğun uyku alışkanlıkları ve gereksinimi farklılıklar gösterir. Yeni doğan bebekler günde 16-17 saat uyurlar fakat bu, sık aralıklarladır."

İkinci yıldan sonra ortaya çıkıyor

Uyku sorunlarının büyük kısmının ikinci yıldan itibaren ortaya çıktığını ifade eden Aynur Sayım, "Uykuya dalma sıklıkla zor olur. Sonraki dönemlerde de korkular, çocuğun anksiyetesinin yüksek olması, uyurgezerlik, diş gıcırdatma görülmeye başlar. Çocuklar davranış diliyle konuşurlar. Eğer bir sorun yaşıyorlarsa bunu, davranış sorunlarıyla ifade ederler. Uykuya dalmada zorluk ve uyku bölünmeleri, uykuda alt ıslatma, genellikle çocukta sorun alanının habercisidir" diye konuştu.

Doyurucu ilişki eksikliğine dikkat

Uzman klinik psikolog Aynur Sayım, çocuğun kendi odasında yalnız uyumak istememesinin ardından bazı nedenler olabileceğini belirterek "Çocuk, anne-babadan ayrılıp odasına geçmek istemeyebilir. İçeride bir hareket, dinamizm vardır ya da anne ya da baba geç geliyordur veya çocukla aralarında yeterli iletişim yoktur, onlarla doyurucu bir ilişki yakalayamayan çocuk da yatağına gitmek istemez, iletişimi devam ettirme peşindedir" dedi.

Yaşadığı sorunlar uyku kalitesini bozar

Uzman klinik psikolog Aynur Sayım, diğer sebepleri de şöyle sıraladı:
"Anne-baba arasında sorunlar, kavgalar veya anne-babanın psikolojik sorunları varsa; çocukla iyi, güven veren bir ilişki tarzları oluşmamışsa; çocuk, kardeş kıskançlığı yaşıyorsa; okul, öğrenme, uyum sorunları varsa, çocuğun anksiyetesi yükselir. Bu huzursuzluk, uyku kalitesine yansır. Korkuyorum diyebilir, anne-babaya yakın olmak isteyebilir, hele ki küçük kardeş anne-babanın odasında ve o ayrı odada yatıyorsa, o odaya gelme girişimi genellikle olacaktır.

Geçiş nesnesine bağlanabilir

Çocuk anneden ayrışmaya tahammül edemediği dönemde, bu her çocukta değişken olmakla birlikte, 2-3 yaş arası olur, bir geçiş nesnesine bağlanabilir. Bu bir battaniye, annenin bir eşyası, yumuşak bir oyuncak olabilir. Bundan dolayı çocuğu yargılamamak, o eşyayı yok etmemek gerekir. Çünkü çocuğun gelişiminde bir anlamı vardır bu nesnenin, bir sonraki döneme geçebilmesi için, çocuk kendisine bir yol bulmuştur."

Nörolojik sorunların neden olduğu uyku sorunlarının da olabildiğini ifade eden Aynur Sayım, bu durumlarda bir nörolog yardımına başvurmanın gerekli olduğunu söyledi.

Gece terörü yaşayabilir

Uyurgezerlik ve uykuda konuşmanın çocuk derin uykuda iken oluştuğunu ve ailesel özellik görülebildiğini kaydeden Uzman Klinik Psikolog Aynur Sayım, gece terörü denilen duruma da dikkat çekti: "Gece terörü, genellikle uykuya daldıktan birkaç saat sonra görülen şiddetli panik nöbetine benzer. Çocuk korku içinde kendinde değildir. Amaçsız hareketler yapar. Sonra sakinleşir ve yeniden uykuya dalar."

Ailenin yaklaşım biçimi önemli

Çocuğun uyku düzeninin ailenin tutumuyla ilgili olduğunu belirten Uzman Klinik Psikolog Aynur Sayım, sorunun çözümü için uzman desteğinin önemli olduğunu belirterek "Aile, disiplinde yetersiz kalıyorsa, çocukta diğer davranışlarında olduğu gibi bu konuda da dirençler olabilecektir. Çocuk da iç disiplinini oluşturamayacaktır. Ailelerin uyku sorunu olan çocuğa yaklaşım biçimi de sorunun çözülmesi veya pekişmesi açısından önemli role sahip. Nedenini anlamadığımız bir sorunu çözme çabasına girersek, yanlış davranmış oluruz. Bu sayılan nedenlerden hangisi yaşanıyorsa, o neden üzerinde çalışılmalıdır" diye konuştu.

Uzman Klinik Psikolog Aynur Sayım, uyku sorunu yaşanıyorsa, bir çocuk-ergen psikiyatristinin muayenesi, nörolog desteği gereken durumlarda psikiyatrist- nörolog işbirliğinin sağlanması, tanı sonrası, tedavi programının yapılmasını önerdi; psikolog çalışmalarında da çocuğun psikoterapisi, ailenin ve okulun danışmanlığı birlikte götürülmesi tavsiyesinde bulundu.
Aynur Sayım, "Ailelerin yaklaşımı yargılayıcı, cezalandırıcı ve empatiden uzak olursa, sorun artabilir ve tabloya, davranış sorunları da eklenebilmektedir" dedi.

Bebeğin ihtiyaçlarını zamanında karşılayın

Sayım, bebeğin ve çocuğun uyku sorununun aşılmasında ailelere şu önerilerde bulundu:
"Bebeğin ihtiyaçlarına duyarlı olup, ihtiyaçlarını zamanında karşılayın, bebeği uykudan sık uyandırmayın, fazla uyaran vermeyin.

Güvenli ilişki kurun

Çocuğunuzla güven veren bir ilişki kurun. Ona bireyselleşmesi için destek olun, ona güvendiğinizi hissettirin, fazla korumayın, ama ihmal de etmeyin.
Uyku öncesi ortamı sakinleştirin. Gürültü, hareketli ve eğlenceli bir ortam varsa, çocuk uyumak istemez.

Ona zaman ayırın

Çocuğunuza düzenli zaman ayırın ve onunla kaliteli, keyifli, etkileşim içeren paylaşımlarda bulunun. Oyun oynamak, aktivite yapmak gibi
Çocuğunuzu bu sorundan dolayı yargılamayın, cezalandırmayın, hele ki korkuları ve anksiyetesi nedeniyle uyuyamıyorsa, onu anlamaktan uzak bir yaklaşım, hem ilişkinizi bozacak, hem çocuğun sorunu daha da büyüyecektir.
Onu anlamaya çalışın, dinleyin, rahatlatın.

Ödül sistemi kurun

Disiplin sorunu var ise davranış, puanlama çalışmaları yaparak, ödül odaklı ve kararlılık içeren bir sistem kullanabilirsiniz.
Çocuğun yanında tartışmayın, birbirinizi eleştirmeyin, sürekli her yerde bu sorundan bahsetmeyin.
Çocuğun uyumunda, dikkatinde, öğrenmesinde sorunlar varsa, alt ıslatıyorsa, agresif ya da içe kapanımı varsa, mutlaka bir uzman yardımı alın."

Sivrisinek ısırığı alerjisi nedir? Sivrisinek ısırığına ne iyi gelir?

2026-06-23T17:14:41.239+03:00

Hemen hemen herkes sivrisinek ısırıklarına karşı hassastır. Ancak bazı kişilerde bu ısırıklar alerjik reaksiyona neden olabilir ve belirtileri şiddetli olabilir.

Sivrisinek alerjisinden korunmak için sivrisinek kovucular kullanılması ve bazı önlemler alınması faydalı olabilir. İstanbul Alerji Kurucusu, Alerji ve Astım Derneği Başkanı Prof. Dr. Ahmet Akçay sivrisinek alerjilerini anlattı ve uyarılarda bulundu.

Sivrisinek Alerjisi Nedir?

Çoğu ısırık, sivrisineklerin en aktif olduğu alacakaranlıkta veya şafakta meydana gelir. Erkek sivrisinekler sadece nektar ve su ile beslenirken, dişi sivrisinekler kanla beslenir ve ısırıklardan sorumlu olanlar dişi sivrisineklerdir. Dişi sivrisineklerin yumurta üretmek için kana ihtiyacı vardır. Çünkü sivrisinek yumurtalarını olgunlaştırabilmek için demire ihtiyaç duyarlar.

Sivrisinek beslenirken cildinize tükürük enjekte eder. Vücudunuz salyaya tepki verir ve bu da şişlik ve kaşıntıya neden olur. Sivrisinekler, enfekte insanları ve hayvanları ısırdıklarında virüsler ve parazitler gibi mikroplarla enfekte olurlar.

Sivrisineklerin tükürüğünde alerjik olan çok sayıda protein vardır. Sivrisinek ısırdığında salgılarındaki maddeler kanın pıhtılaşmasını engelleyici maddeler salar. Ayrıca kaşıntıya neden olabilen mast hücrelerinden kaşıntı yapan histamin maddesinin salınımına neden olur. Bağışıklık sisteminin sivrisinek salgılarındaki maddelere bazen daha şiddetli cevap verir. Sivrisinek tarafından sokulduğunda bağışıklık sistemimin şiddetli bir yanıt vermesine alerjik bir yanıt verir. Sivrisinek alerjisi “Skeeter Sendromu” olarak adlandırılmaktadır.

Sivrisinek Alerjisinin Belirtileri

Isırılan bölgede 2-10 mm büyüklüğünde kızarık şişlikler oluşur. Bazı kişiler ısırıklardan kısa süre sonra 2 cm’den büyük lokal reaksiyonlar oluşabilir. Oluşan reaksiyonların üstü bir süre sonra su toplayabilir. Bazı kişilerde, bu büyük lokal reaksiyonla birlikte ateş de olabilir. Bu çocuklar başka bir hastalığı olmayan sağlıklı çocuklardır. Büyük lokal reaksiyonlar genellikle 3-10 gün içinde iyileşir. Bazı çocuklarda nadiren akut yaygın ürtiker, serum hastalığı ve alerjik şok (anafilaksi) gibi sistemik alerjik reaksiyonlar gelişebilir.

Sivrisinekler Kimleri Daha Çok Isırıyor?

Sivrisinekler ısıracağı kurbanlarını acaba neye göre seçiyor? Bazılarımızı daha çok ısırıyor ama bazılarımızı ısırmıyor. Yapılan çalışmalara göre sivrisinekler daha çok;

Erkekleri,

Hamile kadınları,

Fazla kilolu veya obez olan insanları,

0 tipi ve AB kan grubu olan insanları,

Son zamanlarda egzersiz yapan insanları,

Daha yüksek miktarlarda ürik asit, laktik asit ve amonyak yayan insanları; bazı ter kokuları sivrisinekler için daha çekici gelmektedir,

Çok terleyenleri,

Egzaması olanları,

Yakın zamanda bira içen insanları daha çok ısırıyor.

Ayrıca sivrisinekler sıcaktan etkilendiği için koyu renk giyinmek ısırılma ihtimalinizi artırabilir. Bunun nedeni koyu renklerin ısıyı emmesidir. Nemli, tropik iklimlerde veya bataklıklarda yaşayan insanlar da ısırık için daha büyük risk altındadır.

Küçük çocuklar gibi bazı kişilerde alerjik reaksiyon riski daha fazladır. Proteinler ve antimikrobiyal ajanlar gibi sivrisinek tükürüğünün bazı bileşenlerine alerjisi olan kişilerde Skeeter sendromu gelişme riski daha yüksek olabilir.

Alerjik reaksiyonlar ciddi olabilir!

Önemli ölçüde daha büyük sivrisinek ısırıkları, şiddetli bir alerjik reaksiyonun belirtilerinden biri olabilir. Bu belirtiler şunları içerebilir:

Geniş kaşıntı alanı,

Lezyonlar,

Isırık bölgesinin yakınında morluklar,

Lenfanjit veya lenf sisteminin iltihabı,

Isırık veya çevresinde kurdeşen,

Anafilaksi, boğazda şişme ve hırıltı ile sonuçlanan, hayatı tehdit eden nadir bir durum.

Daha ciddi bir durumun belirtileri olabileceğinden, aşağıdaki belirtilerden herhangi birini fark ederseniz acil tıbbi yardım alın:

Ateş,

Şiddetli baş ağrısı,

Mide bulantısı ya da kusma,

Döküntü,

Yorgunluk,

Bilinç bulanıklığı,

Vücudunuzun bir tarafında kas zayıflığı gibi nörolojik değişiklikler.

Sivrisinek Alerjisinin Teşhisi

Sivrisinek alerjisinin teşhisinde ayrıntılı bir tıbbi öykü ve muayene yapılmalıdır. Büyük lokal veya sistemik alerjik reaksiyon oluşan hastalarda, kandan veya deriden yapılan alerji testleri ile sivrisinek alerjisi tanısı konulabilir. Fakat kandan ve deriden yapılan alerji testlerinin alerjiyi gösterme oranı yüksek değildir. O nedenle negatif olması sivrisinek alerjisi olmadığı anlamına gelmemektedir. Sivrisinek ısırığı ile normal reaksiyon veren kişilerde alerji testleri yapmaya gerek yoktur. Sistemik reaksiyon gelişen çocukların, bağışıklık yetmezliği yönünden araştırılması da gerekir.

Sivrisinek Alerjisinin Tedavisi

Sivrisinek soktuğu zaman ilk olarak yapılması gereken ısırılan bölgeyi sabun ve suyla yıkamaktır.

Şişliği ve kaşıntıyı azaltmak için 10 dakika buz torbası uygulayın. Gerektiğinde buz paketini tekrar uygulayın.

Kaşıntı tepkisini azaltmaya yardımcı olabilecek bir kabartma tozu ve su karışımı uygulayın.

1 yemek kaşığı karbonatı macun kıvamına gelecek kadar suyla karıştırın.

Macunu sivrisinek ısırığına uygulayın.

10 dakika bekleyin.

Macunu yıkayın.

Sivrisinek alerjisi belirtileri varsa antihistaminik içeren ilaçlar ağızdan verilmeli, şişlik ve kızarıklığın olduğu bölgeye kortizonlu kremler 5-10 gün sürülmelidir. Sistemik reaksiyonlarda ise 5-7 gün ağızdan kortizon verilmelidir. Ateşle birlikte olan büyük lokal reaksiyonlarda ateş düşürücü ilaçlar verilmelidir. Antibiyotikler, enfeksiyon durumu yoksa kullanılmamalıdır.

Sivrisinek alerjisinin tedavisinde en etkili olan yöntem sivrisineklerden kaçınmaktır. Ancak bu her zaman mümkün olmayabilir ve bazı reaksiyonlarda ilaç tedavisine gereksinim duyulabilir.

Sivrisinek Alerjisi Olanlara Alerji Aşısı Yapılır mı?

Sivrisinek alerjileri genelde ölümcül reaksiyonlarına neden olmamaktadır. Sivrisinek ısırıklarına karşı reaksiyon yaşın büyümesi ve sivrisinek ısırmasının tekrarlaması ile reaksiyon şiddeti de azalmaktadır. Bu nedenle de sivrisinek alerjilerine karşı alerji aşısı nadiren gerekmektedir.

Sivrinek ısırmaları ne gibi sorunlara neden olabilir?

Sivrisinek ısırıkları tedavi edilmezse ısırıkları kaşımaya bağlı olarak enfekte olabilirler. Enfekte bir ısırık kırmızı görünebilir, sıcak hissedebilir veya ısırığın dışına kırmızı bir çizgi yayılabilir. Belirtiler kötüleşirse bir doktora görünmeniz faydalı olacaktır.

Sivrisinek kaynaklı hastalıklar

Sivrisinekler ısırıkları yoluyla mikropları yayarlar. Batı Nil ve Dang humması gibi virüsler ve sıtma gibi parazitler sizi hasta edebilir.

Bir sivrisinek, enfekte olmuş bir kişiyi veya hayvanı ısırdığında bir virüs veya parazit ile enfekte olur. Enfekte sivrisinek, mikropları ısırık yoluyla diğer insanlara veya hayvanlara yayabilir.

Sivrisinekler Koronavirüs Bulaşmasına Neden Olabilir mi?

Sivrisineklerin virüs ve parazitleri taşıyarak önemli hastalıklara neden olmasından dolayı herkesin aklına şu soru geliyor. Acaba sivrisinekler Koronavirüs bulaşmasına katkı sağlar mı? Yapılan çalışmalarda sivrisineklerin Koronavirüs buluşmasına katkı sağlamadığı ve sivrisinek vücudunda yaşamadığı bildirilmiştir.

Sivrisinek Isırmalarına Karşı Nasıl Önlem Alabiliriz?

Sivrisinek alerjisinden korunmak için şu önlemleri alabilirsiniz:

Cildin maruz kalmasını önlemek için uzun kollu bluzlar ve pantolon giyinebilirsiniz.

Sivrisinekleri çekecek parlak giysilerden uzak durabilirsiniz.

Durgun su alanlarından uzak durmalısınız.

Doktorunuzun kontrolünde sivrisinekleri uzak tutan ilaçlardan kullanabilirsiniz.

Güçlü parfümlerden kaçınmalısınız.

Evinizde böcek kovucu ürünler kullanmayı deneyebilirsiniz.

Bebeğinizin böceklere maruz kalabileceği alanlarda bebek taşıyıcıları veya bebek arabaları üzerinde cibinlik kullanılabilir.

Pencerelere sineklikler takın. Klima kullanmak faydalı olabilir

Sonuç olarak:

Sivrisinek alerjisi nadirdir ancak alerjik reaksiyon, acil tıbbi tedaviyi gerektirecek kadar ciddi olabilir. Alerjinizin teşhisi ve yönetilmesi bu bağlamda gereklidir. Sivrisinek alerjisi uygun şekilde yönetildiğinde herhangi bir uzun süreli hastalığa veya yaşam tarzına müdahaleye neden olmaz. Sadece etrafınızdaki sivrisineklerin farkında olun ve ısırılmanız durumunda elinizde doğru araçları bulundurun.

Güçlü kalbin 3 sırrı: Beslenme, hareket ve alışkanlıklar

2026-06-22T16:10:19.250+03:00

Kalp, insan yaşamının en hayati organı. Anne karnında çalışmaya başlayan kalp, vücudumuza oksijen ve besin taşıyarak hayatı devam ettirir. Ancak stres, hareketsiz yaşam, sigara, diyabet, obezite, hipertansiyon ve yüksek kolesterol gibi faktörler kalp hastalıklarının en önemli nedenleri arasında yer alıyor. Günümüzde dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 25’i kalp ve damar hastalıklarının etkisi altında bulunuyor. Bu tablo, sağlıklı beslenmenin kalp sağlığındaki kritik rolünü bir kez daha ortaya koyuyor.

Her yıl 29 Eylül’de kutlanan Dünya Kalp Günü, kalp sağlığının korunmasına yönelik farkındalık yaratmak ve sağlıklı yaşam alışkanlıklarının önemini hatırlatmak için kritik bir fırsat sunuyor. Bu özel gün, bireyleri kalplerini korumaya teşvik ederken toplumun da kalp-damar hastalıklarına karşı bilinçlenmesini sağlıyor.

Sağlıksız Beslenme Kalbi Yıpratıyor

Amerikan Kalp Birliği verilerine göre, 2015 yılında sağlıksız beslenme alışkanlıkları 400 binden fazla ölüm ile ilişkilendirildi. Kalp sağlığını korumada en önemli konulardan biri kolesterol seviyeleri. İyi kolesterol (HDL) damarları koruyucu etkiye sahipken, kötü kolesterol (LDL) damar duvarında birikerek kalp-damar tıkanıklıklarına yol açabiliyor. Diyetisyen Deniz Ayşen Demir, doymuş yağ ve işlenmiş gıdaların sınırlandırılması gerektiğini belirtiyor.

Akdeniz Tipi Beslenme Kalbe Dost

Bilimsel çalışmalar, Akdeniz tipi beslenmenin kalp damar hastalıkları üzerinde koruyucu etkisini ortaya koyuyor. Bu beslenme modelinde tam tahıllar, sebze-meyveler, baklagiller, balık ve deniz ürünleri ön planda yer alıyor. Diyetisyen Demir, hayvansal yağların sınırlı tüketilmesi, kızartma yerine haşlama, fırın ya da ızgara yöntemlerinin tercih edilmesi öneriyor.

Doğru Yağ Seçimi Hayat Kurtarıyor

Kalp Günü kapsamında değerlendirmelerde bulunan Diyetisyen Deniz Ayşen Demir, “Diyetten yağı tamamen çıkarmak doğru değil, önemli olan yağın çeşidi ve miktarıdır” diyor. Zeytinyağı, avokado, ceviz, keten tohumu ve badem gibi sağlıklı yağların tercih edilmesi gerektiğini vurgulayan Demir, margarin, tereyağı ve hayvansal yağların sınırlı tüketilmesi gerektiğini belirtiyor.

Lifli Besinler ve Kolesterol Dengesi

Posalı gıdalar, kolesterol seviyelerinin dengelenmesine yardımcı oluyor. Tam tahıllar, sebzeler, meyveler ve baklagiller sofrada mutlaka yer almalı. Demir, günlük en az 5 porsiyon sebze ve meyve tüketiminin kalp sağlığı için kritik olduğunu hatırlatıyor.

Et Tüketiminde Denge Önemli

Kırmızı etin aşırı tüketimi LDL kolesterolü artırırken, beyaz et ve özellikle omega-3 açısından zengin balıkların haftada 2-3 kez tüketilmesi öneriliyor. Böylece kalp-damar sağlığı korunabiliyor.

Fazla Kilo ve Hareketsizlik Risk Yaratıyor

Bel çevresi kadınlarda 88 cm, erkeklerde 102 cm’yi geçtiğinde kalp-damar hastalıkları riski artıyor. Düzenli egzersiz hem kilo kontrolünü sağlıyor hem de HDL kolesterol seviyesini yükseltiyor. Günlük 30-45 dakikalık yürüyüşler bile kalbi korumada etkili oluyor.

Kalp Sağlığını Tehdit Eden Alışkanlıklar

Sigara ve alkol kullanımı, kalp atım hızını ve kan basıncını artırarak kalp krizi riskini yükseltiyor. Uzmanlar, bu alışkanlıklardan uzak durmanın kalp sağlığını korumanın en temel adımlarından biri olduğunu belirtiyor.

Kalbinize Dost Yaşam Mümkün

Çamlıca Erdem Hastanesi’nden Diyetisyen Deniz Ayşen Demir, “Kalbe dost adımlar atarak sağlıklı bir yaşam sürmek mümkündür. Düzenli egzersiz, dengeli beslenme ve zararlı alışkanlıklardan uzak durmak kalp hastalıklarının önlenmesinde büyük rol oynar” diyor.

6 soruda ameliyatsız yüz germe yöntemi 'İp Askılama'

2026-06-22T15:27:59.760+03:00

Yüz bölgesinde, zaman içerisinde ve yerçekiminin etkisine bağlı olarak ortaya çıkabilecek sarkmaları önlemek için uygulanan "ip askılama" yöntemi; lokal anestezi altında, 30 dakika gibi bir sürede yüz ve boyun bölgesinde başarılı sonuçlar veriyor.

"Ameliyatsız yüz germe yöntemi" olarak da bilinen ip askılamanın, bu alanda bir uzman tarafından uygun şartlarda gerçekleştirilmesi büyük önem taşıyor. Memorial Diyarbakır Hastanesi Dermatoloji Bölümü'nden Uz. Dr. Hamza Aktaş, ameliyatsız yüz germe işlemi hakkında bilgi verdi.

Yüz ve boyundaki sarkmalar için ameliyatsız tedavi seçeneği

İp askılama yöntemi, "öğle arası yüz gerdirmesi'' olarak da tanımlanmakta ve kısa sürede gerçekleşmesi bakımından, "öğle yemeği molasında" bile yapılabilmektedir. İşlem ameliyat dışı bir yöntem de olsa bazı enfeksiyonların ortaya çıkamaması için bu alanda uzman bir doktor tarafından yapılması ve cerrahideki sterilizasyon koşullarının sağlanması önemlidir.

Yanaklardaki ve çene kenarındaki sarkmalar, ağız kenarında oluşan derin katlantıları ve boyundaki "yelelenme" adı verilen görünüm ile sarkmalar, ip askılama sayesinde ortadan kaldırılabilir.

Eriyebilen ve kalıcı iplerin fonksiyonu farklı

Ameliyatsız yüz germe ya da diğer adıyla ip askılama işlemi için kullanılan ipler, kalıcı ve geçici olarak yani eriyebilir formda imal edilmektedir. Üzerlerinde balıksırtı olarak tabir edilen dişli bir sistem sayesinde dokuya tutturulur. Cilt altına yerleştirilerek, yüz ve boynun herhangi bir yerindeki sarkmanın tedavisi için uygulanır. Kalıcı olan askı ipleri uzun dönem etki göstermektedir. Eriyebilir formdaki ipler ise imal edildiği malzemeye göre 6 ay ile 2 yıl arasında kalabilir.

Uygulama alanı yüz bölgesi ile sınırlı değil

İp askılama yöntemi yüz ve boyun bölgesinde birçok noktada kullanılabildiği gibi vücudun bazı bölgelerinde de uygulanabilmektedir. Meme deformasyonları ve sarkmasının düzetilmesi, yerçekiminin etkisi ile kalça bölgesindeki sarkmaların toparlanması, kol ve bacak içi bölgelerinin sıkılaştırılmasında da kullanılmaktadır. Lokal anestezi altında ince iğneler ile giriş yapılan cildin içine boylu boyunca yerleştirilen ipler, yukarı çekilerek cildin toparlanması sağlanmaktadır. İplerin, cilt altında bir ağ şeklinde yerleştirilmesi de etkiyi artırmaktadır.

Hastaya birçok avantaj sağlıyor

Cerrahi dışı bir işlem olan ip askılama yöntemi, hastanın ağrı sorununu minimum düzeyde yaşamasını sağlamakta ve cerrahiye bağlı komplikasyon risklerini de ortadan kaldırmaktadır. Zaman sınırlaması olan kişiler için hiçbir soruna yol açmaz. Çünkü işlem yapıldıktan sonra kişi normal yaşamına aynı gün ya da ertesi gün devam edilebilir. Etkisi hemen görülür. Geri döndürülebilir ve düzeltilebilir bir işlemdir.

İp askılama yöntemi hakkında merak edilenler

1- İşlem ne kadar sürer?

İşlem yerleştirilecek iplik sayısına bağlı olmak üzere 30 dakika ile bir saat arasında sürmektedir.

2- Herkeste aynı etkiyi gösterir mi?

30 ile 65 yaş arasında yer alan, cilt sıkılığında sorunlar başlamış, botoks ve dolguya göre daha uzun süreli, daha etkili ve bıçak altına yatmadan yüz germe etkisi görmek isteyen kişiler en uygun adaylardır. İşlem yapılacak kişilerin, cilt sarkmalarının çok ilerlememiş olması önemlidir. Cildinde aşırı sarkma ve iyice oturmuş derin çizgiler olan kişiler, işlem için uygun aday profilinin dışında sayılır. Ayrıca, kişi yaşlanma sürecinin ileri evrelerinde olmamalıdır. Yaşlanma görünümü oturmuş kişiler için geleneksel yöntem olan yüz germe ameliyatı daha iyi sonuç verecektir.

3- Tedavinin etkisi ne kadar sürmektedir?

İşlemin etkisi bireylerin metabolizma hızındaki farklılıklara bağlı olarak değişmektedir. Genel olarak birkaç sene sürmektedir fakat bu noktada sağlığınızı emanet ettiğiniz kişilerin bilgi düzeyleri, tecrübeleri ve uygulamayı ne derece özenli yaptıkları önem taşımaktadır.

4- İşlem sırasında acı hissedilir mi?

Sadece ameliyatsız yüz germe için değil genel olarak tüm işlemlerde tedaviyi alanların acı algıları farklılık gösterir. İşlem esnasında yapılan lokal anestezi, ağrı ve sızıları minimize edebilir.

5- Tedaviden sonra nelere dikkat etmek gerekir?

Tedaviden hemen sonra kabarıklık, kaşıntı, kızarıklıklar görülebilir. Bu belirtiler birkaç gün sonra kendiliğinden kaybolur. Tedaviyi takip eden birkaç haftalık dilimde diş tedavisi, yüz masajı ve aşırı spor yapılması önerilmemektedir. Herhangi bir komplikasyonun önüne geçmek için bir süre için sırtüstü yatmak da önem taşır.

6- Kimlere uygulanmamalıdır?

İlerlemiş kanser hastalığı olanlar, diyabet hastaları, pıhtılaşma bozukluğuna sahip kişiler, cildinde enfeksiyona bağlı iltihap olanlar, ağır otoimmün hastalığı olanlar, çocuklar ve hamilelere uygulanmamalıdır. Ayrıca biyolojik malzemelere alerjisi ya da aşırı hassasiyeti olan kişiler doktorlarıyla bu bilgiyi paylaşmalı ve tedavi için uygun aday olup olmadıklarına karar verilmelidir.

Mental sağlık, fiziksel sağlık kadar önemli

2026-06-19T17:15:00.786+03:00

Her 8 kişiden 1’i mental hastalıkla baş ediyor

Bireyin bilişsel süreçlerinde, duygu düzenlemesinde veya davranışlarında meydana gelen aksaklıklar mental sorunları doğuruyor. Genellikle bireylerin işlevselliğine zarar veren ve hayatının önemli alanlarında sıkıntılar yaşamasına neden olan mental sağlığın fiziksel sağlık kadar önemli olduğunun altını çizen Hiwell Online Terapi Platformu’ndan Psikolog Can Anarat, “Mental sağlık sorunlarının, kişinin yaşam kalitesi ve işlevselliği üzerinde birçok olumsuz etkisi bulunuyor. Bu nedenle Mental Sağlık Farkındalık Ayı, toplumun bilinçlenmesi ve mental sağlık sorunlarına sahip kişilerin gereken desteğe ulaşabilmesi için çok önemli” dedi.

1949 yılının mayıs ayında ABD’de Mental Health America organizasyonu tarafından başlatılan Mental Sağlık Farkındalık Ayı, psikolojik rahatsızlıklar üzerine ön yargıları, toplumda dışlayıcı tavırları yenmek ve mental sağlığa dair farkındalık sağlamayı amaçlıyor. Mental Sağlık Ayı, Mayıs ayı boyunca, dünya genelinde mental sağlık sorunlarına dikkat çekmek, bu konuda farkındalığı artırmak, toplumda mental sağlık sorunlarına karşı ön yargıyı azaltmak ve mental sağlık hizmetlerine erişim konusunda bilgi sağlamak amacıyla kutlanıyor. Her sene odak noktasına farklı bir konu seçilen Mental Sağlık Ayı’nın bu yıl ki konusu ise anksiyete, yani kaygı.

Terapi hizmetine herkesin kolayca erişebilmesi amacıyla kurulan Hiwell Online Terapi Platformu Uzman Klinik Psikoloğu Can Anarat, Mental Sağlık Farkındalık Ayı nedeniyle açıklamalarda bulundu. Mental sağlığın, fiziksel sağlık kadar önemli olduğunun altını çizen Anarat, bireyin bilişsel süreçlerinde, duygu düzenlemesinde veya davranışlarında meydana gelen aksaklıkların psikolojik sorunlara neden olduğunu, bunların genellikle kişinin işlevselliğine zarar verdiğini ve hayatının önemli alanlarında sıkıntılar meydana getirebileceğini söyledi.

ANKSİYETE VE DEPRESYON EN SIK RASTLANAN MENTAL HASTALIKLAR ARASINDA

Psikolog Can Anarat, herhangi bir zamanda bireysel, ailesel, toplumsal ve yapısal faktörlerin bir araya gelerek ruh sağlığının korunması veya zarar görmesi konusunda etkili olabileceğini ve çoğu insanın psikolojik anlamda dirençli olsa da yoksulluk, şiddet ve istismar gibi olumsuz koşullarda, mental sağlık sorunlarına karşı daha yüksek risk altında olabileceğini bildirdi. Dünya Sağlık Örgütü’nün 2019 yılı verilerine göre anksiyete ve depresyonun en yaygın sorunlar arasında yer aldığını, her sekiz kişiden birinin mental bir hastalıkla baş etmek zorunda kaldığını belirten Can Anarat, “2020 yılında anksiyete ve depresyonla mücadele eden insanların sayısı COVID-19 pandemisinin etkisiyle anksiyetede yüzde 26, majör depresyonda ise yüzde 28 oranında arttı. Anksiyete ve depresyonu; bipolar bozukluk, travma sonrası stres bozukluğu, şizofreni, yeme bozuklukları ve davranış bozuklukları takip ediyor” diye konuştu.

“SORUNLARI DİLE GETİRMEK, UYGUN TEDAVİYE ERİŞMENİN İLK AŞAMASI”

Mental sağlık sorunları hakkında konuşmanın toplumda bir tabu olarak kabul edildiğini ve bu konuda çeşitli ön yargıların bulunduğunu dile getiren Can Anarat, “Ne yazık ki mental sağlık sorunları yaşayanların ‘zayıf’ veya ‘iyileşme konusunda isteksiz’, hatta ‘tehlikeli’ ve ‘dengesiz’ olduklarına dair yaygın bir düşünce var. Bu da mental sağlık problemleri hakkında konuşmayı zorlaştırıyor ya da bireylerin sorunlarını açıklamak konusunda çekingen davranmasına neden oluyor. Bireyler, sorunlarını paylaştıklarında kendilerine farklı davranılabileceğini, çalışma veya sosyal hayatlarında dışlanma gibi olumsuz sonuçlarla karşılaşabilecekleri konusunda endişeli hissedebiliyorlar. Bu hisler, kişilerin yaşadığı mental sağlık sorunları hakkında sessiz kalmalarına neden olabilir veya gereken desteği almak için adım atmalarının önünde engel oluşturabilir. Mental sağlık sorunları hakkında yanlış bilgilere, ön yargılara ve ayrımcılığa karşı mücadele etmek, bu sorunlarla baş etmeye çalışanların kendilerini yalnız ve anlaşılmamış hissetmelerini önlemek adına çok önemli. Konuşmak, bu sorunları yaşayan bireyler için oldukça değerli bir adım. Çünkü destek almaya ve uygun tedaviye erişmenin ilk aşaması, yaşanan sorunları dile getirmekten geçiyor” diye konuştu.

MENTAL SAĞLIK SORUNLARI OLAN BİREYE NASIL YAKLAŞILMALI?

Mental sağlık sorunları yaşayan kişilere yaklaşırken öncelikle bu bireyleri bir grubun parçasıymış gibi kategorize etmemenin ve etiketlememenin önemine de değinen Can Anarat, psikolojik sorunlar yaşayan kişilerle iletişim kurarken dikkat edilmesi gereken hususları şöyle sıraladı:

Mental sağlık sorunlarıyla mücadele eden birine yaklaşırken empati kurun.
Mental sağlık hakkında farkındalık kazanın ve kişinin yaşadığı sorunla ilgili bilgi edinin.
Kişinin duygularına saygı gösterin, onu dinleyin ve ihtiyaçlarını anlamaya çalışın.
Kişinin “iyileştiricisi” olmak gibi bir rol üstlenmeyin. Bu rol hem size hem de o bireyle aranızdaki ilişkiye zarar verebilir.
Yanında olduğunuzu ve elinizden gelen tüm desteği vereceğinizi hissettirin.
Yargılamadan yaklaşın.
İyi bir dinleyici olun ve konuşurken kaba, olumsuz ifadelerden kaçının. Bunun yerine, açık ve dürüst bir iletişim kurun. Eğer kişi konuşmaktan hoşlanmıyorsa veya kendisini buna hazır hissetmiyorsa baskı yapmayın.

MENTAL SAĞLIK FARKINDALIĞINI ARTIRMAK İÇİN YAPILMASI GEREKENLER

Mental sağlık hakkında damgalamanın azalması için konu hakkında konuşmak normalleştirilmeli.

Eğitim kurumları ve iş yerleri gibi alanlarda mental sağlık farkındalığı hakkında seminer ve eğitimler düzenlenmeli.

Mental sağlığın önemini vurgulayan televizyon programları, sosyal medya kampanyaları gibi çeşitli iletişim araçları kullanılmalı.

PSİKOLOJİK DESTEĞİN ÖNEMİ PANDEMİDE DAHA DA ARTTI

Psikoloji bilim dalı, insan davranışlarını bilimsel çalışmalarla ortaya koymayı amaçlıyor. Psikologlar ise insan davranışlarının psikolojik, sosyal ve biyolojik gelişimlerini ele alarak, sergiledikleri davranışların nedenleriyle hayatlarına olan etkilerini terapi ve çeşitli yöntemler kullanarak inceleyerek çözüm yolları bulmaya destek oluyor. Bu alanda çalışmalar yapan ve ruh sağlığının korunması, geliştirilmesi konusunda danışanlarına destek olan psikologları hatırlamak, onları onore etmek için 2008 yılından itibaren her 10 Mayıs, Psikologlar Günü olarak kutlanıyor.

Yapılan araştırmalar, Türkiye’de psikolojik destek almak için başvuruların sayısında artış olduğunu gösteriyor. Özellikle koronavirüs pandemisi nedeniyle ruhsal bozukluklar yaşayan bireyler, rahatsızlıklarını kontrol altına almak için psikologlara başvuruyor. Bu da psikolojik desteğin önemini bir kez daha gözler önüne serdi. Yine pandemi ile birlikte dijital tabanlı uygulamalar hayatımızda daha da büyük önem kazandı.

Online Terapi Platformu Hiwell, sistemine kayıtlı 500’ü aşkın uzman psikologla kaygı, stres, mutsuzluk, cinsel sorunlar, depresyon, ilişki, iş ve çeşitli ruh sağlığı sorunları ile esenlik ihtiyaçları için yalnızca bilimsel araştırmalarla etkili olduğu kanıtlanmış psikoterapi ekollerinde online terapi hizmeti sağlıyor. Bilişsel Davranışçı Terapi (CBT), Dinamik Terapi, Kişilerarası Terapi, Şema Terapi ve diğer terapi türlerinde uzmanlık, süpervizyon ve eğitimler alan kişilerden oluşan uzman klinik psikologlar ve terapistler, kurulduğu andan bugüne kadar Hiwell üzerinden 200 binin üzerinde seans gerçekleştirdi. Terapi hizmeti veren uzman psikolog sayısını yıl sonuna kadar 1000’in üzerinde çıkarmayı hedefleyen Hiwell, bu süreç içerisinde psikiyatri ve meditasyon gibi servisleri de hayata geçirerek bireylerin tüm ihtiyaçlarına tek kanaldan cevap verebilmeyi amaçlıyor.

Tatil için regli ertelemek strese neden olabilir

2026-06-18T13:49:00.193+03:00

Yaz döneminde kadınlar tatillerini regl dönemlerine göre organize etmeye çalışsa da yıl boyunca yapılan planlar adet dönemine denk gelebiliyor.

Ağrı, stres gibi birçok etki ile kadınların zor günler geçirmesine neden olabilen adet dönemlerinin en çok tatil, bayram ve sınav zamanlarda ertelenmek istendiğini anlatan Anadolu Sağlık Merkezi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Nuri Ceydeli “Bazı ilaçlarla adeti ertelemek mümkün ancak bu erteleme adet döneminin kişiye verdiği psikolojik etkileri azaltmaz” açıklamasında bulundu.

Beklenen adet tarihinden önce bazı ilaçlar ile adet tarihinin öne çekilebildiğini ya da ötelenebildiğini söyleyen Anadolu Sağlık Merkezi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Nuri Ceydeli, “Adeti geciktirmek veya erkene çekmek için ilaç kullanmadan önce mutlaka jinekolojik kontrol yapılmalı” dedi. Kadınların birbirine ilaç önermesinin yanlış olduğunu söyleyen Dr. Nuri Ceydeli, "Zamanlamayı ayarlayamamak söz konusu olduğu gibi herkes bu döngüyü değiştirmeye uygun olmayabiliyor. Doktorun bu ilaçları kullanmada bir sakınca olmadığından emin olması gerekiyor” dedi.

Psikolojik olarak pozitif bir etki olmaz

Adet ilaç ile ertelense bile vücuttaki doğal döngü hormonal olarak devam ettiği için stres açısından istenen etkiye ulaşılamadığını söyleyen Dr. Ceydeli, “Organik olarak kanamanın bir miktar azalması sağlansa da psikolojik olarak pozitif anlamda bir etki söz konusu olmayacaktır” şeklinde konuştu.

Havuz yerine denize girilmeli

Var olan bir adeti tamamen durdurmanın imkânsız olduğunu belirten Dr. Ceydeli, beklenmeyen bir anda başlayan adet dönemlerinde kanamanın miktarının azaltılabileceğini söyleyerek, “Hormon ilaçlarıyla adeti 6-7 gün süren bir kadının adet kanamasını 2-3 güne düşürmek, kanamanın miktarını azaltmak mümkün olabiliyor” dedi. Tatil dönemleri için kadınları uyaran Dr. Ceydeli, “Adet kanamasının olduğu günlerde deniz, havuz, sauna, hamam gibi yerlere girilmemeli. Tatilde tamponlar kullanarak denizden faydalanılabilir ancak bu tamponlar 2 saatte bir değiştirilmeli” şeklinde konuştu.

'Erken boşalmada penis başı dolgusu'

2026-06-18T13:04:51.661+03:00

Prof. Dr. Şükrü Kumsar: “Erken boşalmada penis başı dolgusu seçilmiş hastalarda değerlendirilebilen bir uygulama olabilir”

Erken boşalma (prematür ejakülasyon), erkeklerde en sık görülen cinsel işlev bozukluklarından biridir. Günümüzde tedavi yaklaşımı yalnızca ilaç kullanımından ibaret değildir; altta yatan nedenin belirlenmesi ve kişiye özel planlama ön plana çıkmaktadır.

İstanbul’da üroloji ve androloji alanında hizmet veren Prof. Dr. Şükrü Kumsar, bazı hastalarda penis başı hassasiyetinin erken boşalmaya katkıda bulunabildiğini ve uygun hasta grubunda penis başı dolgusunun değerlendirilebilecek seçeneklerden biri olduğunu belirtiyor.

“Önce doğru hasta seçimi yapılmalı”

Prof. Dr. ŞÜKRÜ Kumsar’a göre erken boşalma yaşayan her hasta bu işlem için uygun değildir.

Ön değerlendirmede genellikle şu başlıklar ele alınır:

• Erken boşalmanın süresi ve şiddeti

• İlk ilişkiden beri mi sonradan mı başladığı

• Penis başı hassasiyet düzeyi

• Eşlik eden sertleşme sorunu olup olmadığı

• Kullanılan ilaçlar ve genel sağlık durumu

• Daha önce denenmiş tedaviler

Özellikle penis başında belirgin aşırı duyarlılık tarifleyen ve klasik tedavilerden yeterli fayda görmeyen hastalarda işlem değerlendirilebilir.

Penis başı dolgusu nasıl uygulanır?

Penis başı dolgusu; uygun görülen hastalarda, penis başı bölgesine belirli noktalardan dolgu materyalinin kontrollü şekilde uygulanması işlemidir.

Amaç; anatomik görünümü değiştirmekten çok, bazı hastalarda duyusal uyarının yoğunluğunu azaltmaya yardımcı olmak ve boşalma kontrolünü desteklemektir.

Uygulama süreci genel olarak şu şekildedir:

• Klinik ortamında uygulanır

• İşlem öncesi lokal anestezik krem veya lokal uyuşturma uygulanır.

• İşlem sırasında herhangi bir ağrı hissedilmez

• İşlem yaklaşık 10–15 dakika kadar sürer.

• Uygulama sonrası hasta genellikle aynı gün günlük yaşama dönebilir

• Kullanılacak materyal miktarı ve uygulama tekniği kişiye göre değişebilir.

Kalıcı bir işlem mi?

Penis başı dolgusu kalıcılığı kullanılan materyale, uygulama tekniğine ve kişisel faktörlere göre değişebilen bir uygulamadır.

Prof. Dr. ŞÜKRÜ Kumsar’a göre burada önemli nokta, işlemin “tek seferlik kesin çözüm” olarak görülmemesidir.

“Erken boşalma çok faktörlü bir durumdur. Uygun hastada yapılan girişimsel uygulamalar fayda sağlayabilir ancak tedavi planı her zaman kişinin beklentisi ve klinik değerlendirmesi ile birlikte oluşturulmalıdır.”

Amaç yalnızca süreyi uzatmak değil

Erken boşalma tedavisinde temel hedef; kişinin boşalma üzerindeki kontrol hissini artırmak, cinsel yaşam kalitesini iyileştirmek ve çift memnuniyetini desteklemektir.

Bu nedenle değerlendirme sürecinde gerekirse ilaç tedavileri, davranışsal yaklaşımlar ve diğer destekleyici yöntemler de birlikte planlanabilir.

Diyetisyenlerin çok da bilinmeyen zayıflama sırları

2026-06-17T14:05:59.223+03:00

Diyetisyen Berrin Yiğit, mesleği kilo kontrolü olan diyetisyenlerin bu kuralları özenle uyguladıklarını söylüyor.

Yiğit, diyetisyen gibi beslenmenin temel kurallarını 10 başlık altında şöyle sıralıyor:

1. Dengeli ama değişken kahvaltılarla güne başlayın

Kahvaltı günün en vazgeçilmez öğünü. Yeterli, dengeli, çeşitli bir mönüyle güne başlamanın altın kuralı ise uyanır uyanmaz en geç 1 saat içinde kahvaltı yapmak. Buradaki önemli nokta ise bir gün tam tahıl ekmek ve peynirle klasik kahvaltı yapıyorsanız, diğer gün meyveli yulaf karışımları tüketmeniz gerektiğidir. Kahvaltıya geçmeden ılık limon dilimli 1 bardak su içmek metabolizmanızı aktive edecektir. Peki, bir diyetisyen hiç mi pazar günleri kahvaltı keyfi yapmaz? Muhakkak bu keyfi yaşar. Bunun için o gün fazladan 1 saat egzersiz yapar. Diğer öğünlerde ise sebze ve yağsız yoğurt tüketerek günlük kalori hesabını dengede tutar.

2. Metabolizmanızı mutlu edecek, mevsime uygun besinler seçin

Giderek yapaylaşan tarım, her sezon her besini bulma imkânı sunan teknolojik ziraat, beslenmemizin kirlenmesine neden olabilir. Bu nedenle mevsime uygun beslenmek çok önemlidir. Hangi sebze meyvenin zamanı olduğunu bile artık unutuyoruz. Bu konuda hassasiyetinizi koruyun. Metabolizma değişen iklim, fiziksel aktivite, kilo ve enerji alımına göre değişir. İşte bu nedenle her mevsim geçişi beden faaliyetlerini zenginleştirecek bir mönü planı oluşturmalısınız.

3. Doğru alışveriş yapın, etiket okuma alışkanlığı kazanın

Mutfağınızı doğru gıdalarla doldurursanız, sağlıklı beslenirsiniz ve riskleri azaltırsınız. Doğru zamanda, yani tokken, doğru kaynaktan, yani günlük mahsul satan ve hijyen kurallarına uyan yerlerden alışveriş yapmalısınız. En önemli alışveriş kuralı ise etiket okumasını bilmektir. Etiket okurken şuna dikkat edin: Malzemeler listesinde ilk başta bulunan besin maddesi en çok yer alandır.

4. Çatal hırsızı olmayın...

Ne kadar yediğinizin muhasebesini yapmalısınız. Buzdolabı kaçamakları, başkasının tabağından çatal hırsızlıkları, fark etmeden ortadaki atıştırmalıklardan yemek, bilinçsiz kalorileri ve kiloları çağırır. Kendinizi kandırmayın, çocuğunuzun artanlarını yemek ya da arkadaşınızın pizzasından bir dilim kaçırmak, eşinizin şarabından yudumlamak ya da annenizin pişirdiği yemeğin azıcık tadına bakmak da kalori alımıdır, bunlar da hesaba katılır. Bir diyetisyen olarak önerim; daha küçük tabaklar kullanın ve ne yerseniz yiyin ama mutlaka kendi tabağınıza alın. Günde 10 kalori fazladan eklediğinizde yılda yarım kilo alabilirsiniz, bunu unutmayın.

5. Sorunlu besinler fazla kilolardan sorumludur

Doyurucu olmayan, kalorisi yüksek atıştırmalıklar, fast food, abur cubur sık tekrar edildiği ve büyük porsiyonlarda tüketildiği takdirde fazla kilolardan sorumludur. Bir diyetisyen bunlardan hiç mi yemez? Tabii ki yer ama nasıl yemesini bilir. Mesele, dengelemeyi bilmektir. Bir gün fazla kaçırdıysanız birkaç gün bunun karşılığı olarak çok dikkatli bir beslenme planı izlemelisiniz.

6. Lezzetli yemekler pişirmek için baharatlardan faydalanın

Yağı, şekeri, unu kesip baharatlarla daha lezzetli ve hafif yemekler yapmak mümkün. Özellikle tarhun, fesleğen, kekik, nane, pul biber, kişniş, zerdeçal, kimyon, sarımsak ve limon kullanmaktan kaçınmayın.

7. Rengârenk sofralar kurun

Sebze ve meyvelerin her biri farklı renklerle, farklı besinsel faydalar sağlar. Bu nedenle sofralarınızda her rengin olmasına özen gösterin. Benim favorilerim kereviz, maydanoz, kırmızı dolmalık biber, kabak, pancar, roka, semizotu, havuç, böğürtlengiller, portakal, elma çeşitleri, kivi ve ananas.

8. Doyana kadar yiyin, patlayana kadar değil!

Doyma noktanızı bilin, tabağınıza makul miktarlarda yemek alın, artanları da sonraya saklayın, 'arkamdan ağlar, bitireyim' mantığını silin. Unutmayın; 2-3 saatte bir yemek yiyeceksiniz, her seferinde aşırı doymak zorunda değilsiniz. Öte yandan maalesef porsiyonlar çok büyüdü, bu tuzağa düşmeyin. 1950'lerden 2003 yılına kadar değişen porsiyon ölçülerini inceleyen bir çalışma, patates kızartmasının neredeyse 3.5 katına, hamburger köftesinin 4 katına, makarnanın ve tek dilimli keklerin 2 katına çıktığını göstermektedir.

9. Su içme alışkanlığı kazanın

Hayatın en önemli besini sudur, suyu sevmeme gibi bir hakkımız yoktur. Her gün düzenli olarak su için, çünkü su depolanmaz. Su yerine başka alternatif koymayın. Ilık, soğuk, sıcak, meyve parçalı ya da nane yapraklı, nasıl içecekseniz için. Mevsimsel değişimlere bağlı olarak yeteri kadar su için.

10. Düzenli olarak düzensiz egzersizler yapın

Her gün ya da haftanın 4 günü spor yapın. Önemli olan ritimsiz egzersizlerle nabzı şaşırtıp yağ yakımını hızlandırmaktır. Bunun için önce ısının, yürüyün, hafif ritimde koşun, kısa sürede hızla koşun ve tekrar ritmi düşürün. Aralarda şınav çekebilir, hoplayıp zıplayabilirsiniz.Yeter ki düzensiz bir egzersiz düzeniniz olsun.

Aşırı sıcaklardan korunmanın 5 yolu

2026-06-16T15:58:33.030+03:00

Sıcak yaz günleri; tatil ve güneşin tadını çıkarmak, unutulmaz anlar yaşamak ve tüm yılın stresini üzerinizden atmak için eşsiz bir zaman dilimi. Ancak bu süreç hava yüksek sıcaklıklarına bağlı olarak aşırı ısınma ve güneş çarpması gibi olumsuz sonuçları da doğurabiliyor.

150 yılı aşkın köklü geçmişi ile müşterilerine hizmet veren Generali Sigorta, aşırı sıcaklardan korunmanın yollarını kamuoyu ile paylaştı.

Bol bol su için

Sıcak hava vücudun su kaybetmesine neden olur ve dehidrasyon riskini artırır. Dolayısıyla su içmek, vücut ısısını düşürmeye ve dehidrasyonu önleme yardımcı olduğu için vücudun gün içerisindeki sıvı ihtiyacını karşılamak bu noktada oldukça önemli bir faktör olarak ön plana çıkıyor. Öte yandan yeterli miktarda su içmek organların düzgün çalışmasına yardımcı oluyor ve vücut enerjisini yüksek tutuyor. Ek olarak uzmanlar şekerli ve gazlı içeceklerden de uzak durulması gerektiğini belirtiyor.

Hafif giysiler giyin

Hafif, açık renkli ve nefes alabilen kıyafetler, aşırı sıcak yaz günlerinde daha rahat hissetmenizi sağlayacak önemli bir faktördür. Pamuk gibi doğal lifler, terin buharlaşmasına neden olur ve vücut ısınızın düşmesini sağlar. Ayrıca güneşin zararlı ışınlarından korunmak için geniş kenarlı şapka ve UV korumalı güneş gözlüğü kullanmayı da ihmal etmemelisiniz.

Güneş kremi kullanın

Güneşin zararlı UV ışınları cildinize zarar verebilir. Bu durum ciltte yanıklara neden olabilir ve cilt kanseri riskini artırır. Aşırı sıcak günlerde geniş spektrumlu ve en az SPF 50 koruma faktörlü bir güneş kremi kullanmaya özen göstermelisiniz. Uzmanlar güneşin sağladığı D vitamininin insan sağlığı için birçok faydası olduğunu belirtiyor ancak güneşte geçirilen sürelerin artması UV ışınlarına bağlı olarak birçok sağlık probleminin ortaya çıkabileceğini ifade ediyorlar.

Fiziksel aktiviteleri sabah erken saatlerde yapın

Belirli bir spor rutininiz varsa ve bu rutini dışarıda gerçekleştirmeyi planlıyorsanız sabahın erken saatlerini tercih etmelisiniz. Fiziksel aktiviteler vücut ısısını artırdığı için aşırı sıcaklarda bir dizi sağlık problemlerini de beraberinde getirir. Bu noktada uzmanlar aşırı sıcak günlerde spor yapmak için sabahın erken saatlerinin veya akşam serinliğinin tercih edilmesi gerektiğini vurguluyor.

Dengeli beslenin

Aşırı sıcak havalar iştahınızı etkileyebilir ve beslenme rutininizin aksamasına neden olabilir. Ancak aşırı sıcak havalarda sağlıklı ve düzenli beslenmek büyük önem taşıyor. Su oranı yüksek gıdaları tercih ederek vücudunuzun hidrasyon seviyesini artırabilirsiniz. Karpuz, salatalık, yoğurt ve taze sebzeler gibi besinleri diyet listenizden çıkarmamaya özen göstermelisiniz. Bu gıdalar bir yandan vücudunuzun sıvı ihtiyacını karşılarken diğer yandan da sağlıklı kalmanıza yardımcı olur.

Sınavda başarı tabakta başlar

2026-06-16T15:57:28.573+03:00

Yoğun çalışma temposu, stres, uykusuzluk ve baskı… Sınav dönemleri yalnızca zihni değil; beden sağlığını da zorluyor.

Özellikle üniversite sınavı gibi kritik virajlara hazırlanan öğrencilerde kaygı düzeyi artarken beslenme alışkanlıklarında da gözle görülür değişimler yaşanıyor. Kimileri stresten ötürü iştahını kaybederken kimileri yüksek kalorili atıştırmalıklara yönelerek sağlığını riske atabiliyor. Tam da bu noktada doğru ve dengeli beslenme hem başarıyı artırmak hem de psikolojik dengeyi korumak açısından büyük önem taşıyor. Uzman Diyetisyen Esra Öztürk, sınav döneminde zihinsel performansı destekleyen, odaklanmayı artıran ve kaygıyla başa çıkmaya yardımcı olan sağlıklı beslenme önerilerini paylaştı.

Kahvaltı günün en kritik adımı

Sınav dönemlerinde öğrencilerin sıklıkla atladığı kahvaltı öğünü aslında günün en önemli yakıtıdır. Uyandıktan sonra bir saat içinde yapılması gereken dengeli bir kahvaltı hem güne enerjik başlamayı sağlar hem de kan şekerini dengeleyerek konsantrasyonu artırır. Uzman Dyt. Esra Öztürk, kahvaltıda mutlaka kaliteli protein, sağlıklı yağ ve kompleks karbonhidratlara yer verilmesini öneriyor. “Yumurta, peynir, tam tahıllı ekmek, ceviz ve mevsim sebzeleriyle yapılan bir kahvaltı hem tokluk hissi verir hem de zihinsel odaklanmayı artırır. Özellikle sınav sabahı kahvaltı kesinlikle atlanmamalı ve sindirimi zor, yağlı besinlerden kaçınılmalıdır.” diyor.

Dengeli bir öğün başarının anahtarı olabilir

Sınav döneminde öğrenciler çoğu zaman öğün atlayarak ya da abur cubura yönelerek hızlı enerji sağlamaya çalışır. Ancak bu alışkanlıklar uzun vadede hem zihinsel performansı düşürür hem de sindirim sorunlarına yol açabilir. Öğle ve akşam yemeklerinde dengeli bir tabak oluşturulması gerektiğini vurgulayan Dyt. Esra Öztürk, her öğünde mutlaka sebze, tam tahıllı karbonhidrat, sağlıklı yağ ve protein bulunması gerektiğini belirtiyor. Tavuk, balık, et gibi kaliteli protein kaynakları; bulgur, tam buğday ekmeği gibi kompleks karbonhidratlar; zeytinyağı ve avokado gibi sağlıklı yağlar, yoğurt ve kefir gibi probiyotikler bağışıklığı ve zihinsel dayanıklılığı destekliyor.

Basit şekerlere hayır, doğal karbonhidratlara evet

Tatlı krizleri sınav stresiyle birleştiğinde kontrolsüz bir hâle gelebiliyor. Özellikle şekerli gıdaların hızlı enerji verdiği düşünülse de bu besinler kısa süreli tokluk sağlarken uzun vadede dikkat dağınıklığına neden olabiliyor. Uzman Dyt. Öztürk, bu tür besinlerin yerine kuru veya taze meyvelerin, tam tahılların ve yulaf gibi lif oranı yüksek ve glisemik indeksi düşük gıdaların tercih edilmesini öneriyor.

Ara öğünlerle kan şekerini dengede tutun

Sınav dönemi boyunca kan şekeri dengesini korumak, gün içindeki ruh hâli değişimlerini ve dikkat dağınıklığını azaltmak açısından kritik öneme sahip. Bu nedenle ana öğünlerin yanı sıra sağlıklı ara öğünler de planlanmalı. “Bir avuç çiğ badem veya ceviz, bir su bardağı süt veya kefir, bir dilim tam buğday ekmeği üzerine sürülmüş az tuzlu peynir ya da meyve ile yoğurt gibi seçenekler ideal ara öğünlerdir.” diyen Dyt. Öztürk, bu sayede öğrencilerin hem enerji seviyesini koruyabileceğini hem de açlık krizlerinin önüne geçilebileceğini ifade ediyor.

Omega-3 yağ asitleri: Zihin dostu besinler

Balık yağı ve Omega-3 yönünden zengin besinler hafıza ve öğrenme fonksiyonlarını desteklemesiyle biliniyor. Bu dönemde özellikle haftada en az 2-3 kez yağlı balık (somon, uskumru gibi) tüketilmesi; ayrıca ceviz, keten tohumu, semizotu gibi bitkisel Omega-3 kaynaklarına da öğünlerde yer verilmesi öneriliyor. Bu besinler beyin hücrelerinin sağlığını koruyor ve sınav öncesi stresle baş etmeye yardımcı oluyor.

Yeterli sıvı alımı unutulmamalı

Öğrenciler genellikle ders çalışmaya odaklanırken gün boyunca yeterli su içmeyi ihmal edebiliyor. Oysaki su tüketimi, konsantrasyonun korunmasında ve yorgunluğun önlenmesinde büyük rol oynuyor. Günde en az 8-10 bardak su içilmesi gerektiğini belirten Dyt. Esra Öztürk, “Susamayı beklemeden su içmek bir alışkanlık hâline gelmeli. Ayrıca çay ve kahve gibi içecekler suyun yerini tutmaz, bu içeceklerin aşırı tüketimi uyku düzenini bozabilir ve stres seviyesini artırabilir.” diyor.

Sınav sabahı yeni şeyler denemeyin

Sınav sabahı öğrencinin alışık olduğu besinlerin tercih edilmesi de önem taşıyor. Sindirimi zor besinler mide bulantısı, gaz, şişkinlik gibi sorunlara yol açabilir. Bu nedenle sınav sabahı her zamanki düzen içinde, hafif ama besleyici bir kahvaltı yapılmalı, daha önce hiç denenmemiş bir gıda tüketilmemelidir.

Çikolata iyi gelir mi?

Sınav öncesi çikolata gibi şekerli yiyeceklerin moral yükselttiği düşünülse de içeriğindeki yüksek şeker ve doymuş yağ oranı nedeniyle ölçülü tüketilmesi gerekiyor. Eğer çikolata tercih edilecekse bitter olanlar ve az miktarda tüketimi daha sağlıklı bir seçenek olabilir.

Uyku ve hareketi de ihmal etmeyin

Çakmak Erdem Hastanesi’nde görev yapan Uzman Diyetisyen Esra Öztürk, sınav döneminde sağlıklı beslenmenin yeterli olmadığını, düzenli uyku ve fiziksel hareketin de en az beslenme kadar önemli olduğunu hatırlatıyor. “Günde 7-8 saat kaliteli uyku, hafif egzersiz veya yürüyüş gibi aktiviteler stresin azaltılmasına yardımcı olur. Aynı zamanda öğrenilen bilgilerin daha iyi pekişmesini sağlar.” şeklinde konuşuyor.

Ailelere büyük görev düşüyor

Sınav döneminde çocuklarını desteklemek isteyen ailelere de önemli görevler düşüyor. Evde öğün düzenine dikkat edilmesi ve öğrencinin beslenme alışkanlıklarını yönlendirmede sabırlı olunması, bu süreci hem öğrenciler hem de aileler için daha sağlıklı bir hâle getirebilir.

Yaz aylarında besin zehirlenmeleri neden artıyor?

2026-06-11T11:35:35.697+03:00

Sıcak Havalarda Bozulan Gıdalar Risk Oluşturabiliyor

Yaz aylarında artan hava sıcaklıkları, açıkta bekleyen veya uygun koşullarda saklanmayan gıdalarda bakteri çoğalmasını hızlandırabilir. Tavuk, et, süt ürünleri, mayonez içeren yiyecekler ve deniz ürünleri sıcak havalarda daha dikkatli tüketilmesi gereken besinler arasında yer almaktadır.

Batıgöz Sağlık Grubu Balçova Cerrahi Tıp Merkezi Gastroenteroloji Uzmanı Doç. Dr. Halil Genç, yaz döneminde görülen mide ve bağırsak şikayetlerinin önemli bir bölümünün besin kaynaklı enfeksiyonlarla ilişkili olabileceğini belirterek, özellikle dışarıda tüketilen yiyeceklerde hijyen koşullarına dikkat edilmesi gerektiğini vurguluyor.

Sıcak Havalar Bakteri Üremesini Hızlandırıyor

Yaz mevsiminde besin zehirlenmelerinin dikey bir artış göstermesinin temel nedeni, yüksek sıcaklıkların mikroorganizmaların çoğalması için ideal bir ortam sunmasıdır. Doç. Dr. Halil Genç, riskli besin gruplarına dikkat çekerek şu uyarılarda bulunuyor:

"Sıcak havalarda özellikle tavuk ve kümes hayvanları, mayonezli soslar, kırmızı et, deniz ürünleri ile süt ve süt ürünleri çok hızlı bir şekilde bozulabilmektedir. Açıkta veya uygun olmayan saklama koşullarında bekletilen gıdalarda bakteriler ve bunların salgıladığı toksinler süratle ürer. Bu besinlerin tüketilmesi ise doğrudan sindirim sistemi enfeksiyonlarına zemin hazırlar."

Besin Zehirlenmesi Belirtileri Kaç Saatte Ortaya Çıkar?

Kişilerin en çok merak ettiği konulardan biri de belirtilerin ne kadar sürede kendisini gösterdiğidir. Klinik tablonun, zehirlenmeye yol açan bakteri türüne ve gıdadaki toksin miktarına göre değişiklik gösterdiğini belirten Doç. Dr. Halil Genç, süreci şöyle özetlemektedir:

Erken Dönem Belirtiler: Bazı toksinler, besinin tüketilmesinden sonraki 1 ila 6 saat gibi çok kısa bir sürede etki gösterebilir.

Süreç: Çoğu besin zehirlenmesi vakasında belirtiler gıdanın alınmasını takip eden 12 ila 48 saat içerisinde klinik olarak belirgin hale gelir.

Tipik Semptomlar: Bulantı, kusma, karın krampları, ishal ve bazen hafif ateş bu tablonun en sık karşılaşılan belirtileridir.

Her Mide Ağrısı Besin Zehirlenmesi Anlamına Gelmez

Yaz aylarında yaşanan her mide-bağırsak şikayetinin besin zehirlenmesi olarak değerlendirilmemesi gerekiyor. Benzer belirtilerin mide enfeksiyonları, viral hastalıklar veya farklı sindirim sistemi rahatsızlıklarında da görülebilir.

Bu nedenle belirtilerin süresi, şiddeti ve eşlik eden bulguların değerlendirilmesi önem taşıyor.

Gıda Zehirlenmesine Ne İyi Gelir?

Besin zehirlenmesinde en büyük riskin sıvı ve elektrolit kaybı (dehidratasyon) olduğunu belirten Doç. Dr. Halil Genç, doğru yaklaşımı şu şekilde aktarıyor:

Vücudun Sıvı Dengesi Korunmalı: İshal ve kusma ile kaybedilen su, sodyum ve potasyum gibi elementlerin yerine konması hayati önem taşır. Bol su, ayran veya mineral dengesini koruyacak sıvılar tüketilmelidir.

Bilinçsiz İlaç Kullanımından Kaçınılmalı: Hekim önerisi olmadan kesinlikle ishal kesici ilaçlar ve antibiyotikler kullanılmamalıdır. İshal, vücudun toksini dışarı atma mekanizmasıdır; bunu durdurmak enfeksiyonun şiddetini artırabilir.

Beslenme Düzeni: Mideyi yormayacak yağsız haşlanmış patates, pirinç lapası, muz ve yoğurt gibi tolere edilebilir gıdalar tercih edilmelidir.

Yaz Aylarında En Sık Risk Oluşturan Gıdalar

Sıcak havalarda uygun koşullarda saklanmadığında risk oluşturabilecek bazı gıdalar şunlardır:

Tavuk ve kırmızı et ürünleri
Süt ve süt ürünleri
Mayonez içeren yiyecekler
Açık büfe ürünleri
Deniz ürünleri
Uzun süre dışarıda bekletilen hazır gıdalar

Özellikle piknikler, açık hava organizasyonları ve uzun süre güneşte kalan yiyecekler açısından dikkatli olunması gerekiyor.

Besin zehirlenmelerinin büyük bir kısmı hafif seyredip 24-48 saat içinde kendiliğinden gerilese de, bazı durumlarda acil tıbbi müdahale gerekebilir.

"Eğer hastada geçmeyen ve şiddetli karın ağrısı, durdurulamayan kusma, yüksek ateş, dışkıda kan görülmesi veya sıvı alamamaya bağlı olarak gelişen ağız kuruluğu, göz kürelerinde çökme ve idrara çıkamama gibi dehidratasyon belirtileri varsa, zaman kaybetmeden en yakın sağlık kuruluşuna başvurulmalı ve bir gastroenteroloji uzmanı tarafından değerlendirme yapılmalıdır."

- Doç. Dr. Halil Genç

Anestezide yan etkilere dikkat!

2026-06-10T14:29:23.092+03:00

Cerrahi müdahale sırasında uygulanan anestezinin üç çeşidi olduğunu belirten Anestezi Ve Reanimasyon Uzmanı Prof.Dr. Anış Arıboğan, operasyon öncesinde detaylı tetkikler yapılması gerektiğini söyledi. Ameliyat öncesinde 6-8 saat açlık gerektiğini belirten Prof. Dr. Anış Arıboğan, anestezi sonrası ağrı, bulantı-kusma, idrar yapamama, bağırsak hareketlerinin geç dönmesi gibi yan etkilerin oluşabileceğini söyledi.

Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Anestezi Ve Reanimasyon Uzmanı Prof.Dr. Anış Arıboğan, anestezi uygulamaları ve önemine ilişkin değerlendirmede bulundu.

Anestezinin “tüm duyuların yokluğu” olduğunu kaydeden Prof.Dr. Anış Arıboğan, “Anestezi tıp alanında özellikle cerrahi sırasında uygulanan bir yöntemdir. Sterilizasyon ve anestezinin keşfi bugünki cerrahi gelişmede en önemli iki aşamadır. Anestezi duyusuzluk hali demektir, bu duyulardan en önemlisi ağrının yok edilmesidir.” dedi.

Anestezi öncesi detaylı tetkikler yapılmalıdır

Anestezi almadan önce hasta ile ilgili değerlendirilmeler yapılması gerektiğini kaydeden Prof.Dr. Anış Arıboğan, “Hastanın yaşamsal fonksiyonlarının gözden geçirilmesi gerekir. İlk olarak hastanın dolaşım ile ilgili bir problemi olup olmadığına bakılır. Anestezi uygularken verilecek ilaçlar hastayı etkileyeceği için hastanın daha önce geçirdiği kalp yetmezliği, yüksek tansiyon, astım, zatürre ve KOAH gibi hastalıkların öyküsüne bakılır. Diğer önemli faktör ise solunum fonksiyonlarıdır. Hastanın akciğer kapasitesinin yeterli olup olmadığı, solunum probleminin olup olmadığına bakılması gerekir. Hastanın kan değerlerine bakılır. Çünkü karaciğer, böbrek gibi organlar yakın olarak değerlendirilmelidir. Hastanın aktif enfeksiyonu, kansızlık durumu, kanama probleminin olup olmadığının tespit edilmesi gerekir.” dedi.

Ameliyat öncesi 6-8 saat açlık gerekiyor

Hastanın alerji öyküsüne de bakıldığını kaydeden Prof.Dr. Anış Arıboğan, “Anestezi almadan önce anestezi hekiminden bilgi alınmalıdır. Anestezi doktoru hastayı klinik olarak değerlendirip sorgulayıp muayene ettikten sonra akciğer ile ilgili akciğer grafisi, kalp ile ilgili EKG, kan tahlilleri ve kanama zamanı ile ilgili tetkikler isteyebilir. Bütün bu tetkik hastanın güvenliği için çok önemlidir. Ameliyat öncesi dikkat edilmesi gereken diğer kurallardan biri ise, açlık ve su ile ilgili kurallardır. Hastanın ameliyat olacağı kesinleşti ise 6-8 saat bir açlık süresi gereklidir. Bunun nedeni ise hava yolu refleksleri ortadan kalktığı için ortaya çıkabilecek kusma gibi bir yan etkide mide içeriğinin akciğere kaçıp akciğeri yakmasını engellemektir.” dedi.

Ameliyat öncesi mutlaka bilgi alınmalı

Cerrah ile anestezi hekiminin çalışmasının anne baba ilişkisi gibi olduğunu, birbirini tamamlayıcı özellikleri bulunduğunu ifade eden Prof.Dr. Anış Arıboğan, şunları söyledi:

“Bu yüzden anestezi uygulaması ile ilgili her bilgi alınmalıdır. Burada cerrahi ana bir plandır. Ancak uygun bir anestezi olmazsa hem hastanın hayatı risk altındadır hem de cerrahinin başarısı tartışılır. Bu ortak alanda cerrahi ile de ilgili endişeler olabilir. Anestezi hekimi ile görüşen bir hastanın anestezi ile ilgili sorular sorması gerekir. Anestezi uzmanlarına ilk sorulan sorulardan biri ‘’ne zaman uyanırım’’ sorusudur. Hastaların uyanmak ve iradelerini teslim etmek ile ilgili ciddi endişeleri mevcuttur. Ayrıca hastaların tercih edilmesi gereken anestezi uygulamaları ile ilgili bilgi almaları gerekir. Ameliyat öncesi nelere dikkat edilmesi gerektiği ile ilgili bilgi almaları gerekmektedir. Kan temini ile alakalı bilgi almaları gerekmektedir. Hasta, anestezi sonrasında oluşabilecek bulantı, kusma, ağrının niteliği ve ağrının tedavisi gibi endişelerini anestezi uzmanına iletmelidir.”

Üç çeşit anestezi yöntemi bulunuyor

Genel anestezi, bölgesel anestezi ve lokal anestezi olmak üzere üç çeşit anestezi uygulaması olduğunu belirten Prof.Dr. Anış Arıboğan, şu bilgileri verdi:

Genel anestezi: Bilinç kaybı ile seyreden anestezi uygulamalarıdır. Bilinç kaybı, tüm duyuların yok olması, reflekslerin ortadan kalkması ve çoğu zaman unutkanlık ile seyreden bir anestezi uygulamasıdır. Damar ya da solunum yolu ile verilen anestetik ilaçlar ile oluşturulur. Anestezi uygulamasında en önemli şey beyin üzerinden etkili olduğu için solunum ve dolaşım fonksiyonlarının korunmasıdır. Genel anestezi geçici bir koma halidir. Hastanın bir süre sonra hiçbir şey fark etmemesi, hiçbir duyuya cevap verememesi ancak zamanı geldiğinde uyandırılmasıdır.

Bölgesel anestezi: Cerrahi bölgeyi içeren tüm alanın uyuşturulmasıdır. Örneğin; kol, omuz, bacak, kalça gibi bölgelerin uyuşturulması, ağrısız kılınmasıdır. Bölgesel anestezi de bilinç kaybı yoktur.

Lokal anestezi: Yalnızca cerrahi bölgenin uyuşturulmasıdır, dar bir alanı içerir. Belirli kısmın uyuşması sırasında hastada bilinç kaybı olmaz.

Anestezinin yan etkileri ortaya çıkabiliyor

Anestezi sonrası ortaya çıkan yan etkilere de değinen Prof.Dr. Anış Arıboğan, şunları söyledi:

Ağrı: Anestezi sonrası ortaya çıkabilecek en önemli yan etki ağrıdır. Ameliyat işlemi devam ederken ağrı tedavisine başlanır. Bölgesel uyuşturma teknikleri ile ağrıya müdahale edilmektedir. Ameliyat sonrası ise hekim ve hemşire kontrolleri ile damardan ya da bölgesel olarak ağrı tedavisi uygulanır.

Bulantı-kusma: Ameliyat öncesi başlayan bir süreçtir. Ameliyat öncesi ve sonrasında bulantı önleyici ilaçlar uygulanır. Bu ilaçlar hastanın bulantı- kusma yan etkisini ortadan kaldırmaya yardımcı olur.

Solunumun durması: Genel anestezi altında hastanın solunumu durabilir. Genel anestezi uygulaması sırasında istenmeyen bir yan etkidir, hava yolunu ilgili uzmanlar yönetir ve oksijen tedavisini sağlar. Hayati bir önem taşır. Hastanın tam uyandığından ve solunumunun yeterli olduğundan emin olunması gerekir.

İdrar yapamama: Bazı hastalar ilaçların etkisinden dolayı idrar yapamamaktan şikayetçi olabilir. Bu durumda hastaya idrar sondası ile müdahale edilir.

Bağırsak hareketlerinin geç dönmesi: Karın ameliyatlarından sonra meydana gelen bir yan etkidir. Bunun için de bazı tedavi yöntemleri mevcuttur.

Ameliyat sonrası akciğere pıhtı atması: Anestezi ile direkt olarak ilgili bir problem olmasa da akciğerde solunum sıkıntısına neden olan hayati bir durumdur. Bunun için anestezi sonrası ameliyatın izin verdiği en erken sürede hasta mobilize edilir.

Bunların yanında hastanın tansiyonunun düşmemesi, ritim bozukluğunun olmaması ameliyat sonrası hastanın konforunu ciddi şekilde etkileyen yan etkilerdir.

Diyabet hastalarına özel 8 önemli öneri

2026-06-10T14:27:30.959+03:00

Aşırı sıcakların iyice bunalttığı bugünlerde diyabet hastaları için tehlike de artıyor! Güneşe doğrudan maruz kalmak kan şekeri dengesini bozarken, güneşin altında uzun süre oturmak da kan şekerlerinin daha yüksek seyretmesine yol açabiliyor.

Acıbadem Dr. Şinasi Can (Kadıköy) Hastanesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Dr. Özlem Sezgin Meriçliler “Aşırı sıcaklar ve güneş insülinin dozunu da etkiliyor. İnsülinin emilimi sıcak ortamda daha hızlı olacağı için, insülin kullanan hastalar hipoglisemi yani kan şekeri düşüklüğü ile karşılaşabilir. Yine insülinin soğuk zinciri kırılırsa, yani insülin kalemleri 25 derece üzerinde uzun süre kalırsa bozulacağı ve etkisizleşeceği için kan şekeri kontrolsüz yükselebilir” diyor. Dr. Özlem Sezgin Meriçliler, diyabet hastalarının sıcak havalarda olumsuz etkilenmemesi için dikkat etmeleri gereken 8 kuralı anlattı, önemli uyarılar ve önerilerde bulundu.

Bu içecek ve yiyeceklerden uzak durun

Şekerli gazlı içecekler, limonata ve meyve sularının kan şekerini çok hızlı yükselttiğini, su yerine de geçmediklerini belirten Dr. Özlem Sezgin Meriçliler “Bu içecekler aynı zamanda idrar söktürücü özelliklerinden dolayı idrar miktarının artmasına ve vücudun su oranının azalmasına yol açarlar. Üstelik susuzluk hissini azalttıkları için kişinin su alımının daha az olmasına yol açarlar. Sonuç olarak hem bu içeceklerin şeker içeriğine bağlı olarak hem de vücut su oranının azalması nedeniyle kan şekerlerinde kontrolsüz yükseklikler görülebilir. İnsülin kullanan hastalarda diyabet koması, yaşlı diyabetik hastalarda yüksek şeker komaları görülebilir.” diyor.

Kan şekerinizi sık aralıklarla ölçün

Güneş altında veya sıcak havada dış ortamdaysanız kan şekerlerinizi her zaman yaptığınızdan daha sık ölçmeniz gerekiyor. Egzersizin alışık olduğunuzdan daha yoğun olduğu günlerde ara öğünleriniz az geleceği için şeker düşüklüğü yaşayabilirsiniz. Yanınızda kan şekeri düşüklüğüne karşı acil önlem olarak kesme şeker ya da küçük bir meyve suyu taşıyın. Ara öğün saat ve içerikleri değişirse kan şekerlerinin yükselebileceğini belirten Dr. Özlem Sezgin Meriçliler, insülin kullanan kişilerin ek doz yapması gerekebileceğini söylüyor.

Bol sıvı tüketin

Sıcak havalarda terle birlikte hem su hem de sodyum gibi elektrolitler kaybedileceğinden sıcak havalarda günlük sıvı alımını mutlaka artırın. Elektrolit kaybına karşı günde 1 bardak ayran ya da bir sade maden suyu içebilirsiniz. Diyabetik hastalar sıcak havalarda yeterli sıvı almazlarsa kan şekerleri yükselip, bu yükseklik bazen koma olarak adlandırılan ve hastaneye yatış gerektiren düzeylere çıkabiliyor.

Sahilde asla çıplak ayakla dolaşmayın

Dr. Özlem Sezgin Meriçliler “Uzun yıllar devam eden diyabet ‘Nöropati’ adını verdiğimiz ayaklarda sinir uçlarının algısının değişmesi ile karakterize bir duruma yol açar. Nöropatisi olan hastalar ayaklarda bazen nedensiz yanma hissi, uyuşukluk, ağrı hissedebilir, ancak kesici-delici bir cismin ayaklarını yaraladığını ya da sıcak kumda ayaklarının altında yanık oluştuğunu fark etmeyebilir. Bu şekilde oluşan ayak yaraları diyabetik hastalarda hızla ilerler ve ciddi komplikasyonlara yol açabilir” diyor.

İlaçlarınızı buzdolabında saklayın

İlaçlar, özellikle insülin sıcağa maruz kaldığında hızla bozulduğundan insülin kalemlerini buzdolabı kapak rafında saklamak, taşımak zorunda kalırsanız soğuk zincirini bozmadan taşımaya özen göstermek gerekiyor.

Sıcak havaya uygun giyinin

Hafif ve bol kıyafetler vücudun serin kalmasına yardımcı olduğu için, dışarıda uzun süre kalacaksanız bol ve uzun kollu bir gömlek tercih edebilirsiniz.

Gölgede kalın

Doğrudan güneş altında oturulduğunda güneşin ısı etkisi çok daha yoğun hissedildiğinden, açık havada zaman geçirirken gölge olan alanları tercih etmeye özen gösterin. Yürüyüş gibi egzersizleri güneşin etkisinin daha az olduğu sabah erken veya akşam saatlerinde yapabilirsiniz.

Sıcak havalarda alkolden kaçının

Dr. Özlem Sezgin Meriçliler “Alkolün idrar söktürücü özelliği vardır, dolayısıyla sıvı kaybını artırır. Sıcak havalarda terleme ile de sıvı kaybedildiği için dehidratasyon yani vücut su oranının azalması, buna bağlı kan şekeri yükseklikleri görülebilir. İnsülin kullanan hastalarda insülinin dehidratasyon durumunda hücrelere dağılımı aksayacağı için diyabet koması görülebilir.” diyor.

Kötü anıların hayatınızı etkilemesine izin vermeyin!

2026-06-10T14:26:41.614+03:00

Geçmişte yaşadığımız güzel anılar kadar kötü anılar da unutulmuyor. Ancak kimi zaman bu kötü anılar hayatımızın başrolünde kalmaya devam ediyor ve tüm yaşamımızı etkileyebiliyor. DoktorTakvimi.com uzmanlarından Psk. Gizay Nur Kepen, kötü anılarından nasıl etkilendiğimizi konuştuk.

Zihnimiz geçmişi, şimdiki zamanı ve geleceği aynı anda düşünüp, işleyebilir. Bu sayede geçmişten bugüne mutlu, heyecan veren, bizi üzen, olumlu ya da olumsuz bir sürü anı inşa ederek hayatımızı sürdürebiliriz. Ancak geçmişteki olumsuzluklardan bazılarını kendimize yük ederek geleceğe kadar taşırız.

Böylesi ağır bir yükle yola devam etmemizin giderek zorlaştığını söyleyen DoktorTakvimi.com uzmanlarından Psk. Gizay Nur Kepen, bu nedenle de yorulduğumuzu hatta sanki hiç bitmeyen kısır bir döngünün içinde dönüp durduğumuzu düşünmeye başladığımızın altını çiziyor.

Anılarımız hayatımızın gündem maddesi olmamalı

Geride bırakılmamış, bir tecrübe, bir deneyim olarak bakılamamış her anının bizim için hep bir gündem maddesi olarak kaldığını ve bir süre sonra hayatımızı yöneten bir hal aldığını anlatan Psk. Kepen, bu durumu bir örnekle açıklıyor: “Çocukluğunda akran zorbalığına maruz kalmış, sınıf içerisinde küçük düşürülmüş, alay konusu olmuş biri, çevresi ve ailesinde de yeterli onayı, takdiri, kabulü göremediyse kişiler arası iletişimlerinin içerisinde diğerlerinin düşüncelerini okumaya çalışır.

Kendisi hakkında düşünülenleri kontrol etmeye, fark etmeye dair çaba harcar. Küçük düşebileceğine inandığı konuşmalar yapmaktan kaçınır, iletişim kurmaz. Yani bir anı bütün kişiler arası iletişimi yöneten, belirleyen, kontrol eden bir düşünce sistemini oluşturabilir. Kişi derin duygusal bağlar kuramayacağını, anlaşılamayacağını veya her an yanlış anlaşılmalara açık iletişimlerin içerisinde bulunduğunu düşünebilir.”

Geleceği öngörmeye çalışmaktan kaçının

“Kötü bir anıdan aldığımız etkilerin başında yeniden deneyimlenmesinden duyduğumuz endişe yer alır. Bununla birlikte gelişen kaçınma ve kontrol mekanizmaları işleri zorlaştırır ve günlük hayatımızın içerisindeki yerini böylelikle sağlamlaştırır. Kaçıp savuşturmaya çalıştığımız bir durum zihnimizde aktif bir şekilde hatırlanıyor, yeniden işleniyor durumdadır” diyen DoktorTakvimi.com uzmanlarından Psk. Gizay Nur Kepen, kötü anılarla başa çıkmanın mümkün olduğunun altını çiziyor. Kötü anılarımızla başa çıkabilmek için olayın, durumun ve duygusunun konuşulması, bugünkü bir gözle yeniden işlenip, değerlendirilmesi gerektiğine dikkat çeken Psk. Kepen, psikoterapinin bu durumun çözümünde faydalı olduğunu belirtiyor.

Çözüm için kişinin aşırı genellemeler yapmaktan, zihin okumaktan ve geleceği öngörmeye çalışmaktan kaçınılması gerektiğini hatırlatan Psk. Kepen, bu anıları yeniden düzenlemenin ve hayatımızı etkilemesini önlemenin mümkün olduğunu söylüyor.

Rahim ağzı kanseri hakkında doğru bilinen 10 yanlış

2026-06-09T15:48:54.192+03:00

Dünyada kadınlar arasında en sık görülen 4. kanser türü olan rahim ağzı (serviks) kanseri son yıllarda hızla yaygınlaşıyor. Oysa dünyada her yıl 500 bini aşkın kadının karşılaştığı ve yarısının hayatını kaybettiği rahim ağzı kanserinden aşı ile büyük ölçüde korunmak mümkün!

Rahim ağzı kanserinde HPV aşısı ve erken tanı hayati önem taşıdığından, tüm dünyada farkındalık oluşturabilmek için toplumun dikkati her yıl Ocak ayında rahim ağzı kanserine çekiliyor. Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı Başkanı ve Acıbadem Maslak Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum, Jinekolojik Onkoloji Uzmanı Prof. Dr. Mete Güngör, rahim ağzı kanserinin en önemli nedeninin; cinsel yolla bulaşan İnsan Papilloma Virüsü (HPV) olduğunu belirterek “Kanser olgularının yüzde 99’unda HPV varlığı gösterilmiştir. Ayrıca erken yaşta cinsel aktivitenin başlaması ve çok sayıda cinsel partner, doğum kontrol haplarının kullanımı da bu kansere yol açabiliyor.

Rahimağzı kanseri önlenebilir bir kanserdir. Genellikle belirti vermez ve rutin taramalar sırasında tanısı konur. Buna karşın bazı belirtilere karşı çok dikkatli olmalı ve bu şikayetler varsa pandemi de olsa mutlaka hekime başvurulmalıdır” diyor. Kadın Hastalıkları ve Doğum, Jinekolojik Onkoloji Uzmanı Prof. Dr. Mete Güngör, rahim ağzı kanseri hakkında toplumda doğru bilinen 10 yanlışı anlattı, önemli uyarılar ve önerilerde bulundu.

Rahim ağzı kanseri menopoz sonrası görülür: YANLIŞ!

DOĞRUSU: Rahim ağzı kanserinin nedeni HPV enfeksiyonudur ve HPV enfeksiyonunun en sık görüldüğü yaş grubu 24’tür. Rahim ağzı kanseri HPV enfeksiyonu olduktan sonra 10-20 yıl içinde oluşabildiğine göre aslında genç yaşlarda da sıklıkla görülebilir. Rahim ağzı kanserinin görülmesinin menopoz ile bir bağlantısı yoktur.

Rahim ağzı kanseri hiç belirti vermez: YANLIŞ!

DOĞRUSU: Kadın Hastalıkları ve Doğum, Jinekolojik Onkoloji Uzmanı Prof. Dr. Mete Güngör “Rahim ağzı kanseri sinsice seyredip ileri aşamaya kadar belirti vermeden ilerleyebilse de; bazı belirtilere karşı çok dikkatli olmak gerekiyor. Özellikle; ilişki sonrası kanama, ara kanama, kötü kokulu kanlı akıntı ve kasık ağrısı gibi şikayetler rahim ağzı kanserine işaret edebildiğinden, özellikle içerisinde bulunduğumuz pandemi sürecinde hastaneye gitmeye çekinmemek, mutlaka hekime başvurmak gerekiyor.” diyor.

HPV vücuda girdikten sonra bir daha temizlenmez: YANLIŞ!

DOĞRUSU: Vücudumuzun bağışıklık sistemi HPV vücuda girdikten sonraki 2 yıl içinde virüsü yüzde 90 vücudumuzdan temizler. Vücuttan temizlendikten sonra hayatın değişik zamanlarında tekrar aynı veya farklı tiplerle enfekte olunabilir. Ancak her HPV virüsü kansere yol açmaz. Genital bölgede 40 civarında HPV tipi enfeksiyon yapar. Bunların sadece 15’i kansere neden olan yüksek riskli HPV tipleridir. Özellikle Tip 16 ve Tip 18 rahim ağzı kanserinin yüzde 70’inden sorumludur. Diğer 13 yüksek riskli tip ise geri kalan kanserlerden sorumludur. Yüksek riskli olmayan tipler kansere neden olmaz ve bir kısmı sadece kanser öncülü lezyonlara bir kısmı da sadece siğillere yol açarlar. Siğiller kansere dönüşmez.

Smear testini sık sık yaptırırsam kanserden daha iyi korunurum: YANLIŞ!

DOĞRUSU: Smear testleri 21 yaşından itibaren başlar ve 70 yaşına kadar 3 yılda bir yapılır. 30 yaşından sonra HPV testi, smear testine eklenerek (Co-test) veya tek başına 5 yılda bir yapılır. Sonuçların anormal gelmesi veya riskli durumlarda bu süreler kısalabilir. Riskli bir durum olmadığında daha sık smear testlerinin yapılması tanı koyma şansını artırmadığı gibi yanılma ihtimali yüzünden gereksiz endişeye yolaçar ve gereksiz biyopsi işlemleri yapılmasına neden olur.

HPV enfeksiyonu geçirdiğim için artık aşı yaptırmam işe yaramaz: YANLIŞ!

DOĞRUSU: HPV virüsü alındıktan sonra bağışıklık sistemi tarafında 2 yıl içinde büyük oranda temizlenir. Temizlendikten sonra tekrar HPV alabiliriz. Bu nedenle aşı, HPV enfeksiyonu geçirmiş olsun olmasın 45 yaşına kadar herkese yapılabilir. Aşı; mevcut HPV enfeksiyonunu tedavi etmez, korunmak için yapılır. HPV aşıları 3 doz halinde toplam 6 ay içinde yapılır. Bu 3 doz yapıldıktan sonra bir daha tekrarlanmasına gerek yoktur. Aşılar içinde bulunan HPV tiplerine karşı ömür boyu koruma sağlarlar. Aşılar 9-45 yaş arası hem kadınlara hem de erkeklere yapılabilir.

HPV enfeksiyonu olması rahim ağzı kanseri olacağım anlamına gelir: YANLIŞ!

DOĞRUSU: HPV varlığı kanser olacağınız veya olduğunuz anlamına gelmez. HPV enfeksiyonu başladıktan sonra yüzde 90 iki yıl içinde bağışıklık sistemi sayesinde vücudunuzdan temizlenir. Kalan yüzde 10’luk bölümü vücudumuzda kalmaya devam eder. HPV virüsü vücudumuzda kalmaya devam ettiği sürece hiç hastalık yapmayabilir. Ancak bunların bir kısmı kanser öncesi lezyonları yapar ve yaklaşık 15-20 yıl içinde rahim ağzı kanserine dönüşebilir. Bu süreçte tarama programları sayesinde tespit edilip kanser olmadan tedavi edilebilir.

Rahim ağzı kanseri genetik olarak aileden gelir: YANLIŞ!

DOĞRUSU: Rahim ağzı kanserinin nedeni cinsel yolla bulaşan HPV virüsüdür. Ancak bu virüsü alan herkes kanser olmaz. Ailesel bir geçişi yoktur. Ailesinde rahim ağzı kanseri olanlar fazladan bir risk altında değildir.

Rahim ağzı kanseri az rastlanan bir kanserdir: YANLIŞ!

DOĞRUSU: Rahim ağzı kanseri dünyada kadınlar arasında en sık görülen 4. kanserdir. Her yıl bu kanserden bütün dünyada 500 binden fazla yeni vaka ve 300 binden fazla ölüm görülmektedir. Ancak bunların büyük bir kısmı gelişmemiş ülkelerde, kanser tarama programlarının iyi uygulanmadığı ülkelerde görülür. Ülkemizde rahim ağzı kanseri giderek daha fazla kadında görülmektedir.

HPV testi veya smear testinin bozuk gelmesi durumunda rahim alınmalıdır: YANLIŞ!

DOĞRUSU: HPV testinin pozitif gelmesi ve smear testinin bozuk gelmesi rahim ağzında bir anormallik veya kanser olduğu anlamına gelmez. Bir anormallik olup olmadığı biyopsi yapıldıktan sonra anlaşılır. Rahimin alınması HPV enfeksiyonunu ortadan kaldırmaz. Rahim alınmasının sadece şiddetli kanser öncesi aşamalarda veya kanser tanısı alınırsa yeri vardır.

Tek cinsel partneri olan veya evli olan kadınlarda HPV enfeksiyonu ve rahim ağzı kanseri görülmez: YANLIŞ!

DOĞRUSU: Rahim ağzı kanserinin nedeni HPV virüsüdür. Bu enfeksiyon sadece bir kişiyle ve bir kere cinsel ilişki olsa da bulaşabilir. Bu enfeksiyonu almak için çok sayıda partnere sahip olmak gerekmez. Ancak çok sayıda partner sadece HPV enfeksiyonu bulaşma ihtimalini artırır. Dolayısıyla cinsel ilişkisi olan her kadında HPV enfeksiyonu ve rahim ağzı kanseri görülebilir. HPV virüsünün kimden ve ne zaman alındığının bilinmesi mümkün değildir. Bazen virüs uzun yıllar hücrelerin içinde sessizce durur ve HPV testi yapılmadıktan sonra varlığı bilinmez.

Çilek tüketmeniz için 8 önemli neden

2026-06-09T15:23:47.641+03:00

İlkbahar ve yaz mevsiminin en sevilen meyvelerinden olan çilek sadece lezzetiyle değil, aynı zamanda sağlığımız üzerindeki etkileriyle de ön plana çıkıyor!

C vitamininden en zengin meyveler arasında yer alıyor çilek. Günlük bir porsiyon çilek tüketimiyle C vitamini ihtiyacınızı fazlasıyla karşılayabilirsiniz. Çilek, aynı zamanda A vitamininden potasyuma, kalsiyumdan magnezyuma kadar içerdiği pek çok bileşenle adeta bir şifa deposu. Düşük glisemik indeksi sayesinde kan şekerinde ani dalgalanmalara neden olmadığı için günde bir porsiyon (10 adet orta boy) çilek tüketmenizde fayda var. Ancak dikkat!

Acıbadem Kozyatağı Hastanesi Beslenme ve Diyet Uzmanı Ayşe Sena Binöz, çileğin özellikle çocuklarda alerjik reaksiyona neden olabildiğini belirterek, “Bağışıklık sisteminin çileğin içerisinde bulunan proteine karşı aşırı tepki vermesi sonucu alerjik reaksiyon gelişebiliyor. Huş ağacı polenine veya elmaya karşı alerji sorunu yaşanıyorsa, çileğe karşı ikincil bir besin alerjisi gelişmesi mümkün olabiliyor. Dolayısıyla çilek yedikten sonra ağızda karıncalanma veya kaşıntı, baş dönmesi, dudak, dil veya boğazda şişlik, solunum problemleri, kurdeşen, ishal gibi belirtiler yaşanıyorsa, doktora danışmakta fayda var” diyor.

Acıbadem Kozyatağı Hastanesi Beslenme ve Diyet Uzmanı Ayşe Sena Binöz, çileğin sağlığımız üzerindeki faydalarını anlattı; önemli önerilerde bulundu!

Kötü huylu kolesterole karşı etkili oluyor

Çilek zengin lif içeriği sayesinde kötü huylu LDL kolesterolün düşürülmesinde rol oynuyor. Aynı zamanda zengin antioksidan içeriği ile kolesterol üzerinde olumlu sağlık etkileri göstererek damar tıkanıklığının önlenmesine yardımcı olabiliyor. Yapılan bir çalışmada; her gün düzenli çilek tüketen kişilerin LDL kolesterollerinde yüzde 14, toplam kolesterollerinde yüzde 9 ve trigliserid düzeylerinde yüzde 21 oranında azalma görüldüğü bildirilmiş. Çileğin kolesterol düşürücü etkisi lif, C vitamini ve biyoaktif bileşen içeriğiyle ilişkilendiriliyor.

Kalp sağlığını destekliyor

Çileğin potasyum içeriği yüksek tansiyonu olan bireylerde fayda sağlayabiliyor. Düşük sodyum, yüksek potasyum içeren bir beslenme düzeni yüksek tansiyonu dengelemede önem taşıyor. Potasyum, kalp kasının düzenli çalışmasında, kan basıncının dengelenmesinde ve kardiyovasküler sistem üzerindeki yükün azaltılmasında önemli fayda sağlıyor.

Kanserden korunmaya katkı sağlıyor

Çilek antioksidan değeri en yüksek meyveler arasında yer alıyor. Gün içinde maruz kalınan hava kirliliği ve birtakım kimyasallar gibi çevresel faktörler sebebiyle vücuda alınan bazı maddeler toksik etki gösterebiliyor ve hastalıklara neden olan serbest radikal üretimine yol açabiliyor. Beslenme ve Diyet Uzmanı Ayşe Sena Binöz, antioksidanların serbest radikallere karşı koruma sağlayarak hastalıkların oluşumunu önleyebildiğini belirterek, “Antioksidan alımınızı günlük düzenli olarak bir porsiyon çilek tüketerek destekleyebilirsiniz. Ancak yapılan çalışmalar çileğin zengin antioksidan içeriği sayesinde bazı kanser türlerine karşı koruma sağladığını gösterse de daha çok çalışmaya ihtiyaç duyulmaktadır” diyor.

Kan şekeri dengesinde önemli

Yapılan çalışmalar kan şekeri dengesindeki bozuklukları obezite, tip 2 diyabet ve kalp hastalığı riski ile ilişkilendiriyor. Çileğin glisemik indeksinin (kan şekerini yükseltme hızı) düşük olması kan şeker dengesi için önemli. Özellikle insülin direnci veya diyabet sorununuz varsa, ara öğünlerinizde bir porsiyon çilek ile beraber bir su bardağı kefir (200 ml) tüketerek daha dengeli kan şeker seviyesi sağlayabilirsiniz. Çilek ve kefir ikilisi aynı zamanda daha uzun süre tok kalmanıza da yardımcı olacaktır.

Bağışıklık sistemini güçlendiriyor

Çilek, güçlü antioksidan etkiye sahip C vitaminin önemli bir kaynağı. Bu sayede bağışıklık sistemini güçlendirerek enfeksiyonlarla mücadele ediyor. Bir porsiyon çilek (10-12 orta boy-180 gr) tüketimi bir porsiyon portakal (1 orta boy-130 gr) tüketiminden daha fazla C vitamini sağlıyor.

Tokluk süresini uzatıyor

Çilek zengin lif içeriği sayesinde tokluk süresini uzatarak ağırlık kontrolüne yardımcı oluyor. “Aynı zamanda çileğin glisemik indeksinin, yani kan şekerini yükseltme hızının düşük olması kan şekerinin düzenlenmesi için de önemli” diyen Beslenme ve Diyet Uzmanı Ayşe Sena Binöz, sözlerine şöyle devam ediyor: “Yapılan çalışmalar, düşük glisemik indeksli diyetlerin diyabet, ağırlık kontrolü ve obezite tedavisinde olumlu etkilerinin olduğunu gösteriyor. Diyet sürecinde çileğin düşük enerji ve yüksek su içeriğinden faydalanabilirsiniz. Çileği ara öğünlerinizde 2 tam ceviz içi ile beraber tüketerek tokluk sürenizi uzatabilirsiniz”

Cilt sağlığını koruyor

Çilek içeriğindeki C vitamini ve antioksidanlar sayesinde cilt sağlığını da destekliyor. Cildin daha pürüzsüz ve canlı görünmesine yardımcı oluyor. Yüksek C vitamini içermesi ve bu vitaminin anti-inflamatuar etkisiyle çilek akne ile ilişkili iltihaplanmanın azaltılmasında da rol oynayabiliyor.

Kabızlığı önleyebiliyor

Lif ve su içeriği yüksek olan çilek; karpuz, kavun ile üzüm gibi su içeriği zengin meyvelerle beraber vücudun hidrasyonuna ve düzenli bağırsak hareketlerini sürdürmeye destek oluyor. Lif, bağırsak hareketlerini arttırarak ve dışkıya hacim kazandırarak kabızlığın önlenmesine yardımcı olabiliyor. Kabızlık problemi olan kişilerin her gün bir porsiyon taze çilek veya çilek marmeladı tüketerek bağırsak hareketliliğini arttırabileceği belirtiliyor.

SAĞLIKLI ÇİLEKLİ TARİFLER

Çilekli Semizotu Salatası

Malzemeler: 1 küçük bağ semizotu, 10 adet orta boy çilek, 5-6 yemek kaşığı lor peyniri, 2 tam ceviz içi, ½ limon suyu, 1 tatlı kaşığı zeytinyağı, 1 tatlı kaşığı keten tohumu

Yapılışı: Semizotunun saplarını kesin. Ardından yaprak kısımlarını yıkayıp, kurulayın. Çilekleri ikiye bölün ve cevizleri küçük parçalar haline getirin. Lor peyniri, zeytinyağı ve limon suyunu da ekleyerek tüm malzemeleri karıştırın. Üzerine keten tohumu ilave ederek servis edebilirsiniz.

Ne sağlıyor? Çilek semizotu ikilisi yüksek su oranı ve düşük glisemik indeksi sayesinde kan şekerinizin dengelenmesine katkı sağlayarak daha enerjik hissetmenize yardımcı oluyor. Aynı zamanda tokluk sürenizin uzamasına destek veriyor. Bu salatayı ana öğünlerinizde tercih edebilirsiniz.

Çilekli Antioksidan Smoothie

Malzemeler: 10 adet orta boy çilek, 1 avuç ıspanak, 1 su bardağı sade kefir (200 ml), 2 yemek kaşığı yulaf ezmesi, 1 tatlı kaşığı chia tohumu, 1 tatlı kaşığı hindistancevizi tozu

Yapılışı: Tüm malzemeleri blenderden geçirin. Dilerseniz toz tarçınla tatlandırabilirsiniz.

Ne sağlıyor? Protein içerikli bir öğle öğünü sonrası akşam öğününüzü hafif geçirmek veya kahvaltıda bahar ve yaz aylarında artan sıvı ihtiyacınızı destelemek için tercih edebilirsiniz.

Seyahatte Güvende Kalmak İçin İnternet, Konum ve Acil Durum Planı

2026-06-08T10:52:42.298+03:00

Seyahatte güvenli kalmak yalnızca ilaç çantası hazırlamak ya da sigorta yaptırmak anlamına gelmiyor. Konum paylaşabilmek, gerektiğinde çevrim içi harita kullanmak, acil numaralara ulaşmak ve rezervasyon bilgilerini telefonda saklamak da güvenliğin parçası. yalnız veya aileyle yapılacak Barcelona seyahati için yapılan plan, bu küçük hazırlıklar sayesinde çok daha rahat ilerleyebilir.

TÜİK'in 2025 Hanehalkı Bilişim Teknolojileri Kullanım Araştırması'nda 16-74 yaş grubunda internet kullanım oranı yüzde 90,9 olarak açıklandı. Bu oran seyahat alışkanlığını da değiştiriyor; kullanıcılar artık bilet, otel, harita, restoran ve ulaşım bilgisini yolculuk boyunca telefon üzerinden yönetiyor.

İnternet güvenlik aracıdır

Seyahatin ilk aşamasında bilgileri tek yerde görmek, gereksiz sekme ve ekran karmaşasını azaltır. Barcelona gibi seçenekleri bol olan destinasyonlarda uçuş, konaklama ve bağlantı ihtiyacı birbirinden kopuk ilerlediğinde bütçe kontrolü zorlaşır. Bu nedenle Tripuck eSIM üzerinden planı başlatmak, kararları daha düzenli karşılaştırmaya yardımcı olabilir.

GSMA Intelligence verileri, eSIM'in artık yalnızca teknoloji meraklılarının kullandığı bir özellik olmaktan çıktığını gösteriyor. Küresel eSIM akıllı telefon penetrasyonunun 2025 sonunda yüzde 5'e, 2026 sonunda ise yüzde 10'a ulaşmasının beklendiği belirtiliyor. Bu değişim özellikle yurt dışı seyahatlerinde bağlantı ihtiyacını daha planlanabilir hale getiriyor. Bu veri, yolcu talebinin artık sadece yaz sezonunda değil yılın farklı dönemlerinde de güçlü kaldığını gösteriyor. Talep arttığında ucuz koltukların daha erken tükenmesi, merkezi otellerin dolması ve popüler saatlerdeki uçuşların pahalılaşması şaşırtıcı değil. Bu yüzden seyahat planını 'yaklaştıkça bakarız' anlayışıyla değil, tarih aralığı netleştiği anda kademeli şekilde kurmak daha doğru olur.

Acil durum bilgileri hazır olmalı

Bağlantı konusu özellikle varış gününde önem kazanır. Havalimanından şehir merkezine geçerken harita kullanmak, otele mesaj atmak veya rezervasyon belgesini açmak gerekebilir. Fiziksel SIM kart aramakla uğraşmak istemeyen yolcular için Tezfly eSIM, yolculuktan önce bağlantı ihtiyacını planlamaya yardımcı olur. Kurulumun seyahatten önce yapılması, inişten sonraki ilk saatleri daha sakin geçirmenizi sağlar.

Somut bir örnekle düşünelim: Barcelona seyahatinde ilk gün yalnızca havalimanı transferi, otele yerleşme ve kısa bir çevre yürüyüşü planlanırsa yorgunluk azalır. Ertesi gün müze, tarihi merkez veya sahil rotası daha verimli gezilebilir. Bu küçük sıralama bile otel konumunun, uçuş saatinin ve internet bağlantısının neden birlikte düşünülmesi gerektiğini gösterir. Çünkü seyahatte en pahalı kayıp çoğu zaman para değil, yanlış plan yüzünden boşa geçen zamandır.

Konum paylaşımı ve ulaşım

Bilet alımında karar vermeden önce gidiş ve dönüşü birlikte okumak gerekir. Tek yönde uygun görünen saat, dönüşte aktarma veya geç varış nedeniyle seyahatin temposunu bozabilir. Bu nedenle uçak bileti, yalnızca fiyat bakmak için değil, toplam yolculuk süresini ve tarih uyumunu değerlendirmek için kullanılabilir.

UN Tourism'in Ocak 2026'da yayımladığı Dünya Turizm Barometresi'ne göre 2025 yılında dünyada yaklaşık 1,52 milyar uluslararası turist varışı kaydedildi. Bu sayı 2024'e göre yaklaşık yüzde 4 artış anlamına geliyor. Yani seyahat talebi büyürken, aynı uçak ve otel kapasitesi üzerinde rekabet de daha erken başlıyor. Bu tablo, seyahat eden kişinin telefonunu neredeyse bir rehber, cüzdan ve belge klasörü gibi kullandığını gösteriyor. Ancak dijital plana güvenmek, yedek hazırlığı gereksiz kılmaz. Pasaportun fotoğrafı, otel adresi, sigorta bilgisi ve biniş kartı telefonun dışında da saklanmalı; pil bitmesi veya bağlantı kesilmesi gibi durumlara karşı kısa bir B planı hazırlanmalıdır.

Planı kontrol ederken 'en ucuz' ve 'en uygun' kavramlarını ayırmak gerekir. En ucuz bilet her zaman en uygun bilet olmayabilir; merkeze uzak otel her zaman tasarruf sağlamayabilir; interneti varışta çözmek her zaman pratik olmayabilir. Doğru seyahat planı, bu üç başlığı birlikte değerlendiren plandır. Böyle bakıldığında küçük fiyat farkları, zaman ve konfor avantajı nedeniyle daha mantıklı hale gelebilir.

Planı daha gerçekçi yapan ayrıntılar

Telefon hazırlığında yalnızca internet paketi değil, cihazın genel durumu da kontrol edilmelidir. İşletim sistemi güncel mi, harita çevrim dışı indirildi mi, bankacılık uygulaması yurt dışında doğrulama isteyebilir mi, şarj kablosu ve dönüştürücü hazır mı? Bu soruların cevabı seyahat başlamadan verilirse havalimanında veya otel lobisinde panik yaşanmaz. Dijital araçlar güçlüdür ama hazırlık yapılmadığında aynı ölçüde bağımlılık yaratabilir.

eSIM tarafında ise cihaz uyumluluğu önceden kontrol edilmelidir. Bazı telefon modelleri eSIM desteklese bile aynı anda aktif hat sayısı, kurulum adımı veya bölgesel kısıtlar farklılık gösterebilir. Bu yüzden paketi satın aldıktan sonra kurulumu tamamen son dakikaya bırakmamak daha doğrudur. Uçağa binmeden önce talimatları okumak, QR kodu veya aktivasyon bilgisini saklamak ve gerekirse ekran görüntüsü almak pratik bir önlemdir.

Dijital biniş kartı, otel rezervasyonu ve harita bilgileri telefonda tutulsa bile, bağlantı kesintisine karşı ekran görüntüsü alınmalıdır. Özellikle metroya inildiğinde veya yoğun havalimanlarında internet zayıflayabilir. Bu nedenle en kritik bilgiler çevrim dışı erişilebilir halde durursa, seyahat planı teknolojiye bağlı kalır ama teknoloji kesildiğinde tamamen durmaz.

Sonuç olarak yalnız veya aileyle yapılacak Barcelona seyahati, doğru sırayla planlandığında çok daha rahat geçer. Önce tarih ve uçuş seçenekleri netleştirilmeli, ardından otel konumu ve iptal koşulları değerlendirilmeli, son olarak da seyahat boyunca ihtiyaç duyulacak internet bağlantısı hazırlanmalıdır. Bütün bu adımlar ayrı ayrı küçük görünür; fakat birlikte düşünüldüğünde hem bütçeyi hem de yolculuk konforunu belirler. Seyahatin kalitesi çoğu zaman gidilecek şehirden çok, hazırlığın ne kadar gerçekçi yapıldığıyla ilgilidir.

Son olarak seyahat planını bir gece bekletip ertesi gün tekrar kontrol etmek de iyi bir alışkanlıktır. İlk bakışta mantıklı görünen saatler, ikinci kontrolde yorucu olabilir; uygun görünen otel, haritada merkeze beklenenden uzak çıkabilir. Acele etmeden yapılan son okuma, hem gereksiz masrafı hem de yolculuk günü yaşanacak stresi azaltır.

Çocuklu tatil için bavul hazırlığı

2026-06-05T16:42:26.862+03:00

Çocuklarıyla tatile çıkacak aileler dikkat! Tatilinizin zehir olmasını istemiyorsanız sizi bekleyen tehlikeleri ve alacağınız önlemleri bilmeniz gerekiyor.

İstinye Üniversite Hastanesi Medical Park Gaziosmanpaşa Çocuk Sağlığı Hastalıkları Uzmanı Dr. Şükrü Yener, seyahat hastalıkları konusunda uyarılarda bulundu.

Okullar kapandı, tatil hazırlıkları başladı. Peki, çocuğunuzu veya bebeğinizi seyahat hastalıklarından korumak için önleminizi aldınız mı? İstinye Üniversite Hastanesi Medical Park Gaziosmanpaşa Çocuk Sağlığı Hastalıkları Uzmanı Dr. Şükrü Yener, tatilde çocuklarınızı bekleyen riskleri anlattı.
Öncelikle çocukla tatile çıkmak için Haziran ayı ya da Ağustos ayının sonları ile Eylül ayının başları için plan yapmak güneşten fazla etkilenmemek için son derece önemli.

Sıcak havalardan çok fazla etkilenen çocuklar, yaz tatilinde sağlık sorunları ile mücadele etmek durumunda kalabiliyor. Bu nedenle, çocukla tatil için hava sıcaklığının ortalamanın üstünde olduğu zamanlar seçilmemeli. Buna ek olarak, güneşin en fazla UVL ışını yaydığı öğle saatlerinde de çocukların uzun süre güneş altında kalması engellenmeli.

UÇAKTA SAKIZ ÇİĞNETİN

Çocuklar ve bebekler uçaktaki basınçtan çok fazla etkilenebilir. Orta kulak basıncını dengelemek için uçağın inişi ve kalkışı sırasında bebeklerin emzirilmesi, büyük çocuklara da sakız çiğnetilmesi faydalı olmaktadır. Bebeklerin en az 7 günlük olmaları, uçağa binmeleri için gereken bir kuraldır. 2 yaşından küçük bebekler, kucakta seyahat etmelidirler. Uçak biletinizi alırken uçuşunuzu yoğun olmayan saatlere ayarlamanız rahat etmenizi sağlayacaktır. Seyahatte koridor tarafındaki koltukları tercih ediniz, bu durum size hareket rahatlığı getirecektir. Tren ve gemi yolculuklarında çocuklara hareket olanağı sağlandığı için daha rahat edilmektedir. Kendi aracınızla yolculuk etmek kendiniz ve çocuğunuz açısından en iyi seçenektir.

VALİZDE NELER OLMALI?

Çocukla tatil yapmak isteyen ebeveynlerin valizinde mutlaka bulunması gerekenler şöyle:

Acil durumlar için ateş düşürücü, ateş ölçer ve ağrı kesici gibi sağlık malzemeleri,
Böcek sokmalarına karşı, kaşıntı giderici ya da sinek kovucu ilaçlar,
Çocuğun sevdiği oyuncaklar,
Denize ya da havuza gidecekler için; kolluk, simit, deniz yatağı gibi ekipmanlar ile çocuğun deniz kenarında oynaması için kova, kürek gibi eşyalar,
Çocuğun güneşten olabildiğince az etkilenmesi için güneş kremi,
Gözlük ve şapka,
Yoldan olumsuz etkilenen çocuklar için bulantı önleyici ilaçlar,
Yara bandı, dijital termometre, antiseptik solüsyon, steril gazlı bez, alerji ve ishal ilacı almalısınız. Eğer çocuğunuzun tatil öncesi zaten tedavisi devam ediyorsa, kullandığı ilaçlardan yeterli miktarda yanınıza almalısınız.

TURİST İSHALİ EN SIK GÖRÜLEN HASTALIK

Sıtma, hepatit (bulaşıcı sarılıklar) sarıhumma, parazitler, ishaller, grip, tifo, kolera, menenjit gibi hastalıklar tatilde tadınızı kaçırabilir. Seyahatten tercihen 4-6 hafta önce en yakın seyahat hastalıkları kliniği ile temasa geçilmelidir. Yalnızca iyi pişmiş yemekler, kapalı şişedeki veya paketli soğuk içecekler tercih edilmelidir. Güvenlik şüphesi varsa, içme suyu kaynatılarak içilmelidir. Kaynatmak mümkün değilse, onaylı ve bakımı iyi yapılmış bir filtre ve/veya bir dezenfektan ajan kullanılabilir. Turist ishali, yolcuların en çok karşılaştığı sağlık problemidir ve riskli yerlere giden yolcuların yaklaşık yüzde 80'ini etkiler.

Mide bulantısı, kusma ve ateş, ishale eşlik edebilir. Bebekler ve küçük çocuklar, yaşlılar, hamile kadınlar ve bağışıklık sistemi güçsüz kişiler; mikroplu içecekler ve yiyecekler ve güvenli olmayan yüzme mekânlarından kaçınmak için sıkı tedbirler almalıdırlar.

Etimesgut'ta Ortodontik Tedavi İçin Doğru Yaş Nedir?

2026-06-05T15:54:22.302+03:00

Ortodontik tedavi, dişlerdeki çapraşıklık, aralık, kapanış bozukluğu ve çene gelişimiyle ilgili sorunların düzeltilmesini amaçlayan önemli bir diş hekimliği alanıdır. Bu tedavi yalnızca estetik bir gülüş için değil, sağlıklı çiğneme fonksiyonu, daha kolay ağız bakımı ve uzun vadeli diş sağlığı için de önemlidir. Etimesgut Ortodontik Tedavi araştıran kişilerin en çok merak ettiği konulardan biri ise tedaviye başlamak için doğru yaşın ne olduğudur.

Ortodontik tedavide tek bir doğru yaş yoktur. Çünkü her hastanın diş yapısı, çene gelişimi, diş dizilimi ve tedavi ihtiyacı farklıdır. Bazı çocuklarda erken yaşta takip yeterli olurken, bazı durumlarda erken müdahale gerekebilir. Ergenlik döneminde diş teli tedavisi daha sık uygulanırken, yetişkinlerde de ortodontik tedavi mümkündür. Dent Aden, hastanın yaşını, ağız yapısını ve tedavi beklentisini birlikte değerlendirerek kişiye özel bir ortodonti planı oluşturur.

Etimesgut Ortodontik Tedavi İçin İlk Muayene Yaşı

Çocuklarda ilk ortodontik değerlendirmenin yaklaşık 7 yaş civarında yapılması önerilir. Bu yaşlarda süt dişleri ile kalıcı dişler birlikte bulunduğu için çene gelişimi, dişlerin sürme yönü ve kapanış ilişkisi daha erken değerlendirilebilir. Bu muayene, her çocuğun hemen diş teli kullanacağı anlamına gelmez. Çoğu zaman amaç, gelişimi takip etmek ve ileride oluşabilecek sorunları erken fark etmektir.

Etimesgut Ortodontik Tedavi sürecinde erken muayene; çapraz kapanış, ileri çene problemi, dar çene yapısı, parmak emme alışkanlığına bağlı bozukluklar veya ciddi yer darlığı gibi durumların zamanında belirlenmesine yardımcı olabilir. Böylece gerekli görülürse büyüme döneminden faydalanılarak daha kontrollü bir tedavi planlanabilir.

Dent Aden, çocuk hastalarda ortodontik değerlendirmeyi yalnızca dişlerin dizilimi açısından değil, çene gelişimi ve ağız fonksiyonları açısından da ele alır. Bu yaklaşım, ilerleyen yaşlarda daha kapsamlı tedavilere ihtiyaç duyulma riskini azaltmaya yardımcı olabilir.

Ergenlik Dönemi Ortodonti İçin Neden Önemlidir?

Ortodontik tedavilerin önemli bir bölümü ergenlik döneminde planlanır. Bu dönemde kalıcı dişlerin büyük kısmı ağızda yerini alır ve çene gelişimi devam eder. Diş teli, estetik braket veya uygun vakalarda şeffaf plak gibi yöntemlerle dişlerin daha düzgün konuma getirilmesi hedeflenebilir.

Etimesgut Ortodontik Tedavi için ergenlik dönemi, hem biyolojik gelişim hem de tedaviye uyum açısından avantajlı olabilir. Ancak tedavi başarısı yalnızca yaşla ilgili değildir. Hastanın ağız bakımına dikkat etmesi, kontrol randevularını aksatmaması ve hekimin önerilerine uyması da sürecin sağlıklı ilerlemesi için gereklidir.

Dent Aden, ortodonti planlamasında dijital analiz ve detaylı muayene yöntemlerinden yararlanarak hastaya en uygun tedavi seçeneğini belirlemeye odaklanır.

Yetişkinlerde Ortodontik Tedavi Mümkün mü?

Ortodontik tedavi yalnızca çocuklar ve ergenler için değildir. Dişlerinde çapraşıklık, aralık, kapanış problemi veya estetik hizalanma ihtiyacı olan yetişkinler de ortodontik tedavi görebilir. Yetişkin hastalarda diş ve diş eti sağlığı detaylı şekilde değerlendirildikten sonra uygun tedavi yöntemi belirlenir.

Etimesgut Ortodontik Tedavi hakkında daha fazla bilgi almak isteyenler Dent Aden’in ortodonti tedavisi sayfasını inceleyerek metal braket, estetik braket, şeffaf plak ve dijital planlama süreçleri hakkında detaylı bilgi alabilir.

Dişlerinizde çapraşıklık, aralık veya kapanış problemi olduğunu düşünüyorsanız Dent Aden ile iletişime geçerek muayene randevusu oluşturabilirsiniz. Dent Aden, size özel değerlendirme sonrasında en uygun Etimesgut Ortodontik Tedavi planını oluşturarak süreci anlaşılır ve güvenli şekilde yönetir.